വസുദേവേന സാ ദത്താ പാണ്ഡോര്ഭാര്യാ ഹ്യ് അനിന്ദിതാ പാണ്ഡോരര്ഥേന സാ ജജ്ഞേ ദേവപുത്രാന് മഹാരഥാന്
വസുദേവൻ കുന്തിയെ പാണ്ഡുവിന് ദോഷമില്ലാത്ത ഭാര്യയായി നൽകി. പാണ്ഡുവിന്റെ ആഗ്രഹപ്രകാരം, അവൾ ദൈവസമാനമായ വീരപുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
ധര്മാദ്യുധിഷ്ഠിരോ ജജ്ഞേ വായോര്ജജ്ഞേ വൃകാദേരഃ ഇന്ദ്രാദ്ധനംജയശ് ചൈവ ശക്രതുല്യപരാക്രമഃ
ധർമ്മനിൽ നിന്ന് യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, വായുവിൽ നിന്ന് ഭീമൻ, ഇന്ദ്രനിൽ നിന്ന് ധനഞ്ജയൻ ജനിച്ചു; അവൻ ശക്രനോട് തുല്യമായ വീര്യശാലിയായിരുന്നു.
മാദ്രവത്യാം തു ജനിതാവ് അശ്വിഭ്യാഭിതി ശുശ്രുമ നകുലഃ സഹദേവശ്ച രൂപശീലഗുണാന്വിതൌ
മാദ്രവതിയിൽ അശ്വിനികളിൽ നിന്ന് രൂപവും നല്ല സ്വഭാവവും ഗുണങ്ങളും ഉള്ള നകുലനും സഹദേവനും ജനിച്ചുവെന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
രോഹിണീ പൌരവീ നാമ ഭാര്യാ ഹ്യ് ആനകദുന്ദുഭേഃ ലേഭേ ജ്യേഷ്ഠം സുതം രാമം സാരണം ച സുതം പ്രിയമ്
പൗരവിയായ രോഹിണി, ആനകദുന്ദുഭിയുടെ ഭാര്യ, മൂത്തമകനായ രാമനെയും പ്രിയപ്പെട്ട സാരണനെയും പ്രസവിച്ചു.
ദുര്ദമം ദമനം സുഭ്രും പിണ്ഡാരകമഹാഹനൂ ചിത്രാക്ഷ്യൌ ദ്വേ കുമാര്യൌ തു രോഹിണ്യാം ജജ്ഞിരേ തദാ
ദുര്ദമൻ, ദമനൻ, സുന്ദരഭ്രൂവായവൻ, പിണ്ഡാരകൻ, മഹാഹനു, കൂടാതെ മനോഹരമായ കണ്ണുകളുള്ള രണ്ട് പെൺകുട്ടികൾ, ചിത്രാക്ഷിയും മറ്റൊരാളും, അന്നേരം രോഹിണിയിൽ ജനിച്ചു.
ദേവക്യാം ജജ്ഞിരേ ശൌരേഃ സുഷേണഃ കീര്തിമാനപി ഉദാസീ ഭദ്രസേനശ്ച ഋഷിവാസസ്തഥൈവ ച ഷഷ്ഠോ ഭദ്രവിദേഹശ്ച കംസഃ സര്വാനഘാതയത്
ദേവകിയും ശൗരിയും ചേർന്ന് സുഷേണൻ, കീർത്തിയുള്ളവൻ, ഉദാസി, ഭദ്രസേനൻ, ഋഷിവാസൻ, ആറാമനായ ഭദ്രവിദേഹൻ എന്നിവരെ പ്രസവിച്ചു; ഇവരെല്ലാം കംസൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
പ്രഥമാ യാ അമാവാസ്യാ വാര്ഷികീ തു ഭവിഷ്യതി തസ്യാം ജജ്ഞേ മഹാബാഹുഃ പൂര്വം കൃഷ്ണഃ പ്രജാപതിഃ
വർഷകാലത്തിലെ ആദ്യത്തെ അമാവാസ്യയിൽ, ശക്തമായ ഭുജങ്ങൾ ഉള്ള കൃഷ്ണൻ, സകല ജീവികളുടെ അധിപൻ, ജനിച്ചു.
അനുജാ ത്വ് അഭവത്കൃഷ്ണാ സുഭദ്രാ ഭദ്രഭാഷിണീ ദേവക്യാം തു മഹാതേജാ ജജ്ഞേ ശൂരോ മഹായശാഃ
കൃഷ്ണന്റെ അനിയത്തി, സുന്ദരമായി സംസാരിക്കുന്ന സുഭദ്ര എന്ന കൃഷ്ണ, ദേവകിയിൽ നിന്ന് മഹാതേജസ്സും മഹാശ്രേയസ്സും ഉള്ള ശൂരനും ജനിച്ചു.
സഹദേവസ്തു താമ്രായാം ജജ്ഞേ ശൌരിഃ കുലോദ്വഹഃ ഉപാസങ്ഗധരം ലേഭേ തനയം ദേവരക്ഷിതാ ഏകാം കന്യാം ച സുഭഗാം കംസസ്താമ് അഭ്യഘാതയത്
താമ്രയിൽ നിന്ന് ശൗരി ജനിപ്പിച്ച സഹദേവൻ കുടുംബത്തിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായവനായിരുന്നു. ദേവരക്ഷിതാ ഉപാസംഗധരനെന്ന മകനെയും ഒരു ഭാഗ്യശാലിയായ മകളെയും പ്രസവിച്ചു; ആ പെൺകുട്ടിയെ കംസൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
വിജയം രോചമാനം ച വര്ധമാനം തു ദേവലമ് ഏതേ സര്വേ മഹാത്മാനോ ഹ്യ് ഉപദേവ്യാം പ്രജജ്ഞിരേ
വിജയൻ, രോചമാനൻ, വർദ്ധമാനൻ, ദേവളൻ—ഈ മഹാത്മാക്കളെല്ലാം ഉപദേവിയിൽ ജനിച്ചു.
അവഗാഹോ മഹാത്മാ ച വൃകദേവ്യാമജായത വൃകദേവ്യാം സ്വയം ജജ്ഞേ നന്ദകോ നാമ നാമതഃ
വൃകദേവിയിൽ നിന്ന് മഹാത്മാവായ അവഗാഹൻ ജനിച്ചു; വൃകദേവിയിൽ നിന്ന് തന്നെ നന്ദക എന്നൊരു മകനും ജനിച്ചു.
സപ്തമം ദേവകീപുത്രം മദനം സുഷുവേ നൃപ ഗവേഷണം മഹാഭാഗം സംഗ്രാമേഷ്വപരാജിതമ്
രാജാവേ, ദേവകി ഏഴാമത്തെ മകനായി യുദ്ധത്തിൽ ഒരിക്കലും തോറ്റിട്ടില്ലാത്ത, മഹാഭാഗ്യശാലിയായ മദനനെ പ്രസവിച്ചു.
ശ്രദ്ധാദേവ്യാ വിഹാരേ തു വനേ ഹി വിചരന്പുരാ വൈശ്യായാമദധാച്ഛൌരിഃ പുത്രം കൌശികമഗ്രജമ്
ഒരു ദിവസം, ശ്രദ്ദാദേവിയോടൊപ്പം കാടിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, ശൗരി ഒരു വൈശ്യസ്ത്രീയിൽ നിന്ന് മൂത്തമകനായ കൗശികനെ ജനിപ്പിച്ചു.
സുതനൂ രഥരാജീ ച ശൌരേരാസ്താം പരിഗ്രഹൌ പുണ്ഡ്രശ്ച കപിലശ്ചൈവ വസുദേവാത്മജൌ ബലൌ
സുതനൂവും രഥരാജിയും ശൗരിയുടെ ഭാര്യമാരായിരുന്നു; പുണ്ഡ്രനും കപിലനും ശക്തരായ വസുദേവപുത്രന്മാരാണ്.
ജരാ നാമ നിഷാദോ ഽഭൂത് പ്രഥമഃ സ ധനുര്ധരഃ സൌഭദ്രശ്ച ഭവശ്ചൈവ മഹാസത്ത്വൌ ബഭൂവതുഃ
ജര എന്ന നിഷാദൻ ആദ്യമുണ്ടായി, അത്തരം ധനുര്വിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ; സൗഭദ്രനും ഭവനും വലിയ ശക്തിയുള്ളവരായി ജനിച്ചു.
ദേവഭാഗസുതശ്ചാപി നാമ്നാസാവ് ഉദ്ധവഃ സ്മൃതഃ പണ്ഡിതം പ്രഥമം പ്രാഹുര് ദേവശ്രവഃസമുദ്ഭവമ്
ദേവഭാഗന്റെ മകനാണ് ഉദ്ധവൻ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു; പണ്ഡിതനായി പ്രശസ്തനായ ആദ്യമകൻ ദേവശ്രവസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു എന്ന് പറയുന്നു.
ഐക്ഷ്വാക്യലഭതാപത്യമ് അനാധൃഷ്ടേര്യശസ്വിനീ നിധൂതസത്ത്വം ശത്രുഘ്നം ശ്രാദ്ധസ്തസ്മാദജായത
ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ പ്രസിദ്ധയായ മകൾ, അനാധൃഷ്ടിയുടെ ഭാര്യ, ശുദ്ധഹൃദയനായ ശത്രുഘ്നനെപ്പോലെയുള്ള ശ്രാദ്ധനെന്ന മകനെ പ്രസവിച്ചു.
കരൂഷായാനപത്യായ കൃഷ്ണസ്തുഷ്ടഃ സുതം ദദൌ സുചന്ദ്രം തു മഹാഭാഗം വീര്യവന്തം മഹാബലമ്
കറൂഷയ്ക്ക് മക്കളില്ലാതിരുന്നതിനാൽ, സന്തോഷത്തോടെ കൃഷ്ണൻ അവള്ക്ക് മഹാഭാഗ്യശാലിയും ശക്തനും ധൈര്യവാനുമായ സുചന്ദ്രനെന്ന മകനെ നൽകി.
ജാമ്ബവത്യാഃ സുതാവ് ഏതൌ ദ്വൌ ച സത്കൃതലക്ഷണൌ ചാരുദേഷ്ണശ്ച സാമ്ബശ്ച വീര്യവന്തൌ മഹാബലൌ
ജാംബവതിയിൽ നിന്ന് ഉത്തമലക്ഷണങ്ങളുള്ള രണ്ട് മക്കൾ ജനിച്ചു—ചാരുദേഷ്ണനും സാമ്ബനും, ഇരുവരും ശക്തിയും ധൈര്യവും ഉള്ളവരാണ്.
തന്തിപാലശ്ച തന്തിശ്ച നന്ദനസ്യ സുതാവ് ഉഭൌ ശമീകപുത്രാശ് ചത്വാരോ വിക്രാന്താഃ സുമഹാബലാഃ വിരാജശ്ച ധനുശ്ചൈവ ശ്യാമശ്ച സൃഞ്ജയസ്തഥാ
തന്തിപാലനും തന്തിയും നന്ദനന്റെ മക്കളാണ്; ശമീകന്റെ നാലു ധൈര്യശാലികളും മഹാശക്തരുമായ മക്കൾ—വിരാജൻ, ധനു, ശ്യാമൻ, സൃഞ്ജയൻ.
അനപത്യോ ഽഭവച്ഛ്യാമഃ ശമീകസ്തു വനം യയൌ ജുഗുപ്സമാനോ ഭോജത്വം രാജര്ഷിത്വമവാപ്തവാന്
ശ്യാമന് സന്താനമൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ശമീകൻ വനത്തിലേക്ക് പോയി, ഭോജരായി ജീവിക്കുന്നതിനെ അവഹേളിച്ചെങ്കിലും, രാജർഷിയായ സ്ഥാനം ലഭിച്ചു.
കൃഷ്ണസ്യ ജന്മാഭ്യുദയം യഃ കീര്തയതി നിത്യശഃ ശൃണോതി മാനവോ നിത്യം സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ
കൃഷ്ണന്റെ ജനനമഹിമയെ ആരെങ്കിലും നിരന്തരം പാടുകയോ, കേൾക്കുകയോ ചെയ്താൽ, ആ മനുഷ്യൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകും.
അഥ ദേവോ മഹാദേവഃ പൂര്വം കൃഷ്ണഃ പ്രജാപതിഃ വിഹാരാര്ഥം സ ദേവേശോ മാനുഷേഷ്വിഹ ജയതേ
അപ്പോൾ മഹാദേവൻ, മുമ്പ് കൃഷ്ണനായി ജനിച്ച പ്രജാപതി, ദേവന്മാരുടെ ഇശ്വരൻ, വിനോദത്തിനായി മനുഷ്യരിൽ ജനിച്ചു.
ദേവക്യാം വസുദേവസ്യ തപസാ പുഷ്കരേക്ഷണഃ ചതുര്ബാഹുസ്തദാ ജാതോ ദിവ്യരൂപോ ജ്വലഞ്ശ്രിയാ
വസുദേവന്റെ തപസ്സിന്റെ ഫലമായി, കമലനയനനായ, നാലു കൈകളോടുകൂടിയ, ദിവ്യസൗന്ദര്യത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്നവൻ, ദേവകിക്ക് ജനിച്ചു.
ശ്രീവത്സലക്ഷണം ദേവം ദൃഷ്ട്വാ ദിവ്യൈശ്ച ലക്ഷണൈഃ ഉവാച വസുദേവസ്തം രൂപം സംഹര വൈ പ്രഭോ
ശ്രീവത്സം അടക്കമുള്ള ദിവ്യലക്ഷണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ദൈവത്തെ കണ്ടപ്പോൾ, വസുദേവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു: 'പ്രഭോ, ഈ രൂപം ഒളിപ്പിക്കണമേ.'
ഭീതോ ഽഹം ദേവ കംസസ്യ തതസ്ത്വേതദ്ബ്രവീമി തേ മമ പുത്രാ ഹതാസ്തേന ജ്യേഷ്ഠാസ്തേ ഭീമവിക്രമാഃ
ദേവാ, ഞാൻ കംസനെ ഭയപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ നിന്നോട് ഇതു പറയുന്നത്. എന്റെ മക്കളെ അവൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു; എന്റെ മൂത്തമക്കൾ ശക്തരായിരുന്നു.
വസുദേവവചഃ ശ്രുത്വാ രൂപം സംഹരതേ ഽച്യുതഃ അനുജ്ഞാപ്യ തതഃ ശൌരിം നന്ദഗോപഗൃഹേ ഽനയത്
വസുദേവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, അച്യുതൻ തന്റെ ദിവ്യരൂപം ഒളിപ്പിച്ചു. അനുമതി നൽകി ശേഷം, ശൗരിയെ നന്ദഗോപന്റെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
ദത്ത്വൈനം നന്ദഗോപസ്യ രക്ഷ്യതാമിതി ചാബ്രവീത് അതസ്തു സര്വകല്യാണം യാദവാനാം ഭവിഷ്യതി അയം തു ഗര്ഭോ ദേവക്യാം ജാതഃ കംസം ഹനിഷ്യതി
അവനെ നന്ദഗോപന് നൽകി, 'ഇവനെ സൂക്ഷിക്കണം' എന്നും പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ യാദവർക്കെല്ലാം സകലമംഗലവും വരും. ദേവകിയുടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ച ഈ കുഞ്ഞ് കംസനെ കൊല്ലും.
ക ഏഷ വസുദേവസ്തു ദേവകീ ച യശസ്വിനീ നന്ദഗോപശ്ച കസ്ത്വേഷ യശോദാ ച മഹാവ്രതാ
വസുദേവൻ ആരാണ്? പ്രശസ്തയായ ദേവകി ആരാണ്? നന്ദഗോപൻ ആരാണ്? മഹാവ്രതധാരിയായ യശോദ ആരാണ്?
യോ വിഷ്ണും ജനയാമാസ യം ച താതേത്യഭാഷത യാ ഗര്ഭം ജനയാമാസ യാ ചൈനം ത്വ് അഭ്യവര്ധയത്
വിഷ്ണുവിനെ ജനിപ്പിച്ചവനും, അവനെ മകനെന്നു വിളിച്ചവനും, ഗർഭത്തിൽ ധരിച്ചവളും, വളർത്തിയവളും ഇവരാണ്.