संरम्भेणाप्ययुध्यन्त संहतास्तुमुलेन च गतिं न विविदुश्चापि श्रान्ता दैत्यस्य देवताः
मोठ्या संतापाने आणि एकत्र येऊन त्यांनी भीषण युद्ध केलं, पण त्या दैत्यामुळे थकलेल्या देवांना पुढे काय करावं हेच कळेना.
दैत्यास्त्रभिन्नसर्वाङ्गा ह्य् अकिंचित्करतां गताः परस्परं व्यलीयन्त गावः शीतार्दिता इव
दैत्यांच्या शस्त्रांनी सर्व अंग भग्न झाल्यामुळे, शक्तिहीन झालेले देव एकमेकांत मिसळले, जणू काही थंडीने त्रस्त झालेल्या गायी एकत्र येतात.
तदवस्थान्हरिर्दृष्ट्वा देवाञ्छक्रमुवाच ह ब्रह्मास्त्रं स्मर देवेन्द्र यस्यावध्यो न विद्यते विष्णुना चोदितः शक्रः सस्मारास्त्रं महौजसम्
त्यांची अवस्था पाहून हरिने देवांना म्हटले, "इंद्रा, ब्रह्मास्त्र आठव, कारण त्याला कोणीही रोखू शकत नाही." विष्णूच्या प्रेरणेने इंद्राने ते सामर्थ्यशाली अस्त्र आठवले.
सम्पूजितं नित्यमरातिनाशनं समाहितं बाणममित्रघातने धनुष्यजय्ये विनियोज्य बुद्धिमान् अभूत्ततो मन्त्रसमाधिमानसः
नेहमी पूजले जाणारे, शत्रूंचा नाश करणारे ते अस्त्र, शत्रूंचा संहार करण्यासाठी बाणावर लक्ष केंद्रित करून, बुद्धिमान इंद्राने ते धनुष्यावर ठेवले आणि मंत्र व एकाग्रतेने मन लावले.
स मन्त्रमुच्चार्य यतान्तराशयो वधाय दैत्यस्य धियाभिसंध्य तु विकृष्य कर्णान्तम् अकुण्ठदीधितिं मुमोच वीक्ष्याम्बरमार्गमुन्मुखः
मंत्र उच्चारून, मन पूर्णपणे संयमित ठेवून, दैत्याचा वध करण्याच्या हेतूने, त्याने बाण कानापर्यंत ओढला, त्याची प्रभा कमी न होता, आकाशातील मार्गाकडे पाहत तो बाण सोडला.
अथासुरः प्रेक्ष्य महास्त्रमाहितं विहाय मायामवनौ व्यतिष्ठत प्रवेपमानेन मुखेन शुष्यता बलेन गात्रेण च संभ्रमाकुलः
तेव्हा दैत्याने ते महान अस्त्र येताना पाहिले आणि आपली माया सोडून तो वनात उभा राहिला. त्याचे तोंड थरथरत होते, शक्ती कमी झाली होती आणि त्याचे शरीर घाबरून हलत होते.
ततस्तु तस्यास्त्रवराभिमन्त्रितः शरो ऽर्धचन्द्रप्रतिमो महारणे पुरंदरस्यासनबन्धुतां गतो नवार्कबिम्बं वपुषा विडम्बयन्
मंत्रशक्तीने परिपूर्ण, अर्धचंद्रासारखा इंद्राचा बाण त्या महान युद्धात गेला आणि त्याच्या तेजाने तो नव्या सूर्याच्या कडेसारखा भासत होता.
किरीटकोटिस्फुटकान्तिसंकटं सुगन्धिनानाकुसुमाधिवासितम् प्रकीर्णधूमज्वलनाभमूर्धजं पपात जम्भस्य शिरः सकुण्डलम्
किरिटाच्या टोकावर चमकणारे तेज, अनेक फुलांच्या सुगंधाने भरलेले, धूर व ज्वालांनी विखुरलेले केस असलेले, तो बाण जंभाच्या डोक्यावर आदळला आणि त्याचे मुकुट व कुंडले खाली पडले.
तस्मिन्विनिहते जम्भे दानवेन्द्राः पराङ्मुखाः ततस्ते भग्नसंकल्पाः प्रययुर्यत्र तारकः
जंभाचा वध झाल्यावर, दैत्यांचे प्रमुख मागे फिरले; त्यांची उमेद तुटली आणि ते जिथे तारक होता तिथे गेले.
तांस्तु त्रस्तान्समालोक्य श्रुत्वारोषमगात्परम् स जम्भदानवेन्द्रं तु सुरै रणमुखे हतम्
त्यांना घाबरलेले पाहून आणि त्यांचे बोलणे ऐकून, तारकाला प्रचंड राग आला, कारण देवांनी युद्धात जंभ दैत्यराजाचा वध केला होता हे त्याला कळले.
सावलेपं ससंरम्भं सगर्वं सपराक्रमम् साविष्कारमनाकारं तारको भावमाविशत्
तारकाचा मन गर्व, क्रोध, अहंकार आणि शौर्याने भरून गेले; त्याच्या भावना उघडपणे दिसत होत्या आणि त्याचा चेहरा कठोर झाला होता.
स जैत्रं रथमास्थाय सहस्रेण गरुत्मताम् संरम्भाद्दानवेन्द्रस्तु सुरै रणमुखे गतः
तो आपल्या विजयी रथावर बसला, हजार गरुडध्वज असलेल्या वीरांसह, आणि रागाने भरून दैत्यराज देवांशी युद्धासाठी रणभूमीत उतरला.
सर्वायुधपरिष्कारः सर्वास्त्रपरिरक्षितः त्रैलोक्यऋद्धिसम्पन्नः सुविस्तृतमहाननः
सर्व शस्त्रांनी सुसज्ज, सर्व अस्त्रांनी सुरक्षित, त्रैलोक्याची संपत्ती लाभलेला, आणि त्याचे मोठे तोंड पूर्णपणे उघडे होते.
रणायाभ्यपतत्तूर्णं सैन्येन महता वृतः जम्भास्त्रक्षतसर्वाङ्गं त्यक्त्वैरावतदन्तिनम्
तो मोठ्या सैन्याने वेढलेला, जंभाच्या अस्त्रांनी जखमी झालेल्या शरीराने, आपला ऐरावत हत्ती सोडून, युद्धासाठी वेगाने धावला.
सज्जं मातलिना गुप्तं रथमिन्द्रस्य तेजसा तप्तहेमपरिष्कारं महारत्नसमन्वितम्
मातलीने जपलेला इंद्राचा रथ सज्ज होता, तो तेजस्वी सोन्याने मढवलेला आणि मोठ्या रत्नांनी सजलेला होता.
चतुर्योजनविस्तीर्णं सिद्धसंघपरिष्कृतम् गन्धर्वकिंनरोद्गीतम् अप्सरोनृत्यसंकुलम्
चार योजन रुंद, सिद्धांच्या समूहांनी सजवलेला, गंधर्व व किन्नरांच्या गाण्याने गूंजणारा, अप्सरा आणि पुरुषांच्या नृत्याने गजबजलेला तो रथ होता.
सर्वायुधम् असंबाधं विचित्ररचनोज्ज्वलम् तं रथं देवराजस्य परिवार्य समन्ततः
सर्व शस्त्रांनी सज्ज, प्रशस्त आणि सुंदर रचनेने उजळलेला, देवराजाचा तो रथ सर्व बाजूंनी वेढला गेला.
दंशिता लोकपालास्तु तस्थुः सगरुडध्वजाः ततश्चचाल वसुधा ततो रूक्षो मरुद्ववौ
लोकपाल गरुडध्वज घेऊन सज्ज उभे राहिले; तेव्हा पृथ्वी हलली आणि तिखट वारा वाहू लागला.
ततो ऽम्बुधय उद्भूतास् ततो नष्टा रविप्रभा ततस्तमः समुद्भूतं नातो ऽदृश्यन्त तारकाः
मग समुद्र उसळले, सूर्याचा प्रकाश नाहीसा झाला, अंधार पसरला आणि तारे दिसेनासे झाले.
ततो जज्वलुरस्त्राणि ततो ऽकम्पत वाहिनी एकतस्तारको दैत्यः सुरसंघस्तु चैकतः
मग अस्त्रे प्रज्वलित झाली, सैन्य थरथरले; एका बाजूला तारक दैत्य होता आणि दुसऱ्या बाजूला देवांचा समूह.
लोकावसादमेकत्र जगत्पालनमेकतः चराचराणि भूतानि सुरासुरविभेदतः
एका बाजूला लोकांचा ऱ्हास होत होता, तर दुसऱ्या बाजूला जगाचे रक्षण होत होते. सर्व चराचर जीव देव आणि दैत्य अशा दोन गटांत विभागले गेले होते.
तद्द्विधाप्येकतां यातं ददृशुः प्रेक्षका इव यद्वस्तु किंचिल् लोकेषु त्रिषु सत्तास्वरूपकम् तत् तत्रादृश्यद् अखिलं खिलीभूतविभूतिकम्
ती द्वैतेपणाही एकरूप झाली, जणू काही प्रेक्षक ते पाहत आहेत असे वाटले. तीनही लोकांत जे काही अस्तित्वाचे खरे स्वरूप आहे, ते सर्व त्या ठिकाणी पूर्णपणे प्रकट झाले.
अस्त्राणि तेजांसि धनानि धैर्यं सेनाबलं वीर्यपराक्रमौ च सत्त्वौजसां तन्निकरं बभूव सुरासुराणां तपसो बलेन
शस्त्रे, तेज, धन, धैर्य, सैन्याचे बळ, शौर्य आणि पराक्रम, तसेच सर्व सत्त्वशक्ती—हे सर्व देव आणि दैत्य यांच्या तपश्चर्येच्या बळावर त्यांच्याकडे होते.
अथाभिमुखम् आयान्तं नवभिर्नतपर्वभिः बाणैरनलकल्पाग्रैर् बिभिदुस्तारकं हृदि
नंतर तारकासुर समोर येताच, वाकडी झालेल्या सांध्यांनी आणि अग्निसारख्या टोकांनी असलेल्या नव बाणांनी त्याच्या हृदयात भोसकले.
स तानचिन्त्य दैत्येन्द्रः सुरबाणान्गतान्हृदि नवभिर्नवभिर्बाणैः सुरान्विव्याध दानवः
तो दैत्यांचा राजा काहीच न घाबरता, त्याच बाणांनी जे त्याच्या हृदयात घुसले होते, प्रत्येक देवाला नव-नव बाणांनी हृदयावर मारले.
जगद्धरणसम्भूतैः शल्यैरिव पुरःसरैः ततो ऽच्छिन्नं शरव्रातं संग्रामे मुमुचुः सुराः
जगाच्या आधारावर निर्माण झालेल्या शल्यांसारख्या बाणांच्या पुढे देवांनी युद्धात अखंड बाणांचा वर्षाव केला.
अनन्तरं च कान्तानाम् अश्रुपातमिवानिशम् तदप्राप्तं वियत्येव नाशयामास दानवः
त्या क्षणानंतर, जणू प्रिय व्यक्तींचे अश्रू सतत पडत आहेत असे वाटावे, तसे ते बाण त्याच्यापर्यंत न पोहोचता दैत्याने आकाशातच नष्ट केले.
शरैर्यथा कुचरितैः प्रख्यातं परमागतम् सुनिर्मलं क्रमायातं कुपुत्रः स्वं महाकुलम्
जसे दुष्ट पुत्र आपल्या वाईट कृत्यांनी प्रसिद्ध, शुद्ध आणि सन्मानित घराण्याचा नाश करतो, तसेच ते बाणही नष्ट झाले.
ततो निवार्य तद्बाणजालं सुरभुजेरितम् बाणैर्व्योम दिशः पृथ्वीं पूरयामास दानवः
मग देवांनी सोडलेला तो बाणांचा मारा थोपवून, दैत्याने आपल्या बाणांनी आकाश, दिशा आणि पृथ्वी सर्वत्र व्यापून टाकली.
चिछेद पुङ्खदेशेषु स्वके स्थाने च लाघवात् बाणजालैः सुतीक्ष्णाग्रैः कङ्कबर्हिणवाजितैः
गिधाड आणि मोराच्या पिसांनी सजवलेल्या, अत्यंत तीक्ष्ण टोकांच्या बाणांच्या वर्षावाने त्याने ते बाण त्यांच्या मूळ ठिकाणी आणि टोकावरच वेगाने छाटले.