ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ, ପ୍ରାଚୀନ ସମୟର ପୃଥିବୀର ପରିସର, ପର୍ବତମାଳା ଏବଂ ଭୂମିର ବିବରଣୀ ଦିଆଯାଇଛି। ମହାପର୍ବତ ହେମକୂଟ ଏଠାରେ ବଡ଼ ଗରିମାର ସହିତ ଉଲ୍ଲେଖିତ, ଯାହାର ମାପ ୮୮,୦୦୦ ଯୋଜନା। ଏହାଠାରୁ ଏକ-ଦ୍ୱାଦଶଂଶ କମିଲେ, ଏବଂ ଏହି ମାପରୁ ଏକ-ବିଶଂଶ କମିଲେ ହିମବନ୍ ପର୍ବତ ଆସେ, ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୮୦,୦୦୦ ଯୋଜନା ଲମ୍ବା। ଦ୍ୱୀପଟି ଗୋଳାକାର ଥିବାରୁ ଏଠାରେ ଅଂଶିକ ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ କ୍ଷୟ ଦେଖାଯାଏ। ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ପର୍ବତ ଅଛନ୍ତି, ଏହିଭଳି ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ମଧ୍ୟ ଏକ ବିଶେଷତା ଅଛି। ସେଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଜନପଦ ଓ ସାତଟି ମହାଅଞ୍ଚଳ ଅଛି। ଏହି ସାତଟି ଅଞ୍ଚଳ ସମସ୍ତେ ଦୁର୍ଗମ ପର୍ବତମାଳା ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, ଓ ନଦୀମାନଙ୍କର ବିଭାଜନରୁ ପରସ୍ପର ଅପ୍ରାପ୍ୟ। ସେଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଜୀବ ନିବାସ କରନ୍ତି; ଏହି ହିମଶିତଳ ଅଞ୍ଚଳ 'ଭାରତ' ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ହେମକୂଟ ପରେ 'କିମ୍ପୁରୁଷ' ନାମକ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି; ହେମକୂଟ ଓ ନିଷଧ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ 'ହରିବର୍ଷ' ବୋଲି ଜଣାଶୁଣା। ହରିବର୍ଷର ପରେ, ମେରୁ ପର୍ବତ ଉପରେ 'ଇଲାଭୃତ' ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି; ଇଲାଭୃତ ପରେ 'ନୀଳ' ପର୍ବତ ଅଛି, ଯାହାକୁ 'ରାମ୍ୟକ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ରାମ୍ୟକ ପରେ 'ଶ୍ୱେତ' ଅଞ୍ଚଳ, ଯାହା 'ହିରଣ୍ୟକ' ନାମରେ ଖ୍ୟାତ; ହିରଣ୍ୟକ ପରେ 'ଶୃଙ୍ଗଶାକଙ୍କୁର' ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି। ଦେବମୁନି, ତୁମେ ଜାଣ, ଉତ୍ତର ଓ ଦକ୍ଷିଣରେ ଧନୁସ ଆକୃତିରେ ଚାରିଟି ଦୀର୍ଘ ଅଞ୍ଚଳ ବିସ୍ତାରିତ, ମଧ୍ୟରେ ଇଲାଭୃତ ଅଛି। ନିଷଧର ପୂର୍ବେ ଦକ୍ଷିଣ ଅର୍ଧ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମରେ ଉତ୍ତର ଅର୍ଧ ଅଛି; ଏହି ଦୁଇଁଠାର ମଧ୍ୟରେ ମେରୁ ପର୍ବତ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ଯେଉଁଠି ଇଲାଭୃତ ଅଛି; ଏହା ନୀଳର ଦକ୍ଷିଣ ଓ ନିଷଧର ଉତ୍ତରରେ। ଉତ୍ତରେ ମହାପର୍ବତ ମାଲ୍ୟବାନ୍ ଉତ୍ତିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଛି, ଯାହା ୩୨,୦୦୦ ଯୋଜନା ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ସାଗର ଅନୁସରଣ କରି ବିସ୍ତାରିତ। ମାଲ୍ୟବାନ୍ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ୧,୦୦୦ ଯୋଜନା ଦୀର୍ଘ, ନୀଳରୁ ନିଷଧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ; ଏପରି ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତର ପ୍ରସ୍ଥ ୩୨ ଯୋଜନା। ଏହି ଗୋଳାକାର ପରିସରର ମଧ୍ୟରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମେରୁ ପର୍ବତ, ଯାହା ଚାରିଟି ଓରିଆଣାର ରଙ୍ଗରେ ଚାରିପାଖରେ ଉଠିଛି। ଏହାର ଚାରିଟି ଦିଗରେ ଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ: ପୂର୍ବରେ ଧଳା, ଦକ୍ଷିଣରେ ହଳଦିଆ, ଉତ୍ତରରେ ମଧୁମକ୍ଷିକା ପଖର ଭଳି କଳା, ଓ ପଶ୍ଚିମରେ ଲାଲ୍। ଏହି ପର୍ବତ ଦେବତାମୟ, ରାଜଚିହ୍ନରେ ଘିରିଥିବା, ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଭାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଧୂମବିହୀନ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିଶାଳୀ। ମେରୁ ପର୍ବତ ୮୪,୦୦୦ ଯୋଜନା ଉଚ୍ଚତାକୁ ଉଠିଛି, ତଳେ ୧୬,୦୦୦ ଯୋଜନା ଯାଏଁ ଯାଉଛି, ଓ ପ୍ରସ୍ଥ ୨୮,୦୦୦ ଯୋଜନା। ଏହାର ପରିଧି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସ୍ଥର ଦୁଇଗୁଣା। ଏହି ଦେବପର୍ବତ ଦିବ୍ୟ ଔଷଧି ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୋଭିତ ଲୋକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା। ଏଠି ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅସୁର ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ମିଶି ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଚାରିପାଖରେ ଜୀବମାନଙ୍କର ନିବାସ ଥିବା ଲୋକମାନେ ଘେରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଏହାର ଚାରିଟି ଦିଗରେ ଏହି ଚାରିଟି ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି: ପୂର୍ବରେ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ଓ ଭାରତ, ପଶ୍ଚିମରେ କେତୁମାଲ, ଉତ୍ତରେ ଉତ୍ତର କୁରୁ, ଯାହା ପୁଣ୍ୟବାନ୍ ଲୋକମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ। ଏଠି ମାନ୍ଦର, ଗନ୍ଧମାଦନ, ବିପୁଳ ଓ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ ପର୍ବତମାନେ ଆଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ। ଏହି ପର୍ବତମାନଙ୍କ ଉପରେ ଚାରିଟି ଦିବ୍ୟ ହ୍ରଦ ଅଛି: ଅରୁଣୋଦା, ମାନସ, ସିତୋଦା ଓ ଭଦ୍ର। ଏହା ସହିତ ଅନେକ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ଅଛି। ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ଭଦ୍ର କଦମ୍ବ ଗଛ ଅଛି, ବିପୁଳରେ ଜମ୍ବୁ ଓ ଅଶ୍ୱଥ୍ଥ ଗଛ ଅଛି, ଏବଂ ଏଠି ଏକ ବଡ଼ ବଟବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ଗନ୍ଧମାଦନର ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଅମରଗନ୍ଧିକା ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ଯାହା ୩୨,୦୦୦ ଯୋଜନା ଚତୁର୍ଦ୍ଦିକରେ ଅଛି। ଏଠି କେତୁମାଲମାନେ ପୁଣ୍ୟ କର୍ମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ସେଠାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଳାନଳ ଜନସମୂହ ବସିଥାନ୍ତି। ଏଠି ନାରୀମାନେ ନୀଳ କମଳ ଭଳି ରଙ୍ଗିନ, ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଦେଖାଯାନ୍ତି; ଏଠି ଏକ ଦିବ୍ୟ ବଡ଼ କଠଳ ଗଛ ଅଛି, ଯାହା ତାର ପତ୍ରରେ ଦୀପ୍ତିମାନ। ଏହି ଫଳର ରସ ପିଇ ସେମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୋଇ ଏକାଠି ବଞ୍ଚନ୍ତି। ମାଲ୍ୟବାନ୍ ପର୍ବତର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ପୂର୍ବ ଗନ୍ଧିକା ଅଛି, ଯାହା ମଧ୍ୟ ୩୨,୦୦୦ ଯୋଜନା ବିସ୍ତୃତ; ଏପରି ଏହା ଭଳି ଶତାଧିକ ସ୍ଥାନ ଅଛି। ଏଠି ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ସେଠାରେ ଲୋକମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦିତ ଅଛନ୍ତି; ଏଠି ଭଦ୍ରମାଳା ନାମକ ଉଦ୍ୟାନ ଓ କଳାମ୍ରା ବଡ଼ ଗଛ ଅଛି। ଏଠି ପୁରୁଷମାନେ ଧଳା ବର୍ଣ୍ଣର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ; ନାରୀମାନେ ଧଳା କମଳ ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ, ସୁନ୍ଦର ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ। ସେମାନଙ୍କର ଚାନ୍ଦ୍ରବଦନ, ଚାନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତି ଭଳି ତ୍ୱକ୍, ଏବଂ ଶୀତଳ ଶରୀରରେ ନୀଳ କମଳର ଗନ୍ଧ ରହିଥାଏ। ସେମାନଙ୍କର ଆୟୁ ୧୦,୦୦୦ ବର୍ଷ, ରୋଗମୁକ୍ତ; ଅମୃତ ଫଳର ରସ ପିଇ ସେମାନେ ସଦା ଯୌବନରେ ରହନ୍ତି। ଏଭଳି ବ୍ରହ୍ମା ଋଷିମାନେଁକୁ ପ୍ରାକୃତିକ ବର୍ଷର ବିବରଣୀ ଦେଇ କହିଲେ, “ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ତୁମକୁ କୃପା କରିଛି, ଏଠାରେ ଆଉ କଣ କହିବି?” ଏହି ଶୁଣି ଋଷିମାନେ ଆନନ୍ଦ ଓ କୁତୁହଳରେ ପୂନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: “ହେ ମୁନି, ଆପଣ ପୂର୍ବ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଭୂମି, ଉତ୍ତର ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ବିବରଣୀ ଦେଲେ। ଏହି ପର୍ବତମାନେଁକୁ ବସୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଆମକୁ କହନ୍ତୁ।” ତାପରେ ମୁନି କହିଲେ, “ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠି ମୁଁ ଉଲ୍ଲେଖ କଲି, ନୀଳର ଦକ୍ଷିଣ ଓ ନିଷଧର ଉତ୍ତର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ଯାହାକୁ 'ରମଣକ' କୁହାଯାଏ। ସେଠି ଶୁଭ୍ର ହୃଦୟ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବଂଶର ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଜନ୍ମନେଇଥାନ୍ତି, ସଦା ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ରୂପଶ୍ରୀରେ ସମୃଦ୍ଧ। ସେଠି ଏକ ବଡ଼ ରୋହିଣୀ ବଟବୃକ୍ଷ ଅଛି, ଯାହାର ଫଳର ରସ ପିଇ ସେମାନେ ଜୀବନ୍ତ। ସେଠି ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ୧୦,୦୦୦ ଓ ୧,୦୦୦ ବର୍ଷ ଆୟୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସଦା ଆନନ୍ଦରେ ବଞ୍ଚନ୍ତି।