न बृहस्पतिरप्यनन्तमस्याः फलमिन्दो न पितामहो ऽपि वक्तुम् न च सिद्धगणो ऽप्यलं न चाहं यदि जिह्वायुतकोटयो ऽपि वक्त्रे
या विधीचे अनंत फळ ब्रहस्पती, इंद्र, पितामह किंवा सिद्धगणही सांगू शकत नाहीत; मी सुद्धा, जरी माझ्या तोंडात कोटी जिह्वा असल्या तरी, ते सांगू शकत नाही.
भवत्यमरवल्लभः पठति यः स्मरेद्वा सदा शृणोत्यपि विमत्सरः सकलपापनिर्मोचनीम् इमां शिवचतुर्दशीममरकामिनीकोटयः स्तुवन्ति तमनिन्दितं किमु समाचरेद्यः सदा
जो कोणी, देवतांना प्रिय असलेला, हे शिवचतुर्दशीचे वाचन, स्मरण किंवा नेहमी द्वेषरहितपणे ऐकतो, ज्याचे असंख्य अप्सरा स्तुती करतात, त्याच्यावर कोणतेही दोष येऊ शकत नाहीत.
या वाथ नारी कुरुते ऽतिभक्त्या भर्तारमापृच्छ्य सुतान्गुरून्वा सापि प्रसादात्परमेश्वरस्य परं पदं याति पिनाकपाणेः
कोणतीही स्त्री, अत्यंत भक्तीने, पती, मुले किंवा गुरु यांची परवानगी घेऊन हे व्रत केल्यास, तिलाही परमेश्वराच्या कृपेने पिनाकपाणीचे परम स्थान मिळते.
फलत्यागस्य माहात्म्यं यद्भवेच्छृणु नारद यदक्षयं परं लोके सर्वकामफलप्रदम्
नारद, त्यागाच्या फळाचे जे महात्म्य आहे, जे या जगात अक्षय आणि सर्व इच्छित फळ देणारे आहे, ते ऐक.
मार्गशीर्षे शुभे मासि तृतीयायां मुने व्रतम् द्वादश्यामथवाष्टम्यां चतुर्दश्यामथापि वा आरभेच्छुक्लपक्षस्य कृत्वा ब्राह्मणवाचनम्
मार्गशीर्ष या शुभ महिन्यात, तृतीया, द्वादशी, अष्टमी किंवा चतुर्दशी या शुभ तिथीला, शुक्ल पक्षात, ब्राह्मणाकडून वाचन करून, व्रत सुरू करावे.
अन्येष्वपि हि मासेषु पुण्येषु मुनिसत्तम सदक्षिणं पायसेन भोजयेच्छक्तितो द्विजान्
इतर शुभ महिन्यांतही, हे श्रेष्ठ मुनी, आपल्या सामर्थ्यानुसार ब्राह्मणांना पायसासह नेहमी दक्षिणा देऊन जेवू घालावे.
अष्टादशानां धान्यानाम् अन्यच्च फलमूलकम् वर्जयेदब्दमेकं तु ऋते औषधकारणम् सवृषं काञ्चनं रुद्रं धर्मराजं च कारयेत्
औषधासाठी सोडून, एक वर्ष अठरा धान्ये आणि इतर फळमुळे टाळावीत; वृषासह सोन्याचा रुद्र आणि धर्मराज करावा.
कूष्माण्डं मातुलिङ्गं च वार्ताकं पनसं तथा आम्रातकं कपित्थानि कलिङ्गमथ वालुकम्
कुंभार, मातुलिंग, वांगी, फणस, आम्राटक, कवीठ, कलींग किंवा वालुक फळ.
श्रीफलाश्वत्थबदरं जम्बीरं कदलीफलम् काश्मरं दाडिमं शक्त्या कालधौतानि षोडश
नारळ, पिंपळ, बोर, लिंबू, केळ, काश्मर, डाळिंब—हे सोळा फळ शक्य तितक्या स्वच्छ करावीत.
मूलकामलकं जम्बूतिन्तिडीकरमर्दकम् कङ्कोलैलाकतुण्डीरकरीरकुटजं शमी
मुळा, आवळा, जांभूळ, चिंच, आमरदक, कंकोल, वेलची, तुंडीरा, करीर, कुडज आणि शमी.
औदुम्बरं नारिकेलं द्राक्षाथ बृहतीद्वयम् रौप्याणि कारयेच्छक्त्या फलानीमानि षोडश
आपल्या सामर्थ्यानुसार, चांदीपासून एक औदुंबर, एक नारळ, दोन द्राक्षे आणि दोन भोपळ्याची फळे — अशी सोळा फळे तयार करावीत.
ताम्रं तालफलं कुर्याद् अगस्तिफलमेव च पिण्डारकाश्मर्यफलं तथा सूरणकन्दकम्
तांब्यापासून एक ताडफळ, एक अगस्त्यफळ, एक पिंडफळ, एक काश्मरीफळ आणि एक सुरणाचा कंद तयार करावा.
रक्तालुकाकन्दकं च कनकाह्वं च चिर्भिटम् चित्रवल्लीफलं तद्वत् कूटशाल्मलिजं फलम्
तसेच, एक लाल रताळा, कनकाह्व नावाचे फळ, एक चिरभीट, चित्रवेल फळ आणि कापूस झाडाचे फळ बनवावे.
आम्रनिष्पावमधुकवटमुद्गपटोलकम् ताम्राणि षोडशैतानि कारयेच्छक्तितो नरः
आंबा, निष्पाव, मधुक, वटवृक्ष, मुग आणि पाटोळ — ही सोळा फळे तांब्यापासून आपल्या शक्तीनुसार तयार करावीत.
उदकुम्भद्वयं कुर्याद् धान्योपरि सवस्त्रकम् ततश्च कारयेच्छय्यां यथोपरि सुवाससी
दोन पाण्याचे कलश, त्यावर धान्य ठेवून, वस्त्राने झाकावेत. त्यावर सुंदर वस्त्रांची चादर अंथरावी.
भक्ष्यपात्रत्रयोपेतं यमरुद्रवृषान्वितम् धेन्वा सहैव शान्ताय विप्रायाथ कुटुम्बिने सपत्नीकाय सम्पूज्य पुण्ये ऽह्नि विनिवेदयेत्
तीन भांडी, यम आणि रुद्र यांच्या वृषभासह, गायेसह, शांत स्वभावाच्या, कुटुंब असलेल्या ब्राह्मणास व त्याच्या पत्नीला योग्यरित्या पूजून, शुभ दिवशी अर्पण करावीत.
यथा फलेषु सर्वेषु वसन्त्यमरकोटयः तथा सर्वफलत्यागव्रताद्भक्तिः शिवे ऽस्तु मे
जसे या सर्व फळांत असंख्य अमर देवता वास करतात, तसे सर्व फळांचे दान केल्याने माझ्या मनात शंकराची भक्ती निर्माण होवो.
यथा शिवश्च धर्मश्च सदानन्तफलप्रदौ तद्युक्तफलदानेन तौ स्यातां मे वरप्रदौ
शिव आणि धर्म नेहमीच अनंत फळे देतात, तसेच या फळांचे दान केल्याने ते दोघे मला वरदान देवोत.
यथा फलान्यनन्तानि शिवभक्तेषु सर्वदा तथानन्तफलावाप्तिर् अस्तु जन्मनि जन्मनि
शिवभक्तांना जशी नेहमीच अनंत फळे मिळतात, तशी मला जन्मोन्मजन्मी अनंत फळांची प्राप्ती होवो.
यथा भेदं न पश्यामि शिवविष्ण्वर्कपद्मजान् तथा ममास्तु विश्वात्मा शंकरः शंकरः सदा
जसे मी शिव, विष्णु, सूर्य आणि ब्रह्मा यांच्यात फरक पाहत नाही, तसे विश्वात्मा शंकर नेहमी माझा असो.
इति दत्त्वा च तत्सर्वम् अलंकृत्य च भूषणैः शक्तिश्चेच्छयनं दद्यात् सर्वोपस्करसंयुतम्
हे सर्व दान करून, दागिन्यांनी सजवावे. शक्य असल्यास, सर्व वस्तूंनी युक्त अशी शय्याही द्यावी.
अशक्तस्तु फलान्येव यथोक्तानि विधानतः तथोदकुम्भसंयुक्तौ शिवधर्मौ च काञ्चनौ
शक्य नसेल, तर फक्त सांगितलेली फळे, दोन पाण्याचे कलश आणि सोन्याचे शिव-धर्म यांच्या मूर्ती द्याव्यात.
विप्राय दत्त्वा भुञ्जीत वाग्यतस्तैलवर्जितम् अन्यान्यपि यथाशक्त्या भोजयेच्छक्तितो द्विजान्
ब्राह्मणास दान दिल्यावर, शुद्ध वाणी ठेवून, तेल टाळून स्वतः जेवावे. शक्य असेल तितक्या इतर ब्राह्मणांनाही जेवू द्यावे.
एतद्भागवतानां तु सौरवैष्णवयोगिनाम् शुभं सर्वफलत्यागव्रतं वेदविदो विदुः
हे सर्व फळांचे दान व्रत भगवंताचे, सूर्याचे, विष्णूचे आणि योगाचे भक्त यांना शुभ आहे, असे वेदज्ञ सांगतात.
नारीभिश्च यथाशक्त्या कर्तव्यं द्विजपुंगव एतस्मान्नापरं किंचिद् इह लोके परत्र च व्रतमस्ति मुनिश्रेष्ठ यदनन्तफलप्रदम्
हे व्रत, जे अनंत फळे देते, स्त्रियांनीही आपल्या शक्तीनुसार करावे. या जगात किंवा पुढील जन्मात याहून श्रेष्ठ दुसरे कोणतेही व्रत नाही.
सौवर्णरौप्यताम्रेषु यावन्तः परमाणवः भवन्ति चूर्ण्यमानेषु फलेषु मुनिसत्तम तावद्युगसहस्राणि रुद्रलोके महीयते
सुवर्ण, चांदी आणि तांब्यातील जितके कण फळे भरडताना असतात, तितकी युगांची हजारो वर्षे रुद्रलोकात मानसन्मान मिळतो.
एतत्समस्तकलुषापहरं जनानाम् आजीवनाय मनुजेषु च सर्वदा स्यात् जन्मान्तरेष्वपि न पुत्रवियोगदुःखम् आप्नोति धाम च पुरंदरलोकजुष्टम्
हे व्रत सर्व पापे दूर करते, दीर्घायुष्य देते, आणि पुढील जन्मातही पुत्रवियोगाचे दुःख येत नाही; तसेच इंद्राच्या लोकात स्थान मिळते.
यो वा शृणोति पुरुषो ऽल्पधनः पठेद्वा देवालयेषु भवनेषु च धार्मिकाणाम् पापैर्वियुक्तवपुरत्र पुरं मुरारेर् आनन्दकृत्पदमुपैति मुनीन्द्र सो ऽपि
जो गरीब माणूस हे व्रत मंदिरात किंवा धर्मात्म्यांच्या घरी ऐकतो किंवा वाचतो, त्याचे पाप दूर होते आणि तो विष्णूच्या आनंदमय लोकात पोहोचतो.
यदारोग्यकरं पुंसां यदनन्तफलप्रदम् यच्छान्तये च मर्त्यानां वद नन्दीश तद्व्रतम्
नंदीशा, जे व्रत लोकांना आरोग्य देतं, अनंत फळं मिळवून देतं आणि माणसांना शांतता मिळवून देतं, ते व्रत मला सांग.
यत्तद्विश्वात्मनो धाम परं ब्रह्म सनातनम् सूर्याग्निचन्द्ररूपेण तत्त्रिधा जगति स्थितम्
सर्व विश्वाचा आत्मा असलेलं, परब्रह्म, हे सनातन धाम सूर्य, अग्नी आणि चंद्र या तीन रूपांनी जगात स्थिर आहे.