बलीचा पुत्र अरिष्ट, पर्वतशिलांनाही शस्त्रासारखे उचलणारा पराक्रमी, रणभूमीत समोर उभा राहिला. त्याच्या उपस्थितीने पृथ्वी आणि पर्वत हादरले. मोठ्या उत्साहाने, ‘किशोर’ म्हणून ओळखला जाणारा किशोरही रणात सामील झाला. दैत्य आणि दानवांनी आपली सैन्ये व्यवस्थित मांडली. दैत्य सैन्याच्या मध्यभागी लांबा प्रकट झाला, जणू काही उगवता सूर्यच; तो नव्या मेघासारखा दिसत होता, काळ्या वस्त्रांनी शोभिवंत होता. त्या वेळी स्वर्भानु दैत्यांच्या रचनेत शिरला. तो धुक्यातील सूर्याप्रमाणे चमकत होता. युद्धासाठी सज्ज, त्याच्या तोंडात, दातांत, ओठांत आणि डोळ्यांत शस्त्रे धरलेली होती. तो महान ग्रह, दैत्यांसमोर उभा राहून हसला. काहीजण घोड्यांवर, काही हत्तीवर आरूढ झाले होते. इतर काही सिंह, वाघ, रानडुक्कर, अस्वल, गाढव, उंट किंवा इतर वन्य प्राण्यांवर बसले होते. काही दैत्य पायदळ होते—त्यांचे चेहरे विकृत, भीषण; काही एक पायाचे, काही अर्ध्या पायाचे, आणि ते सर्व युद्धाच्या उत्कटतेने नाचत होते. अनेकजण आपले तळवे एकमेकांवर आपटू लागले, काही जण फुत्कारू लागले. अग्रगण्य दानवांनी वाघाच्या आक्रोशासारखा जोरदार गर्जना केली. ते लोखंडी गदा, मुसळ, दगड, मोठे खडे हातात घेऊन, आपली हातांची गदा बनवून, देवांना धमकावत होते. ते दोर, भाले, गदा, शूल, अंकुश, कुऱ्हाड, शतशिर आणि बहुधारी गदा यांसारख्या विविध शस्त्रांनी खेळत होते. पर्वतशिखरे, उत्तम लोखंडी गदा, चक्रे अशा शस्त्रांनी दैत्यांचे सैन्य आनंदित झाले. संपूर्ण दैत्य सैन्य युद्धाच्या उन्मादाने मदमस्त झाले होते. ते जणू काही वादळाच्या काळ्या ढगांसारखे देवांना सामोरे उभे होते. हजारो दैत्यांची ती अद्भुत सेना वारा, अग्नी, पर्वत, मेघ आणि जलासारखी घनदाट होती. युद्धाच्या प्रचंड प्रवाहात ती वेडी झाल्यासारखी धावली. हे ऐक, सूर्यपुत्रा! तू दैत्य सैन्याचे वैभव ऐकलेस; आता ऐक, वैष्णव देवसेनेचे विस्तार. आदित्य, वसु, रुद्र आणि बलशाली अश्विनी, आपल्या सैन्यासह, सेवकांसह, व्यवस्थितपणे सज्ज झाले. पुरुहूत, सर्व जगाचा अधिपती, देवांचा नेता, हजार डोळ्यांचा इंद्र, दिव्य ऐरावत हत्तीवर पुढे गेला. त्याच्या सैन्याच्या मध्यभागी सुंदर चाकं व पाय असलेल्या, सुवर्ण वज्रांनी अलंकृत, उत्तम राजहंसांनी ओढलेल्या रथात तो विराजमान झाला. त्याच्या मागे हजारो देव, गंधर्व, यक्ष, तेजस्वी सल्लागार, आणि ब्रह्मर्षींच्या स्तुतींनी वेढलेले सैन्य होते. विजेच्या गडगडाटासारख्या मेघांच्या गडगडाटात, इंद्राच्या शस्त्राच्या गर्जनेत, तो जणू इच्छेप्रमाणे फिरणारे पर्वत एकत्र जमले आहेत, असा भास होत होता. यमावर आरूढ होऊन, तो पुण्यवान प्रभू संपूर्ण जगात संचार करतो. यज्ञकर्मात ब्राह्मण त्याची स्तुती करतात, तो विधीच्या अग्रभागी उभा राहतो. स्वर्गात इंद्र आपल्या अनुयायांसह पुढे जात असताना, दिव्य ढोल वाजतात आणि शेकडो सुंदर अप्सरा नृत्य करतात. सर्पध्वजाने अलंकृत, हजार घोड्यांनी जोडलेला, तो सूर्याप्रमाणे तेजस्वी, मन व वाऱ्याच्या वेगाने संचार करतो. तो उत्तम रथ मातलीने झाकलेला आहे, सर्व बाजूंनी वेढलेला, जणू मेरू पर्वत सूर्याच्या तेजाने वेढला आहे. यमाने आपली काठी उंचावली, काळाने बांधलेली गदा हातात घेतली, तो देवांच्या सैन्यात उभा राहिला आणि आपल्या गर्जनेने दानवांना भयभीत केले. चार महासागरांसह, सर्पांना चाटणारा, शंख आणि मोत्यांच्या कंगणांनी अलंकृत, जलमय रूप धारण करणारा यम दिसत होता. काळाच्या दोऱ्या फिरवत, चंद्रासारखे घोडे, वाऱ्यासारखी वेगवान, जलासारखी रूपे घेऊन, तो असंख्य क्रीडा करतो. शुभ्र, तेजस्वी वस्त्रे, प्रवाळासारखे कंगण, रत्नासारखा काळा देह, हा महात्मा देवांचा भार वाहतो. वरुणाने दोरी हातात घेत, देवांच्या सैन्यात उभा राहिला. त्याला युद्धाचा सीमान्त गाठायचा होता, जणू समुद्र किनाऱ्याच्या पलिकडे वाहतो आहे. यक्ष, राक्षस, गुह्यकांच्या सैन्यासह, खजिन्याचा अधिपती, शक्तिमान, शंख आणि कमळांनी अलंकृत झाला. राजांचा राजा, गदाधारी, पुष्पक रथावर उभा राहिला. तो युद्धास उत्सुक, नरवाहनावर आरूढ, बैलावर चढून शंकरासारखा भासला. पूर्वेला हजार डोळ्यांचा इंद्र, दक्षिणेला पितृराज, पश्चिमेला वरुण, उत्तरेला नरवाहन उभा होते. चारही दिशांना, चार बलशाली लोकपाल आपापल्या दिशेचे रक्षण करीत, देवसेनेला सुरक्षित ठेवत होते. सूर्य, सात घोड्यांच्या रथावर आरूढ, अव्याहत संचारात, तेजाने प्रखर, आपल्या किरणांनी चमकत होता. त्याचे चक्र उगवते आणि मावळते, मेरू पर्वत व स्वर्गद्वार पार करीत, अविनाशी जगाला तापवतो. हजारो किरणांनी, प्रखर तेजाने युक्त, सूर्य, दिवसाचा अधिपती, बाराही रूपांतून जगात संचार करतो. शुभ्र घोड्यावर, शीतल किरणांनी युक्त, सोम आपल्या रथात तेजस्वी दिसतो. हिमालयातील जलाने भरलेले तेज त्याच्यात आहे, तो जगाला आनंद देतो. द्विजांचा अधिपती, सौम्य किरणांनी युक्त, तारकासमूहाच्या मागे जातो. त्याच्या अंगावर शशकलेचा छाया आहे, तो रात्रीचे अंधार दूर करतो. तो आकाशातील नक्षत्रांचा स्वामी, रसदायक, अनंत वनस्पतींचा अधिपती, अमृताचा साठा आहे. दैत्यांनी सोमाला पाहिले—शीतलता धारण केलेला, जगाच्या प्रथम, सौम्य आणि सत्यपूर्ण भागात स्थिर, आपल्या रथावर आरूढ. अशा प्रकारे, दोन्ही सैन्ये—दैत्य आणि देव—रणभूमीत आमनेसामने उभी राहिली, तेज, उमेद आणि पराक्रमाने सज्ज.