ग्रसमाना इवाकाशं मुष्णन्त इव मेदिनीम् मुखेभ्यः ससृजुः श्वासान् उच्छ्वसन्त इवोरगाः
सर्प जणू आकाश गिळत आहेत, पृथ्वी ओरबाडत आहेत, असे त्यांच्या तोंडातून जोरात श्वास सोडू लागले.
स्वयम्भुवा चोद्यमानाश् चोदितेन कपर्दिना व्रजन्ति ते ऽश्वा जवनाः क्षयकाल इवानिलाः
स्वयंभू आणि कपर्दी यांनी हाक दिल्यावर, ते वेगवान घोडे जणू प्रलयकाळच्या वाऱ्यासारखे पुढे निघाले.
ध्वजोच्छ्रयविनिर्माणे ध्वजयष्टिमनुत्तमाम् आक्रम्य नन्दी वृषभस् तस्थौ तस्मिञ्छिवेच्छया
उंच ध्वज तयार झाल्यावर, नंदी वृषभाने शिवाच्या इच्छेने त्या उत्तम ध्वजदंडावर आपले स्थान घेतले.
भार्गवाङ्गिरसौ देवौ दण्डहस्तौ रविप्रभौ रथचक्रे तु रक्षेते रुद्रस्य प्रियकाङ्क्षिणौ
भृगु आणि अङ्गिरस हे तेजस्वी, काठी हातात घेऊन, रथाच्या चाकांची रक्षा करीत होते, रुद्राची कृपा मिळावी म्हणून.
शेषश्च भगवान्नागो ऽनन्तो ऽनन्तकरो ऽरिणाम् शरहस्तो रथं पाति शयनं ब्रह्मणस्तदा
शेष नावाचा पुण्यवान नाग, जो शत्रूंचा नाश करणारा आणि अनंत आहे, त्याने बाण हातात घेऊन त्या वेळी रथ आणि ब्रह्माचा पलंग यांचे रक्षण केले.
यमस्तूर्णं समास्थाय महिषं चातिदारुणम् द्रविणाधिपतिर्व्यालं सुराणामधिपो द्विपम्
यमाने वेगाने आपला भयंकर म्हैस चढवला; धनाचा अधिपतीने सर्पावर बसले; आणि देवांचा राजा आपल्या हत्तीवर आरूढ झाला.
मयूरं शतचन्द्रं च कूजन्तं किंनरं यथा गुह आस्थाय वरदो युगोपमरथं पितुः
वरदान देणारा गुह, शंभर चंद्रांसारखा चमकणारा आणि किंनरासारखा गाणारा मोरावर बसून, आपल्या वडिलांच्या रथावर योग्य जागी बसला.
नन्दीश्वरश्च भगवाञ् छूलमादाय दीप्तिमान् पृष्ठतश्चापि पार्श्वाभ्यां लोकस्य क्षयकृद्यथा
तेजस्वी आणि त्रिशूळ घेतलेला नंदीश्वर, मागे आणि दोन्ही बाजूंनी उभा राहिला, जणू जगाचा संहार करणारा आहे.
प्रमथाश्चाग्निवर्णाभाः साग्निज्वाला इवाचलाः अनुजग्मू रथं शार्वं नक्रा इव महार्णवम्
अग्निसारखे रंग असलेले आणि ज्वाळेसारखे स्थिर असलेले प्रमथगण, शर्वाच्या रथामागे मोठ्या समुद्रातील मगरांसारखे चालले.
भृगुर्भरद्वाजवसिष्ठगौतमाः क्रतुः पुलस्त्यः पुलहस्तपोधनाः मरीचिरत्रिर्भगवानथाङ्गिराः पराशरागस्त्यमुखा महर्षयः
भृगु, भरद्वाज, वसिष्ठ, गौतम, क्रतु, पुलस्त्य, पुलह, तपोधन, मरीचि, अत्रि, पुण्यवान अङ्गिरस, पराशर, अगस्त्य आणि इतर महर्षी तेथे उपस्थित होते.
हरमजितमजं प्रतुष्टुवुर् वचनविशेषैर् विचित्रभूषणैः रथस्त्रिपुरे सकाञ्चनाचलो व्रजति सपक्ष इवाद्रिरम्बरे
त्यांनी हर, अजिंक्य आणि अजन्मा, याचे विशेष शब्दांनी आणि सुंदर अलंकारांनी स्तुती केली; सोन्याने मढवलेला तो त्रिपुरातील रथ, आकाशात पंख असलेल्या पर्वतासारखा चालला.
मकरतिमितिमिङ्गिलावृतः प्रलय इवातिसमुद्धतो ऽर्णवः व्रजति रथवरो ऽतिभास्वरो ह्य् अशनिनिपातपयोदनिःस्वनः
मकर, तिमिंगिल आणि मोठ्या मास्यांनी वेढलेला, तो तेजस्वी रथ वीजेने वाजणाऱ्या मेघांच्या गजरासारखा, प्रलयकाळच्या उसळलेल्या समुद्रासारखा पुढे गेला.
पूज्यमाने रथे तस्मिंल् लोकैर्देवे रथे स्थिते प्रमथेषु नदत्सूग्रं प्रवदत्सु च साध्विति
त्या रथाची सर्व लोकांनी पूजा केली, देव त्यावर उभा असताना प्रमथगण जोरात गर्जना करत होते आणि लोक 'छान झाले!' असे म्हणत होते.
ईश्वरस्वरघोषेण नर्दमाने महावृषे जयत्सु विप्रेषु तथा गर्जत्सु तुरगेषु च
ईश्वराचा आवाज घुमत होता, मोठा वृषभ हंबरत होता, ब्राह्मण जिंकले होते आणि घोडे हिणहिणत होते, त्यामुळे सर्वत्र गडगडाट झाला.
रणाङ्गणात्समुत्पत्य देवर्षिर्नारदः प्रभुः कान्त्या चन्द्रोपमस्तूर्णं त्रिपुरं पुरमागतः
मग रणांगणातून देवर्षि नारद, चंद्रासारखा तेजस्वी, पटकन त्रिपुर या नगरीत पोहोचला.
औत्पातिकं तु दैत्यानां त्रिपुरे वर्तते ध्रुवम् नारदश्चात्र भगवान् प्रादुर्भूतस्तपोधनः
त्रिपुरातील दैत्यांमध्ये नक्कीच अपशकुन झाला आणि तिथेच पुण्यवान, तपस्वी नारद प्रकट झाला.
आगतं जलदाभासं समेताः सर्वदानवाः उत्तस्थुर्नारदं दृष्ट्वा अभिवादनवादिनः
मेघासारखे दिसणारे सर्व दानव एकत्र जमले होते; नारद आल्याचे पाहून, त्यांनी उठून आदराने त्याचे स्वागत केले.
तमर्घ्येण च पाद्येन मधुपर्केण चेश्वराः नारदं पूजयामासुर् ब्रह्माणमिव वासवः
राजांनी नारदाचे अर्घ्य, पाय धुण्यासाठी पाणी आणि मधाने बनवलेले पेय देऊन, जसे इंद्र ब्रह्माची पूजा करतो तशी त्याची पूजा केली.
तेषां स पूजां पूजार्हः प्रतिगृह्य तपोधनः नारदः सुखमासीनः काञ्चने परमासने
पूजेच्या योग्यतेने नारदाने ती पूजा स्वीकारली आणि तपस्वी असलेल्या नारदाने सुवर्णाच्या सुंदर आसनावर सुखाने बसला.
मयस्तु सुखमासीने नारदे नारदोद्भवे यथार्हं दानवैः सार्धम् आसीनो दानवाधिपः
नारद सुखाने बसला असताना, माया दानवांचा अधिपती, योग्य रीत्या दानवांसह बसला.
आसीनं नारदं प्रेक्ष्य मयस्त्वथ महासुरः अब्रवीद्वचनं तुष्टो हृष्टरोमाननेक्षणः
नारद बसलेला पाहून, महाबळी मयासुर आनंदित झाला, त्याच्या अंगावर रोमांच उभे राहिले आणि तो एकटक नारदाकडे पाहत म्हणाला.
औत्पातिकं पुरे ऽस्माकं यथा नान्यत्र कुत्रचित् वर्तते वर्तमानज्ञ वद त्वं हि च नारद
हे नारद, आमच्या नगरीत असे अपशकुन का घडत आहेत, जे इतर कुठेही कधीच होत नाहीत, ते सांग. तुला जे काही घडते आहे ते सर्व माहीत आहे.
दृश्यन्ते भयदाः स्वप्ना भज्यन्ते च ध्वजाः परम् विना च वायुना केतुः पतते च तथा भुवि
भयानक स्वप्नं पडतात, ध्वज तुटतात, आणि वारा नसतानाही पताका जमिनीवर पडते.
अट्टालकाश्च नृत्यन्ते सपताकाः सगोपुराः हिंस हिंसेति श्रूयन्ते गिरश्च भयदाः पुरे
झेंड्यांनी सजलेली मनोरे आणि दरवाजे जणू नाचत आहेत, आणि 'हिंसा, हिंसा' असे भयावह आवाज नगरीत ऐकू येतात.
नाहं बिभेमि देवानां सेन्द्राणामपि नारद मुक्त्वैकं वरदं स्थाणुं भक्ताभयकरं हरम्
हे नारद, मी इंद्रासह देवतांना देखील घाबरत नाही, फक्त एकच वरदायक, भक्तांना भयमुक्त करणारा स्थाणू, हर याला सोडून.
भगवन्नास्त्यविदितम् उत्पातेषु तवानघ अनागतमतीतं च भवाञ्जानाति तत्त्वतः
भगवंत, तुला कोणताही अपशकुन अज्ञात नाही; तू भूतकाळ आणि भविष्यकाळ अगदी खऱ्या अर्थाने जाणतोस.
तदेतन्नो भयस्थानम् उत्पाताभिनिवेदितम् कथयस्व मुनिश्रेष्ठ प्रपन्नस्य तु नारद
म्हणून, हे श्रेष्ठ मुनी, या अपशकुनांमुळे निर्माण झालेल्या भीतीचे कारण आम्हाला सांग, कारण मी तुझ्या आश्रयाला आलो आहे, नारद.
इत्युक्तो नारदस्तेन मयेनामयवर्जितः
मग मयाने विचारल्यावर, कपटमुक्त नारद उत्तर देऊ लागला.
शृणु दानव तत्त्वेन भवन्त्यौत्पातिका यथा धर्मेति धारणे धातुर् माहात्म्ये चैव पठ्यते धारणाच्च महत्त्वेन धर्म एष निरुच्यते
ऐक दानवा, अपशकुन कसे निर्माण होतात हे मी तुला सांगतो. 'धृ' या धातूचा अर्थ धरून ठेवणे असा आहे, आणि त्याच्या मोठेपणामुळे त्याला धर्म म्हणतात; म्हणून धर्माची अशी व्याख्या केली जाते.
स इष्टप्रापको धर्म आचार्यैरुपदिश्यते इतरश्चानिष्टफल आचार्यैर्नोपदिश्यते
जो धर्म इच्छित फळ देतो, तो गुरुजन शिकवतात; आणि जो अनिष्ट फळ देतो, तो गुरु शिकवत नाहीत.