സ്വപ്നമേവം സ രാജര്ഷിര് ദൃഷ്ട്വാ ദേവേന്ദ്രവിക്രമഃ പ്രത്യൂഷകാലേ വിധിവത് സ്നാതഃ സ പ്രയതേന്ദ്രിയഃ
അങ്ങനെ സ്വപ്നത്തിൽ കണ്ട രാജർഷി, ഇന്ദ്രനോടുള്ള വീര്യംപോലുള്ളവൻ, പ്രഭാതത്തിൽ ശുദ്ധമായി സ്നാനം ചെയ്തു, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ചു.
കൃതകൃത്യോ യഥാകാമം പൂജയിത്വാ ജനാര്ദനമ് ദദര്ശാത്രിം മുനിം രാജാ പ്രത്യക്ഷം തപസാം നിധിമ്
തന്റെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തീകരിച്ച് ഇഷ്ടപ്രകാരം ജനാർദ്ദനനെ ആരാധിച്ച ശേഷം, രാജാവ് തപസ്സിന്റെ നിധിയായ അത്രിമുനിയെ നേരിൽ കണ്ടു.
സ്വപ്നം തു ദേവദേവസ്യ ന്യവേദയത ധാര്മികഃ തതഃ ശുശ്രാവ വചനം ദേവതാനാം സമീരിതമ്
ധാർമികൻ ദേവദേവന്റെ സ്വപ്നം അറിയിച്ചു; അതിനുശേഷം ദേവതകൾ പറയുന്ന വാക്കുകൾ അവൻ കേട്ടു.
ഏവമേതന്മഹീപാല നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ഏവം പ്രസാദം സമ്പ്രാപ്യ ദേവദേവാജ്ജനാര്ദനാത്
രാജാവേ, കാര്യത്തിൽ ഇനി ആലോചന വേണ്ട; ഇങ്ങനെ ദേവദേവനായ ജനാർദ്ദനന്റെ അനുഗ്രഹം ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു.
കൃതദേവാര്ചനോ രാജാ തഥാ ഹുതഹുതാശനഃ സര്വാന്കാമാനവാപ്തോ ഽസൌ വരദാനേന കേശവാത്
അവൻ ദേവന്മാരെ ആരാധിച്ചു, ഹോമം നടത്തി; അങ്ങനെ കേശവന്റെ വരപ്രസാദത്തിൽ രാജാവ് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നേടിയെടുത്തു.
തസ്യാശ്രമസ്യോത്തരതസ് ത്രിപുരാരിനിഷേവിതഃ നാനാരത്നമയൈഃ ശൃങ്ഗൈഃ കല്പദ്രുമസമന്വിതൈഃ
ആ ആശ്രമത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത്, ത്രിപുരാസുരനെ തോൽപ്പിച്ചവൻ സന്ദർശിച്ച, വിവിധ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച കുന്നുകളും, കല്പവൃക്ഷങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഒരു മല ഉണ്ട്.
മധ്യേ ഹിമവതഃ പൃഷ്ഠേ കൈലാസോ നാമ പര്വതഃ തസ്മിന്നിവസതി ശ്രീമാന് കുബേരഃ സഹ ഗുഹ്യകൈഃ
ഹിമവാന്റെ നടുവിൽ, അതിന്റെ പിൻഭാഗത്ത്, കൈലാസം എന്ന പർവതം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു; അവിടെ മഹത്വമുള്ള കുബേരൻ ഗുഹ്യകന്മാരോടൊപ്പം വസിക്കുന്നു.
അപ്സരോ ഽനുഗുപ്തോ രാജാ മോദതേ ഹ്യലകാധിപഃ കൈലാസപാദസമ്ഭൂതം പുണ്യം ശീതജലം ശുഭമ്
അലകാപുരിയുടെ രാജാവ് അവിടെ അപ്സരസുകളാൽ തടയപ്പെടാതെ ആനന്ദിക്കുന്നു; കൈലാസത്തിന്റെ അടിവാരത്ത് വിശുദ്ധവും തണുത്തതുമായ ശുദ്ധജലം ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.
മന്ദോദകം നാമ സരഃ പയസ്തു ദധിസംനിഭമ് തസ്മാത് പ്രവഹതേ ദിവ്യാ നദീ മന്ദാകിനീ ശുഭാ
അവിടെ മന്ദോദകം എന്ന തടാകം ഉണ്ട്, അതിന്റെ വെള്ളം പാലിനെയും തയിരിനെയും പോലെ; അതിൽ നിന്ന് ദിവ്യവും ശുഭവുമായ മന്ദാകിനി എന്ന നദി ഒഴുകുന്നു.
ദിവ്യം ച നന്ദനം തത്ര തസ്യാസ്തീരേ മഹദ്വനമ് പ്രാഗുത്തരേണ കൈലാസാദ് ദിവ്യം സൌഗന്ധികം ഗിരിമ്
അത് തടാകത്തിന്റെ തീരത്ത് ദിവ്യമായ വലിയ നന്ദനവനം ഉണ്ട്; കൈലാസത്തിന്റെ കിഴക്കേ വടക്കുഭാഗത്ത് ദിവ്യമായ സൌഗന്ധികപർവതം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
സര്വധാതുമയം ദിവ്യം സുവേലം പര്വതം പ്രതി ചന്ദ്രപ്രഭോ നാമ ഗിരിഃ യഃ ശുഭ്രോ രത്നസംനിഭഃ
അവിടെ എല്ലാ ധാതുക്കളാലും നിർമ്മിതമായ ദിവ്യമായ സുവേലപർവതം ഉണ്ട്; അതിന് നേരെ ചന്ദ്രപ്രഭ എന്ന പർവതം, രത്നംപോലെ വെള്ളയണിഞ്ഞതായാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്.
തത്സമീപേ സരോ ദിവ്യമ് അച്ഛോദം നാമ വിശ്രുതമ് തസ്മാത്പ്രഭവതേ ദിവ്യാ നദീ ഹ്യച്ഛോദകാ ശുഭാ
അതിനടുത്ത് അക്ഷോഡ എന്ന പ്രശസ്തമായ ദിവ്യസരസ്സും, അതിൽ നിന്ന് ശുദ്ധവും ശുഭവുമായ അക്ഷോദകാ എന്ന നദിയും ഉണ്ട്.
തസ്യാസ്തീരേ വനം ദിവ്യം മഹച്ചൈത്രരഥം ശുഭമ് തസ്മിന്ഗിരൌ നിവസതി മണിഭദ്രഃ സഹാനുഗഃ
അത് തടാകത്തിന്റെ തീരത്ത് ദിവ്യവും വലിയതുമായ ചൈത്രരഥവനം ഉണ്ട്; ആ പർവതത്തിൽ മണിഭദ്രൻ അനുചരന്മാരോടൊപ്പം വസിക്കുന്നു.
യക്ഷസേനാപതിഃ ക്രൂരോ ഗുഹ്യകൈഃ പരിവാരിതഃ പുണ്യാ മന്ദാകിനീ നാമ നദീ ഹ്യച്ഛോദകാ ശുഭാ
ക്രൂരനായ യക്ഷസേനാപതി ഗുഹ്യകന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അവിടെ ശുദ്ധജലമുള്ള വിശുദ്ധവും ശുഭവുമായ മന്ദാകിനി നദി ഒഴുകുന്നു.
മഹീമണ്ഡലമധ്യേ തു പ്രവിഷ്ടേ തു മഹോദധിമ് കൈലാസദക്ഷിണേ പ്രാച്യാം ശിവം സര്വൌഷധിം ഗിരിമ്
ഭൂമണ്ഡലത്തിന്റെ നടുവിൽ, മഹാസമുദ്രം പ്രവേശിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, കൈലാസത്തിന്റെ തെക്കേ കിഴക്കുഭാഗത്ത് എല്ലാ ഔഷധികളും നിറഞ്ഞ ശിവപർവതം ഉണ്ട്.
മനഃശിലാമയം ദിവ്യം സുവേലം പര്വതം പ്രതി ലോഹിതോ ഹേമശൃങ്ഗസ്തു ഗിരിഃ സൂര്യപ്രഭോ മഹാന്
അവിടെ മനശ്ശിലയാൽ നിർമ്മിതമായ ദിവ്യമായ സുവേലപർവതം ഉണ്ട്; അതിന് നേരെ പൊന്നുപൊതിഞ്ഞ ചുവപ്പു കുന്നുകളുള്ള വലിയ സൂര്യപ്രഭപർവതം നിലകൊള്ളുന്നു.
തസ്യ പാദേ മഹദ്ദിവ്യം ലോഹിതം സുമഹത്സരഃ തസ്മാത്പ്രഭവതേ പുണ്യോ ലൌഹിത്യശ്ച നദോ മഹാന്
അത് പർവതത്തിന്റെ അടിവാരത്ത് വലിയ ദിവ്യമായ ചുവന്ന തടാകം ഉണ്ട്; അതിൽ നിന്ന് വിശുദ്ധവും വലിയതുമായ ലൗഹിത്യനദി ഉത്ഭവിക്കുന്നു.
ദിവ്യാരണ്യം വിശോകം ച തസ്യ തീരേ മഹദ്വനമ് തസ്മിന്ഗിരൌ നിവസതി യക്ഷോ മണിധരോ വശീ
അത് തടാകത്തിന്റെ തീരത്ത് ദിവ്യവും ദു:ഖരഹിതവുമായ വലിയ വനമുണ്ട്; ആ പർവതത്തിൽ സ്വയം നിയന്ത്രണമുള്ള യക്ഷനായ മണിധരൻ വസിക്കുന്നു.
സൌമ്യൈഃ സുധാര്മികൈശ്ചൈവ ഗുഹ്യകൈഃ പരിവാരിതഃ കൈലാസാത്പശ്ചിമോദീച്യാം കകുദ്മാനൌഷധീഗിരിഃ
സൗമ്യരും ധാർമികരുമായ ഗുഹ്യകന്മാർ അവനെ ചുറ്റിയിരിക്കുന്നു; കൈലാസത്തിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഔഷധികൾ നിറഞ്ഞ കകുദ്മാൻപർവതം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
കകുദ്മതി ച രുദ്രസ്യ ഉത്പത്തിശ്ച കകുദ്മിനഃ തദഞ്ജനം ത്രൈകകുദം ശൈലം ത്രികകുദം പ്രതി
കകുദ്മാനിൽ രുദ്രന്റെ ഉത്ഭവവും കകുദ്മിന്റെ ജനനവും സംഭവിച്ചു; അവിടെ അഞ്ജനപർവതവും ത്രികകുദപർവതവും ഉണ്ട്.
സര്വധാതുമയസ്തത്ര സുമഹാന്വൈദ്യുതോ ഗിരിഃ തസ്യ പാദേ മഹദ്ദിവ്യം മാനസം സിദ്ധസേവിതമ്
അവിടെ എല്ലാ ഘടകങ്ങളാലും രൂപംകൊണ്ടു, മിന്നൽപോലെ പ്രകാശമുള്ള ഒരു മഹത്തായ പർവതം നിലകൊള്ളുന്നു. അതിന്റെ അടിവാരത്ത്, സിദ്ധന്മാർ ആരാധിക്കുന്ന, വിശാലവും ദൈവികവുമായ മാനസസരസ്സുണ്ട്.
തസ്മാത്പ്രഭവതേ പുണ്യാ സരയൂര്ലോകപാവനീ യസ്യാസ്തീരേ വനം ദിവ്യം വൈഭ്രാജം നാമ വിശ്രുതമ്
അവിടെ നിന്നാണ് ലോകങ്ങളെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്ന പുണ്യമായ സരയൂ നദി ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്. അതിന്റെ തീരത്താണ് വൈഭ്രാജം എന്ന പ്രശസ്തവും ദൈവികവുമായ വനമുണ്ട്.
കുബേരാനുചരസ്തസ്മിന് പ്രഹേതിതനയോ വശീ ബ്രഹ്മധാതാ നിവസതി രാക്ഷസോ ഽനന്തവിക്രമഃ
അവിടെ, പ്രഹേതിതന്റെ പുത്രനും കുബേരന്റെ അനുചരനുമായ, അതിവിശാലമായ ശക്തിയുള്ള, സ്വയം നിയന്ത്രണമുള്ള ബ്രഹ്മധാതാ എന്ന രാക്ഷസൻ വസിക്കുന്നു.
കൈലാസാത്പശ്ചിമാമാശാം ദിവ്യഃ സര്വൌഷധിഗിരിഃ വരുണഃ പര്വതശ്രേഷ്ഠോ രുക്മധാതുവിഭൂഷിതഃ
കൈലാസിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ദൈവികമായ എല്ലാ ഔഷധങ്ങളും നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്ന, പൊന്നിന്റെ നരമ്പുകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, പർവതങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠമായ വരുണപർവതം നിലകൊള്ളുന്നു.
ഭവസ്യ ദയിതഃ ശ്രീമാന് പര്വതോ ഹൈമസംനിഭഃ ശാതകൌമ്ഭമയൈര്ദിവ്യൈഃ ശിലാജാലൈഃ സമാചിതഃ
ഭവന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവനും, പൊന്നുപോലെ തിളങ്ങുന്നവനുമായ ആ പർവതം, ശുദ്ധമായ പൊന്നുകൊണ്ടും ദൈവികമായ പാറക്കല്ലുകളാലും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ശതസങ്ഖ്യൈസ് താപനീയൈഃ ശൃങ്ഗൈര്ദിവമിവോല്ലിഖന് ശൃങ്ഗവാന്സുമഹാദിവ്യോ ദുര്ഗഃ ശൈലോ മഹാചിതഃ
നൂറുകണക്കിന് കനലുപോലുള്ള പൊന്നിൻ കുന്തങ്ങളാൽ ആകാശം തൊടുന്ന പോലെ, മഹത്തായ ദൈവികവുമായ ശൃംഗവാൻ പർവതം, അത്യന്തം ഉന്നതവും ദുർജയവുമാണ്.
തസ്മിന്ഗിരൌ നിവസതി ഗിരിശോ ധൂമ്രലോഹിതഃ തസ്യ പാദാത്പ്രഭവതി ശൈലോദം നാമ തത്സരഃ
ആ പർവതത്തിൽ ധൂമ്രലോഹിതൻ എന്ന ഗിരിശൻ വസിക്കുന്നു. അതിന്റെ അടിവാരത്തിൽ ശൈലോദം എന്ന തടാകം ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.
തസ്മാത്പ്രഭവതേ പുണ്യാ നദീ ശൈലോദകാ ശുഭാ സാ ചക്ഷുസീ തയോര്മധ്യേ പ്രവിഷ്ടാ പശ്ചിമോദധിമ്
ആ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് പുണ്യവും ശുഭവുമായ ശൈലോദകാ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. അതിനിടയിൽ ചക്ഷുഷി നദി പടിഞ്ഞാറൻ സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു.
അസ്ത്യുത്തരേണ കൈലാസാച് ഛിവഃ സര്വൌഷധോ ഗിരിഃ ഗൌരം തു പര്വതശ്രേഷ്ഠം ഹരിതാലമയം പ്രതി
കൈലാസിന്റെ വടക്കോട്ട് സർവൗഷധപർവതം എന്ന ദൈവികപർവതം ഉണ്ട്. അതിനെ നേരിട്ട്, വെള്ളയണിഞ്ഞ്, ഹരിതാളം കൊണ്ട് നിർമ്മിതമായ, പർവതങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ മറ്റൊരു പർവതം നിലകൊള്ളുന്നു.
ഹിരണ്യശൃങ്ഗഃ സുമഹാദിവ്യൌഷധിമയോ ഗിരിഃ തസ്യ പാദേ മഹദ്ദിവ്യം സരഃ കാഞ്ചനവാലുകമ്
ഹിരണ്യശൃംഗം എന്ന മഹത്തായ ദൈവികപർവതം, അത്ഭുത ഔഷധങ്ങൾ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിന്റെ അടിവാരത്ത് പൊന്നുപൊലിഞ്ഞ മണലുള്ള വലിയ ദൈവികസരസ്സുണ്ട്.