तेनापूर्यत तान्देवांस् तत्तत्कायविभेदतः विपाट्य जठरं तेषां वीर्यं माहेश्वरं ततः
त्यामुळे देवांचे शरीर वेगवेगळ्या भागांतून भरले गेले; मग त्यांच्या पोटातली ती महेश्वराची शक्ती बाहेर आली.
निष्क्रान्ते तप्तहेमाभं विततं शंकराश्रमे तस्मिन्सरो महज्जातं विमलं बहुयोजनम्
ती शक्ती तापलेल्या सोन्यासारखी चमकत, शंकराच्या आश्रमात पसरली आणि तिथे एक विशाल, निर्मळ, मोठे सरोवर निर्माण झाले.
प्रोत्फुल्लहेमकमलं नानाविहगनादितम् तच्छ्रुत्वा तु ततो देवी हेमद्रुममहाजलम्
त्या सरोवरात सोन्याच्या कमळांची फुले उमलली होती आणि विविध पक्ष्यांचे आवाज घुमत होते. हे ऐकून देवी त्या सुवर्णजलाशयाकडे गेली.
जगाम कौतुकाविष्टा तत्सरः कनकाम्बुजम् तत्र कृत्वा जलक्रीडां तदब्जकृतशेखरा
कौतुकाने तिने त्या सोन्याच्या कमळांनी भरलेल्या सरोवरात प्रवेश केला; तिथे पाण्यात खेळून, तिने कमळांची माळ घालून स्वतःला सजवले.
उपविष्टा ततस्तस्य तीरे देवी सखीयुता पातुकामा च तत्तोयं स्वादु निर्मलपङ्कजम्
मग ती देवी आपल्या सख्या सोबत त्या तीरावर बसली आणि तिला प्यायची इच्छा झाली. तिथे तिला कमळांनी शोभलेलं, गोड आणि निर्मळ पाणी दिसलं.
अपश्यत्कृत्तिकाः स्नाताः षडर्कद्युतिसंनिभाः पद्मपत्रे तु तद्वारि गृहीत्वोपस्थिता गृहम्
तिने पाहिलं की कृतिका स्नान करून, सहा सूर्यांसारख्या तेजस्वी दिसत होत्या. त्या कमळाच्या पानावरचं पाणी घेऊन घरी चालल्या होत्या.
हर्षादुवाच पश्यामि पद्मपत्रे स्थितं पयः ततस्ता ऊचुरखिलं कृत्तिका हिमशैलजाम्
आनंदाने देवी म्हणाली, 'मी कमळाच्या पानावर दूध ठेवलेलं पाहते.' तेव्हा कृतिकांनी हिमालयकन्येला सगळं सांगितलं.
दास्यामो यदि ते गर्भः सम्भूतो यो भविष्यति सो ऽस्माकमपि पुत्रः स्याद् अस्मन्नाम्ना च वर्तताम् भवेल्लोकेषु विख्यातः सर्वेष्वपि शुभानने
जर तुझ्या पोटी मूल जन्माला आलं, तर आम्ही ते तुला देऊ; पण तो आमचाही मुलगा असू दे, आमच्या नावाने त्याला ओळख मिळू दे, आणि तो सर्व लोकांत प्रसिद्ध होऊ दे, हे शुभेच्छेने.
इत्युक्तोवाच गिरिजा कथं मद्गात्रसंभवः सर्वैरवयवैर्युक्तो भवतीभ्यः सुतो भवेत्
त्यावर गिरिजा म्हणाली, 'माझ्या अंगातून जन्मलेला, सर्व अंगांनी युक्त असा मुलगा तुमचा कसा होईल?'
ततस्तां कृत्तिका ऊचुर् विधास्यामो ऽस्य वै वयम् उत्तमान्युत्तमाङ्गानि यद्येवं तु भविष्यति
तेव्हा कृतिकांनी तिला सांगितलं, 'आम्ही त्याला उत्तम अंग देऊ; असं असेल तर तसंच होऊ दे.'
उक्ता वै शैलजा प्राह भवत्वेवमनिन्दिताः ततस्ता हर्षसम्पूर्णाः पद्मपत्रस्थितं पयः
शैलजाने उत्तर दिलं, 'तसंच होऊ दे, हे निष्कलंक महिलांनो.' मग त्या आनंदाने भरून, कमळाच्या पानावरचं दूध तिला दिलं.
तस्यै ददुस्तया चापि तत्पीतं क्रमशो जलम् पीते तु सलिले तस्मिंस् ततस्तस्मिन्सरोवरे
त्यांनी ते तिला दिलं आणि तिने ते पाणी हळूहळू प्यायला; जेव्हा तीने ते पाणी प्यायलं, तेव्हा त्या सरोवरात,
विपाट्य देव्याश्च ततो दक्षिणां कुक्षिमुद्गतः निश्चक्रामाद्भुतो बालः सर्वलोकविभासकः
मग देवीने आपली उजवी बाजू फाडली आणि तिथून एक अद्भुत, सर्व लोकांना प्रकाश देणारा बालक बाहेर आला.
प्रभाकरप्रभाकारः प्रकाशकनकप्रभः गृहीतनिर्मलोदग्रशक्तिशूलः षडाननः
तो सूर्यासारखा तेजस्वी, सोन्यासारखा झळाळता, हातात निर्मळ आणि टोकदार भाला घेऊन, सहा तोंडांचा होता.
दीप्तो मारयितुं दैत्यान् कुत्सितान्कनकच्छविः एतस्मात्कारणाद्दैवः कुमारश्चापि सो ऽभवत्
तो दुष्ट दैत्यांचा नाश करण्यासाठी तेजस्वी, सोन्यासारखा होता; म्हणूनच दैवी इच्छेने तो कुमार झाला.
वामं विदार्य निष्क्रान्तः सुतो देव्याः पुनः शिशुः स्कन्दाच्च वदने वह्नेः शुक्रात्सुवदनो ऽरिहा
पुन्हा देवीच्या डाव्या बाजूला फाडून तिचा मुलगा बाहेर आला; स्कंदाच्या तोंडातून, अग्नीच्या वीर्यापासून, सुंदर चेहरा असलेला शत्रूंचा संहारक जन्मला.
कृत्तिकामेलनादेव शाखाभिः सविशेषतः शाखाभिधाः समाख्याताः षट्सु वक्त्रेषु विस्तृताः
कृतिकांसोबतच्या संयोगामुळे त्याला 'शाखा' हे नाव मिळालं; सहा तोंडांमध्ये 'शाखा' ही नावे पसरली.
यतस्ततो विशाखो ऽसौ ख्यातो लोकेषु षण्मुखः स्कन्दो विशाखः षड्वक्त्रः कार्तिकेयश्च विश्रुतः
म्हणून तो जगात 'विशाख', 'षण्मुख', 'स्कंद', 'विशाख', 'षड्वक्त्र' आणि 'कार्तिकेय' म्हणून प्रसिद्ध आहे.
चैत्रस्य बहुले पक्षे पञ्चदश्यां महाबलौ सम्भूतावर्कसदृशौ विशाले शरकानने
चैत्र महिन्याच्या शुद्ध पक्षातील पंधराव्या दिवशी, विशाल शरवनात, सूर्यासारखे दोन बलवान जन्मले.
चैत्रस्यैव सिते पक्षे पञ्चम्यां पाकशासनः बालकाभ्यां चकारैकं मत्वा चामरभूतये
त्याच चैत्र महिन्याच्या शुद्ध पक्षातील पंचमीला, पाकशासनाने त्या दोन मुलांसाठी, त्यांना सेनापती व्हावं म्हणून विधी केला.
तस्यामेव ततः षष्ठ्याम् अभिषिक्तो गुहः प्रभुः सर्वैरमरसंघातैर् ब्रह्मेन्द्रोपेन्द्रभास्करैः
त्याच दिवशी, म्हणजे षष्ठीला, ब्रह्मा, इंद्र, उपेंद्र, भास्कर आणि सर्व देवांनी मिळून गुहाचा अभिषेक केला.
गन्धमाल्यैः शुभैर्धूपैस् तथा क्रीडनकैरपि छत्रैश्चामरजालैश्च भूषणैश्च विलेपनैः
सुगंधी फुले, सुंदर धूप, खेळणी, छत्री, चामर, जाळी, दागिने आणि उटणे यांनी त्याला सजवले.
अभिषिक्तो विधानेन यथावत्षण्मुखः प्रभुः सुतामस्मै ददौ शक्रो देवसेनेति विश्रुताम्
विधीप्रमाणे विधिवत अभिषेक झाल्यावर, तेजस्वी षण्मुखास इंद्राने देवसेना नावाची सुप्रसिद्ध कन्या दिली.
पत्न्यर्थं देवदेवस्य ददौ विष्णुस्तदायुधम् यक्षाणां दशलक्षाणि ददावस्मै धनाधिपः
देवतांच्या स्वामीच्या पत्नीकरिता, विष्णूंनी त्याला आपले शस्त्र दिले आणि धनाचा अधिपती कुबेराने त्याला एक लाख यक्ष दिले.
ददौ हुताशनस्तेजो ददौ वायुश्च वाहनम् ददौ क्रीडनकं त्वष्टा कुक्कुटं कामरूपिणम् एवं सुरास्तु ते सर्वे परिवारमनुत्तमम्
अग्नीने आपले तेज दिले, वायूने वाहन दिले, आणि त्वष्ट्याने त्याला इच्छेनुसार रूप धारण करणारा कोंबडा खेळण्यास दिला; अशा प्रकारे सर्व देवांनी त्याला अद्वितीय असा मोठा परिवार दिला.
ददुर्मुदितचेतस्काः स्कन्दायादित्यवर्चसे
आनंदित मनाने, सूर्याप्रमाणे तेजस्वी असलेल्या स्कंदाला सर्व देवांनी विविध भेटी दिल्या.
जानुभ्यामवनौ स्थित्वा सुरसंघास्तमस्तुवन् स्तोत्रेणानेन वरदं षण्मुखं मुख्यशः सुराः
सर्व देवसमूह जमिनीवर गुडघ्यांवर बसून, वर देणाऱ्या षण्मुखाचे या स्तोत्राने, देवांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या, स्तवन करू लागले.
नमः कुमाराय महाप्रभाय स्कन्दाय च स्कन्दितदानवाय नवार्कविद्युद्द्युतये नमो ऽस्तुते नमो ऽस्तु ते षण्मुख कामरूप
कुमाराला, महान तेजस्वी, स्कंदाला, दानवांचा नाश करणाऱ्या, नव्या सूर्याच्या तेजासारख्या उजळणाऱ्या तुला नमस्कार असो; षण्मुखा, इच्छेनुसार रूप धारण करणाऱ्या, तुला नमस्कार असो.
पिनद्धनानाभरणाय भर्त्रे नमो रणे दानवदारणाय नमो ऽस्तु ते ऽर्कप्रतिमप्रभाय नमो ऽस्तु गुह्याय गुहाय तुभ्यम्
रत्नांनी सजलेला, रणात अधिपती, दानवांचा संहार करणारा, सूर्यासारखा तेजस्वी, गुप्त आणि गुहा या नावाने ओळखला जाणारा, तुला नमस्कार असो.
नमो ऽस्तु त्रैलोक्यभयापहाय नमो ऽस्तु ते बाल कृपापराय नमो विशालामललोचनाय नमो विशाखाय महाव्रताय
त्रैलोक्याचा भय दूर करणाऱ्या, बालक असूनही अपार करुणा असलेल्या, विशाल आणि निर्मळ डोळ्यांच्या, विशालक नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या, महान व्रती, तुला नमस्कार असो.