ଏକ ପବିତ୍ର ହୋମ କ୍ରମରେ, ଆରମ୍ଭରୁ ଏହାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ବିଧି ବିଶେଷ ଭାବରେ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି । ପ୍ରଥମେ, ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡର ଉପରେ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚତାର ଏକ ତଟବନ୍ଧ ତିଆରି କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି । ଏହାର ଉପରେ ଏକାଉଁ ଉଚ୍ଚତାର ଦୁଇଟି ତଟବନ୍ଧ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ତଟବନ୍ଧର ପ୍ରସ୍ଥ ତିନି ଆଙ୍ଗୁଳ ହେବା ଚିହ୍ନିତ। ଅଲ୍ତାରର ଦେଉଳ ଦଶ ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ, ଏବଂ ଏହାର ଉପରେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପୂର୍ବ ଭଳି ଫୁଲ ମୁକୁଳ ଦ୍ୱାରା ଆହ୍ୱାନ କରିବା ଉଚିତ। ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ, ସେମାନଙ୍କର ଉପଦେଶକ ଏବଂ ଅଧିଷ୍ଠାତା ଦେବତାମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ମୁହଁ କରି ଉପସ୍ଥାପିତ ହେବା ଉଚିତ, କେବେ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ନୁହେଁ। ଏଠାରେ, ସମୃଦ୍ଧି ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବେ—"ସାମନ ଓ ରାତିର ଶବ୍ଦ ଭଳି ଶରୀର ଥିବା, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଭାଗ୍ୟ ସାଧନ କରୁଥିବା, ବିଷ ଓ ପାପ ଦୂର କରୁଥିବା, ଆପଣ ମୋତେ ଶାନ୍ତି ଦିଅ।" ପୂର୍ବ ଭଳି କଳଶ ଆହ୍ୱାନ କରି, ଏହି ପ୍ରକାର ହୋମ ନିବେଦନ କରିବା ଉଚିତ; ଏକ ଲକ୍ଷ ନିବେଦନ ପରେ, କିଣ୍ଡଲିଂ ଷ୍ଟିକ୍ଗୁଡିକର ସଂଖ୍ୟା ଅତିକ୍ରମ କରି, କଳଶ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିରେ ଘୃତ ଧାରା ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ପାଇଁ, ଅଞ୍ଜିକୁ ଅଞ୍ଜିକୁ ତିଆରି କରିବାକୁ ଉଡ଼ିଆ ଗଛର ଅନ୍ତୁ, ସିଧା ଏବଂ ତରଳ, ହସ୍ତ ପରି ଲମ୍ବା, ଦୁଇଟି ଦଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରି ଅଗ୍ନିରେ ଠିକ୍ ଭାବେ ଘୃତ ଧାରା ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ସମୟରେ, ଅଗ୍ନି, ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶ୍ରୁତି ଓ ମହା ବୈଶ୍ୱାନର ସାମନ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସାମନ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଯଜ୍ମାନ ପୂର୍ବ ଭଳି ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଭ ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ପ୍ରତି ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ। ନବଗ୍ରହ ହୋମ ପାଇଁ, ଚାରିଜଣ ବେଦଜ୍ଞ, ଆସ୍ଥା ଓ କ୍ରୋଧ ରହିତ, ଶାନ୍ତ ମନୋବୃତ୍ତି ଥିବା ପୁରୋହିତ ଦରକାର। ଯଦି ହୋମ ଅଧିକ ବିସ୍ତୃତ ନୁହେଁ, ତେବେ ଦୁଇଜଣ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ପୁରୋହିତ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ। ଏହି ପ୍ରକାର, ଲକ୍ଷ ନିବେଦନ ପାଇଁ ଦଶ କିମ୍ବା ଆଠଜଣ ପୁରୋହିତ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ, କିମ୍ବା ଚାରିଜଣ ଇର୍ଷ୍ୟା ରହିତ ଯଦି ସମ୍ଭବ। ନବଗ୍ରହ ହୋମର ତୁଳନାରେ, ଲକ୍ଷ ନିବେଦନରେ ସମସ୍ତ କ୍ରମ ଦଶ ଗୁଣା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଉଚିତ; ଯଥାଶକ୍ତି ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅଭୂଷଣ ଦେବା ଉଚିତ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତି ବିଛା ଓ ଆବରଣ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରାସଲେଟ, କଣବୁଟି, ଆଙ୍ଗୁଠି, ପବିତ୍ର ଆଙ୍ଗୁଠି, ତାଲା, ହାର ଦେବା ଉଚିତ। ଉଚିତ ନିବେଦନ ନଥିବା ଦାନ କେବେ ଦେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଧନ ଲାଗି ଭ୍ରମ ଓ ଲୋଭ ଦ୍ୱାରା କିଛି କରିବା ଦ୍ୱିତୀୟ ହୋଇଥିଲେ, ଗୋତ୍ର ନଷ୍ଟ ହୁଏ। ସମୃଦ୍ଧି ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଯଥାଶକ୍ତି ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବରେ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଆସେ। ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବରେ ରାଜ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ମନ୍ତ୍ର ଅଭାବରେ ପୁରୋହିତ ନଷ୍ଟ, ଉଚିତ ନିବେଦନ ଅଭାବରେ ଯଜ୍ମାନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ—ଉଚିତ ଦାନ ନଥିବା ଯଜ୍ଞ ଦୁଷ୍ଟ ଶତ୍ରୁ। ଅଳ୍ପ ଧନ ଥିଲେ କେବେ ଲକ୍ଷ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଯଜ୍ଞ ଦୁଃଖ ଦ୍ୱାରା ବିବାଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଏକ ଦେବତା କିମ୍ବା ଦୁଇ କିମ୍ବା ତିନି ଦେବତାକୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ; ଏକ ବେଦଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଭକ୍ତି ଓ ନିବେଦନ ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ଅଳ୍ପ ଧନ ଥିଲେ ଅଧିକ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ନୁହେଁ। ଲକ୍ଷ ହୋମ ଅଧିକ ଧନ ଥିଲେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି ପ୍ରକାର କରିଲେ ସମସ୍ତ ଚାହିଦା ପୂରଣ ହୁଏ। ଶିବ ଲୋକରେ ଏହି ଯଜ୍ମାନକୁ ବସୁ, ଆଦିତ୍ୟ, ମାରୁତଗଣ ଏଠି ଅଷ୍ଟଶତ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୂଜା କରନ୍ତି, ପରେ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ। ଯେଉଁଠି ଲକ୍ଷ ହୋମ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଇଛା ସହିତ କରିଯାଏ, ସେ ଇଛା ପୂରଣ କରେ ଏବଂ ଅନନ୍ତ ସ୍ଥିତି ଉପଭୋଗ କରେ। ପୁତ୍ର ଚାହୁଁଥିଲେ ପୁତ୍ର, ଧନ ଚାହୁଁଥିଲେ ଧନ, ଭାର୍ଯ୍ୟା ଚାହୁଁଥିଲେ ସୁନ୍ଦରୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା, କୂମାରୀ ଚାହୁଁଥିଲେ ଯୋଗ୍ୟ ବର ପାଉଛନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ରାଜ୍ୟ ହରାଇଛି, ସେ ରାଜ୍ୟ ପୁନଃ ପାଉଥିବେ; ଭାଗ୍ୟ ଚାହୁଁଥିଲେ ଭାଗ୍ୟ ପାଉଥିବେ; ଯେଉଁଠି ଯେଉଁ ଇଛା କରିଥିବେ, ଅପାର ପାଉଥିବେ; କିନ୍ତୁ ନିର୍ଇଛା ଭାବେ କରିଥିଲେ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ। ସ୍ୱୟଂଭୁ କହିଥିବା କୋଟି ହୋମ ଏହାଠାରୁ ଶତ ଗୁଣା ବଡ଼, ନିବେଦନ, ପ୍ରୟାସ, ଦାନ ଓ ଫଳରେ। ପୂର୍ବ ଭଳି ନବଗ୍ରହ ଦେବତାଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ ଓ ବିଦାୟ ମନ୍ତ୍ର, କୁଣ୍ଡ ଓ ଦାନ ପାଇଁ ମନ୍ତ୍ର ଦିଆଯାଇଛି; ଏଉଁଥିରେ ଅଲ୍ତାର, ମଣ୍ଡପ ଓ ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡର ବିଶେଷତା ବିବର୍ତ୍ତିତ। କୋଟି ହୋମରେ, ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡ ଚାରି ହସ୍ତ ଲମ୍ବା, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବର୍ଗାକାର, ଦୁଇଟି ଯୋନି ଓ ମୁଖ ଉପଯୁକ୍ତ, ଏହିକୁ ତିନି ବନ୍ଧିତ କୁଣ୍ଡ କୁହାଯାଏ। ପ୍ରଥମ ବନ୍ଧ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚ, ଦ୍ୱିତୀୟ ବନ୍ଧ ତିନି ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚ। ତୃତୀୟ ବନ୍ଧ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚ ଓ ପ୍ରସ୍ଥ; ପ୍ରଥମ ଦୁଇ ବନ୍ଧର ପ୍ରସ୍ଥ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ। ଯୋନି ଏକ ହସ୍ତ ଲମ୍ବା, ଛଅ କିମ୍ବା ସାତ ଆଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରସ୍ଥ, ମଧ୍ୟରେ କଚ୍ଛପ ପିଠି ଭଳି ଉଠା, ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ଉଚ୍ଚ। ଏହି ଯୋନି ହାତୀର ଧୂର ଭଳି, ଲମ୍ବା ଓ ମୁଖ ଉପଯୁକ୍ତ; ସମସ୍ତ ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡର ଯୋନି ଚିହ୍ନ ଏହି ଭଳି। ଗିର୍ଦ୍ଧର ଉପରେ, ପିପିଁଳି ଗଛର ପତ୍ର ଭଳି ଦେଖିବା ଉଚିତ; କୋଟି ହୋମ ଅଲ୍ତାର ଚାରି ହସ୍ତ ଲମ୍ବା। ବର୍ଗାକାର, ତିନି ତଟବନ୍ଧ ଉପଯୁକ୍ତ; ତଟବନ୍ଧ ଓ ଉଚ୍ଚତା ପୂର୍ବ ଭଳି। ମଣ୍ଡପ ଶୋଳ ହସ୍ତ, ଚାରିଟି ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାର ଉପଯୁକ୍ତ; ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରରେ ବେଦଜ୍ଞ ବାହୃଚ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିୟୁକ୍ତ। ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାରରେ ଯଜୁର୍ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ପଶ୍ଚିମରେ ସାମବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ଉତ୍ତରରେ ଅଥର୍ବବେଦ ଜ୍ଞାନୀ ନିୟୁକ୍ତ। ଅଷ୍ଟ ହୋମ ପୁରୋହିତ ବେଦ ଓ ଉପବେଦ ଜ୍ଞାନୀ; ଏପରି ମୋଟେ ବାରୋଟି ପୁରୋହିତ, ଏମାନଙ୍କୁ ପୂର୍ବ ଭଳି ପୋଷାକ, ମାଳା, ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଭୂଷଣ ସହିତ ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ବାହୃଚ ପୂର୍ବରେ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁଁଁ କରି ବସି ରାତ୍ରିସୂକ୍ତ, ରୌଦ୍ର, ପବମାନ, ସୁମଙ୍ଗଳ ଏବଂ ଶାନ୍ତି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବେ।