ശനൈശ്ചരാത്തഥാ ചോര്ധ്വം ജ്ഞേയം സപ്തര്ഷിമണ്ഡലമ് സപ്തര്ഷിഭ്യോ ധ്രുവശ്ചോര്ധ്വം സമസ്തം ത്രിദിവം ധ്രുവേ
ശനിശ്ചരന്റെ മുകളിലായി സപ്തർഷിമണ്ഡലം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. സപ്തർഷിമാരുടെ മുകളിലായി ധ്രുവതാരം, ധ്രുവനു മുകളിലായി മുഴുവൻ സ്വർഗ്ഗലോകവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
ദ്വിഗുണേഷു സഹസ്രേഷു യോജനാനാം ശതേഷു ച ഗ്രഹാന്തരമ് അഥൈകൈകമ് ഊര്ധ്വം നക്ഷത്രമണ്ഡലാത്
രണ്ടായിരം യോജനവും നൂറുകണക്കിന് യോജനങ്ങളും അകലത്തിൽ ഓരോ ഗ്രഹവും നക്ഷത്രമണ്ഡലത്തിന്റെ മുകളിലായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
താരാഗ്രഹാന്തരാണി സ്യുര് ഉപര്യുപര്യധിഷ്ഠിതമ് ഗ്രഹാശ്ച ചന്ദ്രസൂര്യൌ ച ദിവി ദിവ്യേന തേജസാ
താരങ്ങളും ഗ്രഹങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഇടവേളകൾ ഒന്നിന് മുകളിൽ ഒന്നായി ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഗ്രഹങ്ങൾ, ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ എന്നിവ ആകാശത്ത് ദിവ്യപ്രഭയോടെ പ്രകാശിക്കുന്നു.
നക്ഷത്രേഷു ച യുജ്യന്തേ ഗച്ഛന്തോ നിയതക്രമാത് ചന്ദ്രാര്കഗ്രഹനക്ഷത്രാ നീചോച്ചഗൃഹമാശ്രിതാഃ
അവ നിശ്ചിതക്രമത്തിൽ സഞ്ചരിച്ച് നക്ഷത്രങ്ങളുമായി ചേർന്ന് നിലകൊള്ളുന്നു. ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, ഗ്രഹങ്ങൾ, നക്ഷത്രങ്ങൾ—ഇവരൊക്കെയും തങ്ങളുടെ ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ ഭവനങ്ങളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
സമാഗമേ ച ഭേദേ ച പശ്യന്തി യുഗപത്പ്രജാഃ പരസ്പരം സ്ഥിതാ ഹ്യേവം യുജ്യന്തേ ച പരസ്പരമ്
അവ ചേർന്ന് വരുമ്പോഴും വേർപെടുമ്പോഴും മനുഷ്യർ അവയെ ഒരുമിച്ച് കാണുന്നു. അവ പരസ്പരം ചേർന്ന് അങ്ങനെ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.
അസംകരേണ വിജ്ഞേയസ് തേഷാം യോഗസ്തു വൈ ബുധൈഃ ഇത്യേവം സംനിവേശോ വൈ പൃഥിവ്യാ ജ്യോതിഷാം ച യഃ
പണ്ഡിതർ അവയുടെ യോജനങ്ങൾ ആശയക്കുഴപ്പമില്ലാതെ മനസ്സിലാക്കണം. ഭൂമിയുടെയും ജ്യോതിഷ്കളുടെയും ക്രമീകരണം ഇതാണ്.
ദ്വീപാനാമുദധീനാം ച പര്വതാനാം തഥൈവ ച വര്ഷാണാം ച നദീനാം ച യേ ച തേഷു വസന്തി വൈ
ദ്വീപുകൾ, സമുദ്രങ്ങൾ, പർവതങ്ങൾ, ദേശങ്ങൾ, നദികൾ, അവയിൽ വസിക്കുന്നവർ—ഇവയെക്കുറിച്ചുമാണ് പറയുന്നത്.
ഇത്യേഷോ ഽര്കവശേനൈവ സംനിവേശസ്തു ജ്യോതിഷാമ് ആവര്തഃ സാന്തരോ മധ്യേ സംക്ഷിപ്തശ്ച ധ്രുവാത്തു സ
സൂര്യന്റെ ശക്തിയാൽ ജ്യോതിഷ്കങ്ങളുടെ ഈ ക്രമീകരണം നിലനിൽക്കുന്നു. ഇത് അകത്തളവും, നടുവിൽ ചുരുങ്ങിയതുമായ, ധ്രുവത്തിൽ നിന്ന് സ്ഥിരമായ ഒരു ചക്രംപോലെയാണ്.
സര്വതസ്തേഷു വിസ്തീര്ണോ വൃത്താകാര ഇവോച്ഛ്രിതഃ ലോകസംവ്യവഹാരാര്ഥമ് ഈശ്വരേണ വിനിര്മിതഃ
ഇവയൊക്കെയും വിശാലവും വട്ടാകൃതിയിലും ഉയർന്നതുമായവയാണ്. ലോകം നന്നായി പ്രവർത്തിക്കാനായി ഈശ്വരൻ സൃഷ്ടിച്ചവയാണ്.
കല്പാദൌ ബുദ്ധിപൂര്വം തു സ്ഥാപിതോ ഽസൌ സ്വയമ്ഭുവാ ഇത്യേഷ സംനിവേശോ വൈ സര്വസ്യ ജ്യോതിരാത്മകഃ
കല്പത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ സ്വയംഭൂവായ ദൈവം മുൻകൂട്ടി ആലോചിച്ച് ഇതെല്ലാം സ്ഥാപിച്ചു. പ്രകാശത്തിൽ നിന്നുള്ളവയുടെ ക്രമീകരണം ഇതാണ്.
വൈശ്വരൂപം പ്രധാനസ്യ പരിണാഹോ ഽസ്യ യഃ സ്മൃതഃ തേഷാം ശക്യം ന സംഖ്യാതും യാഥാതഥ്യേന കേനചിത് ഗതാഗതം മനുഷ്യേണ ജ്യോതിഷാം മാംസചക്ഷുഷാ
പ്രധാനതത്വത്തിന്റെ സർവ്വരൂപവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും ഇതാണ്. അവയുടെ വരവും പോകലും യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാലും എണ്ണാനാവില്ല; മനുഷ്യന്റെ കണ്മൂലം കൊണ്ട് ജ്യോതിഷ്കങ്ങളുടെ സഞ്ചാരം കാണാൻ കഴിയില്ല.
കഥം ജഗാമ ഭഗവാന് പുരാരിത്വം മഹേശ്വരഃ ദദാഹ ച കഥം ദേവസ് തന്നോ വിസ്തരതോ വദ
മഹേശ്വരൻ എങ്ങനെ പുരാരിയായി, എങ്ങനെ അവൻ നഗരങ്ങളെ ദഹിപ്പിച്ചു എന്ന് വിശദമായി പറയൂ.
പൃച്ഛാമസ്ത്വാം വയം സര്വേ ബഹുമാനാത്പുനഃ പുനഃ ത്രിപുരം തദ്യഥാ ദുര്ഗം മയമായാവിനിര്മിതമ് ദേവേനൈകേഷുണാ ദഗ്ധം തഥാ നോ വദ മാനദ
നാം എല്ലാവരും വീണ്ടും വീണ്ടും വലിയ ആദരവോടെ ചോദിക്കുന്നു: മായൻ എന്ന അസുരൻ നിർമ്മിച്ച ദുർജ്ജയമായ ത്രിപുരം ദേവൻ എങ്ങനെ ഒരു ബാണത്തിൽ ദഹിപ്പിച്ചു? ദയവായി അതിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ പറയൂ.
ശൃണുധ്വം ത്രിപുരം ദേവോ യഥാ ദാരിതവാന് ഭവഃ മയോ നാമ മഹാമായോ മായാനാം ജനകോ ഽസുരഃ
ദേവൻ എങ്ങനെ ത്രിപുരം നശിപ്പിച്ചു എന്ന് കേൾക്കൂ. മായൻ എന്ന മഹാമായാവി, മായകളുടെ പിതാവായ അസുരൻ, അതിന്റെ സ്രഷ്ടാവായിരുന്നു.
നിര്ജിതഃ സ തു സംഗ്രാമേ തതാപ പരമം തപഃ തപസ്യന്തം തു തം വിപ്രാ ദൈത്യാവന്യാവനുഗ്രഹാത്
ആ യുദ്ധത്തിൽ തോറ്റവൻ അതിവിശേഷമായ തപസ്സ് അനുഷ്ഠിച്ചു. അപ്പോൾ, മഹർഷികളേ, അവൻ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ദയയാൽ ദൈത്യർ അവനെ സഹായിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.
തസ്യൈവ കൃത്യമുദ്ദിശ്യ തേപതുഃ പരമം തപഃ വിദ്യുന്മാലീ ച ബലവാംസ് താരകാഖ്യശ്ച വീര്യവാന്
അവന്റെ കാര്യത്തിനായി അവരും അതീവ കഠിനമായ തപസ്സ് അനുഷ്ഠിച്ചു. അവരിൽ ശക്തനായ വിദ്യുന്മാലിയും വീര്യശാലിയായ താരകനും ഉണ്ടായിരുന്നു.
മയതേജഃസമാക്രാന്തൌ തേപതുര്മയപാര്ശ്വഗൌ ലോകാ ഇവ യഥാ മൂര്താസ് ത്രയസ് ത്രയ ഇവാഗ്നയഃ
മായയുടെ ശക്തി നിറഞ്ഞ ഇവർ, മായയുടെ അടുത്ത് നിന്ന്, തപസ്സ് ചെയ്തു. അവർ മൂന്നു ലോകങ്ങൾ പോലെ, അല്ലെങ്കിൽ മൂന്നു അഗ്നികൾ പോലെ, അതിൽ ലയിച്ചുപോയതായി തോന്നിച്ചു.
ലോകത്രയം താപയന്തസ് തേ തേപുര്ദാനവാസ്തപഃ ഹേമന്തേ ജലശയ്യാസു ഗ്രീഷ്മേ പഞ്ചതപേ തഥാ
ദാനവർ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും ദഹിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് തപസ്സ് ചെയ്തു. ശീതകാലത്ത് വെള്ളത്തിൽ കിടന്ന്, വേനലിൽ അഞ്ചു തരത്തിലുള്ള ചൂട് സഹിച്ചും അവർ തപസ്സു അനുഷ്ഠിച്ചു.
വര്ഷാസു ച തഥാകാശേ ക്ഷപയന്തസ്തനൂഃ പ്രിയാഃ സേവാനാഃ ഫലമൂലാനി പുഷ്പാണി ച ജലാനി ച
മഴക്കാലത്തും അകശത്ത് തുറന്നിടത്തും അവർ ശരീരം ക്ഷയിപ്പിച്ചു. സേവകരുടെ പ്രിയമായ പഴം, കിഴങ്ങ്, പൂവ്, വെള്ളം എന്നിവയായിരുന്നു അവരുടെ ആഹാരം.
അന്യദാചരിതാഹാരാഃ പങ്കേനാചിതവല്കലാഃ മഗ്നാഃ ശൈവാലപങ്കേഷു വിമലാവിമലേഷു ച
മറ്റു സമയങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്നതൊക്കെ ഭക്ഷ്യമായി സ്വീകരിച്ചു. ചളിയിൽ പുരട്ടിയ വല്കലം ധരിച്ച്, അവർ വൃത്തവും മലിനവുമായ കുളങ്ങളിൽ മുങ്ങി ഇരുന്നു.
നിര്മാംസാശ്ച തതോ ജാതാഃ കൃശാ ധമനിസംതതാഃ തേഷാം തപഃപ്രഭാവേന പ്രഭാവവിധുതം യഥാ
അങ്ങനെ അവർ മാംസം ഇല്ലാത്തവരായി, ക്ഷീണിച്ചവരായി, നരങ്ങൾ തെളിഞ്ഞവരായി മാറി. അവരുടെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയിൽ, പ്രകാശം അകന്നുപോയതുപോലെയായി.
നിഷ്പ്രഭം തു ജഗത്സര്വം മന്ദമേവാഭിഭാഷിതമ് ദഹ്യമാനേഷു ലോകേഷു തൈസ്ത്രിഭിര്ദാനവാഗ്നിഭിഃ
അവരുടെ തപസ്സിന്റെ അഗ്നിയിൽ ലോകങ്ങൾ ദഹിക്കുമ്പോൾ, മുഴുവൻ ലോകവും മങ്ങിപ്പോയി, വാക്കുകൾ പോലും ക്ഷീണിച്ചു.
തേഷാമഗ്രേ ജഗദ്ബന്ധുഃ പ്രാദുര്ഭൂതഃ പിതാമഹഃ തതഃ സാഹസകര്താരഃ പ്രാഹുസ്തേ സഹസാഗതമ്
അവരുടെ മുന്നിൽ ലോകത്തിന്റെ പിതാവായ പിതാമഹൻ പ്രത്യക്ഷനായി. അപ്പോൾ ആ വീരന്മാർ, പെട്ടെന്ന് വന്ന അവനെ കണ്ടു, അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു.
സ്വകം പിതാമഹം ദൈത്യാസ് തം വൈ തുഷ്ടുവുരേവ ച അഥ താന്ദാനവാന്ബ്രഹ്മാ തപസാ തപനപ്രഭാന്
ദൈത്യർ അവരുടെ സ്വന്തം പിതാമഹനായ ബ്രഹ്മാവിനെ സ്തുതിച്ചു. പിന്നെ, തപസ്സിന്റെ താപത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്ന ദാനവരെ കണ്ട ബ്രഹ്മാവ്,
ഉവാച ഹര്ഷപൂര്ണാക്ഷോ ഹര്ഷപൂര്ണമുഖസ്തദാ വരദോ ഽഹം ഹി വോ വത്സാസ് തപസ്തോഷിത ആഗതഃ
ആനന്ദം നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളും മുഖവും കൊണ്ട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'കുഞ്ഞുങ്ങളേ, നിങ്ങളുടെ തപസ്സിൽ സന്തോഷംകൊണ്ടു ഞാൻ വന്നിരിക്കുന്നു. നിങ്ങൾക്ക് വരം നൽകാൻ ഞാൻ തയ്യാറാണ്.'
വ്രിയതാമ് ഈപ്സിതം യച്ച സാഭിലാഷം തദുച്യതാമ് ഇത്യേവമുച്യമാനാസ്തു പ്രതിപന്നം പിതാമഹമ്
'നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതും മനസ്സിൽ ഉദ്ദേശിക്കുന്നതും ചോദിക്കൂ.' ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ അവർ പിതാമഹന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു.
വിശ്വകര്മാ മയഃ പ്രാഹ പ്രഹര്ഷോത്ഫുല്ലലോചനഃ ദേവ ദൈത്യാഃ പുരാ ദേവൈഃ സംഗ്രാമേ താരകാമയേ
വിശ്വകർമ്മയായ മായ, ആനന്ദത്തിൽ കണ്ണുകൾ വിരിഞ്ഞ് പറഞ്ഞു: 'ദേവനേ, മുമ്പ് ദൈത്യർ, താരകയുദ്ധത്തിൽ, ദേവന്മാരാൽ തോറ്റുപോയി.'
നിര്ജിതാസ്താഡിതാശ്ചൈവ ഹതാശ്ചാപ്യായുധൈരപി ദേവൈര്വൈരാനുബന്ധാച്ച ധാവന്തോ ഭയവേപിതാഃ
'അവർ അടിയറവു വാങ്ങി, ആയുധങ്ങൾകൊണ്ടു കൊല്ലപ്പെട്ടും, വൈരത്തിന്റെ കാരണം ഭയത്തോടെ ദേവന്മാരിൽ നിന്ന് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.'
ശരണം നൈവ ജാനീമഃ ശര്മ വാ ശരണാര്ഥിനഃ സോ ഽഹം തപഃപ്രഭാവേന തവ ഭക്ത്യാ തഥൈവ ച
'ശരണം തേടിയവരായ ഞങ്ങൾക്കു എവിടെയും അഭയം കിട്ടിയില്ല. ദൈവമേ, തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാലും, നിങ്ങളുടെ ഭക്തിയാലും ഞാൻ—'
ഇച്ഛാമി കര്തും തദ്ദുര്ഗം യദ്ദേവൈരപി ദുസ്തരമ് തസ്മിംശ്ച ത്രിപുരേ ദുര്ഗേ മത്കൃതേ കൃതിനാം വര
'ദേവന്മാർക്കു പോലും ജയിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ആ ത്രിപുരനഗരത്തിൽ, ദാനവരുടെ ഭാവിയിൽ, എന്റെ കാരണത്താൽ—'