കുത ഏവ ച ദുര്ഭിക്ഷം ക്ഷമാതേജോയുതേഷ്വിഹ തത്രാപി പര്വതാഃ ശുഭ്രാഃ സപ്തൈവ മണിഭൂഷിതാഃ
അവിടെ ഭൂമി ശക്തിയോടെ സമൃദ്ധമാണ്, അതിനാൽ ക്ഷാമം ഉണ്ടാവില്ല. അവിടെയും ഏഴു മനോഹരമായ, രത്നങ്ങൾ കൊണ്ടു അലങ്കരിച്ച പർവ്വതങ്ങൾ ഉണ്ട്.
ശാകദ്വീപാദിഷു ത്വേഷു സപ്ത സപ്ത നഗാസ് ത്രിഷു ഋജ്വായതാഃ പ്രതിദിശം നിവിഷ്ടാ വര്ഷപര്വതാഃ
ശാകദ്വീപത്തിലും മറ്റു ദ്വീപുകളിലും ഓരോന്നിലും ഏഴെണ്ണം പർവ്വതങ്ങൾ ഉണ്ട്. അവയിൽ മൂന്നു നേരായി നീളുന്നവ, ഓരോ ദിശയിലും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പ്രദേശിക പർവ്വതങ്ങളാണ്.
രത്നാകരാദിനാമാനഃ സാനുമന്തോ മഹാചിതാഃ സമോദിതാഃ പ്രതിദിശം ദ്വീപവിസ്താരമാനതഃ
രത്നാകരാദി പേരുകളുള്ള മഹത്തായ ചിതാഭൂമികൾ, ഉയർന്ന പർവ്വതങ്ങളായി ദ്വീപിന്റെ എല്ലാ ദിക്കുകളിലേക്കും വ്യാപിച്ചു നില്ക്കുന്നു.
ഉഭയത്രാവഗാഢൌ ച ലവണക്ഷീരസാഗരൌ ശാകദ്വീപേ തു വക്ഷ്യാമി സപ്ത ദിവ്യാന്മഹാചലാന്
രണ്ടു വശങ്ങളിലും ഉപ്പു കടലും പാലു കടലും ആഴത്തിൽ വിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇപ്പോൾ ശാകദ്വീപത്തിൽ ഏഴു ദിവ്യമായ മഹാപർവ്വതങ്ങളെ ഞാൻ വിവരിക്കാം.
ദേവര്ഷിഗന്ധര്വയുതഃ പ്രഥമോ മേരുരുച്യതേ പ്രാഗായതഃ സ സൌവര്ണ ഉദയോ നാമ പര്വതഃ
ആദ്യത്തെത് മേരു എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്; ദേവന്മാരും ഋഷിമാരും ഗാന്ധർവന്മാരും ചുറ്റിയിരിക്കുന്നു. കിഴക്കോട്ട് പൊന്നുപോലുള്ള ഉദയപർവ്വതം നില്ക്കുന്നു.
തത്ര മേഘാസ്തു വൃഷ്ട്യര്ഥം പ്രഭവന്ത്യപയാന്തി ച തസ്യാപരേണ സുമഹാഞ് ജലധാരോ മഹാഗിരിഃ
അവിടെ മഴക്കായി മേഘങ്ങൾ ഉയർന്ന് പിരിഞ്ഞു പോകുന്നു; അതിനപ്പുറം വലിയ വെള്ളം നിറഞ്ഞ മഹാപർവ്വതം നില്ക്കുന്നു.
സ വൈ ചന്ദ്രഃ സമാഖ്യാതഃ സര്വൌഷധിസമന്വിതഃ തസ്മാന്നിത്യമുപാദത്തേ വാസവഃ പരമം ജലമ്
അത് ചന്ദ്രപർവ്വതം എന്നറിയപ്പെടുന്നു; എല്ലാ ഔഷധികളും അവിടെ ഉണ്ട്. അവിടെ നിന്ന് ഇന്ദ്രൻ എപ്പോഴും ഉത്തമമായ വെള്ളം എടുക്കുന്നു.
നാരദോ നാമ ചൈവോക്തോ ദുര്ഗശൈലോ മഹാചിതഃ തത്രാചലൌ സമുത്പന്നൌ പൂര്വം നാരദപര്വതൌ
നാരദൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ദുർഗമമായ വലിയ പർവ്വതവും അവിടെ ഉണ്ട്. അതിൽ നാരദപർവ്വതവും മറ്റൊരു പർവ്വതവും ആദ്യം ഉദിച്ചുവന്നു.
തസ്യാപരേണ സുമഹാഞ് ശ്യാമോ നാമ മഹാഗിരിഃ യത്ര ശ്യാമത്വമാപന്നാഃ പ്രജാഃ പൂര്വമിമാഃ കില
അതിന് അപ്പുറം വലിയ കറുത്ത നിറമുള്ള ശ്യാമപർവ്വതം നില്ക്കുന്നു; അവിടെയാണ് പുരാതനകാലത്ത് ഈ ജനങ്ങൾക്കു കറുത്ത നിറം ലഭിച്ചത് എന്നു പറയുന്നു.
സ ഏവ ദുന്ദുഭിര്നാമ ശ്യാമപര്വതസംനിഭഃ ശബ്ദമൃത്യുഃ പുരാ തസ്മിന് ദുന്ദുഭിസ്താഡിതഃ സുരൈഃ
അത് തന്നെ ദുണ്ടുഭി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; ശ്യാമപർവ്വതത്തോടു സാമ്യമുള്ളത്. പുരാതനകാലത്ത് ദേവന്മാർ അവിടെ ശബ്ദവും മരണവും സൂചിപ്പിക്കുന്ന ദുണ്ടുഭി മൃദംഗം ഇടുകയായിരുന്നു.
രത്നമാലാന്തരമയഃ ശാല്മലശ്ചാന്തരാലകൃത് തസ്യാപരേണ രജതോ മഹാനസ്തോ ഗിരിഃ സ്മൃതഃ
രത്നമാലകളാൽ അലങ്കരിച്ച ശാല്മലപർവ്വതം ഇടയിൽ വിഭജിക്കുന്നു; അതിന് അപ്പുറം വെള്ളി കൊണ്ട് നിർമ്മിതമായ വലിയ അസ്തു പർവ്വതം നില്ക്കുന്നു.
സ വൈ സോമക ഇത്യുക്തോ ദേവൈര്യത്രാമൃതം പുരാ സംഭൃതം ച ഹൃതം ചൈവ മാതുരര്ഥേ ഗരുത്മതാ
അത് സോമകപർവ്വതം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്; പുരാതനകാലത്ത് ദേവന്മാർ അമ്മയുടെ വേണ്ടി അമൃതം അവിടെ സമ്പാദിച്ചു, ഗരുഡന്റെ സഹായത്തോടെ എടുത്തു.
തസ്യാപരേ ചാമ്ബികേയഃ സുമനാശ്ചൈവ സ സ്മൃതഃ ഹിരണ്യാക്ഷോ വരാഹേണ തസ്മിഞ്ഛൈലേ നിഷൂദിതഃ
അതിന് അപ്പുറം ആംബികേയപർവ്വതം, സുമനാ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെയാണ് ഹിരണ്യാക്ഷൻ വരാഹാവതാരത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടത്.
ആമ്ബികേയാത്പരോ രമ്യഃ സര്വൌഷധിനിഷേവിതഃ വിഭ്രാജസ്തു സമാഖ്യാതഃ സ്ഫാടികസ്തു മഹാന്ഗിരിഃ
ആംബികേയത്തിന് അപ്പുറം എല്ലാ ഔഷധികളും നിറഞ്ഞ പ്രകാശമുള്ള വിപ്രാജപർവ്വതം നില്ക്കുന്നു; അതാണ് വലിയ സ്ഫടികപർവ്വതം.
യസ്മാദ്വിഭ്രാജതേ വഹ്നിര് വിഭ്രാജസ്തേന സ സ്മൃതഃ സൈവേഹ കേശവേത്യുക്തോ യതോ വായുഃ പ്രവാതി ച
അവിടെ നിന്നാണ് അഗ്നി പ്രകാശിക്കുന്നത്, അതിനാൽ അതിനെ വിപ്രാജം എന്നു വിളിക്കുന്നു; അതിനെ ഇവിടെ കേശവൻ എന്നും പറയുന്നു, കാരണം അവിടെ നിന്നാണ് വായു വീശുന്നത്.
തേഷാം വര്ഷാണി വക്ഷ്യാമി പര്വതാനാം ദ്വിജോത്തമാഃ ശൃണുധ്വം നാമതസ്താനി യഥാവദനുപൂര്വശഃ
ഈ പർവ്വതങ്ങളുടെ പ്രദേശങ്ങളെ ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം, മഹാന്മാരേ; അവയുടെ പേരുകൾ ക്രമത്തിൽ ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ.
ദ്വിനാമാന്യേവ വര്ഷാണി യഥൈവ ഗിരയസ്തഥാ ഉദയസ്യോദയം വര്ഷം ജലധാരേതി വിശ്രുതമ്
പർവ്വതങ്ങൾക്കു പേരുള്ളപോലെ അതിന്റെ പ്രദേശങ്ങൾക്കും അതേ പേരുകളാണ്; ഉദയപർവ്വതത്തിന്റെ പ്രദേശം ഉദയമാണ്, ജലധാരയുടെ പ്രദേശം ജലധാര എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്.
നാമ്നാ ഗതഭയം നാമ വര്ഷം തത്പ്രഥമം സ്മൃതമ് ദ്വിതീയം ജലധാരസ്യ സുകുമാരമിതി സ്മൃതമ്
ആദ്യ പ്രദേശം ഗതഭയമെന്നു പേരാണ്; രണ്ടാം പ്രദേശം ജലധാരയുടെ സുകുമാരമെന്നു അറിയപ്പെടുന്നു.
തദേവ ശൈശിരം നാമ വര്ഷം തത്പരികീര്തിതമ് നാരദസ്യ ച കൌമാരം തദേവ ച സുഖോദയമ്
അടുത്തത് ശൈശിരം എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; നാരദപർവ്വതത്തിന്റെ പ്രദേശം കൗമാരം എന്നും സുഖോദയം എന്നും പറയുന്നു.
ശ്യാമപര്വതവര്ഷം തദ് അനീചകമ് ഇതി സ്മൃതമ് ആനന്ദകമിതി പ്രോക്തം തദേവ മുനിഭിഃ ശുഭമ്
ശ്യാമപർവ്വതത്തിന്റെ പ്രദേശം അനീചകം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്; അതേ പ്രദേശം ആനന്ദകം എന്നും മുനിമാർ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.
സോമകസ്യ ശുഭം വര്ഷം വിജ്ഞേയം കുസുമോത്കരമ് തദേവാസിതമ് ഇത്യുക്തം വര്ഷം സോമകസംജ്ഞിതമ്
സോമക എന്ന പ്രദേശം പുഷ്പസമൃദ്ധിയാൽ പ്രശസ്തവും, അതേ സമയം ആശിതം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നതുമാണ്. ഈ പ്രദേശം സോമക എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ആമ്ബികേയസ്യ മൈനാകം ക്ഷേമകം ചൈവ തത്കൃതമ് കേസരഃ പര്വതസ്യാപി മഹാദ്രുമമിതി സ്മൃതമ് തദേവ ധവമിത്യുക്തം വര്ഷം വിഭ്രാജസംജ്ഞിതമ്
ആംബികയുടെ പ്രദേശം മൈനാകവും ക്ഷേമകവും ആകുന്നു; അവൾ സൃഷ്ടിച്ചവയാണ്. കേശരപർവ്വതം മഹാദ്രുമം എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു, അതേ പോലെ ധവം എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ പ്രദേശം വിഭ്രാജ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ദ്വീപസ്യ പരിണാഹം ച ഹ്രസ്വദീര്ഘത്വമേവ ച ജമ്ബൂദ്വീപേന സംഖ്യാതം തസ്യ മധ്യേ വനസ്പതിഃ
ദ്വീപിന്റെ ചുറ്റളവും നീളം കുറവും ജംബൂദ്വീപിന്റെ അളവുപോലെയാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. അതിന്റെ നടുവിൽ ഒരു വലിയ വൃക്ഷം നിലകൊള്ളുന്നു.
ശാകോ നാമ മഹാവൃക്ഷഃ പ്രജാസ്തസ്യ മഹാനുഗാഃ ഏതേഷു ദേവഗന്ധര്വാഃ സിദ്ധാശ്ച സഹ ചാരണൈഃ
ശാക എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു വലിയ വൃക്ഷം അവിടുണ്ട്. അവിടുത്തെ ജനങ്ങൾ ആ വൃക്ഷത്തോടു ചേർന്നാണ് ജീവിക്കുന്നത്. അവിടുത്തെ ദേവന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, സിദ്ധന്മാർ, ചാരണന്മാർ എന്നിവരും കൂടെ വസിക്കുന്നു.
വിഹരന്തി രമന്തേ ച ദൃശ്യമാനാശ്ച തൈഃ സഹ തത്ര പുണ്യാ ജനപദാശ് ചാതുര്വര്ണ്യസമന്വിതാഃ
അവർ അവിടെ സന്തോഷത്തോടെ സഞ്ചരിക്കുകയും ആനന്ദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; അവരോടൊപ്പം മറ്റ് ജീവികളും കാണപ്പെടുന്നു. ആ സ്ഥലത്ത് നാലു വർണ്ണങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പുണ്യമായ ജനപദങ്ങൾ ഉണ്ട്.
തേഷു നദ്യശ്ച സപ്തൈവ പ്രതിവര്ഷം സമുദ്രഗാഃ ദ്വിനാമ്നാ ചൈവ താഃ സര്വാ ഗങ്ഗാഃ സപ്തവിധാഃ സ്മൃതാഃ
അവിടുത്തെ ഏഴു നദികൾ ഓരോ പ്രദേശത്തും സമുദ്രത്തിലേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. അവയെല്ലാം രണ്ടുവിധം പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; ഈ ഏഴു നദികൾ ഗംഗയുടെ ഏഴു രൂപങ്ങളാണ്.
പ്രഥമാ സുകുമാരീതി ഗങ്ഗാ ശിവജലാ ശുഭാ മുനിതപ്താ ച നാമ്നൈഷാ നദീ സമ്പരികീര്തിതാ
ആദ്യത്തെ ഗംഗയെ സുകുമാരി എന്നും, ശിവജലം നിറഞ്ഞതും പുണ്യമുള്ളതുമായ നദി എന്നും വിളിക്കുന്നു. അവളെ മുനിതപ്താ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.
സുകുമാരീ തപഃസിദ്ധാ ദ്വിതീയാ നാമതഃ സതീ നന്ദാ ച പാവനീ ചൈവ തൃതീയാ പരികീര്തിതാ
സുകുമാരി തപസ്സിൽ সিদ্ধിയായ രണ്ടാമത്തെ ഗംഗയാണ്. നന്ദാ എന്ന ശുദ്ധികരിക്കുന്ന നദി മൂന്നാമത്തേതായി അറിയപ്പെടുന്നു.
ശിബികാ ച ചതുര്ഥീ സ്യാദ് ദ്വിവിധാ ച പുനഃ സ്മൃതാ ഇക്ഷുശ്ച പഞ്ചമീ ജ്ഞേയാ തഥൈവ ച പുനഃ കുഹൂഃ
ശിബികാ നാലാമത്തെ നദിയാണ്, അവൾ രണ്ടുവിധത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇക്ഷു അഞ്ചാമത്തേതാണ്, അതുപോലെ തന്നെ കുഹൂ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
വേണുകാ ചാമൃതാ ചൈവ ഷഷ്ഠീ സമ്പരികീര്തിതാ സുകൃതാ ച ഗഭസ്തീ ച സപ്തമീ പരികീര്തിതാ
വേണുകയും അമൃതയും ആറാമത്തെ നദികളായി അറിയപ്പെടുന്നു. സുകൃതയും ഗഭസ്തിയും ഏഴാമത്തെ നദികളായി പ്രസിദ്ധമാണ്.