മഞ്ജുലീതകദാത്യൂഹാന് ഭാരദ്വാജാംസ്തഥാ ചഷാന് ഏതാംശ്ചാന്യാംശ്ച സുബഹൂന് പക്ഷിസംഘാന്മനോഹരാന്
മഞ്ജുലീതക പക്ഷികൾ, ദാത്യൂഹ പക്ഷികൾ, ഭാരദ്വാജ പക്ഷികൾ, ചഷ പക്ഷികൾ, ഇതുപോലെ അനേകം മനോഹരമായ മറ്റു പക്ഷിസമൂഹങ്ങളും അവൻ കണ്ടു.
ശ്വാപദാന്വിവിധാകാരാന് മൃഗാംശ്ചൈവ മഹാമൃഗാന് വ്യാഘ്രാന്കേസരിണഃ സിംഹാന് ദ്വീപിനഃ ശരഭാന്വൃകാന്
വിവിധ രൂപത്തിലുള്ള മൃഗങ്ങൾ, മൃഗങ്ങൾക്കും വലിയ മൃഗങ്ങൾക്കും, കടുവകൾ, കേശരിയുള്ള സിംഹങ്ങൾ, സിംഹങ്ങൾ, പുലികൾ, ശരഭങ്ങൾ, ചെന്നായികൾ എന്നിവയും അവൻ കണ്ടു.
ഋക്ഷാംസ്തരക്ഷൂംശ്ച ബഹൂന് ഗോലാങ്ഗൂലാന് സവാനരാന് ശശലോമാന് സകാദമ്ബാന് മാര്ജാരാന് വായുവേഗിനഃ
അവൻ അനേകം കരടികൾ, തളരുകൾ, വാലുള്ള കുരങ്ങുകൾ, കുരങ്ങുകൾ, മുയലുകൾ, കാദംബ പക്ഷികൾ, പൂച്ചകൾ, കാറ്റുപോലെ വേഗമുള്ളവ എന്നിവയും കണ്ടു.
മൂഷകാന്നകുലാന് കാവാന് സിംഹാന് ദ്രുമമനോഹരാന് തഥാ മത്താംശ്ച മാതംഗാന് മഹിഷാന് ഗവയാന് വൃഷാന് ചമരാന് സൃമരാംശ്ചൈവ തഥാ ഗൌരഖരാനപി
മൂഷികങ്ങൾ, നക്കുകൾ, നായകൾ, മരങ്ങളിൽ ആനന്ദിക്കുന്ന സിംഹങ്ങൾ, മദമുള്ള ആനകൾ, കാളകൾ, കാട്ടുപോത്ത്, കാളകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, മാൻ, ഗൗർ, കഴുതകൾ എന്നിവയും അവൻ കണ്ടു.
ഉരഭ്രാംശ്ച തഥാ മേഷാന് സാരങ്ഗാനഥ കൂകുരാന് നീലാംശ്ചൈവ മഹാനാലാന് കരാലാന്മൃഗമാതൃകാന്
അവിടെ കാളകൾ, ആടുകൾ, മാൻമൃഗങ്ങൾ, നായകൾ, നീല നിറമുള്ള ജീവികൾ, വലിയ പാമ്പുകൾ, ഭയങ്കരമായ മൃഗമാതാക്കൾ എന്നിവയും ഉണ്ടായിരുന്നു.
സദംഷ്ട്രാരാമസരഭാന് ക്രൌഞ്ചാകാരകശമ്ബരാന് കരാലാന്കൃതമാലാംശ്ച കാലപുച്ഛാംശ്ച തോരണാന്
കുരിശുള്ള പന്നികൾ, സരഭങ്ങൾ, കുരുവികൾ, കാശംബരപക്ഷികളെ പോലെ ഉള്ള പക്ഷികൾ, ഭയങ്കരന്മാർ, മാലകൾ ധരിച്ചവരും കറുത്ത വാൽ ഉള്ളവരും കവാടങ്ങളായി നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
ദംഷ്ട്രാന്ഖഡ്ഗാന്വരാഹാംശ്ച തുരംഗാന്ഖരഗര്ദഭാന് ഏതാന് അദ്വിഷ്ടാന്മദ്രേശോ വിരുദ്ധാംശ്ച പരസ്പരമ്
കുരിശുള്ള മൃഗങ്ങൾ, ഖഡ്ഗങ്ങൾ, പന്നികൾ, കുതിരകൾ, ഖരങ്ങൾ, കഴുതകൾ—ഇവയെല്ലാം, മദ്രരാജാവേ, പരസ്പരം ശത്രുതയില്ലാതെ ഒത്തുചേർന്ന് ജീവിച്ചു.
അവിരുദ്ധാന്വനേ ദൃഷ്ട്വാ വിസ്മയം പരമം യയൌ തച്ചാശ്രമപദം പുണ്യം ബഭൂവാത്രേഃ പുരാ നൃപമ്
സാധാരണ ശത്രുതയുള്ള ഈ ജീവികൾ കാടിൽ സമാധാനത്തോടെ ഒരുമിച്ച് ജീവിക്കുന്നതും കണ്ട രാജാവ് അത്ഭുതത്തോടെ നിറഞ്ഞു; ആ പുണ്യമായ ആശ്രമം ഒരിക്കൽ അത്രിയുടെ വാസസ്ഥലമായിരുന്നു.
തത്പ്രസാദാത്പ്രഭായുക്തം സ്ഥാവരൈര്ജങ്ഗമൈസ്തഥാ ഹിംസന്തി ഹി ന ചാന്യോന്യം ഹിംസകാസ്തു പരസ്പരമ്
അത്രിയുടെ കൃപയാൽ, അവിടം പ്രകാശം നിറഞ്ഞതും ചലനമില്ലാത്തതും ചലിക്കുന്നതുമായ ജീവികളാൽ നിറഞ്ഞതുമായിരുന്നു; സ്വഭാവത്തിൽ പരസ്പരം ദ്വേഷമുള്ളവരും അവിടെ ഒരുമിച്ച് ജീവിച്ചു.
ക്രവ്യാദാഃ പ്രാണിനസ്തത്ര സര്വേ ക്ഷീരഫലാശനാഃ നിര്മിതാസ്തത്ര ചാത്യര്ഥമ് അത്രിണാ സുമഹാത്മനാ
അവിടെ എല്ലാ മാംസംഭോജികളും പാലും പഴങ്ങളും മാത്രം കഴിച്ചു; അത്രി മഹാത്മാവ് അവരെ അങ്ങനെ സൃഷ്ടിച്ചിരുന്നു.
ശൈലാനിതമ്ബദേശേഷു ന്യവസച്ച സ്വയം നൃപഃ പയഃ ക്ഷരന്തി തേ ദിവ്യമ് അമൃതസ്വാദുകണ്ടകമ്
പർവതങ്ങളുടെ കിഴക്കുവശങ്ങളിലും താഴ്വരകളിലും രാജാവ് തന്നെ താമസിച്ചു; ആ പാറകൾ അമൃതംപോലെ മധുരവും മുള്ളില്ലാത്തതുമായ ദിവ്യപാൽ ഒഴുകി.
ക്വചിദ്രാജന്മഹിഷ്യശ്ച ക്വചിദാജാശ്ച സര്വശഃ ശിലാഃ ക്ഷീരേണ സമ്പൂര്ണാ ദധ്നാ ചാന്യത്ര വാ ബഹിഃ
ഒരിടത്ത് മഹിഷികളും മറ്റൊരിടത്ത് ആടുകളും എല്ലായിടത്തും കാണാമായിരുന്നു; പാറകൾ പാലും മറ്റിടങ്ങളിൽ തൈരും പുറത്തു നിറഞ്ഞിരുന്നു.
സംപശ്യന്പരമാം പ്രീതിമ് അവാപ വസുധാധിപഃ സരാംസി തത്ര ദിവ്യാനി നദ്യശ്ച വിമലോദകാഃ
ഇതെല്ലാം കണ്ട ഭൂമിയുടെ രാജാവ് അത്യന്തം സന്തോഷം നേടി; അവിടെ ദിവ്യമായ തടാകങ്ങളും ശുദ്ധജലമുള്ള നദികളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
പ്രണാലികാനി ചോഷ്ണാനി ശീതലാനി ച ഭാഗശഃ കന്ദരാണി ച ശൈലസ്യ സുസേവ്യാനി പദേ പദേ
ചിലയിടങ്ങളിൽ ചൂടുള്ളതും ചിലയിടങ്ങളിൽ തണുത്തതുമായ വെള്ളച്ചാലുകളും, പർവതത്തിലെ ഗുഹകളും ഓരോ ഇടത്തും ആസ്വദിക്കാൻ അനുയോജ്യമായവയായിരുന്നു.
ഹിമപാതോ ന തത്രാസ്തി സമന്താത്പഞ്ചയോജനമ് ഉപത്യകാ സുശൈലസ്യ ശിഖരസ്യ ന വിദ്യതേ
അവിടം ചുറ്റും അഞ്ചു യോജന ദൂരത്തിൽ എവിടെയും ഹിമം വീഴുന്നില്ല; ആ മനോഹരമായ പർവതശിഖരത്തിന്റെ കിഴക്കുവശങ്ങളിൽ ഹിമമില്ലായിരുന്നു.
തത്രാസ്തി രാജഞ്ഛിഖരം പര്വതേന്ദ്രസ്യ പാണ്ഡുരമ് ഹിമപാതം ഘനാ യത്ര കുര്വന്തി സഹിതാഃ സദാ
അവിടെ, രാജാവേ, പർവതാധിപതിയുടെ വെളുത്ത ഒരു ശിഖരം ഉണ്ട്, അവിടെ മേഘങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ഒന്നിച്ച് ഹിമം പെയ്യുന്നു.
തത്രാസ്തി ചാപരം ശൃങ്ഗം യത്ര തോയഘനാ ഘനാഃ നിത്യമേവാഭിവര്ഷന്തി ശിലാഭിഃ ശിഖരം വരമ്
അവിടെ മറ്റൊരു കൊടുമുടിയുമുണ്ട്, അവിടെ മഴമേഘങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പെയ്യുന്നു, പാറകൾകൊണ്ടു ആ ശിഖരം ചൂടുന്നു.
തദാശ്രമം മനോഹാരി യത്ര കാമധരാ ധരാ സുരമുഖ്യോപയോഗിത്വാച് ഛാഖിനാം സഫലാഃ ഫലാഃ
ആ ആശ്രമം മനോഹരമായതും, അവിടെ ആഗ്രഹം നിറവേറ്റുന്ന നീരൊഴുക്കുകളും, വൃക്ഷങ്ങളുടെ പഴങ്ങൾ ദേവന്മാർക്കും അനുയോജ്യമായവയുമായിരുന്നു.
സദോപഗീതഭ്രമരസുരസ്ത്രീസേവിതം പരമ് സര്വപാപക്ഷയകരം ശൈലസ്യേവ പ്രഹാരകമ്
എപ്പോഴും തേനീച്ചകളും ദിവ്യസ്ത്രികളും വന്ദിച്ച് പാടുന്ന ആ സ്ഥലം എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നതും പർവതംപോലെ ശക്തിയുള്ളതുമായിരുന്നു.
വാനരൈഃ ക്രീഡമാനൈശ്ച ദേശാദ്ദേശാന്നരാധിപ ഹിമപുഞ്ജാഃ കൃതാസ്തത്ര ചന്ദ്രബിമ്ബസമപ്രഭാഃ
അവിടെ കുരങ്ങുകൾ ഓരോ സ്ഥലത്തും കളിച്ചു; അവിടെ ചന്ദ്രന്റെ കലപോലെ പ്രകാശമുള്ള ഹിമക്കൂമ്പാരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തദാശ്രമം സമന്താച്ച ഹിമസംരുദ്ധകന്ദരൈഃ ശൈലവാടൈഃ പരിവൃതമ് അഗമ്യം മനുജൈഃ സദാ
ആ ആശ്രമം ചുറ്റും എല്ലായിടത്തും ഹിമം നിറഞ്ഞ ഗുഹകളും പർവതവാടകളും കൊണ്ടു വളയപ്പെട്ടതും മനുഷ്യർക്കു എപ്പോഴും എത്തിപ്പെടാൻ കഴിയാത്തതുമായിരുന്നു.
പൂര്വാരാധിതഭാവോ ഽസൌ മഹാരാജഃ പുരൂരവാഃ തദാശ്രമപദം പ്രാപ്തോ ദേവദേവപ്രസാദതഃ
മുന്പ് തന്നെ ഭക്തി പുലർത്തിയിരുന്ന മഹാരാജാവ് പുരൂരവസ് ദേവദേവന്റെ കൃപയാൽ ആ ആശ്രമത്തിലേക്ക് എത്തി.
തദാശ്രമം ശ്രമശമനം മനോഹരം മനോഹരൈഃ കുസുമശതൈരലംകൃതമ് കൃതം സ്വയം രുചിരമഥാത്രിണാ ശുഭം ശുഭാവഹം ച ഹി ദദൃശേ സ മദ്രരാട്
അപ്പോള് ക്ഷീണം മാറുന്ന മനോഹരമായ അശ്രമം, മനോഹരമായ പൂക്കള് നൂറുകണക്കിന് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു, അത്രി തന്നെ അതിനെ മനോഹരമായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു, ശുഭവും ഭാഗ്യദായകവുമാണ് — അതാണ് മദ്രരാജാവിന് മുന്നില് പ്രത്യക്ഷമായത്.
തത്ര യൌ തൌ മഹാശൃങ്ഗൌ മഹാവര്ണൌ മഹാഹിമൌ തൃതീയം തു തയോര്മധ്യേ ശൃങ്ഗമത്യന്തമുച്ഛ്രിതമ്
അവിടെ, ആ രണ്ടു വലിയ കുന്നുകള്, നിറംകൊണ്ടും മഞ്ഞുകൊണ്ടും വലിയവ, അവയുടെ നടുവില് മൂന്നാമത്തെ കുന്ന് അതിയായി ഉയർന്നുനില്ക്കുന്നു.
നിത്യാതപ്തശിലാജാതം സദാഭ്രപരിവര്ജിതമ് തസ്യാധസ്താദ്വൃക്ഷഗണേ ദിശാം ഭാഗേ ച പശ്ചിമേ
എപ്പോഴും ചൂടുള്ള കല്ലില് നിന്നുണ്ടായതും, എപ്പോഴും മേഘങ്ങളില്ലാത്തതുമായത്, അതിന്റെ അടിയില് പടിഞ്ഞാറ് വശത്ത് മരങ്ങള്ക്കിടയില്.
ജാതീലതാപരിക്ഷിപ്തം വിവരം ചാരുദര്ശനമ് ദൃഷ്ട്വൈവ കൌതുകാവിഷ്ടസ് തം വിവേശ മഹീപതിഃ
മല്ലികവള്ളി ചുറ്റിയ മനോഹരമായ ഒരു ഗുഹ അവിടെ കാണപ്പെട്ടു; അതിനെ കണ്ട രാജാവ് ആസ്വാദ്യത്തോടെ അകത്തേക്ക് കടന്നു.
തമസാ ചാതിനിബിഡം നല്വമാത്രം സുസംകടമ് നല്വമാത്രമതിക്രമ്യ സ്വപ്രഭാഭരണോജ്ജ്വലമ്
അത് വളരെ ഇരുണ്ടതും, വളരെ ചുരുങ്ങിയതും, ഒരു നൽവയുടെ നീളത്തോളം മാത്രം; ആ നീളം കടന്നുപോയപ്പോള് അതിന്റെ ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശത്തില് അതിജ്വലിച്ചു.
തമ് ഉച്ഛ്രിതമ് അഥാത്യന്തം ഗമ്ഭീരം പരിവര്തുലമ് ന തത്ര സൂര്യസ്തപതി ന വിരാജതി ചന്ദ്രമാഃ
അത് വളരെ ഉയരമുള്ളതും ആഴമുള്ളതും വളഞ്ഞതുമായിടം; അവിടെ neither സൂര്യനും പ്രകാശിക്കുന്നില്ല, neither ചന്ദ്രനും പ്രകാശിക്കുന്നില്ല.
തഥാപി ദിവസാകാരം പ്രകാശം തദഹര്നിശമ് ക്രോശാധികപരീമാണം സരസാ ച വിരാജിതമ്
എങ്കിലും, അവിടെ എപ്പോഴും പകലുപോലെ പ്രകാശം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, രാത്രി പകലെന്നതിലൊന്നുമല്ലാതെ, ഒരു ക്രോഷം കവിഞ്ഞ വലിപ്പം, ഒരു തടാകം കൊണ്ടും അതിജ്വലിച്ചിരിക്കുന്നു.
സമന്താത്സരസസ്തസ്യ ശൈലലഗ്നാ തു വേദികാ സൌവര്ണൈ രാജതൈര്വൃക്ഷൈര് വിദ്രുമൈരുപശോഭിതമ്
ആ തടാകത്തിന്റെ ചുറ്റും പാറയോട് ചേർന്ന് നിലം, പൊന്നും വെള്ളിയും പവഴയും കൊണ്ടുള്ള മരങ്ങള് കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.