नानामाणिक्यकुसुमैः सुप्रभाभरणोज्ज्वलैः तस्मिन्सरसि पद्मानि पद्मरागच्छदानि तु
विविध मौल्यवान रत्नांच्या फुलांनी, तेजस्वी अलंकारांनी उजळलेल्या, त्या सरोवरात कमळे होती, ज्यांची पाकळी पद्मराग रत्नांसारखी होती.
वज्रकेसरजालानि सुगन्धीनि तथा युतम् पत्त्रैर् मरकतैर् नीलैर् वैडूर्यस्य महीपते
वज्राच्या केसऱ्यांचे गुच्छ, सुगंधित, आणि पानांमध्ये पाचूसारखे, निळ्या वैडूर्यसारखे, हे राजन, तिथे होते.
कर्णिकाश्च तथा तेषां जातरूपस्य पार्थिव तस्मिन्सरसि या भूमिर् न सा वज्रसमाकुला
त्यांच्या करंडकांमध्ये सोन्याचे भाग होते, हे राजन; त्या सरोवरातील भूमी मात्र वज्रांनी भरलेली नव्हती.
नानारत्नैरुपचिता जलजानां समाश्रयः कपर्दिकानां शुक्तीनां शङ्खानां च महीपते
ती भूमी विविध रत्नांनी व्यापलेली होती, जलचर प्राण्यांचे निवासस्थान — कवडी, शिंपा आणि शंख, हे राजन.
मकराणां च मत्स्यानां चण्डानां कच्छपैः सह तत्र मरकतखण्डानि वज्राणां च सहस्रशः
मगर, मासे, आणि भयंकर कासव तिथे होते; पाचूचे तुकडे आणि हजारो वज्र तिथे होते.
पद्मरागेन्द्रनीलानि महानीलानि पार्थिव पुष्परागाणि सर्वाणि तथा कर्कोटकानि च
पद्मराग, इंद्रनील, मोठे निळे रत्न, हे राजन, सर्व प्रकारची पुष्पराग रत्ने आणि कर्कोटक रत्नेही तिथे होती.
तुत्थकस्य तु खण्डानि तथा शेषस्य भागशः राजावर्तस्य मुख्यस्य रुचिराक्षस्य चाप्यथ
तांब्याचे तुकडे, शेषाचे भाग, मुख्य राजावर्त रत्न आणि सुंदर डोळ्यांची रत्नेही तिथे होती.
सूर्येन्दुकान्तयश्चैव नीलो वर्णान्तिमश्च यः ज्योतीरसस्य रम्यस्य स्यमन्तस्य च भागशः
सूर्यकांत, चंद्रकांत, आणि गडद निळ्या रंगाचे रत्न, तेजस्वी आणि रम्य स्यमंतक रत्नाचे भागही तिथे होते.
सुरोरगवलक्षाणां स्फटिकस्य तथैव च गोमेदपित्तकानां च धूलीमरकतस्य च
देव आणि नाग यांच्या मौल्यवान रत्नांचे ढीग, स्फटिक, गोमेद, पित्ता, आणि पाचूच्या धुळीने तिथे भूमी व्यापलेली होती.
वैडूर्यसौगन्धिकयोस् तथा राजमणेर्नृप वज्रस्यैव च मुख्यस्य तथा ब्रह्ममणेरपि
वैडूर्य, सौगंधिक, तसेच राजरत्न, हे राजन, मुख्य वज्र आणि ब्रह्मरत्नही तिथे होते.
मुक्ताफलानि मुक्तानां ताराविग्रहधारिणाम्
मुक्ता म्हणजेच ताऱ्यांच्या आकारात असणाऱ्यांना मोत्यांनी सजवले जाते.
सुखोष्णं चैव तत्तोयं स्नानाच्छीतविनाशनम् वैडूर्यस्य शिला मध्ये सरसस्तस्य शोभना
त्या सरोवरातील पाणी सुखद उबदार आहे, स्नानाची थंडी नाहीशी करते; वैडूर्याच्या दगडात ते सुंदर सरोवर आहे.
प्रमाणेन तथा सा च द्वे च राजन्धनुःशते चतुरस्रा तथा रम्या तपसा निर्मितात्रिणा
हे राजन, त्या सरोवराची लांबी दोनशे धनुष्यांची असून, चौकोनी आणि रमणीय आहे, आणि ते तिघांच्या तपामुळे निर्माण झाले आहे.
बिलद्वारसमो देशो यत्र यत्र हिरण्मयः प्रदेशः स तु राजेन्द्र द्वीपे तस्मिन्मनोहरे
त्या सुंदर द्वीपावर, गुहेच्या प्रवेशासारखा, पूर्णपणे सोन्याचा प्रदेश आहे, हे राजाधिराज.
तथा पुष्करिणी रम्या तस्मिन्राजञ्शिलातले सुशीतामलपानीया जलजैश्च विराजिता
त्याच ठिकाणी, दगडी फरसबंदीवर एक सुंदर कमळांचे सरोवर आहे, त्यात शीतल व निर्मळ पिण्याचे पाणी आहे आणि जलजांनी ते शोभले आहे.
आकाशप्रतिमा राजंश् चतुरस्रा मनोहरा तस्यास्तदुदकं स्वादु लघु शीतं सुगन्धिकम्
हे राजन, ते सरोवर आकाशासारखे निळे, चौकोनी आणि मनमोहक आहे; त्याचे पाणी गोड, हलके, थंड आणि सुगंधी आहे.
न क्षिणोति यथा कण्ठं कुक्षिं नापूरयत्यपि तृप्तिं विधत्ते परमां शरीरे च महत्सुखम्
ते पाणी घशाला कोरडे करत नाही, पोट भरत नाही, पण शरीराला अत्यंत तृप्ती आणि मोठे सुख देते.
मध्ये तु तस्याः प्रासादं निर्मितं तपसात्रिणा रुक्मसेतुप्रवेशान्तं सर्वरत्नमयं शुभम्
त्या सरोवराच्या मध्यभागी, तिघांच्या तपामुळे बांधलेला, सोन्याच्या सेतूने सजलेला आणि सर्व रत्नांनी अलंकृत असा सुंदर प्रासाद आहे.
शशाङ्करश्मेः संकाशं प्रासादं राजतं हितम् रम्यवैडूर्यसोपानं विद्रुमामलसारकम्
तो प्रासाद चंद्राच्या किरणांसारखा चमकतो, चांदीचा बनलेला आहे, त्याला वैडूर्याच्या रम्य पायऱ्या आणि शुद्ध प्रवाळाच्या कठड्या आहेत.
इन्द्रनीलमहास्तम्भं मरकतासक्तवेदिकम् वज्रांशुजालैः स्फुरितं रम्यं दृष्टिमनोरमम्
त्याला मोठे निळमणीचे खांब, पाचूने मढवलेल्या चौकटी, आणि वज्राच्या किरणांच्या जाळ्याने झळाळणारी, सुंदर आणि डोळ्यांना आनंद देणारी सजावट आहे.
प्रासादे तत्र भगवान् देवदेवो जनार्दनः भोगिभोगावलीसुप्तः सर्वालंकारभूषितः
त्या प्रासादात, सर्व देवतांचा देव, जनार्दन, सर्व अलंकारांनी सुशोभित होऊन, सर्पाच्या फेऱ्यांवर विसावलेला आहे.
जानुनाकुञ्चितस्त्वेको देवदेवस्य चक्रिणः फणीन्द्रसंनिविष्टो ऽङ्घ्रिर् द्वितीयश्च तथानघ
एक गुडघा वाकलेला आहे, पापरहित राजा, आणि चक्रधारी देवाधिदेवाचे पाय फणींद्राच्या फण्यावर ठेवलेले आहेत; दुसरा पायही तसाच आहे.
लक्षयुत्सङ्गगतो ऽङ्घ्रिस्तु शेषभोगप्रशायिनः फणीन्द्रभोगसंन्यस्तबाहुः केयूरभूषणः
एक पाय लक्ष्मीच्या मांडीवर ठेवलेला आहे, जी शेषाच्या फेऱ्या शांत करते; त्याचा हात, केयूरांनी सुशोभित, फणींद्राच्या फेऱ्यांवर ठेवलेला आहे.
अङ्गुलीपृष्ठविन्यस्तदेवशीर्षधरं भुजम् एकं वै देवदेवस्य द्वितीयं तु प्रसारितम्
देवाधिदेवाचा एक हात डोक्याच्या मागे ठेवलेला आहे, दुसरा हात सरळ पसरलेला आहे.
समाकुञ्चितजानुस्थमणिबन्धेन शोभितम् किंचिदाकुञ्चितं चैव नाभिदेशकरस्थितम्
त्याचा वाकलेला गुडघा रत्नांच्या कड्याने सुशोभित आहे; दुसरा हात किंचित वाकलेला असून, नाभीच्या जवळ ठेवलेला आहे.
तृतीयं तु भुजं तस्य चतुर्थं तु तथा शृणु आत्तसंतानकुसुमं घ्राणदेशानुसर्पिणम्
आता त्याच्या तिसऱ्या आणि चौथ्या हाताबद्दल ऐक: एक हात पारिजाताच्या फुलांच्या माळेला धरून आहे, जी नाकाच्या ओळीप्रमाणे जाते.
लक्ष्म्या संवाह्यमानाङ्घ्रिः पद्मपत्त्रनिभैः करैः संतानमालामुकुटं हारकेयूरभूषितम्
त्याचा पाय लक्ष्मी कमळाच्या पाकळ्यांसारख्या हातांनी दाबत आहे; त्याने माळा, मुकुट, हार आणि केयूर घातले आहेत.
भूषितं च तथा देवम् अङ्गदैरङ्गुलीयकैः फणीन्द्रफणविन्यस्तचारुरत्नशिरोज्ज्वलम्
देव अंगद आणि अंगठ्या यांनी सुशोभित आहे, त्याचे सुंदर तेजस्वी डोके फणींद्राच्या रत्नजडित फण्यावर ठेवलेले आहे.
अज्ञातवस्तुचरितं प्रतिष्ठितम् अथात्रिणा सिद्धानुपूज्यं सततं संतानकुसुमार्चितम्
ज्याचे खरे स्वरूप कुणालाही माहीत नव्हते, असे ते स्थान अत्री ऋषींनी स्थापले होते. तेथे नेहमी सिद्ध लोकांनी पूजन केले जाई आणि वंशपरंपरेने आलेल्या फुलांच्या माळांनी ते सजलेले असे.
दिव्यगन्धानुलिप्ताङ्गं दिव्यधूपेन धूपितम् सुरसैः सुफलैर्हृद्यैः सिद्धैरुपहृतैः सदा
त्याचे अंग दिव्य सुवासिकांनी लावलेले होते, दिव्य धूपाने सुगंधित केलेले होते, आणि सिद्धांनी नेहमीच त्याला उत्तम, मधुर फळे अर्पण केली जात.