കൃഷ്യമാണൌ തതസ്തസ്യ ബാഹുനാ ബാഹുശാലിനഃ ചേരതുസ്തൌ വിഗലിതൌ ശകുനാവിവ പീവരൌ
ശക്തനായ അവന്റെ കൈയിൽ നിന്ന് വലിച്ചിഴക്കപ്പെടുമ്പോൾ, ഇരുവരും അഴുകിപ്പോയ കൊഴുത്ത പക്ഷികളെപ്പോലെ ചലിച്ചു.
തതസ്താവാഹതുര്ഗത്വാ തദാ ദേവം സനാതനമ് പദ്മനാഭം ഹൃഷീകേശം പ്രണിപത്യ സ്ഥിതാവുഭൌ
അപ്പോൾ ഇരുവരും ചേർന്ന് ശാശ്വതനായ ദേവനായ പദ്മനാഭനെയും ഹൃഷീകേശനെയും സന്ദർശിച്ചു, നമസ്കരിച്ചു, അവന്റെ മുമ്പിൽ നിന്നു.
ജാനീവസ്ത്വാം വിശ്വയോനിം ത്വാമേകം പുരുഷോത്തമമ് ത്വമാവാം പാഹി ഹേത്വര്ഥമ് ഇദം നൌ ബുദ്ധികാരണമ്
നിനെയാണ് ഞങ്ങൾ ഈ സകലത്തിന്റെയും ഉറവിടം, ഏക പരമപുരുഷൻ എന്ന് അറിയുന്നത്; ഞങ്ങൾ രണ്ടുപേരെയും രക്ഷിക്കണമേ, ഇതാണ് ഞങ്ങൾ വന്നതിന്റെ കാരണം.
അമോഘദര്ശനഃ സ ത്വം യതസ്ത്വാം വിദ്വഃ ശാശ്വതമ് തതസ്ത്വാമാഗതാവാവാമ് അഭിതഃ പ്രസമീക്ഷിതുമ്
നിന്റെ ദർശനം ഒരിക്കലും വ്യർത്ഥമാകാറില്ല, നീ ശാശ്വതനെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവനാണ്; അതുകൊണ്ടാണ് ഞങ്ങൾ ഇവിടെ നേരിട്ട് നിന്നെ കാണാനെത്തിയത്.
തദിച്ഛാമോ വരം ദേവ ത്വത്തോ ഽദ്ഭുതമ് അരിംദമ അമോഘദര്ശനോ ഽസി ത്വം നമസ്തേ സമിതിംജയ
ദൈവമേ, അത്ഭുതകരനായവനേ, ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുന്നവനേ, നിന്നിൽ നിന്ന് ഞങ്ങൾ ഒരു വരം ആഗ്രഹിക്കുന്നു; നിന്റെ ദർശനം ഒരിക്കലും പരാജയപ്പെടാറില്ല, സമരത്തിൽ ജയിച്ചവനേ, നമസ്കാരം.
കിമര്ഥം ഹി ദ്രുതം ബ്രൂതം വരം ഹ്യസുരസത്തമൌ ദത്തായുഷ്കൌ പുനര്ഭൂയോ രഹോ ജീവിതുമ് ഇച്ഛഥഃ
ഏതുകൊണ്ടാണ്, ദയവായി വേഗം പറയൂ, അസുരശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, നിങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും ആയുസ്സ് ലഭിച്ചിട്ടും, വീണ്ടും രഹസ്യമായി ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?
യസ്മിന്ന കശ്ചിന്മൃതവാന് ദേവ തസ്മിന്പ്രഭോ വധമ് തമിച്ഛാവോ വധശ്ചൈവ ത്വത്തോ നോ ഽസ്തു മഹാവ്രത
പ്രഭോ, നിങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ആരും മരിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ. മഹാവ്രതനേ, ഞങ്ങൾക്കു മരണത്തെ നിങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്നു ലഭിക്കട്ടെ എന്നു ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾക്കു മരണവും നിങ്ങൾ തന്നെയാകട്ടെ.
ബാഢം യുവാം തു പ്രവരൌ ഭവിഷ്യത്കാലസംഭവേ ഭവിഷ്യതോ ന സംദേഹഃ സത്യമേതദ്ബ്രവീമി വാമ്
ശരി, ഭാവിയിൽ നിങ്ങൾ ഇരുവരും പ്രധാനരായിരിക്കും; അതിൽ സംശയം ഇല്ല. ഞാൻ നിങ്ങളോടു സത്യമായിട്ടാണ് പറയുന്നത്.
വരം പ്രദായാഥ മഹാസുരാഭ്യാം സനാതനോ വിശ്വവരഃ സുരോത്തമഃ രജസ്തമോവര്ഗഭവായനൌ യമൌ മമന്ഥ താവൂരുതലേന വൈ പ്രഭുഃ
അപ്പോൾ, ആ മഹാസുരന്മാർക്ക് വരം നൽകി, ശാശ്വതനും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉത്തമനായ ദേവനും തൻറെ ഉരുതൊടു യമനും യമിയെയും, രാജസ്സും തമസ്സും നിറഞ്ഞവരായ അവരെ, ഇളക്കി.
സ്ഥിത്വാ ച തസ്മിന്കമലേ ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മവിദാം വരഃ ഊര്ധ്വബാഹുര്മഹാതേജാസ് തപോ ഘോരം സമാശ്രിതഃ
അവിടെ ആ കമലത്തിൽ ഇരുന്ന്, ബ്രഹ്മാവു, ബ്രഹ്മജ്ഞന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, കൈകൾ ഉയർത്തി, മഹത്തായ തേജസ്സോടെ, കഠിനമായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു.
പ്രജ്വലന്നിവ തേജോഭിര് ഭാഭിഃ സ്വാഭിസ്തമോനുദഃ ബഭാസേ സര്വധര്മസ്ഥഃ സഹസ്രാംശുരിവാംശുഭിഃ
സ്വന്തം പ്രകാശത്താൽ ജ്വലിക്കുന്നതുപോലെയും, തന്റെ കിരണങ്ങൾ കൊണ്ട് ഇരുണ്ടതെല്ലാം അകറ്റിയും, എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിലും നിലകൊണ്ടവനായി, ആയിരം കിരണങ്ങളുള്ള സൂര്യനുപോലെ അവൻ പ്രകാശിച്ചു.
അഥാന്യദ്രൂപമാസ്ഥായ ശംഭുര്നാരായണോ ഽവ്യയഃ ആജഗാമ മഹാതേജാ യോഗാചാര്യോ മഹായശാഃ
അപ്പോൾ, മറ്റൊരു രൂപം ധരിച്ച്, ശംഭുവും, നാരായണനും, അക്ഷയനും, മഹത്തായ തേജസ്സോടെ, യോഗശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രഗത്ഭനും, മഹാശ്രേഷ്ഠനും അവിടെ എത്തി.
സാംഖ്യാചാര്യോ ഹി മതിമാന് കപിലോ ബ്രാഹ്മണോ വരഃ ഉഭാവപി മഹാത്മാനൌ സ്തുവന്തൌ ക്ഷേത്രതത്പരൌ
സാംഖ്യശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രഗത്ഭനും, ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമായ കപിലനും, ആ മഹാത്മാക്കളായ ഇരുവരും, ക്ഷേത്രത്തിൽ മനസ്സോടു ചേർന്ന്, അവനെ സ്തുതിച്ചു.
തൌ പ്രാപ്താവൂചതുസ്തത്ര ബ്രഹ്മാണമമിതൌജസമ് പരാവരവിശേഷജ്ഞൌ പൂജിതൌ ച മഹര്ഷിഭിഃ
അവിടെ എത്തിയ ആ ഇരുവരും, പരമവും അപ്രധാനവും അറിയുന്നവരും, മഹർഷിമാരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടവരുമായ, അതിമിതമായ തേജസ്സുള്ള ബ്രഹ്മാവിനോട് സംസാരിച്ചു.
ബ്രഹ്മാത്മദൃഢബന്ധശ്ച വിശാലോ ജഗദാസ്ഥിതഃ ഗ്രാമണീഃ സര്വഭൂതാനാം ബ്രഹ്മാ ത്രൈലോക്യപൂജിതഃ
ബ്രഹ്മാവ് ആത്മാവുമായി ദൃഢമായി ബന്ധപ്പെട്ടു, വിശാലനും ലോകത്തിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നവനും, എല്ലാ ജീവികളുടെയും നേതാവും, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനുമാണ്.
തയോസ്തദ്വചനം ശ്രുത്വാ ബ്രഹ്മാഭ്യാഹൃതയോഗവിത് ത്രീനിമാന് കൃതവാംല്ലോകാന് യഥേയം ബ്രഹ്മണഃ ശ്രുതിഃ
അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ബ്രഹ്മാവ്, യോഗത്തിൽ പ്രാവീണ്യം ഉള്ളവൻ, ഈ മൂന്ന് ലോകങ്ങളും സൃഷ്ടിച്ചു; ബ്രഹ്മാവിന്റെ വേദങ്ങളിൽ ഇത് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
പുത്രം ച ശംഭവേ ചൈകം സമുത്പാദിതവാനൃഷിഃ തസ്യാഗ്രേ വാഗ്യതസ്തസ്ഥൌ ബ്രഹ്മാ താമസമവ്യയമ്
ശംഭുവിന് വേണ്ടി ഒരു മകനെയും, ഒരു മഹർഷിയെയും ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ചു; അവന്റെ മുമ്പിൽ ബ്രഹ്മാവ് വാക്ക് നിയന്ത്രിച്ച്, ആ അനശ്വരമായ ഇരുട്ടിൽ നില്ക്കുകയായിരുന്നു.
സോത്പന്നമാത്രോ ബ്രഹ്മാണമ് ഉക്തവാന്മാനസഃ സുതഃ കിം കുര്മസ്തവ സാഹായ്യം ബ്രവീതു ഭഗവാനൃഷിഃ
ജനിച്ച ഉടനെ മനസ്സിൽ നിന്നു ജനിച്ച മകൻ ബ്രഹ്മാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങളെ സഹായിക്കാൻ ഞങ്ങൾ എന്ത് ചെയ്യണം? മഹർഷി പറയട്ടെ.'
യ ഏഷ കപിലോ ബ്രഹ്മ നാരായണമയസ്തഥാ വദതേ ഭവതസ്തത്ത്വം തത്കുരുഷ്വ മഹാമതേ
'ഇവൻ കപിലനാണ്, ബ്രഹ്മാവേ, നാരായണനിൽ നിന്നുമാണ്; ഇദ്ദേഹം നിങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ തത്വം പറയുന്നു. മഹാമനസുള്ളവനേ, അതു ചെയ്യുക.'
ബ്രഹ്മണസ്തു തദര്ഥം തു തദാ ഭൂയഃ സമുത്ഥിതഃ ശുശ്രൂഷുരസ്മി യുവയോഃ കിം കരോമി കൃതാഞ്ജലിഃ
അതിനായി, ബ്രഹ്മാവ് വീണ്ടും എഴുന്നേറ്റു, കൈകൂപ്പി, 'ഞാൻ നിങ്ങളെ സേവിക്കാൻ തയ്യാറാണ്; എന്ത് ചെയ്യണം?' എന്ന് പറഞ്ഞു.
യത്സത്യമക്ഷരം ബ്രഹ്മ ഹ്യ് അഷ്ടാദശവിധം തു തത് യത്സത്യം യദൃതം തത്തു പരം പദമനുസ്മര
'യഥാർത്ഥവും അക്ഷരവുമായ ബ്രഹ്മം, പതിനെട്ട് രൂപങ്ങളുള്ളത്, യഥാർത്ഥവും സത്യമുള്ളതും എന്താണോ അതും, അതാണ് പരമപദം; അതിനെ ഓർക്കുക.'
ഏതദ്വചോ നിശമ്യൈവ യയൌ സ ദിശമുത്തരാമ് ഗത്വാ ച തത്ര ബ്രഹ്മത്വമ് അഗമജ്ജ്ഞാനതേജസാ
ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടയുടൻ, അവൻ വടക്കേ ദിക്കിലേക്ക് പോയി; അവിടെ എത്തി, ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രകാശത്താൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സ്ഥാനം നേടി.
തതോ ബ്രഹ്മാ ഭുവം നാമ ദ്വിതീയമസൃജത്പ്രഭുഃ സംകല്പയിത്വാ മനസാ തമേവ ച മഹാമനാഃ
അതിനുശേഷം, ബ്രഹ്മാവ്, മഹാമനസ്സ്, മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, ഭൂമി എന്ന രണ്ടാമത്തെ ലോകം സൃഷ്ടിച്ചു.
തതഃ സോ ഽഥാബ്രവീദ്വാക്യം കിം കരോമി പിതാമഹ പിതാമഹസമാജ്ഞാതോ ബ്രഹ്മാണം സമുപസ്ഥിതഃ
അതിനുശേഷം അവൻ ചോദിച്ചു: 'പിതാമഹാ, ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?' പിതാമഹന്റെ കല്പനപ്രകാരം, അവൻ ബ്രഹ്മാവിനരികിൽ എത്തി.
ബ്രഹ്മാഭ്യാസം തു കൃതവാന് ഭുവശ്ച പൃഥിവീം ഗതഃ പ്രാപ്തശ്ച പരമം സ്ഥാനം സ തയോഃ പാര്ശ്വമാഗതഃ
ബ്രഹ്മാവിനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ച ശേഷം, ആ മനുഷ്യൻ ഭൂമിയിൽ എത്തി, പരമാവധി ഉന്നതമായ അവസ്ഥയിലേയ്ക്ക് കടന്നു, അവരുടെയൊപ്പമെത്തി.
തസ്മിന്നപി ഗതേ പുത്രേ തൃതീയമസൃജത്പ്രഭുഃ മോക്ഷപ്രവൃത്തികുശലം ഭൂര്ഭുവം നാമതോ വിഭുമ്
ആ മകനും യാത്രയായി കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, പ്രഭു മോക്ഷമാർഗ്ഗത്തിൽ നിപുണനായ ഭൂര്ഭുവു എന്ന മൂന്നാമത്തെ മകനെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
ഗോപതിത്വം സമാസാദ്യ തയോരേവാഗമദ്ഗതിമ് ഏവം പുത്രാസ്ത്രയോ ഽപ്യേത ഉക്താഃ ശംഭോര്മഹാത്മനഃ
കാളകളുടെ രക്ഷകനെന്ന സ്ഥാനം നേടിയതോടെ, അവനും അതേ വഴി പിന്തുടർന്നു; ഇങ്ങനെ മഹാത്മാവായ ശംഭുവിന്റെ ഈ മൂന്ന് പുത്രന്മാരെയും വിവരിച്ചു.
താന്ഗൃഹീത്വാ സുതാംസ്തസ്യ പ്രയാതഃ സ്വാര്ജിതാം ഗതിമ് നാരായണശ്ച ഭഗവാന് കപിലശ്ച യതീശ്വരഃ
അവരെല്ലാം തങ്ങളുടെ പുത്രന്മാരെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട്, തങ്ങൾ സമ്പാദിച്ച അവസ്ഥയിലേയ്ക്ക് പോയി; ഭഗവാൻ നാരായണനും കപിലനും യതീശ്വരനും അതുപോലെ ചെയ്തു.
യം കാലം തൌ ഗതൌ മുക്തൌ ബ്രഹ്മാ തം കാലമേവ ഹി തതോ ഘോരതമം ഭൂയഃ സംശ്രിതഃ പരമം വ്രതമ്
അവരിൽ ഇരുവരും മോക്ഷം പ്രാപിച്ച കാലം, അതേ സമയം തന്നെ ബ്രഹ്മാവിനും ആയിരുന്നു; അതിനുശേഷം, അവൻ അത്യന്തം കഠിനമായ വ്രതം സ്വീകരിച്ചു.
ന രേമേ ഽഥ തതോ ബ്രഹ്മാ പ്രഭുരേകസ്തപശ്ചരന് ശരീരാര്ധാത്തതോ ഭാര്യാം സമുത്പാദിതവാഞ്ഛുഭാമ്
അതിനുശേഷം, ഏകാധിപതിയായ ബ്രഹ്മാവിന് സന്തോഷം ലഭിച്ചില്ല; അതിനാൽ, തപസ്സിൽ ഏർപ്പെടുകയും, തന്റെ ശരീരത്തിന്റെ പാതിയിൽ നിന്ന് ഒരു ശുഭളക്ഷണങ്ങളുള്ള ഭാര്യയെ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു.