क्वचिच् च ददृशे राजा लतागृहगताः स्त्रियः मण्डयन्तीः स्वगात्राणि कान्तसंन्यस्तमानसाः
कुठे तरी राजाने वेलींनी बनवलेल्या घरात स्त्रियांना पाहिले, त्या स्वतःचे अंग सजवत होत्या आणि त्यांचे मन प्रियकरात गुंतले होते.
काचिद् आदर्शनकरा व्यग्रा दूतीमुखोद्गतम् शृण्वती कान्तवचनम् अधिका तु तथा बभौ
एक स्त्री आरसा हातात घेऊन व्यस्त होती, दूताच्या तोंडून आलेले प्रियकराचे बोल ऐकत होती, त्यामुळे ती अधिकच तेजस्वी दिसत होती.
काचित् सत्वरिता दूत्या भूषणानां विपर्ययम् कुर्वाणा नैव बुबुधे मन्मथाविष्टचेतना
दूताने घाई केली म्हणून एक स्त्री दागिने बदलताना इतकी प्रेमात गुंतली होती की, तिला आपण काय करत आहोत हेही कळत नव्हते.
वायुनुन्नातिसुरभिकुसुमोत्करमण्डिते काचित्पिबन्ती ददृशे मैरेयं नीलशाद्वले
वाऱ्याने हलणाऱ्या सुवासिक फुलांच्या गंधाने भरलेल्या निळ्या गवताच्या कुरणात, एक स्त्री मैरेय मद्य पिताना दिसली.
पाययामास रमणं स्वयं काचिद्वराङ्गना काचित्पपौ वरारोहा कान्तपाणिसमर्पितम्
एका सुंदर युवतीने स्वतः आपल्या प्रियकराला पेय दिले; दुसरी एका मोहक रूपाच्या स्त्रीने आपल्या प्रियकराच्या हातून दिलेले पेय आनंदाने प्यायले.
काचित्स्वनेत्रचपलनीलोत्पलयुतं पयः पीत्वा पप्रच्छ रमणं क्व गते ते ममोत्पले
एकीने निळ्या कमळांनी सजवलेले दूध प्यायले आणि डोळ्यांनी लाजरी नजर टाकत आपल्या प्रियकराला विचारले, 'माझ्या कमळा, तू कुठे गेलास?'
त्वयैव पीतौ तौ नूनम् इत्युक्ता रमणेन सा तथा विदित्वा मुग्धत्वाद् बभूव व्रीडिता भृशम्
प्रियकराने सांगितले, 'हे दोन्ही पेय तूच प्यायलीस,' हे कळताच ती निरागसपणामुळे फारच लाजली.
काचित्कान्तार्पितं सुभ्रूः कान्तपीतावशेषितम् सविशेषरसं पानं पपौ मन्मथवर्धनम्
सुंदर भुवया असलेल्या एका स्त्रीने आपल्या प्रियकराने दिलेले, खास स्वाद असलेले आणि कामभावना वाढवणारे उरलेले पेय प्यायले.
आपानगोष्ठीषु तथा तासां स नरपुंगवः शुश्राव विविधं गीतं तन्त्रीस्वरविमिश्रितम्
त्या मद्यपानाच्या मैफिलींमध्ये त्या सर्वांकडून विविध गाणी, तंतुवाद्यांच्या सुरांनी सजलेली, त्या पुरुषश्रेष्ठाने ऐकली.
प्रदोषसमये ताश्च देवदेवं जनार्दनम् राजन्सदोपनृत्यन्ति नानावाद्यपुरःसराः
संध्याकाळी, राजन, त्या स्त्रिया अनेक वाद्यांच्या साथीने देवदेव जनार्दनासमोर नृत्य करीत.
याममात्रे गते रात्रौ विनिर्गत्य गुहामुखात् आवसन्संयुताः कान्तैः परर्द्धिरचितां गुहाम्
रात्रीचा एक प्रहर गेल्यावर, त्या गुहेच्या तोंडातून बाहेर पडून, आपल्या प्रियजनांसह मोठ्या वैभवाने सजलेल्या गुहेत राहू लागल्या.
नानागन्धान्वितलतां नानागन्धसुगन्धिनीम् नानाविचित्रशयनां कुसुमोत्करमण्डिताम्
ती गुहा विविध सुगंधी वेलींनी, अनेक गंधांनी दरवळणारी, रंगीबेरंगी आणि सुंदर पलंगांनी व फुलांच्या राशीने सजलेली होती.
एवम् अप्सरसां पश्यन् क्रीडितानि स पर्वते तपस्तेपे महाराजन् केशवार्पितमानसः
अशा रीतीने त्या पर्वतावर अप्सरांचे खेळ पाहत, तो राजाने केशवाच्या भक्तीने तपश्चर्या केली.
तमूचुर्नृपतिं गत्वा गन्धर्वाप्सरसां गणाः राजन्स्वर्गोपमं देशम् इमं प्राप्तो ऽस्यरिंदम
मग गंधर्व आणि अप्सरांचा समुदाय त्या राजाकडे गेला आणि म्हणाला, 'शत्रूंचा संहार करणाऱ्या राजा, तू या स्वर्गासारख्या प्रदेशात पोहोचला आहेस.'
वयं हि ते प्रदास्यामो मनसः काङ्क्षितान्वरान् तानादाय गृहं गच्छ तिष्ठेह यदि वा पुनः
'आम्ही तुला तुझ्या मनातील इच्छित वर देऊ; ते घे आणि घरी जा, किंवा पुन्हा येथे राहा, जसे तुला हवे.'
अमोघदर्शनाः सर्वे भवन्तस्त्वमितौजसः वरं वितरताद्यैव प्रसादं मधुसूदनात्
'तुम्हा सर्वांना अमोघ दृष्टी लाभली आहे, आणि तू, पराक्रमी, आजच वर माग, मधुसूदनाच्या कृपेने.'
एवमस्त्वित्यथोक्तस्तैः स तु राजा पुरूरवाः तत्रोवास सुखी मासं पूजयानो जनार्दनम्
त्यांनी असे म्हटल्यावर राजा पुरूरवा म्हणाला, 'तसेच होवो,' आणि तिथे एक महिना आनंदाने राहून जनार्दनाची पूजा केली.
प्रिय एव सदैवासीद् गन्धर्वाप्सरसां नृपः तुतोष स जनो राज्ञस् तस्यालौल्येन कर्मणा
राजा नेहमीच गंधर्व आणि अप्सरांना प्रिय होता; त्याच्या लोभरहित वागणुकीमुळे लोकही त्याच्यावर खूष होते.
फाल्गुनामलपक्षान्ते राजा स्वप्ने पुरूरवाः तस्यैव देवदेवस्य श्रुतवान्गदितं शुभम्
फाल्गुन महिन्याच्या शुद्ध पक्षाच्या शेवटी, राजा पुरूरवाने त्या देवदेवाचे शुभ वचन स्वप्नात ऐकले.
रात्र्यामस्यां व्यतीतायाम् अत्रिणा त्वं समेष्यसि तेन राजन्समागम्य कृतकृत्यो भविष्यसि
'ही रात्र संपल्यावर, तू अत्रीला भेटशील; राजन, त्याच्याशी भेटल्यावर तुझे सर्व कार्य सिद्ध होईल.'
स्वप्नमेवं स राजर्षिर् दृष्ट्वा देवेन्द्रविक्रमः प्रत्यूषकाले विधिवत् स्नातः स प्रयतेन्द्रियः
स्वप्नात हे पाहिल्यावर, इंद्राच्या पराक्रमाने युक्त असलेल्या त्या राजर्षीने प्रातःकाळी विधिपूर्वक स्नान केले आणि इंद्रिये संयमित ठेवली.
कृतकृत्यो यथाकामं पूजयित्वा जनार्दनम् ददर्शात्रिं मुनिं राजा प्रत्यक्षं तपसां निधिम्
आपले कार्य पूर्ण करून, इच्छेनुसार जनार्दनाची पूजा करून, त्या राजाने प्रत्यक्ष तपस्वी अत्री ऋषीचे दर्शन घेतले.
स्वप्नं तु देवदेवस्य न्यवेदयत धार्मिकः ततः शुश्राव वचनं देवतानां समीरितम्
त्या धर्मात्म्याने देवदेवतेचा स्वप्न सांगितला; त्यानंतर त्याने देवतांनी उच्चारलेली वचने ऐकली.
एवमेतन्महीपाल नात्र कार्या विचारणा एवं प्रसादं सम्प्राप्य देवदेवाज्जनार्दनात्
हे राजन, हे अगदी खरे आहे—यात अजून विचार करण्याची गरज नाही; देवदेवतेचे, जनार्दनाचे कृपाप्रसाद मिळाल्यावर—
कृतदेवार्चनो राजा तथा हुतहुताशनः सर्वान्कामानवाप्तो ऽसौ वरदानेन केशवात्
राजाने देवांची पूजा केली आणि अग्नीत होम केला, त्यामुळे त्याला केशवाच्या वरदानाने सर्व इच्छा पूर्ण झाल्या.
तस्याश्रमस्योत्तरतस् त्रिपुरारिनिषेवितः नानारत्नमयैः शृङ्गैः कल्पद्रुमसमन्वितैः
त्या आश्रमाच्या उत्तरेला, त्रिपुरारिच्या सेवेला असलेला, विविध रत्नांनी सजलेले आणि कल्पवृक्षांनी नटलेले एक सुंदर डोंगर आहे.
मध्ये हिमवतः पृष्ठे कैलासो नाम पर्वतः तस्मिन्निवसति श्रीमान् कुबेरः सह गुह्यकैः
हिमालयाच्या मध्यभागी, त्याच्या पाठीवर कैलास नावाचा डोंगर आहे; तिथे श्रीमंत कुबेर आपल्या गुह्यकांसह वास करतो.
अप्सरो ऽनुगुप्तो राजा मोदते ह्यलकाधिपः कैलासपादसम्भूतं पुण्यं शीतजलं शुभम्
अप्सरा न अडवता, अलकापुरीचा राजा तिथे आनंदाने राहतो; कैलासाच्या पायथ्याशी पवित्र, शुद्ध आणि थंड पाणी उगम पावते.
मन्दोदकं नाम सरः पयस्तु दधिसंनिभम् तस्मात् प्रवहते दिव्या नदी मन्दाकिनी शुभा
तिथे मंदोदक नावाचे सरोवर आहे, ज्याचे पाणी दूध आणि दह्यासारखे आहे; त्यातून दिव्य आणि पवित्र मंदाकिनी नदी वाहते.
दिव्यं च नन्दनं तत्र तस्यास्तीरे महद्वनम् प्रागुत्तरेण कैलासाद् दिव्यं सौगन्धिकं गिरिम्
त्या सरोवराच्या काठी दिव्य नंदन नावाचे मोठे वन आहे; कैलासाच्या आग्नेय दिशेला दिव्य सौरगंधिक डोंगर आहे.