भूम्यानां जलजानां च शापानां मुनितेजसाम् देवप्रहरणानां च देवानां च प्रजापतेः
'तो गड पृथ्वीवरील, पाण्यातील, ऋषींच्या शापांनी, देवांच्या शस्त्रांनी आणि देवांनी देखील अजिंक्य असावा, हे प्रजापती.'
अलङ्घनीयं भवतु त्रिपुरं यदि ते प्रियम् विश्वकर्मा इतीवोक्तः स तदा विश्वकर्मणा
'त्रिपुर अजिंक्य असावा, जर तुला ते आवडत असेल.' असे विश्वकर्म्याने म्हटल्यावर, त्याने—
उवाच प्रहसन्वाक्यं मयं दैत्यगणाधिपम् सर्वामरत्वं नैवास्ति असद्वृत्तस्य दानव
तो हसत हसत मयाला, दैत्यांचा प्रमुख, म्हणाला — वाईट वागणाऱ्याला अमरत्व मिळत नाही, हे लक्षात ठेव, दानवा.
तस्माद्दुर्गविधानं हि क्षणादपि विधीयताम् पितामहवचः श्रुत्वा तदैवं दानवो मयः
म्हणून लगेच किल्ला बांधायला सुरुवात कर, असं पितामहाचं वचन ऐकून मया दानवाने तसंच केलं.
प्राञ्जलिः पुनरप्याह ब्रह्माणं पद्मसम्भवम् यस्तदेकेषुणा दुर्गं सकृन्मुक्तेन निर्दहेत्
मया पुन्हा हात जोडून कमळातून जन्मलेल्या ब्रह्माजींना म्हणाला — जो कुणी एकाच बाणाने, एकदाच सोडून, हा किल्ला उद्ध्वस्त करेल—
समं स संयुगे हन्याद् अवध्यं शेषतो भवेत् एवमस्त्विति चाप्युक्त्वा मयं देवः पितामहः
तो युद्धात सगळ्यांना समानपणे मारू शकतो; उरलेले मग अमर असावेत. असं असो, असं देव पितामहाने मयाला सांगितलं.
स्वप्ने लब्धो यथार्थो वै तत्रैवादर्शनं ययौ गते पितामहे दैत्या गता मयरविप्रभाः
जसं स्वप्नात काहीतरी दिसतं आणि नाहीसं होतं, तसं तिथेच ते दर्शन मिळालं आणि नाहीसं झालं; पितामह निघून गेल्यावर, दैत्य मया यांच्या मागे गेले.
वरदानाद्विरेजुस्ते तपसा च महाबलाः स मयस्तु महाबुद्धिर् दानवो वृषसत्तमः
वर मिळाल्यामुळे आणि आपल्या तपामुळे ते महाबलवान दैत्य आनंदी झाले; पण मया हा मोठ्या बुध्दीचा दानव, सर्वांत श्रेष्ठ होता.
दुर्गं व्यवसितः कर्तुम् इति चाचिन्तयत्तदा कथं नाम भवेद्दुर्गं तन्मया त्रिपुरं कृतम्
किल्ला बांधायचं ठरवून, त्याने विचार केला — मीच त्रिपुर बांधलं होतं, तर आता कसा किल्ला उभारावा?
वत्स्यते तत्पुरं दिव्यं मत्तो नान्यैर्न संशयः यथाचैकेषुणा तेन तत्पुरं न हि हन्यते
तो दिव्य नगर फक्त मीच राहण्यासाठी असेल, इतर कुणासाठी नाही, यात शंका नाही; आणि एकाच बाणाने ते नगर नष्ट होणार नाही, तसंच होईल.
देवैस्तथा विधातव्यं मया मतिविचारणम् विस्तारो योजनशतम् एकैकस्य पुरस्य तु
माझ्या विचारानुसार, देवांनी तशीच व्यवस्था करावी; प्रत्येक नगराचं क्षेत्रफळ शंभर योजनांचं असावं.
कार्यस्तेषां च विष्कम्भश् चैकैकशतयोजनम् पुष्ययोगेण निर्माणं पुराणं च भविष्यति
प्रत्येकाचं रुंदीही शंभर योजनांची असावी; पुष्य नक्षत्राच्या वेळी बांधकाम पूर्ण होईल आणि ते नगर प्राचीन ठरेल.
पुष्ययोगेण च दिवि समेष्यन्ति परस्परम् पुष्ययोगेण युक्तानि यस्तान्यासादयिष्यति
पुष्य नक्षत्राच्या वेळी ती नगरं आकाशात एकत्र येतील; पुष्याच्या संयोगाने जी एकत्र येतील, जो त्यांना गाठेल—
पुराण्येकप्रहारेण शतानि निहनिष्यति आयसं तु क्षितितले राजतं तु नभस्तले
एकाच आघाताने शेकडो प्राचीन नगरं नष्ट होतील; त्यातील एक लोखंडाचं पृथ्वीवर, एक चांदीचं आकाशात असेल.
राजतस्योपरिष्टात्तु सौवर्णं भविता पुरम् एवं त्रिभिः पुरैर्युक्तं त्रिपुरं तद्भविष्यति शतयोजनविष्कम्भैर् अन्तरैस्तद्दुरासदम्
चांदीच्या नगरावर सोन्याचं नगर असेल; अशा या तीन नगरांनी मिळून त्रिपुर तयार होईल, शंभर योजनांच्या रुंदीने जोडलेलं, आणि ते गाठणं फार कठीण असेल.
अट्टालकैर् यन्त्रशतघ्निभिश्च सचक्रशूलोपलकम्पनैश्च द्वारैर्महामन्दरमेरुकल्पैः प्राकारशृङ्गैः सुविराजमानम्
उंच मनोऱ्यांनी, शेकडो अस्त्रफेक यंत्रांनी, चाकं, भाले, हालवणारी यंत्रं, आणि मोठ्या मंदार-मेरू पर्वतासारख्या भव्य दरवाजांनी, तटबंदीच्या शिखरांनी ते नगर शोभून दिसेल.
सतारकाख्येन मयेन गुप्तं स्वस्थं च गुप्तं तडिन्मालिनापि को नाम हन्तुं त्रिपुरं समर्थो मुक्त्वा त्रिनेत्रं भगवन्तमेकम्
सातारक नावाच्या मयाने ते नगर सुरक्षित केलं, वीजेच्या माळांनी वेढलेलं, पूर्णपणे सुरक्षित; अशा त्रिपुराचा नाश त्रिनेत्रधारी भगवंताशिवाय दुसरा कोण करू शकतो?
इति चिन्तायुतो दैत्यो दिव्योपायप्रभावजम् चकार त्रिपुरं दुर्गं मनःसंचारचारितम्
अशा विचारांनी भरून, त्या दैत्याने दिव्य उपायांच्या सामर्थ्याने, आपल्या मनाच्या इच्छेने चालणारा त्रिपुर किल्ला उभारला.
प्राकारो ऽनेन मार्गेण इह वामुत्र गोपुरम् इह चाट्टालकद्वारम् इह चाट्टालगोपुरम्
इथे तटबंदी आहे, हा रस्ता इथे किंवा तिकडे आहे, इथे प्रवेशद्वार आहे; इथे मनोऱ्यांचं द्वार, इथे मनोऱ्यांचं प्रवेशद्वार आहे.
राजमार्ग इतश्चापि विपुलो भवतामिति रथ्योपरथ्याः सत्त्रिका इह चत्वर एव च
इथे राजमार्गही मोठा आहे; रस्ते, गल्लीबोळ, सभागृहं आणि चौक सगळे इथेच आहेत.
इदमन्तःपुरस्थानं रुद्रायतनमत्र च सवटानि तडागानि ह्य् अत्र वाप्यः सरांसि च
या अंतःपुरात रुद्राची मंदिरे आहेत, आणि इथेच मंडप, तलाव, विहिरी आणि सरोवरे देखील आहेत.
आरामाश्च सभाश्चात्र उद्यानान्यत्र वा तथा उपनिर्गमो दानवानां भवत्यत्र मनोहरः
इथे सुंदर बागा, सभागृहं आणि उद्याने आहेत; तसेच दानवांचा रमणीय फेरफटका इथेच आहे.
इत्येवं मानसं तत्राकल्पयत्पुरकल्पवित् मयेन तत्पुरं सृष्टं त्रिपुरं त्विति नः श्रुतम्
अशा प्रकारे नगररचनेचे जाणकाराने हे मनात उभे केले; मयाने हे त्रिपुर नावाचे नगर घडवले, असे आपण ऐकले आहे.
कार्ष्णायसमयं यत्तु मयेन विहितं पुरम् तारकाख्यो ऽधिपस्तत्र कृतस्थानाधिपो ऽवसत्
काळ्या लोखंडाचे नगर मयाने बांधले, आणि तिथे तारक नावाचा राजा राज्य करत होता.
यत्तु पूर्णेन्दुसंकाशं राजतं निर्मितं पुरम् विद्युन्माली प्रभुस्तत्र विद्युन्माली त्विवाम्बुदः
पूर्ण चंद्रासारखे तेजस्वी चांदीचे नगर बांधले होते, आणि तिथे विद्युत्माली नावाचा तेजस्वी राजा राज्य करत होता.
सुवर्णाधिकृतं यच्च मयेन विहितं पुरम् स्वयमेव मयस्तत्र गतस्तदधिपः प्रभुः
सोन्याचे नगर मयाने उभारले आणि स्वतः मयाच त्या नगराचा स्वामी झाला.
तारकस्य पुरं तत्र शतयोजनमन्तरम् विद्युन्मालिपुरं चापि शतयोजनके ऽन्तरे
तारकाचे नगर तिथे, शंभर योजन अंतरावर होते, आणि विद्युत्मालीचे नगरही शंभर योजन अंतरावर होते.
मेरुपर्वतसंकाशं मयस्यापि पुरं महत् पुष्यसंयोगमात्रेण कालेन स मयः पुरा
मयाचे मोठे नगर मेरू पर्वतासारखे भासत होते; पुष्य नक्षत्राच्या संयोगाने मयाने ते एकदा निर्माण केले.
कृतवांस्त्रिपुरं दैत्यस् त्रिनेत्रः पुष्पकं यथा येन येन मयो याति प्रकुर्वाणः पुरं पुरात्
त्या दैत्याने त्रिपुर निर्माण केली, जशी त्रिनेत्राने पुष्पक तयार केले; मया जिथे जाई, तिथे तो नवीन नगर उभारायचा.
प्रशस्तास्तत्र तत्रैव वारुण्यामालयाः स्वयम् रुक्मरूप्यायसानां च शतशो ऽथ सहस्रशः
तिथेच वरुणाच्या प्रदेशात, सोनं, चांदी आणि लोखंडाच्या शेकडो-हजारो सुंदर महाल होते.