തദാശ്രമം സമന്താച്ച ഹിമസംരുദ്ധകന്ദരൈഃ ശൈലവാടൈഃ പരിവൃതമ് അഗമ്യം മനുജൈഃ സദാ
ആ ആശ്രമം ചുറ്റും എല്ലായിടത്തും ഹിമം നിറഞ്ഞ ഗുഹകളും പർവതവാടകളും കൊണ്ടു വളയപ്പെട്ടതും മനുഷ്യർക്കു എപ്പോഴും എത്തിപ്പെടാൻ കഴിയാത്തതുമായിരുന്നു.
പൂര്വാരാധിതഭാവോ ഽസൌ മഹാരാജഃ പുരൂരവാഃ തദാശ്രമപദം പ്രാപ്തോ ദേവദേവപ്രസാദതഃ
മുന്പ് തന്നെ ഭക്തി പുലർത്തിയിരുന്ന മഹാരാജാവ് പുരൂരവസ് ദേവദേവന്റെ കൃപയാൽ ആ ആശ്രമത്തിലേക്ക് എത്തി.
തദാശ്രമം ശ്രമശമനം മനോഹരം മനോഹരൈഃ കുസുമശതൈരലംകൃതമ് കൃതം സ്വയം രുചിരമഥാത്രിണാ ശുഭം ശുഭാവഹം ച ഹി ദദൃശേ സ മദ്രരാട്
അപ്പോള് ക്ഷീണം മാറുന്ന മനോഹരമായ അശ്രമം, മനോഹരമായ പൂക്കള് നൂറുകണക്കിന് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു, അത്രി തന്നെ അതിനെ മനോഹരമായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു, ശുഭവും ഭാഗ്യദായകവുമാണ് — അതാണ് മദ്രരാജാവിന് മുന്നില് പ്രത്യക്ഷമായത്.
തത്ര യൌ തൌ മഹാശൃങ്ഗൌ മഹാവര്ണൌ മഹാഹിമൌ തൃതീയം തു തയോര്മധ്യേ ശൃങ്ഗമത്യന്തമുച്ഛ്രിതമ്
അവിടെ, ആ രണ്ടു വലിയ കുന്നുകള്, നിറംകൊണ്ടും മഞ്ഞുകൊണ്ടും വലിയവ, അവയുടെ നടുവില് മൂന്നാമത്തെ കുന്ന് അതിയായി ഉയർന്നുനില്ക്കുന്നു.
നിത്യാതപ്തശിലാജാതം സദാഭ്രപരിവര്ജിതമ് തസ്യാധസ്താദ്വൃക്ഷഗണേ ദിശാം ഭാഗേ ച പശ്ചിമേ
എപ്പോഴും ചൂടുള്ള കല്ലില് നിന്നുണ്ടായതും, എപ്പോഴും മേഘങ്ങളില്ലാത്തതുമായത്, അതിന്റെ അടിയില് പടിഞ്ഞാറ് വശത്ത് മരങ്ങള്ക്കിടയില്.
ജാതീലതാപരിക്ഷിപ്തം വിവരം ചാരുദര്ശനമ് ദൃഷ്ട്വൈവ കൌതുകാവിഷ്ടസ് തം വിവേശ മഹീപതിഃ
മല്ലികവള്ളി ചുറ്റിയ മനോഹരമായ ഒരു ഗുഹ അവിടെ കാണപ്പെട്ടു; അതിനെ കണ്ട രാജാവ് ആസ്വാദ്യത്തോടെ അകത്തേക്ക് കടന്നു.
തമസാ ചാതിനിബിഡം നല്വമാത്രം സുസംകടമ് നല്വമാത്രമതിക്രമ്യ സ്വപ്രഭാഭരണോജ്ജ്വലമ്
അത് വളരെ ഇരുണ്ടതും, വളരെ ചുരുങ്ങിയതും, ഒരു നൽവയുടെ നീളത്തോളം മാത്രം; ആ നീളം കടന്നുപോയപ്പോള് അതിന്റെ ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശത്തില് അതിജ്വലിച്ചു.
തമ് ഉച്ഛ്രിതമ് അഥാത്യന്തം ഗമ്ഭീരം പരിവര്തുലമ് ന തത്ര സൂര്യസ്തപതി ന വിരാജതി ചന്ദ്രമാഃ
അത് വളരെ ഉയരമുള്ളതും ആഴമുള്ളതും വളഞ്ഞതുമായിടം; അവിടെ neither സൂര്യനും പ്രകാശിക്കുന്നില്ല, neither ചന്ദ്രനും പ്രകാശിക്കുന്നില്ല.
തഥാപി ദിവസാകാരം പ്രകാശം തദഹര്നിശമ് ക്രോശാധികപരീമാണം സരസാ ച വിരാജിതമ്
എങ്കിലും, അവിടെ എപ്പോഴും പകലുപോലെ പ്രകാശം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, രാത്രി പകലെന്നതിലൊന്നുമല്ലാതെ, ഒരു ക്രോഷം കവിഞ്ഞ വലിപ്പം, ഒരു തടാകം കൊണ്ടും അതിജ്വലിച്ചിരിക്കുന്നു.
സമന്താത്സരസസ്തസ്യ ശൈലലഗ്നാ തു വേദികാ സൌവര്ണൈ രാജതൈര്വൃക്ഷൈര് വിദ്രുമൈരുപശോഭിതമ്
ആ തടാകത്തിന്റെ ചുറ്റും പാറയോട് ചേർന്ന് നിലം, പൊന്നും വെള്ളിയും പവഴയും കൊണ്ടുള്ള മരങ്ങള് കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.
നാനാമാണിക്യകുസുമൈഃ സുപ്രഭാഭരണോജ്ജ്വലൈഃ തസ്മിന്സരസി പദ്മാനി പദ്മരാഗച്ഛദാനി തു
നാനാഭാവത്തിലുള്ള രത്നപൂക്കളും, മനോഹരമായ ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശവും, ആ തടാകത്തില് പദ്മങ്ങള് പദ്മരാഗം കൊണ്ടുള്ള ഇലകളോടുകൂടി വിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
വജ്രകേസരജാലാനി സുഗന്ധീനി തഥാ യുതമ് പത്ത്രൈര് മരകതൈര് നീലൈര് വൈഡൂര്യസ്യ മഹീപതേ
വജ്രക്കേസരങ്ങളുള്ള പൂക്കള്, സുഗന്ധമുള്ളതും, പച്ചമണിയും നീലവും കൊണ്ടുള്ള ഇലകളോടുകൂടി, രാജാവേ.
കര്ണികാശ്ച തഥാ തേഷാം ജാതരൂപസ്യ പാര്ഥിവ തസ്മിന്സരസി യാ ഭൂമിര് ന സാ വജ്രസമാകുലാ
അവയുടെ നടുവ് പൊന്നുകൊണ്ടാണ്, രാജാവേ; ആ തടാകത്തിലെ നിലം മുഴുവന് വജ്രം നിറഞ്ഞതല്ല.
നാനാരത്നൈരുപചിതാ ജലജാനാം സമാശ്രയഃ കപര്ദികാനാം ശുക്തീനാം ശങ്ഖാനാം ച മഹീപതേ
നാനാരത്നങ്ങള് കൊണ്ട് നിറഞ്ഞതും, ജലജീവികളുടെ വാസസ്ഥലമായും — കപർദിക, ചിപ്പി, ശംഖ് എന്നിവയും, രാജാവേ.
മകരാണാം ച മത്സ്യാനാം ചണ്ഡാനാം കച്ഛപൈഃ സഹ തത്ര മരകതഖണ്ഡാനി വജ്രാണാം ച സഹസ്രശഃ
മകരങ്ങളും മീനുകളും, ഭയങ്കരമായ ആമകളും അവിടെ; പച്ചമണിക്കഷ്ണങ്ങളും ആയിരക്കണക്കിന് വജ്രങ്ങളും.
പദ്മരാഗേന്ദ്രനീലാനി മഹാനീലാനി പാര്ഥിവ പുഷ്പരാഗാണി സര്വാണി തഥാ കര്കോടകാനി ച
പദ്മരാഗം, ഇന്ദ്രനീലവും വലിയ നീലക്കല്ലുകളും, രാജാവേ, എല്ലാ വിധ പുഷ്പരാഗങ്ങളും, കർക്കോട്ടകക്കല്ലുകളും അവിടെ.
തുത്ഥകസ്യ തു ഖണ്ഡാനി തഥാ ശേഷസ്യ ഭാഗശഃ രാജാവര്തസ്യ മുഖ്യസ്യ രുചിരാക്ഷസ്യ ചാപ്യഥ
തുത്തകക്കഷ്ണങ്ങളും, ശേഷത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളും, പ്രധാനമായ രാജാവർത്തവും, മനോഹരമായ കണ്ണുള്ള രത്നങ്ങളും അവിടെ.
സൂര്യേന്ദുകാന്തയശ്ചൈവ നീലോ വര്ണാന്തിമശ്ച യഃ ജ്യോതീരസസ്യ രമ്യസ്യ സ്യമന്തസ്യ ച ഭാഗശഃ
സൂര്യകാന്തിയും ചന്ദ്രകാന്തിയും, അതിയായി നീലനിറമുള്ളതും, പ്രകാശമുള്ള മനോഹരമായ സ്യാമന്തകത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളും അവിടെ.
സുരോരഗവലക്ഷാണാം സ്ഫടികസ്യ തഥൈവ ച ഗോമേദപിത്തകാനാം ച ധൂലീമരകതസ്യ ച
ദേവന്മാരുടെയും പാമ്പുകളുടെയും രത്നങ്ങള്, സ്ഫടികം, ഗോമേദകം, പിത്തകം, പച്ചമണിയുടെ പൊടി എന്നിവയും അവിടെ.
വൈഡൂര്യസൌഗന്ധികയോസ് തഥാ രാജമണേര്നൃപ വജ്രസ്യൈവ ച മുഖ്യസ്യ തഥാ ബ്രഹ്മമണേരപി
വൈഡൂര്യവും സൗഗന്ധികവും, രാജമണികളും, രാജാവേ, പ്രധാനമായ വജ്രവും ബ്രഹ്മമണിയും അവിടെ.
മുക്താഫലാനി മുക്താനാം താരാവിഗ്രഹധാരിണാമ്
നക്ഷത്രങ്ങളുടെ രൂപം ധരിക്കുന്നവരെ മുത്തുകൾ അലങ്കരിക്കുന്നു.
സുഖോഷ്ണം ചൈവ തത്തോയം സ്നാനാച്ഛീതവിനാശനമ് വൈഡൂര്യസ്യ ശിലാ മധ്യേ സരസസ്തസ്യ ശോഭനാ
അവിടെ വെള്ളം സുഖകരമായി ചൂടുള്ളതും, കുളിച്ചാൽ തണുപ്പ് നീങ്ങുന്നതുമാണ്; വൈഡൂര്യക്കല്ലിനകത്തുള്ള ആ തടാകം അതീവ മനോഹരമാണ്.
പ്രമാണേന തഥാ സാ ച ദ്വേ ച രാജന്ധനുഃശതേ ചതുരസ്രാ തഥാ രമ്യാ തപസാ നിര്മിതാത്രിണാ
അത്, രാജാവേ, ഇരുനൂറ് വില്ല് നീളമുള്ളതും, ചതുരാകൃതിയിലുള്ളതും, ആത്രിമാരുടെ തപസ്സാൽ സൃഷ്ടിച്ച അതിമനോഹരമായതുമാണ്.
ബിലദ്വാരസമോ ദേശോ യത്ര യത്ര ഹിരണ്മയഃ പ്രദേശഃ സ തു രാജേന്ദ്ര ദ്വീപേ തസ്മിന്മനോഹരേ
അവിടെ ആ മനോഹരമായ ദ്വീപിൽ, ഗുഹാവാതിൽപോലെയുള്ള ഒരു പ്രദേശം മുഴുവൻ പൊന്നുകൊണ്ടാണ്, രാജാധിരാജാ.
തഥാ പുഷ്കരിണീ രമ്യാ തസ്മിന്രാജഞ്ശിലാതലേ സുശീതാമലപാനീയാ ജലജൈശ്ച വിരാജിതാ
അവിടെ, രാജാവേ, ശിലാപീഠത്തിൽ മനോഹരമായ ഒരു താമരക്കുളം ഉണ്ട്; അതിലെ വെള്ളം തണുത്തതും ശുദ്ധമായതും കുടിക്കാൻ ഉത്തമവുമാണ്, ജലപുഷ്പങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ആകാശപ്രതിമാ രാജംശ് ചതുരസ്രാ മനോഹരാ തസ്യാസ്തദുദകം സ്വാദു ലഘു ശീതം സുഗന്ധികമ്
രാജാവേ, ആ കുളം ആകാശംപോലെയാണ്, ചതുരാകൃതിയിലും ആകർഷകവുമാണ്; അതിലെ വെള്ളം മധുരവും ലഘുവും തണുത്തതും സുഗന്ധമുള്ളതുമാണ്.
ന ക്ഷിണോതി യഥാ കണ്ഠം കുക്ഷിം നാപൂരയത്യപി തൃപ്തിം വിധത്തേ പരമാം ശരീരേ ച മഹത്സുഖമ്
അത് കഴിച്ചാൽ കണ്ഠം ഉണങ്ങുകയോ വയറ് നിറയുകയോ ഇല്ല, പക്ഷേ അതു പരമസന്തോഷവും ശരീരത്തിന് വലിയ ആശ്വാസവും നൽകുന്നു.
മധ്യേ തു തസ്യാഃ പ്രാസാദം നിര്മിതം തപസാത്രിണാ രുക്മസേതുപ്രവേശാന്തം സര്വരത്നമയം ശുഭമ്
അതിനുള്ളിൽ, ആത്രിമാരുടെ തപസ്സാൽ നിർമ്മിച്ച, പൊന്നിന്റെ പാലം പ്രവേശനദ്വാരമായ, എല്ലാ രത്നങ്ങളാലും അലങ്കരിച്ച മനോഹരമായ ഒരു കൊട്ടാരം നിലകൊള്ളുന്നു.
ശശാങ്കരശ്മേഃ സംകാശം പ്രാസാദം രാജതം ഹിതമ് രമ്യവൈഡൂര്യസോപാനം വിദ്രുമാമലസാരകമ്
ആ കൊട്ടാരം ചന്ദ്രന്റെ കിരണങ്ങൾപോലെയുള്ള പ്രകാശം ഉണ്ട്, വെള്ളി കൊണ്ടാണ് നിർമ്മിച്ചത്; മനോഹരമായ വൈഡൂര്യക്കല്ല് പടികൾക്കും ശുദ്ധമായ പവഴിനുള്ള കയറ്റുമുണ്ട്.
ഇന്ദ്രനീലമഹാസ്തമ്ഭം മരകതാസക്തവേദികമ് വജ്രാംശുജാലൈഃ സ്ഫുരിതം രമ്യം ദൃഷ്ടിമനോരമമ്
അത് വലിയ ഇന്ദ്രനീലസ്തംഭങ്ങളും, മരകതം പതിച്ച വേദികളും, വജ്രത്തിന്റെ കിരണങ്ങൾ കൊണ്ട് തിളങ്ങുന്നതുമായ മനോഹരവും കാഴ്ചയ്ക്ക് ആഹ്ലാദകരവുമാണ്.