भर्त्सयिष्यति तां देवीं ततः सा कुपिता सती प्रयास्यति तपश्चर्तुं तत्तस्मात्तपसे पुनः
तो त्या देवीला रागावून बोलेल; मग सती रागावून पुन्हा तप करण्यासाठी निघून जाईल.
जनयिष्यति यं शर्वा दयितद्युतिमण्डितम् स भविष्यति हन्ता वै सुरारीणामसंशयम्
शर्वा ज्या पुत्राला जन्म देईल, तो आपल्या प्रियतमेच्या तेजाने शोभून जाईल; तो नक्कीच देवांच्या शत्रूंचा संहार करणारा ठरेल.
त्वयापि दानवा देवि हन्तव्या लोकदुर्जयाः यावच्च न सती देहसंक्रान्तगुणसंचया
हे देवी, तूही या जगात जिंकता न येणाऱ्या दानवांचा नाश करावा, जोपर्यंत सती आपल्या देहातील गुणांचा संच मिळवत नाही.
तत्संगमेन तावत्त्वं दैत्यान्हन्तुं न शक्ष्यसे एवं कृते तपस्तप्त्वा सृष्टिसंहारकारिणी
त्या संगमाआधी तू दानवांचा नाश करू शकणार नाहीस. असं झाल्यावर, तप करून, तू सृष्टी आणि संहार करणारी होशील.
समाप्तनियमा देवी यदा चोमा भविष्यति तदा स्वमेव तद्रूपं शैलजा प्रतिपत्स्यते
जेव्हा नियम पूर्ण होतील आणि देवी उमादेवी बनेल, तेव्हा शैलजा आपलं मूळ रूप आपोआप धारण करील.
तनुस्तवापि सहजा सैकानंशा भविष्यति रूपांशेन तु संयुक्ता त्वमुमायां भविष्यसि
तुझं शरीरही तिच्या स्वरूपाचा एक नैसर्गिक भाग राहील; रूपाचा अंश मिळून, तू उमामध्ये वास करशील.
एकानंशेति लोकस्त्वां वरदे पूजयिष्यति भेदैर्बहुविधाकारैः सर्वगा कामसाधिनी
वर देणारी देवी, लोक तुला 'एकांशा' या नावाने, अनेक रूपांनी, वेगवेगळ्या प्रकारांनी पूजतील. तू सर्वत्र व्यापलेली आहेस आणि सर्वांच्या इच्छा पूर्ण करणारी आहेस.
ओंकारवक्त्रा गायत्री त्वमिति ब्रह्मवादिभिः आक्रान्तिरूर्जिताकारा राजभिश्च महाभुजैः
ब्रह्मज्ञान असलेले तुला 'गायत्री' म्हणतील, ज्याचे मुख 'ॐकार' आहे. बलाढ्य राजे तुला सामर्थ्य आणि तेजाची मूर्ती म्हणून मान देतील.
त्वं भूरिति विशां माता शूद्रैः शैवीति पूजिता क्षान्तिर्मुनीनामक्षोभ्या दया नियमिनामिति
तू सर्व लोकांची माता 'भू' म्हणून ओळखली जातेस, शूद्र तुला 'शैवी' म्हणून पूजतात. ऋषींसाठी तू क्षमा आहेस, ज्यांना कोणी हलवू शकत नाही, आणि संयमी लोकांसाठी तू दया आहेस.
त्वं महोपायसंदोहा नीतिर्नयविसर्पिणाम् परिच्छित्तिस्त्वमर्थानां त्वमीहा प्राणिहृच्छया
तू मोठ्या उपायांचा साठा आहेस, विवेक असणाऱ्यांसाठी नीती आहेस. संपत्तीची योग्य पारख तूच आहेस आणि जिवांच्या मनातली धडपडही तूच आहेस.
त्वं मुक्तिः सर्वभूतानां त्वं गतिः सर्वदेहिनाम् त्वं च कीर्तिमतां कीर्तिस् त्वं मूर्तिः सर्वदेहिनाम्
तू सर्व जीवांची मुक्ती आहेस, सर्व देहधाऱ्यांची वाट आहेस. कीर्तीवानांसाठी तू कीर्ती आहेस आणि सर्व देहधाऱ्यांची मूर्ती तूच आहेस.
रतिस्त्वं रक्तचित्तानां प्रीतिस्त्वं हृष्टदर्शिनाम् त्वं कान्तिः कृतभूषाणां त्वं शान्तिर्दुःखकर्मणाम्
ज्यांच्या मनात प्रेम आहे त्यांच्यासाठी तू आनंद आहेस, आनंदाने पाहणाऱ्यांसाठी तू प्रीती आहेस. सजलेल्यांसाठी तू सौंदर्य आहेस आणि दुःखाने त्रस्त असणाऱ्यांसाठी तू शांतता आहेस.
त्वं भ्रान्तिः सर्वबोधानां त्वं गतिः क्रतुयाजिनाम् जलधीनां महावेला त्वं च लीला विलासिनाम्
सर्व ज्ञानांमध्ये तू भ्रम आहेस, यज्ञ करणाऱ्यांसाठी तू अंतिम ध्येय आहेस. समुद्रांसाठी तू मोठा किनारा आहेस आणि खेळ करणाऱ्यांसाठी तू लीलामय आहेस.
संभूतिस्त्वं पदार्थानां स्थितिस्त्वं लोकपालिनी त्वं कालरात्रिर्निःशेषभुवनावलिनाशिनी
सर्व वस्तूंच्या उत्पत्तीची कारणीभूत तू आहेस, लोकांची पालन करणारी तू आहेस. तूच काळरात्र आहेस, जी अनंत जगांचा नाश करणारी आहे.
प्रियकण्ठग्रहानन्ददायिनी त्वं विभावरी इत्यनेकविधैर्देवि रूपैर्लोके त्वमर्चिता
प्रियाच्या मिठीत आनंद देणारी रात्र तू आहेस. अशा अनेक रूपांनी, हे देवी, जगात तुझी पूजा केली जाते.
ये त्वां स्तोष्यन्ति वरदे पूजयिष्यन्ति वापि ये ते सर्वकामानाप्स्यन्ति नियता नात्र संशयः
जे तुला स्तुती करतील किंवा पूजतील, हे वर देणारी देवी, त्यांना सर्व इच्छा नक्कीच पूर्ण होतील—यात काहीच शंका नाही.
इत्युक्ता तु निशा देवी तथेत्युक्त्वा कृताञ्जलिः जगाम त्वरिता तूर्णं गृहं हिमगिरेः परम्
अशी वचने ऐकून, देवी रात्र जोडलेल्या हातांनी 'तसेच होवो' असे म्हणाली आणि लगेच हिमगिरीच्या श्रेष्ठ घराकडे निघून गेली.
तत्रासीनां महाहर्म्ये रत्नभित्तिसमाश्रयाम् ददर्श मेनामापाण्डुच्छविवक्त्रसरोरुहाम्
तेथे, रत्नांनी सजलेल्या मोठ्या महालात, तिने मेनाला पाहिले, जिने चेहरा फिकट कमळासारखा सुंदर होता.
किंचिच् छ्याममुखोदग्रस्तनभारावनामिताम् महौषधिगणाबद्धमन्त्रराजनिषेविताम्
थोडीशी काळसर चेहरा, उन्नत स्तनांच्या भाराने वाकलेली, प्रभावी औषधींनी सजलेली आणि मंत्रांची राणी तिची सेवा करत होती.
उद्वहत्कनकोन्नद्धजीवरक्षामहोरगाम् मणिदीपगणज्योतिर् महालोकप्रकाशिते
ती सोन्याने मढवलेल्या, रत्नजडित सर्पाने जिवाचे रक्षण करत होती, अनेक मणीदीपांच्या प्रकाशाने उजळलेली, जणू काही मोठ्या लोकांसारखी तेजस्वी होती.
प्रकीर्णबहुसिद्धार्थे मनोजपरिवारके शुचिन्यंशुकसंछन्नभूशय्यास्तरणोज्ज्वले
अनेक सिद्ध लोकांनी वेढलेली, मनाला आनंद देणाऱ्या सेविकांनी घेरलेली, स्वच्छ पांढऱ्या वस्त्रांनी मढवलेल्या उजळ जमिनीवर ती विसावली होती.
धूपामोदमनोरम्ये सर्जगन्धोपयोगिके ततः क्रमेण दिवसे गते दूरं विभावरी
धूपाच्या सुगंधाने मनमोहक, सरजाच्या वासाने भरलेली ती जागा, दिवस दूर निघून गेल्यावर रात्र हळूहळू पुढे सरकत होती.
व्यजृम्भत सुखोदर्के ततो मेना महागृहे प्रसुप्तप्रायपुरुषे निद्राभूतोपचारिके
तेव्हा, सुखाचा काळ सुरू होताच, मेना त्या मोठ्या घरात, जिथे बहुतेक लोक झोपले होते आणि झोपेच्या छायेत होत्या, हलू लागली.
स्फुटालोके शशभृति भ्रान्तिरात्रिविहंगमे रजनीचरभूतानां संघैरावृतचत्वरे
स्पष्ट चांदण्यात, शशांकाने उजळलेल्या आकाशात, रात्रीच्या पक्ष्यांमध्ये गोंधळ पसरला होता आणि अंगणात रात्री फिरणाऱ्या जीवांचे थवे जमले होते.
गाढकण्ठग्रहालग्नसुभगेष्टजने ततः किंचिदाकुलतां प्राप्ते मेनानेत्राम्बुजद्वये
प्रिय व्यक्ती आपल्या आप्तांच्या गराड्यात असताना तिच्या गळ्याला खोल दाटवणं आलं, तेव्हा मेनाच्या दोन कमळासारख्या डोळ्यांत थोडी अस्वस्थता उमटली.
आविवेश मुखे रात्रिः सुचिरस्फुटसंगमा जन्मदाया जगन्मातुः क्रमेण जठरान्तरे
रात्र, जी तिच्याशी फार काळ जोडलेली होती, जगन्मातेच्या मुखातून आत गेली आणि हळूहळू तिच्या गर्भात प्रवेशली.
आविवेशान्तरं जन्म मन्यमाना क्षपा तु वै अरञ्जयच्छविं देव्या गुहारण्ये विभावरी
रात्र स्वतःला जन्म समजून आत गेली; आणि त्या गुहेच्या जंगलात देवीचे अंग रंगीबेरंगी रात्रीने उजळून निघाले.
ततो जगत्पतिप्राणहेतुर्हिमगिरिप्रिया ब्राह्मे मुहूर्ते सुभगे व्यसूयत गुहारणिम्
मग ब्रह्ममुहूर्तावर, हिमगिरीची प्रिय आणि जगाचा प्राण असणारी ती सुंदर स्त्री गुहेत जन्मणाऱ्या कन्येला जन्म देऊ लागली.
तस्यां तु जायमानायां जन्तवः स्थाणुजङ्गमाः अभवन्सुखिनः सर्वे सर्वलोकनिवासिनः
तिचा जन्म होत असताना, सर्व जगातील स्थावर आणि जंगम प्राणी आनंदी झाले.
नारकाणामपि तदा सुखं स्वर्गसमं महत् अभवत्क्रूरसत्त्वानां चेतः शान्तं च देहिनाम्
त्या वेळी नरकातील लोकांनाही स्वर्गासारखं मोठं सुख मिळालं; क्रूर जीवांची मनं शांत झाली आणि सर्व देहधारी सुखी झाले.