तम् आलोक्यासुरेन्द्रास्तु हर्षसम्पूर्णमानसाः अयं वै देवसर्वस्वं जिते ऽस्मिन्निर्जिताः सुराः
त्याला पाहून असुरांचे प्रमुख अत्यंत आनंदित झाले आणि म्हणाले, 'हा खरेच देवांचा सार आहे; याला जिंकले तर देवही हरले.'
अयं स दैत्यचक्राणां कृतान्तः केशवो ऽरिहा एनमाश्रित्य लोकेषु यज्ञभागभुजो ऽमराः
'हा दैत्यांच्या सैन्याचा अंत करणारा, केशव, शत्रूंचा नाश करणारा आहे; याच्यावर विश्वास ठेवून सर्व लोकांतील देव यज्ञातील भाग घेतात.'
इत्युक्त्वा दानवाः सर्वे परिवार्य समन्ततः निजघ्नुर्विविधैरस्त्रैस् ते तम् आयान्तम् आहवे
असे म्हणून सर्व दानवांनी त्याला चहुबाजूंनी वेढले आणि तो युद्धात येत असताना विविध अस्त्रांनी त्याच्यावर हल्ला केला.
कालनेमिप्रभृतयो दश दैत्या महारथाः षष्ट्या विव्याध बाणानां कालनेमिर्जनार्दनम्
कालनेमि आणि आणखी नऊ बलाढ्य असुररथी, त्यात कालनेमिने जनार्दनाला साठ बाणांनी भेदले.
निमिः शतेन बाणानां मथनो ऽशीतिभिः शरैः जम्भकश्चैव सप्तत्या शुम्भो दशभिरेव च
निमीने शंभर बाणांनी, मथनाने ऐंशी बाणांनी, जंभकाने सत्तर बाणांनी आणि शुंभाने दहा बाणांनी हल्ला केला.
शेषा दैत्येश्वराः सर्वे विष्णुमेकैकशः शरैः दशभिश्चैव यत्तास्ते जघ्नुः सगरुडं रणे
इतर सर्व दैत्यराजांनी प्रत्येकी दहा बाणांनी विष्णू आणि गरुडावर एकत्र युद्धात हल्ला केला.
तेषाम् अमृष्य तत्कर्म विष्णुर्दानवसूदनः एकैकं दानवं जघ्ने षड्भिः षड्भिरजिह्मगैः
त्यांचा प्रहार सहन न होऊन, दानवांचा संहार करणाऱ्या विष्णूंनी प्रत्येकी सहा सरळ बाणांनी प्रत्येक दैत्याचा वध केला.
आकर्णकृष्टैर्भूयश्च कालनेमिस् त्रिभिः शरैः विष्णुं विव्याध हृदये क्रोधाद्रक्तविलोचनः
पुन्हा, कालनेमिने तीन बाण कानापर्यंत ओढून, रागाने डोळे लाल करून, विष्णूच्या हृदयात घुसवले.
तस्याशोभन्त ते बाणा हृदये तप्तकाञ्चनाः मयूखानीव दीप्तानि कौस्तुभस्य स्फुटत्विषः
त्यांचे बाण तापलेल्या सोन्यासारखे चमकत होते, कौस्तुभ मण्याच्या तेजस्वी किरणांसारखे त्याने हृदयावर झळकत होते.
तैर्बाणैः किंचिदायस्तो हरिर्जग्राह मुद्गरम् सततं भ्राम्य वेगेन दानवाय व्यसर्जयत्
त्या बाणांनी थोडा जखमी झाल्यावर, हरिने आपली गदा उचलली, ती जोरात फिरवून राक्षसावर फेकली.
दानवेन्द्रस्तमप्राप्तं वियत्येव शतैः शरैः चिछेद तिलशः क्रुद्धो दर्शयन्पाणिलाघवम्
रागाने पेटलेल्या दैत्यराजाने, आपल्या हातातील कौशल्य दाखवत, आकाशात येणारी ती गदा शेकडो बाणांनी तुकडे तुकडे केली.
ततो विष्णुः प्रकुपितः प्रासं जग्राह भैरवम् तेन दैत्यस्य हृदयं ताडयामास गाढतः
मग विष्णू रागावून, भयंकर भाला उचलला आणि त्या दैत्याच्या हृदयावर जोरात प्रहार केला.
क्षणेन लब्धसंज्ञस्तु कालनेमिर्महासुरः शक्तिं जग्राह तीक्ष्णाग्रां हेमघण्टाट्टहासिनीम्
क्षणातच भानावर येऊन, मोठा असुर कालनेमि, सोन्याच्या घंटांनी सजलेला, टोकदार शूल हातात घेतो.
तया वामभुजं विष्णोर् बिभेद दितिनन्दनः भिन्नः शक्त्या भुजस्तस्य स्रुतशोणित आबभौ
त्या शूलाने दितीपुत्राने विष्णूचा डावा हात भेदला; त्या जखमेवरून रक्त वाहू लागले.
पद्मरागमयेनेव केयूरेण विभूषितः ततो विष्णुः प्रकुपितो जग्राह विपुलं धनुः
पद्मरागाच्या कड्यांसारख्या कड्यांनी सजलेला तो हात दिसत होता. मग विष्णू रागाने मोठं धनुष्य उचलतो.
सप्तदश च नाराचांस् तीक्ष्णान्मर्मविभेदिनः दैत्यस्य हृदयं षड्भिर् विव्याध च त्रिभिः शरैः
सतरापैकी सहा तीक्ष्ण बाणांनी त्याने दैत्याच्या हृदयाचा वेध घेतला आणि आणखी तीन बाणांनी त्याला भेदले.
चतुर्भिः सारथिं चास्य ध्वजं चैकेन पत्त्रिणा द्वाभ्यां ज्याधनुषी चापि भुजं सव्यं च पत्त्रिणा
चार बाणांनी त्याने सारथ्याला, एका बाणाने ध्वजाला, दोन बाणांनी धनुष्य आणि त्याची दोरी, आणि अजून एका बाणाने दैत्याचा डावा हात भेदला.
स विद्धो हृदये गाढं दैत्यो हरिशिलीमुखैः स्रुतरक्तारुणप्रांशुः पीडाकुलितमानसः
हरिच्या लोखंडी टोकाच्या बाणांनी हृदयात खोलवर भेदला गेल्यावर, दैत्य रक्ताने लाल झालेला, वेदनेने आणि चिंता मनात घेऊन तडफडू लागला.
चकम्पे मारुतेनेव नोदितः किंशुकद्रुमः तमाकम्पितमालक्ष्य गदां जग्राह केशवः
तो वाऱ्याने हललेल्या किंशुक वृक्षासारखा थरथर कापू लागला; त्याला असं डगमगताना पाहून केशवाने गदा उचलली.
तां च वेगेन चिक्षेप कालनेमिरथं प्रति सा पपात शिरस्युग्रा विपुला कालनेमिनः
ती गदा कालनेमिने जोरात विष्णूच्या रथाकडे फेकली, आणि ती मोठी गदा प्रचंड वेगाने कालनेमिच्या डोक्यावर कोसळली.
संचूर्णितोत्तमाङ्गस्तु निष्पिष्टमुकुटो ऽसुरः स्रुतरक्तौघरन्ध्रस्तु स्रुतधातुरिवाचलः
त्याचं डोकं चुरडून गेले, मुकुट फोडला गेला, आणि त्याच्या जखमांतून रक्ताच्या धारांनी तो पर्वतासारखा वाहू लागला.
प्रापतत्स्वे रथे भग्ने विसंज्ञः शिष्टजीवितः पतितस्य रथोपस्थे दानवस्याच्युतो ऽरिहा
रथ तुटून पडल्यावर, तो शुद्ध हरपून, शेवटचा श्वास घेत रथावर कोसळला; शत्रूंचा संहार करणारा अच्युत त्या पडलेल्या दैत्याजवळ उभा राहिला.
स्मितपूर्वमुवाचेदं वाक्यं चक्रायुधः प्रभुः गच्छासुर विमुक्तो ऽसि साम्प्रतं जीव निर्भयः
चक्रधारी प्रभूने हसत सांगितले, 'जा असुरा, तू आता मुक्त आहेस; निर्भयपणे जग.'
ततः स्वल्पेन कालेन अहमेव तवान्तकः एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य सारथिः कालनेमिनः अपवाह्य रथं दूरम् अनयत्कालनेमिनः
'पण लवकरच मीच तुझा अंत करीन.' हे ऐकताच कालनेमिचा सारथी त्याचा रथ दूर घेऊन गेला.
कृष्णचामरजालाढ्ये सुधाविरचिताङ्कुरे चित्रपञ्चपताके तु प्रभिन्नकरटामुखे
काळ्या चामरांनी सजलेला, अमृताने विणलेल्या छत्राखाली, पाच रंगांच्या पताकांनी आणि तुटलेल्या हत्तीच्या कपाळाने तो रथ शोभत होता.
पर्वताभे गजे भीमे मदस्राविणि दुर्धरे आरुह्याजौ निमिर्दैत्यो हरिं प्रत्युद्ययौ बली
डोंगरासारख्या मोठ्या, भयंकर आणि मदाने ओथंबणाऱ्या हत्तीवर बसून, बलाढ्य निमी दैत्य युद्धात हरिपाशी सामोरा गेला.
तस्यासन्दानवा रौद्रा गजस्य पदरक्षिणः सप्तविंशतिसाहस्राः किरीटकवचोज्ज्वलाः
दानवांची रौद्र आणि तेजस्वी अशी सत्तावीस हजार मुले, हत्तीच्या पायाभोवती मुकुट आणि कवच घालून उभी होती.
अश्वारूढश्च मथनो जम्भकश्चोष्ट्रवाहनः शुम्भो ऽपि विपुलं मेषं समारुह्याव्रजद्रणम्
मथन घोड्यावर बसला होता, जम्भक उंटावर चढला होता, आणि शुंभसुद्धा मोठ्या मेंढ्यावर आरूढ होऊन युद्धात उतरला.
अपरे दानवेन्द्रास्तु यत्ता नानास्त्रपाणयः आजघ्नुः समरे क्रुद्धा विष्णुमक्लिष्टकारिणम्
इतर दानवांचे राजे, वेगवेगळ्या अस्त्रांनी सज्ज होऊन, रागाने युद्धात विष्णूवर तुटून पडले.
परिघेण निमिर्दैत्यो मथनो मुद्गरेण तु शुम्भः शूलेन तीक्ष्णेन प्रासेन ग्रसनस्तथा
निमी दैत्याने गदा उचलून वार केला, मथनाने मुगद्राने, शुंभाने तीक्ष्ण शूलाने, आणि ग्रसनाने प्रासाने हल्ला केला.