ଏକଥା ଏପରି, ଏକ ଦିନ କେହି ଭ୍ରମ କିମ୍ବା ଅହଂକାରରେ ପରସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଏ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କ’ଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଅଛି, ଏହା ଜାଣିବାକୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ସହିତ, ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ ମାନେ କେମିତି ଦୁଃଖ, ରୋଗ, ଭୟ କିମ୍ବା ବିୟୋଗ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହେବେ, ଏହି ଉତ୍ତର ମଧ୍ୟ ଚାହିଁଲେ । ପ୍ରଭୁ କହିଲେ: ଶ୍ରାବଣ ମାସର କୃଷ୍ଣ ପକ୍ଷ ଦ୍ବିତୀୟା ତିଥିରେ, ମଧୁସୂଦନ କେଶବ ସଦା ନୀଳାବ୍ଧିରେ ତାଙ୍କ ନିଜ ଦେବୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସହ ବିରାଜିତା । ସେଇ ଦିନ ଯେଉଁମାନେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ କାମନା ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ସାତ ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଉ, ଭୂମି ଓ ସ୍ବର୍ଣ୍ଣ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ । ଏହି ଦ୍ବିତୀୟାକୁ "ଅଶୂନ୍ୟଶୟନ" ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ସେଇ ଦିନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ରରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍ । ଏହି ପୂଜାରେ ଏହିପରି କାମନା କରାଯାଏ: "ହେ ଶ୍ରୀବତ୍ସଧାରୀ, ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟ, ଧନ୍ୟତାର ଧାରକ, ଅବିନାଶୀ ପ୍ରଭୁ, ମୋର ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନ କେବେ ବିନାଶ ନ ହେଉ, ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ମୋତେ ଦିଅ । ହେ ପରମେଶ୍ୱର, ଅଗ୍ନି ନ ନିବାଉ, ଦେବତାମାନେ ନ ନଶିଉ, ପିତୃମାନେ ନ ହରାଉ, ପତି-ପତ୍ନୀ ମଧ୍ୟରେ କେବେ ଦ୍ଵେଷ ନ ହେଉ । ଯେପରି ଆପଣ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଠାରୁ କେବେ ବିୟୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ସେପରି ମୋ ପତ୍ନୀ ସହ ବନ୍ଧନ କେବେ ଛିଣ୍ଡିବ ନାହିଁ । ଆପଣଙ୍କ ଶୟନ କେବେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବିନା ହୁଏ ନାହିଁ, ସେପରି ମୋର ଶୟନ କେବେ ଶୂନ୍ୟ ନ ହେଉ ।" ପରେ କୁହାଯାଇଛି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟର ଧ୍ୱନିରେ ସ୍ତୁତି କରିବା ଉଚିତ୍, ଯଦି ଏହା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ ତେବେ ଘଣ୍ଟା ମାନେ ସମସ୍ତ ବାଦ୍ୟର ସମାନ । ଏହିପରି ଭାବେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ତେବେ ରାତିରେ ତେଲ ହିନ୍ନ, ଅନ୍ନ ଓ ଲୁଣ ବିନା ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଚାରିଟି ଅଛି । ପ୍ରଭାତେ ଏକ ବିଶେଷ ଶୟନ, ଦୀପ ଓ ଭୋଜ୍ୟପାତ୍ର ସହ ସଜାଇ, ଲକ୍ଷ୍ମୀପତିଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଏହା ପାଖରେ ପାଦପୀଠା, ସ୍ୟାଣ୍ଡାଲ୍, ଛତା, ବାଲିଶ, ପଂଖା, ଆସନ ଓ ଇଚ୍ଛିତ ବସ୍ତୁ ରଖିବା ଦରକାର, ଧଳା ଫୁଲ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଢାକିବା ଦରକାର । ବିଭିନ୍ନ ଫଳ, ଅଲଂକାର ଓ ଧାନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଶୋଭାୟମାନ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଏହି ଶୟନ ଏକ ଦୋଷରହିତ, ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ, ଗୃହସ୍ଥ, ବେଦଜ୍ଞ ଓ ସଦ୍ଚରିତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍ । ସେଠାରେ ସେମାନେ ବସି, ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଭଲଭାବରେ ଶୃଙ୍ଗାର କରି, ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଭୋଜ୍ୟ ଓ ମିଷ୍ଟାନ୍ନ ଭରିତ ପାତ୍ର ଦିଆଯିବ । ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜଳପାତ୍ର ସହ ଦେବେଶ୍ୱରଙ୍କ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୂର୍ତ୍ତି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଏପରି ଭାବେ ଯେଉଁମାନେ ଦାନଶୀଳ ହୋଇ, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅଶୂନ୍ୟଶୟନ ବ୍ରତ କରନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ମଧ୍ୟ ପତ୍ନୀରୁ ବିୟୁକ୍ତ ହେବେ ନାହାନ୍ତି; କୌଣସି ନାରୀ ବିଧବା ହେବେ ନାହିଁ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ତାରା ଅଛନ୍ତି; ଦମ୍ପତି କେବେ ଅପଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଦୁଃଖିତ ହେବେ ନାହିଁ । ସେମାନଙ୍କ ସନ୍ତାନ, ପଶୁ, ଧନ ନଶ୍ଟ ହେବେ ନାହିଁ; ସାତ ହଜାର କଳ୍ପ ଓ ସାତ ଶତ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ବ୍ରତ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଷ୍ଣୁଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି । ଏବେ ଆଉ ଏକ ଭବିଷ୍ୟତ ଘଟଣା ଶୁଣ, ଯାହା ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ଶ୍ରୀ ଦେଉଛି: ଦ୍ୱାପର ଯୁଗ ଶେଷରେ, ନୈମିଷାରଣ୍ୟରେ ଧର୍ମପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ତାଙ୍କ ସହ ଅନ୍ୟ ଅଗ୍ରଣୀମାନେ, ମହାମୁନି ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବେ । ସେଉଁଠାରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରଶ୍ନ କରିବେ: କେମିତି ମଣିଷ ଆରୋଗ୍ୟ, ଶ୍ରୀ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଚିତ୍ତ, ଉନ୍ନତି, ଦୋଷମୁକ୍ତି, ଶିବଭକ୍ତି କିମ୍ବା ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତି ଲାଭ କରିପାରିବେ? ତାହାର ଉତ୍ତର ପିପ୍ପଳାଦ ଦେବେ: "ତୁମେ ଭଲ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛ। ଏହାକୁ ଅଙ୍ଗାର ବ୍ରତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।" ଏଠି ଏକ ପୁରାତନ କଥା କୁହାଯାଏ: ଭାର୍ଗବ ଓ ବିରୋଚନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଆଲୋଚନା । ପ୍ରହ୍ଲାଦପୁତ୍ର ବିରୋଚନ, ଷୋହଳ ବର୍ଷ ପରେ, ଅତି ଦିବ୍ୟ ରୂପରେ ଦେଖାଗଲେ; ତାହା ଦେଖି ଭୃଗୁବଂଶଜ ଭାର୍ଗବ ହସିଦେଲେ, "ବହୁତ ଭଲ, ବିରୋଚନ! ତୁମେ ଶୁଭ ହେଉ!" ବିରୋଚନ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏମିତି ହଠାତ୍ କାହିଁକି ହସିଲେ? କାହିଁକି ମୋତେ 'ଶ୍ରେଷ୍ଠ' କୁହିଲେ?" ତାକୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟ କହିଲେ: "ଇ ବ୍ରତର ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେଖି ମୁଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ହସିଲି । ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଶିବ ଡକ୍ଷ ଯଜ୍ଞ ଧ୍ଵଂସ କରିବାକୁ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ଭୟାନକ ଭୃକୁଟିରୁ ଏକ ପସିନା ତିଆରି ହେଲା । ସେ ସପ୍ତ ପାତାଳ କୁ ଭେଦି, ସପ୍ତ ସାଗରକୁ ଜଳାଇଦେଲା; ତାହାର ଅନେକ ମୁହଁ ଓ ଚକ୍ଷୁ, ଦାହକାରୀ ଅଗ୍ନିରେ ଭୟଙ୍କର । ସେ ବୀରଭଦ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଦଶ ହଜାର ହସ୍ତ-ପାଦ ଥିଲା, ତିନି ଲୋକ ଦହିଦେଲେ, ଶିବ ତାଙ୍କୁ ନିବାରଣ କଲେ । ଶିବ କହିଲେ: "ତୁମେ ଡକ୍ଷ ଯଜ୍ଞ ଧ୍ଵଂସ କରିଛ; ଏବେ ଏତିକି ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ । ଏବେ ସମସ୍ତ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ହୁଅ, ଲୋକେ ତୁମକୁ ଦେଖି ମୋର ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇବେ । ତୁମେ ଅଙ୍ଗାରକ ନାମରେ ପୃଥିବୀପୁତ୍ର ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବ । ଦେବଲୋକରେ ତୁମ ରୂପ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ହେବ । ଯେଉଁମାନେ ଚତୁର୍ଥୀ ତିଥିରେ ତୁମ ପୂଜା କରିବେ, ସେମାନେ ଅନନ୍ତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଆରୋଗ୍ୟ ଓ ଶ୍ରୀ ଲାଭ କରିବେ ।" ଏଭଳି କହି, ସେ ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ ଓ ଚାହିଲେ ଯେଉଁ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ; ସେମିତି ଗ୍ରହ ଭାବେ ପୁନଃ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ । ଏକଥା ଆଉ ଏକ ସମୟର, ତୁମେ ତାଙ୍କ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପୂଜା ଓ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେଖିଥିଲ, ଏକ ଶୂଦ୍ର କରୁଥିଲା, ତୁମେ ପାଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲ । ତାହାର ଫଳରେ ତୁମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ହେଲ; ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ତୁମେ ଲାଭ କଲ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କଲ । ଏଭଳି ଏହି ପୂଜାବିଧି ଓ ବ୍ରତର ମହିମା ଦେବତାମାନେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ ।