ଏକ ସମୟର କଥା, ସପ୍ତମ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ବଳି ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ଏହି ଯୁଗର ତୃତୀୟ ଅଂଶରେ, ବାମନଙ୍କ ପାଇଁ, ମୁଖ୍ୟ ପୁରୋହିତ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ଏହି ତିନିଟି ଦିବ୍ୟ ଅବତାର ସ୍ମୃତିରେ ରହିଛି, ହେ ଦ୍ୱିଜ! ଏହା ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ସାତି ଅବତାର ମାନବ ଶରୀରରେ ଶାପର ଫଳସ୍ୱରୂପ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ; ଏବେ ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ପ୍ରଥମ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଦତ୍ତାତ୍ରେୟଙ୍କ ଅବତାର ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଧର୍ମର ଚତୁର୍ଥାଂଶ ହ୍ରାସ ପାଇଥିଲା। ସେ ସମୟରେ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କ ସହ ଥିଲେ। ପନ୍ଦରତମ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ପଞ୍ଚମ ଅବତାର ଘଟିଲା—ସେ ଥିଲେ ବିଶ୍ୱଜନୀନ ରାଜା ମାଣ୍ଡହାତା, ତାଙ୍କ ସହ ଉତ୍ତଙ୍କ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ। ଉନେଶତମ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଛଠଠ ଅବତାର ହେଲେ—ବଳଶାଳୀ ଜାମଦଗ୍ନ୍ୟ, ସମସ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ବିନାଶକାରୀ, ତାଙ୍କ ସହ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ। ଚବିଶତମ ଯୁଗରେ ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ରାମ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ, ତାଙ୍କ ପୁରୋହିତ ଥିଲେ ବଶିଷ୍ଠ। ଏହି ସପ୍ତମ ଅବତାର ରାବଣଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ହେଉଥିଲା। ଏଠିଠାରୁ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗକୁ ଆସିବା, ଅଷ୍ଟମ ଦ୍ୱାପରରେ ବିଷ୍ଣୁ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଏବଂ ଏକାବିଂଶତମ ଦ୍ୱାପରରେ ବେଦବ୍ୟାସ ପରାଶରଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ, ତାଙ୍କ ସହ ଜାତୂକର୍ଣ୍ଣ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ। ଧର୍ମର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଓ ଅସୁରମାନେ ବିନାଶ ପାଇଁ, ନବମ ଅବତାର ହେଲେ ବୁଦ୍ଧ, ଯିଏ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ, କମଳନୟନୀ, ଦେବସମ ଶୋଭାଧାରୀ, ତାଙ୍କ ସହ ଦ୍ୱୈପାୟନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ। ଏହି ଯୁଗର ଶେଷ ଅଂଶରେ, ଯେତେବେଳେ କେବଳ ସାନ୍ଧ୍ୟା ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିବ, ତେବେ କଲ୍କି ଅବତାର ହେବେ, ବିଷ୍ଣୁ ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପରାଶରଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କ ସହ। ଦଶମ ଅବତାର, ଯିଏ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆସିବେ, ଯାଜ୍ଞବଳ୍କ୍ୟଙ୍କ ସହ ଥିବେ, ସେ ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍ଟ ଓ ପାଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ସମୂଳେ ନଶ୍ଟ କରିଦେବେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶତ-ଶତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ଘେରିବେ। ସେ ସମସ୍ତ ଶୂଦ୍ର ରାଜାମାନେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ଓ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱେଷୀମାନେଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିଦେବେ। ପଚିଶତମ ଯୁଗରେ, କଲ୍କି ଅପାର କୌଶଳ ଓ ସେନା ସହିତ ଶୂଦ୍ରମାନେଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରି, ସ୍ୱୟଂ ସମୁଦ୍ର କୂଳକୁ ପହଞ୍ଚିବେ। ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ କାର୍ମିକ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା, ସେ ଅଧମ ଓ ଅଧିକାଂଶ ଅଧର୍ମିକ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିଦେବେ। ପରେ, କଲ୍କି ସେନା ସହିତ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ପୁନଃ ସ୍ଥାପିତ କରି, ସେମାନଙ୍କୁ ସମୃଦ୍ଧି ଦେବେ। କିନ୍ତୁ ହଠାତ୍, ମୂଢ଼ତାରେ ଲୋକମାନେ ପରସ୍ପରେ କ୍ରୋଧିତ ହେବେ; ଭବିଷ୍ୟତ ଘଟଣାରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ନଶ୍ଟ ହେବେ। ଏପରେ, ସମୟ ବିତିଗଲାପରେ, ସେ ଦେବତା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଯିବେ; ରାଜାମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲେ, ସେ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ଅପସାରଣ କରିବେ। ସୁରକ୍ଷା ନାଷ୍ଟ ହେଲାପରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପରେ ମାରି, ସେମାନେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ଓ ନିରବ ହୋଇଯିବେ। ପୁରୁଣା ଗାଁ ଛାଡ଼ି, ସମସ୍ତେ ସମାନ ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ବିହୀନ ହେବେ, ଆଶ୍ରମ ଧର୍ମ ଓ ବର୍ଣ୍ଣାଶ୍ରମ ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଯିବ। ଯୁଗ ଶେଷରେ, ଶୂଳ, ବିଭିନ୍ନ ଖୁଟି, ଚତୁର୍ମୁଖୀ ରାସ୍ତାରେ ଶିବଙ୍କ ତ୍ରିଶୂଳ, ଓ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧା ମହିଳାମାନେ ଖୁଟି ଭାବେ ଦେଖାଯିବେ। ଅରଣ୍ୟବାସୀମାନେ ଅଳ୍ପ ଆୟୁ ଓ ଛୋଟ ଦେହ ନେଇ, ନଦୀ ଓ ପାହାଡ଼ ନିକଟରେ ରୁଟି, ପତ୍ର, ଫଳ ଭୋଜନ କରିବେ। ଚମଡ଼ା, ଚର୍ମ, ପଶୁ ଚର୍ମ ପିନ୍ଧି, ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ପଷ୍ଟତାରେ ରହିବେ; ଦୁଃଖ ଓ ବିପଦରେ ପୀଡ଼ିତ, ଅଳ୍ପ ଲାଭ ଓ ବହୁତ ଦୁଃଖ ଭୋଗିବେ। ଏଭଳି ଯୁଗ ସାନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ି, ସେମାନେ କଳିଯୁଗ ସହିତ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯିବେ। ଯେତେବେଳେ କଳିଯୁଗ ଶେଷ ହେବ, ତେବେ ପୁନଃ କୃତୟୁଗ ଆସିବ; ଏହିପରି ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବିସ୍ତାରିତ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି। ଏଯାଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୟଦୁବଂଶରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଯଶ ବର୍ଣ୍ଣନା ହେଲା; ଏବେ ମୁଁ ତୁର୍ବସୁ, ପୁରୁ, ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ ଓ ଅନୁଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିବି। ତୁର୍ବସୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ଗର୍ଭ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଗୋଭାନୁ, ଗୋଭାନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଜୟ ତ୍ରିସରି, ଯିଏ କେବେ ବିଜିତ ହେଇନଥିଲେ। ତ୍ରିସରିଙ୍କ ପୁତ୍ର କରନ୍ଧମ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭାରତ। ଦୁଷ୍ୟନ୍ତ ପୌରବ ଦଂଶର ଏକ ଅଂଶ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅକଲ୍ମଷ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଯୟାତିଙ୍କ ଶାପ ଦ୍ୱାରା ବୟସର ସଂଚାର ହେବାରୁ, ତୁର୍ବସୁ ପୌରବ ଦଂଶକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ଦୁଷ୍ୟନ୍ତଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାରତୀୟ ରାଜା ଭାରୁଥ, ତାଙ୍କୁ ଅଣ୍ଡୀରା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ସଂଧାନ ଥିଲେ। ସଂଧାନଙ୍କ ବଂଶରେ ପାଣ୍ଡ୍ୟ, କେରଳ, ଚୋଳ, କର୍ଣ୍ଣ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ; ସେମାନଙ୍କ ଜନପଦ ପାଣ୍ଡ୍ୟ, କେରଳ ଓ ଚୋଳ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା। ଦ୍ରୁହ୍ୟୁଙ୍କ ଦୁଇ ଶୂର ପୁତ୍ର—ସେତୁ ଓ କେତୁ। ସେତୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶରଦ୍ବାନ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଗନ୍ଧାର। ଗନ୍ଧାର ନାମକ ଦେଶ ତାଙ୍କ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଆରଟ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳର ଘୋଡ଼ାମାନେ ସର୍ବୋତ୍ତମ। ଗନ୍ଧାରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧର୍ମ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଘୃତ; ଘୃତଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରଚେତା, ତାଙ୍କର ଏକ ପୁତ୍ର ଥିଲେ। ପ୍ରଚେତାଙ୍କ ଏକଶେ ଶୂର ପୁତ୍ର ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ରାଜା, ସେମାନେ ବିଦେଶ ଦେଶର ଶାସକ ହେଲେ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବସିଥିଲେ। ଅନୁଙ୍କ ତିନି ଶୂର ଓ ଧର୍ମିକ ପୁତ୍ର—ସଭାନର, କାକ୍ଷୁଷ, ପରମେଷ। ସଭାନରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ରାଜା କୋଲାହଳ, ତାଙ୍କ ଧର୍ମିକ ପୁତ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସଂଜୟ। ସଂଜୟଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶୂର ପୁରଞ୍ଜୟ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାନ ରାଜା ଜନମେଜୟ। ଜନମେଜୟଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାଶାଳ, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ଯଶ ଦୃଢ଼ ହୋଇଥିଲା। ମହାଶାଳଙ୍କ ଧର୍ମିକ ପୁତ୍ର ମହାମନା, ଯିଏ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପର ଅଧିପତି ରାଜା ହେଲେ। ମହାମନାଙ୍କ ଦୁଇ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁତ୍ର—ଉଶୀନର, ଯିଏ ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନୀ, ଓ ତିତିକ୍ଷୁ; ଦୁଇଜଣେ ମଧ୍ୟ ମହାନ ଥିଲେ।