ସେଇ ନଦୀର କୂଳରେ, ସଦା ଆକାଂକ୍ଷାରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ପଶୁମାନେ, ଅରଣ୍ୟର ତପସ୍ବୀମାନେ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ଏପରି ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଶୁଭ୍ର ଦେହର ନାରୀମାନେ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଓ ପଦ୍ମ ମୁହଁ ପରି ମୁହଁ ଥିବା ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗନାମାନେ ସଂଖ୍ୟାରେ ଅଧିକ ଥିଲେ। ସେ ନଦୀ ସଦା ଦେବତାମାନେ, ପୁଲିନ୍ଦ, ରାଜାମାନଙ୍କ ଦଳ, ଓ ବାଘମାନେ ଦ୍ୱାରା ଚାପିଯାଇ ଜଳ ବହିଥାଏ। ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ପାନଯୋଗ୍ୟ, ନକ୍ଷତ୍ରମୟ ଆକାଶ ପରି ପବିତ୍ର ଜଳ ଥିବା ସେ ନଦୀକୁ ରାଜା ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ପୁଣ୍ୟବାନ୍ମାନଙ୍କ ଇଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କର କୂଳ ଉଚ୍ଚ କାଶ ଘାସରେ ଦ୍ୟୁତିମାନ, ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତିର ବୃକ୍ଷମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ସେ ନଦୀର ଶୁଭ୍ର କୂଳ ସଦା ବିଭିନ୍ନ ଋଷି, ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ପରିଚଳିତ। ନଦୀ ସେମାନଙ୍କ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ କଷ୍ଟକୁ ଶୀଘ୍ର ଦୂର କରିଦିଏ, ଏବଂ ଅନେକ ନଦୀ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ମହାନ ତପସ୍ବୀମାନେ ସଦା ତାଙ୍କ ସହ ରହନ୍ତି। ସେ ନଦୀ ମାନବମାନେ ପ୍ରତି ନିଜ ସନ୍ତାନ ପରି ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସଦା ହିମରାଶି ଦ୍ୱାରା ବିବୃତ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ସହ ସଦା ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ଲୋକମାନେ ନିଜ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୱେଷଣ କରନ୍ତି। ସିଂହ ଓ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦଳ ତାଙ୍କୁ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଜଳ ଅନେକ ପ୍ରଜାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସୁନାରେ ଶୋଭିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ ଦ୍ୱାରା ଶୀତଳ ଓ ଉଷ୍ଣ, ତାଙ୍କର କୀର୍ତି ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏପରି ପବିତ୍ର ନଦୀକୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କ ପବନ ଦ୍ୱାରା ରାଜାଙ୍କ ସମସ୍ତ କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର ହେଲା, ଏବଂ ଆଗକୁ ବଢି ଚାଲିବା ସମୟରେ ସେ ମହାପର୍ବତ ହିମବତକୁ ଦେଖିଲେ। ହିମବତ ପର୍ବତ ଅନେକ ଧୂସର ଶିଖରରେ ଆବୃତ, ଯାହା ଆକାଶକୁ ଚିରିଦେଉଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ ଚଳାଚଳ କରିପାରୁନଥିଲେ, ଏବଂ ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ମାର୍ଗ ଅନୁପସ୍ଥିତ। ଚାରିପଟେ ନଦୀର ଗମ୍ଭୀର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା, ଯାହା ଠଣ୍ଡା ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସ୍ଥାନକୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯିବାକୁ ଦେଉନଥିଲା। ସେଠାରେ ରାଜା ଦେଖିଲେ—ପାର୍ବତ ନୀଳ ଦେବଦାରୁ ଅରଣ୍ୟରେ ଆବୃତ, ତାଳୁ ଧୋଇଯାଇଛି, ମେଘ ଉପରିବସ୍ତ୍ର ପରି ଝୁଲିଯାଇଛି। କେଉଁଠି ଧଳା ମେଘ ତାଳୁରେ ପାଗଡ଼ି ପରି ରହିଛି, ଅନ୍ୟଠି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ମୁକୁଟ ପରି ଅଛନ୍ତି; କେଉଁଠି ଦେହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହିମରେ ଲିପ୍ତ, କେଉଁଠି ଖଣିଜ ଦ୍ୱାରା ଚିତ୍ରିତ। କେଉଁଠି ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଯିବା ପଞ୍ଚାଙ୍ଗୁଳି ଚିହ୍ନ ପରି ଶୀତଳତା ଦେଉଥିଲା, ଏବଂ ଖଡ଼ା ପଥରେ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଲାଲ ଲକ୍ଷା ରଙ୍ଗର ପାଦ ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। କେଉଁଠି ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ଛୁଇଁଥିଲା, କେଉଁଠି ଅନ୍ଧକାର ଛାଇଁଥିଲା; କେଉଁଠି କ୍ରୂର ପାହାଡ଼ିଆ ଝରଣା ତାଙ୍କର ବଡ଼ ମୁଁହ ଦ୍ୱାରା ବହୁ ପାଣି ପିଇଯାଉଥିଲେ। ଏହି ପର୍ବତର କେଉଁଠି ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ଖେଳୁଥିଲେ, ଅନ୍ୟଠି କିନ୍ନରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗୀତ ଗାଯାଉଥିଲା। କେଉଁଠି ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଫୁଲ, ବିଶେଷକରି ସନ୍ତାନକ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା, ପଡ଼ି ଅନେକ ସ୍ଥାନ ଶୋଭିତ କରୁଥିଲା। ଅନ୍ୟଠି ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଶୟନସ୍ଥଳୀ, ଯେଉଁଠାରେ ସେମାନେ ଉଠି ଗଲେ କିମ୍ବା ଫୁଲ ଚୁର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଥିଲା, ଚାରିପଟେ ଛିଟିଯାଇଥିଲା। କେଉଁଠି ବାୟୁ ଶାନ୍ତ ଥିଲା, ତଳ ଗାଢ଼ ହରିତ ଘାସରେ ଶୋଭିତ, ଅନ୍ୟଠି ଫୁଲରେ ଆବୃତ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେ ପର୍ବତ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ଏହା ପ୍ରେମିକମାନେ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ବନ୍ୟ ପଶୁମାନେ ଏଠାରେ ଚଳାଚଳ କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ମହାବୃକ୍ଷମାନେ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଙ୍ଗ ହୋଇଯାଉଥିଲେ। ସିଂହମାନଙ୍କ ଭୟାନକ ତାର୍ଜନ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ କୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିଲା, ଏବଂ ହାତୀମାନଙ୍କ ଝୁଣ୍ଡ ଅଶାନ୍ତି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କ୍ଷୀଣ ହେଉନଥିଲେ। ପର୍ବତ ଶିଖର ତପସ୍ବୀମାନେ ଓ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଏଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ରତ୍ନମାନେ ତିନି ଲୋକକୁ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ। ଏହି ପର୍ବତ ସଦା ନାଗମାନେର ଆଶ୍ରୟ, ସେମାନେ ଏଠାରେ ବସିଥିଲେ; ନାଗମାନେ ଏହି ରତ୍ନମୟ ପର୍ବତକୁ ନାଗ ପରି ଦେଖନ୍ତି। ଏଠାରେ ତପସ୍ବୀମାନେ ଅଳ୍ପ ତପସ୍ୟାରେ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି, ଏହି ପର୍ବତକୁ ଦେଖିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। କେଉଁଠି ବଡ଼ ଝରଣା, ଧାରା ଓ ଅନ୍ୟ ନଦୀର ଜଳ ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଆଣି ଭୂମିକୁ ସଦା ତୃପ୍ତ କରୁଥିଲା। କେଉଁଠି ଶିଖରମାନେ ଜଳ ସଂଗ୍ରହ କରି ଉଚ୍ଚ ଉଠିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ତାପ ଓ ଘର୍ମରେ ଏମିତି କଠିନ ଥିଲେ ଯେ, ମନେ କରିପାରିବା ଅସମ୍ଭବ। ଏହି ପର୍ବତର କେଉଁଠି ମହାଦେବଦାରୁ ଓ ଅନ୍ୟ ମହାବୃକ୍ଷର ଅଖଣ୍ଡ ଶାଖା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ବାଁସ ଗଛ ପଦ୍ମ ପରି ଉଭା ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଶିଖରମାନେ ହିମ ଛତ୍ର ପରି, ଶତାଧିକ ଝରଣା ଓ ଧାରା ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ସର୍ଗ, ଯେଉଁଠାରେ ଧ୍ୱନି ଦ୍ୱାରା ମାତ୍ର ଜଳ ଚିହ୍ନଟ ହେଉଥିଲା, ଏବଂ ଗୁହାମାନେ ହିମରେ ବନ୍ଦ। ଏପରି ରଙ୍ଗିନ ତଳ ଦେଖି, ମଦ୍ରର ମହାବଳୀ ରାଜା ଆନନ୍ଦରେ ଏଠାରେ ଚାଲିଯାଉଥିଲେ, ଏବଂ କିଛି ସମୟ ପରେ ଏକ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଦିବ୍ୟ ଚେଷ୍ଟାରେ ସେ ଏହି ପର୍ବତର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦମୟ ଏକ ସ୍ଥାନକୁ ଆସିଲେ, ଯାହା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ମାନବ ପାଇଁ ଅଗମ୍ୟ। ସେଠାରୁ ଇରାବତୀ ନଦୀ, ସମସ୍ତ ନଦୀମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବହିଯାଏ; ଏହି ଭୂମି ମେଘ ପରି କଳା, ଅନେକ ପ୍ରକାର ଗଛରେ ଘନଭାବରେ ଆବୃତ। ଏଠାରେ ଶାଳ, ତାଳ, ତମାଳ, କର୍ଣ୍ଣିକର ଗଛ, ଏବଂ ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ, ଅଶ୍ୱତ୍ଥ, ଶିରୀଷ, ଶିମ୍ଶପା ଗଛର ଛାୟା ଅଛି। ଏଠାରେ ଶ୍ଲେଷ୍ମାତକ, ଆମଳକୀ, ହରିତକୀ, ବିଭୀତକୀ, ଭୂର୍ଜ, ସମୁଞ୍ଜକ, ବଣ, ସପ୍ତଚ୍ଛଦ ଗଛ ଦେଖାଯାଏ। ଏଠାରେ ବଡ଼ ନିମ୍ବ ଓ ନିମ୍ବ ଗଛ, ନିର୍ଗୁଣ୍ଡୀ, ହରିଦ୍ରୁ, ମହାନ ଦେବଦାରୁ ଓ କଳେୟକ ଗଛ ଅଛି। ଏଠାରେ ପଦ୍ମ, ଚନ୍ଦନ, ବିଲ୍ୱ, କପିଥ୍ଥ, ରକ୍ତ ଚନ୍ଦନ, ମଟଂର, ରିଷ୍ଟକ, ଅକ୍ଷୋଟ, ଅବ୍ଦକ, ଓ ଅର୍ଜୁନ ଗଛ ଅଛି। ହସ୍ତିକର୍ଣ୍ଣ, ସୁମନସ, କୋବିଦାର, ମନୋହର ଫୁଲ ଥିବା ପ୍ରାଚୀନାମଳକ, ଧନକ, ସମରଟକ ଗଛ ଦେଖାଯାଏ।