ഗോവര്ധനം ഹരിശ്ചന്ദ്രം കൃപുചന്ദ്രം പൃഥൂദകമ് സഹസ്രാക്ഷം ഹിരണ്യാക്ഷം തഥാ ച കദലീ നദീ
ഗോവർധനം, ഹരിശ്ചന്ദ്രം, കൃപുചന്ദ്രം, പൃഥൂദകം, സഹസ്രാക്ഷൻ, ഹിരണ്യാക്ഷൻ, അതുപോലെ കടലീനദി.
രാമാധിവാസസ്തത്രാപി തഥാ സൌമിത്രിസംഗമഃ ഇന്ദ്രകീലം മഹാനാദം തഥാ ച പ്രിയമേലകമ്
അവിടെ രാമന്റെ വാസസ്ഥലവും, saumitrിയുമായി കൂടിച്ചേരലും, ഇന്ദ്രകീലവും മഹാനദിയും പ്രിയമേളകവും.
ഏതാന്യപി സദാ ശ്രാദ്ധേ പ്രശസ്താന്യധികാനി തു ഏതേഷു സര്വദേവാനാം സാംനിധ്യം ദൃശ്യതേ യതഃ
ഇവയും എല്ലാം ശ്രാദ്ധത്തിന് എപ്പോഴും പ്രത്യേകമായി പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു. കാരണം ഇവിടങ്ങളിൽ എല്ലാ ദേവതകളുടെയും സാന്നിധ്യം അനുഭവപ്പെടുന്നു.
ദാനമേതേഷു സര്വേഷു ദത്തം കോടിശതാധികമ് ബാഹുദാ ച നദീപുണ്യാ തഥാ സിദ്ധവനം ശുഭമ്
ഈ സ്ഥലങ്ങളിൽ ദാനം ചെയ്താൽ കോടിയിലധികം ഗുണം ലഭിക്കും എന്ന് പറയുന്നു. പുണ്യമുള്ള ബാഹുദാനദിയും, അതുപോലെ ശുഭമായ സിദ്ധവനം.
തീര്ഥം പാശുപതം നാമ നദീ പാര്വതികാ ശുഭാ ശ്രാദ്ധമേതേഷു സര്വേഷു ദത്തം കോടിശതോത്തരമ്
പാശുപതം എന്ന പുണ്യസ്ഥലവും, ശുഭമായ പാർവതികാ നദിയും ഉണ്ട്. ഇവിടങ്ങളിലൊക്കെയും പിതൃകർമ്മങ്ങൾ അർപ്പിച്ചാൽ, അതിന്റെ ഫലം കോടികൾക്കുമേൽ അധികം ലഭിക്കും.
തഥൈവ പിതൃതീര്ഥം തു യത്ര ഗോദാവരീ നദീ യുതാ ലിങ്ഗസഹസ്രേണ സര്വാന്തരജലാവഹാ
അതുപോലെ, ഗോദാവരി നദി ഒഴുകുന്ന പിതൃതീർഥവും ഉണ്ട്. ആയിരം ലിംഗങ്ങൾക്കൊപ്പം, എല്ലാ നദികളുടെയും ജലം അവിടെ ചേരുന്നു.
ജാമദഗ്ന്യസ്യ തത്തീര്ഥം ക്രമാദായാതമുത്തമമ് പ്രതീകസ്യ ഭയാദ്ഭിന്നം യത്ര ഗോദാവരീ നദീ
ജാമദഗ്ന്യന്റെ ആ തീർഥം ഏറ്റവും ഉത്തമമാണ്. പ്രതീകന്റെ ഭയത്തിൽ ഗോദാവരി നദി അവിടെ പിളർന്നുപോയി.
തത്തീര്ഥം ഹവ്യകവ്യാനാമ് അപ്സരോയുഗസംജ്ഞിതമ് ശ്രാദ്ധാഗ്നികാര്യദാനേഷു തഥാ കോടിശതാധികമ്
അപ്സരോയുഗം എന്ന പേരിലുള്ള ആ തീർഥം ദേവന്മാർക്കും പിതാക്കൾക്കുമുള്ള അർപ്പണങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്. അവിടെ ശ്രാദ്ധവും ഹോമവും ചെയ്താൽ, അതിന്റെ ഫലം കോടികളിലധികം ലഭിക്കും.
തഥാ സഹസ്രലിങ്ഗം ച രാഘവേശ്വരമുത്തമമ് സേന്ദ്രഫേനാ നദീ പുണ്യാ യത്രേന്ദ്രഃ പതിതഃ പുരാ
അവിടെ സഹസ്രലിംഗവും, ഉത്തമമായ രാഘവേശ്വരവും, പുണ്യമായ സെന്ദ്രഫേനാ നദിയും ഉണ്ട്. ഇവിടെ ഒരിക്കൽ ഇന്ദ്രൻ വീണു.
നിഹത്യ നമുചിം ശക്രസ് തപസാ സ്വര്ഗമാപ്തവാന് തത്ര ദത്തം നരൈഃ ശ്രാദ്ധമ് അനന്തഫലദം ഭവേത്
നമുചിയെ സംഹരിച്ച്, ഇന്ദ്രൻ തപസ്സിലൂടെ സ്വർഗം നേടി. അവിടെ മനുഷ്യർ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അതിന് അശേഷമായ ഫലം ലഭിക്കും.
തീര്ഥം തു പുഷ്കരം നാമ ശാലഗ്രാമം തഥൈവ ച സോമപാനം ച വിഖ്യാതം യത്ര വൈശ്വാനരാലയമ്
പുഷ്കരം എന്ന തീർഥവും, ശാലഗ്രാമം എന്നതും, വൈശ്വാനരന്റെ ആലയം ഉള്ള പ്രശസ്തമായ സോമപാനവും അവിടെ ഉണ്ട്.
തീര്ഥം സാരസ്വതം നാമ സ്വാമിതീര്ഥം തഥൈവ ച മലംദരാ നദീ പുണ്യാ കൌശികീ ചന്ദ്രികാ തഥാ
സാരസ്വതം എന്ന തീർഥവും, സ്വാമിതീർഥവും, പുണ്യമായ മലന്ദരാ, കൗശികി, ചന്ദ്രികാ എന്നീ നദികളും അവിടെ ഉണ്ട്.
വൈദര്ഭാ വാഥ വൈരാ ച പയോഷ്ണീ പ്രാങ്മുഖാ പരാ കാവേരീ ചോത്തരാ പുണ്യാ തഥാ ജാലംധരോ ഗിരിഃ
വൈദർഭാ അല്ലെങ്കിൽ വൈരാ, കിഴക്കോട്ട് ഒഴുകുന്ന പയോഷ്ണി, വടക്കേ കാവേരി, പുണ്യമായ ജാലന്ധരഗിരി എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ഏതേഷു ശ്രാദ്ധതീര്ഥേഷു ശ്രാദ്ധമാനന്ത്യമശ്നുതേ ലോഹദണ്ഡം തഥാ തീര്ഥം ചിത്രകൂടസ്തഥൈവ ച
ഈ പിതൃതീർഥങ്ങളിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അതിന് അശേഷമായ ഫലം ലഭിക്കും. അതുപോലെ ലോഹദണ്ഡം, ചിത്രകൂടം എന്നിവിടങ്ങളിലും അതേ ഫലമാണ്.
വിന്ധ്യയോഗശ്ച ഗങ്ഗായാസ് തഥാ നദീതടം ശുഭമ് കുബ്ജാഭ്രം തു തഥാ തീര്ഥമ് ഉര്വശീപുലിനം തഥാ
വിന്ദ്യപർവ്വതത്തോടൊപ്പം ഗംഗയുടെ സംഗമം, പുണ്യമായ നദീതീരം, കുബ്ജാഭ്ര തീർഥം, ഉർവശീപ്പുലിനം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
സംസാരമോചനം തീര്ഥം തഥൈവ ഋണമോചനമ് ഏതേഷു പിതൃതീര്ഥേഷു ശ്രാദ്ധമ് ആനന്ത്യമശ്നുതേ
സംസാരത്തിൽ നിന്ന് മോചനം നൽകുന്ന തീർഥവും, കടം മോചനം ചെയ്യുന്ന തീർഥവും ഉണ്ട്. ഈ പിതൃതീർഥങ്ങളിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അതിന് അശേഷമായ ഫലം ലഭിക്കും.
അട്ടഹാസം തഥാ തീര്ഥം ഗൌതമേശ്വരമേവ ച തഥാ വസിഷ്ഠതീര്ഥം നു ഹാരീതം തു തതഃ പരമ്
അട്ടഹാസം എന്ന തീർഥം, ഗൗതമേശ്വരം, വസിഷ്ഠതീർഥം, അതിന് ശേഷം ഹാരിതം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ബ്രഹ്മാവര്തം കുശാവര്തം ഹയതീര്ഥം തഥൈവ ച പിണ്ഡാരകം ച വിഖ്യാതം ശങ്ഖോദ്ധാരം തഥൈവ ച
ബ്രഹ്മാവർത്തം, കുശാവർത്തം, ഹയതീർഥം, പ്രശസ്തമായ പിണ്ഡാരകം, ശംഖോദ്ധാരം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ഘണ്ടേശ്വരം ബില്വകം ച നീലപര്വതമേവ ച തഥാ ച ധരണീതീര്ഥം രാമതീര്ഥം തഥൈവ ച
ഘണ്ടേശ്വരം, ബിൽവകം, നീലപർവ്വതം, അതുപോലെ ധരണിതീർഥം, രാമതീർഥം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
അശ്വതീര്ഥം ച വിഖ്യാതമ് അനന്തം ശ്രാദ്ധദാനയോഃ തീര്ഥം വേദശിരോ നാമ തഥൈവൌഘവതീ നദീ
പ്രശസ്തമായ അശ്വതീർഥം, ശ്രാദ്ധവും ദാനവും ചെയ്യാൻ അക്ഷയമായത്, വേദശിരസ് എന്ന തീർഥം, ഔഘവതി എന്ന നദി എന്നിവയും ഉണ്ട്.
തീര്ഥം വസുപ്രദം നാമ ഛാഗലാണ്ഡം തഥൈവ ച ഏതേഷു ശ്രാദ്ധദാതാരഃ പ്രയാന്തി പരമം പദമ്
വസുപ്രദം എന്ന തീർഥവും, ചാഗലാണ്ഡം എന്നതും ഉണ്ട്. ഇവിടങ്ങളിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർ പരമപദം പ്രാപിക്കും.
തഥാച ബദരീതീര്ഥം ഗണതീര്ഥം തഥൈവ ച ജയന്തം വിജയം ചൈവ ശക്രതീര്ഥം തഥൈവ ച
അതുപോലെ, ബദരിതീർഥം, ഗണതീർഥം, ജയന്തം, വിജയം, ശക്രതീർഥം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ശ്രീപതേശ്ച തഥാ തീര്ഥം തീര്ഥം രൈവതകം തഥാ തഥൈവ ശാരദാതീര്ഥം ഭദ്രകാലേശ്വരം തഥാ
ശ്രീപതിയുടെ തീർഥവും, രൈവതക തീർഥവും, അതുപോലെ ശാരദാ തീർഥവും, ഭദ്രകാളേശ്വര തീർഥവും ഉണ്ട്.
വൈകുണ്ഠതീര്ഥം ച പരം ഭീമേശ്വരമഥാപി വാ ഏതേഷു ശ്രാദ്ധദാതാരഃ പ്രയാന്തി പരമാം ഗതിമ്
വൈകുണ്ഠ തീർഥവും, ഭീമേശ്വരനും ഉണ്ട്. ഇവിടങ്ങളിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർക്ക് പരമാവധി ഗതി ലഭിക്കും.
തീര്ഥം മാതൃഗൃഹം നാമ കരവീരപുരം തഥാ കുശേശയം ച വിഖ്യാതം ഗൌരീശിഖരമേവ ച
മാതൃഗൃഹം എന്ന പേരിലുള്ള തീർഥവും, കരവീരപുരവും, പ്രശസ്തമായ കുശേശയവും, ഗൗരീശിഖരവും ഉണ്ട്.
നകുലേശസ്യ തീര്ഥം ച കര്ദമാലം തഥൈവ ച ദിണ്ഡിപുണ്യകരം തദ്വത് പുണ്ഡരീകപുരം തഥാ
നകുലേശന്റെ തീർഥവും, കർദമാലയും, ദിണ്ഡിപുണ്യകരവും, പൂണ്ടരീകപുരവും ഉണ്ട്.
സപ്തഗോദാവരീതീര്ഥം സര്വതീര്ഥേശ്വരേശ്വരമ് തത്ര ശ്രാദ്ധം പ്രദാതവ്യമ് അനന്തഫലമീപ്സുഭിഃ
ഏഴു ഗോദാവരികൾ ഉള്ള തീർഥവും, സർവതീർഥേശ്വരനും ഉണ്ട്. അനന്തഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ അവിടെ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.
ഏഷ തൂദ്ദേശതഃ പ്രോക്തസ് തീര്ഥാനാം സംഗ്രഹോ മയാ വാഗീശോ ഽപി ന ശക്നോതി വിസ്തരാത് കിമ് ഉ മാനുഷഃ
ഇവയാണ് ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായി പറഞ്ഞ തീർഥങ്ങളുടെ കൂട്ടം. വാഗീശനും ഇതിന്റെ മുഴുവൻ വിവരങ്ങൾ പറയാൻ കഴിയില്ല, മനുഷ്യനോ എങ്ങനെ പറയും?
സത്യം തീര്ഥം ദയാ തീര്ഥം തീര്ഥമിന്ദ്രിയനിഗ്രഹഃ വര്ണാശ്രമാണാം ഗേഹേ ഽപി തീര്ഥം തു സമുദാഹൃതമ്
സത്യവും, ദയയും, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹവും തീർഥങ്ങളാണ്. വർണ്ണാശ്രമങ്ങളുടെ വീടുകളിലും തീർഥം എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
ഏതത്തീര്ഥേഷു യച്ഛ്രാദ്ധം തത്കോടിഗുണമിഷ്യതേ യസ്മാത്തസ്മാത്പ്രയത്നേന തീര്ഥേ ശ്രാദ്ധം സമാചരേത്
ഈ തീർഥങ്ങളിൽ ചെയ്യുന്ന ശ്രാദ്ധം കോടിഗുണം ഫലം നൽകുന്നു. അതുകൊണ്ട് തീർഥത്തിൽ ശ്രാദ്ധം ശ്രദ്ധയോടെ നടത്തണം.