ഏവം ബ്രുവാണം നൃപതിം യയാതിമ് അഥാഷ്ടകഃ പുനരേവാന്വപൃച്ഛത് മാതാമഹം സര്വഗുണോപപന്നം യത്ര സ്ഥിതം സ്വര്ഗലോകേ യഥാവത്
ഇങ്ങനെ രാജാവായ യയാതി സംസാരിക്കുമ്പോൾ, അഷ്ടകൻ വീണ്ടും ചോദിച്ചു: 'എന്റെ മുത്തച്ഛാ, എല്ലാ ഗുണങ്ങളാലും സമ്പന്നനായവൻ, സ്വർഗ്ഗലോകത്തിൽ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ താമസിച്ചു എന്ന് സത്യമായി പറയൂ.'
യേ യേ ലോകാഃ പാര്ഥിവേന്ദ്ര പ്രധാനാസ് ത്വയാ ഭുക്താ യം ച കാലേ യഥാ ച തന്മേ രാജന്ബ്രൂഹി സര്വം യഥാവത് ക്ഷേത്രജ്ഞവദ്ഭാഷസേ ത്വം ഹി ധര്മമ്
രാജാധിരാജാ, നിങ്ങൾ അനുഭവിച്ച പ്രധാന ലോകങ്ങൾ ഏവയും, ഏത് സമയത്താണ്, എങ്ങനെയാണ് അനുഭവിച്ചത് എന്നതൊക്കെ വിശദമായി പറയൂ. നിങ്ങൾ ധർമ്മത്തെ അറിയുന്നവനായി സംസാരിക്കുന്നു, അതുകൊണ്ട് എല്ലാം സത്യമായി പറയണം.
രാജാഹമാസം ത്വ് ഇഹ സാര്വഭൌമസ് തതോ ലോകാന്മഹതശ് ചാജര്യം വൈ തത്രാവസം വര്ഷസഹസ്രമാത്രം തതോ ലോകാന്പരമാനഭ്യുപേതഃ
ഇവിടെ ഞാൻ സർവ്വഭൗമനായ രാജാവായിരുന്നു. അതിനുശേഷം വലിയ ലോകങ്ങൾ ഞാൻ നേടി, അവിടെ ആയിരം വർഷം താമസിച്ചു. പിന്നെ അതിലും ഉയർന്ന ലോകങ്ങളിൽ എത്തി.
തതഃ പുരീം പുരുഹൂതസ്യ രമ്യാം സഹസ്രദ്വാരാം ശതയോജനാന്താമ് അധ്യാവസം വര്ഷസഹസ്രമാത്രം തതോ ലോകാന്പരമാനഭ്യുപേതഃ
അതിനുശേഷം, മനോഹരമായ, ആയിരം വാതിലുകളുള്ള, നൂറു യോജന ദൂരമുള്ള പുരുഹൂതന്റെ നഗരത്തിൽ ആയിരം വർഷം താമസിച്ചു. അതിനുശേഷം അതിലും ഉയർന്ന ലോകങ്ങളിൽ എത്തി.
തതോ ദിവ്യമജരം പ്രാപ്യ ലോകം പ്രജാപതേര് ലോകപതേര്ദുരാപമ് തത്രാവസം വര്ഷസഹസ്രമാത്രം തതോ ലോകാന്പരമാനഭ്യുപേതഃ
പിന്നീട്, ദൈവികവും വൃദ്ധിയില്ലാത്തതുമായ, പ്രജാപതിയുടെ ലോകം, ലോകപതിക്കും പ്രാപിക്കാനാകാത്തത്, ഞാൻ നേടി അവിടെ ആയിരം വർഷം താമസിച്ചു. അതിനുശേഷം അതിലും ഉയർന്ന ലോകങ്ങളിൽ എത്തി.
ദേവസ്യ ദേവസ്യ നിവേശനേ ച വിജിത്യ ലോകാന്ന്യവസം യഥേഷ്ടമ് സമ്പൂജ്യമാനസ്ത്രിദശൈഃ സമസ്തൈസ് തുല്യപ്രഭാവദ്യുതിരീശ്വരാണാമ്
ദേവന്മാരുടെ ദേവന്റെ വാസസ്ഥലത്തിൽ, ലോകങ്ങളെ ജയിച്ച്, ഞാൻ ഇഷ്ടംപോലെ താമസിച്ചു. എല്ലാ ദേവന്മാരും എന്നെ ആദരിച്ചു. രാജാക്കന്മാരുടെ തുല്യമായ പ്രഭയും തേജസ്സും എനിക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു.
തഥാവസം നന്ദനേ കാമരൂപീ സംവത്സരാണാമയുതം ശതാനാമ് സഹാപ്സരോഭിര്വിചരന്പുണ്യഗന്ധാന് പശ്യന്നഗാന് പുഷ്പിതാംശ്ചാരുരൂപാന്
അങ്ങനെ തന്നെ, ഞാൻ നന്ദനവനത്തിൽ ഇഷ്ടരൂപം ധരിച്ച്, ഒരു ലക്ഷം വർഷം താമസിച്ചു. അപ്പസരസുകളോടൊപ്പം സഞ്ചരിച്ച്, സുഗന്ധമുള്ള കാറ്റ് അനുഭവിച്ച്, മനോഹരമായ പൂത്തുനിൽക്കുന്ന വൃക്ഷങ്ങൾ കണ്ടു.
തത്ര സ്ഥിതം മാം ദേവസുഖേഷു സക്തം കാലേ ഽതീതേ മഹതി തതോ ഽതിമാത്രമ് ദൂതോ ദേവാനാമബ്രവീദുഗ്രരൂപോ ധ്വംസേത്യുച്ചൈസ്ത്രിഃ പ്ലുതേന സ്വരേണ
അവിടെ ദൈവസുഖങ്ങളിൽ ആസ്വദിച്ച് ഞാൻ താമസിക്കുമ്പോൾ, വലിയ കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ഭയങ്കരമായ ദേവദൂതൻ ഉയർന്ന ശബ്ദത്തിൽ മൂന്നു പ്രാവശ്യം 'നശിച്ചുപോകൂ' എന്ന് വിളിച്ചു.
ഏതാവന്മേ വിദിതം രാജസിംഹ തതോ ഭ്രഷ്ടോ ഽഹം നന്ദനാത്ക്ഷീണപുണ്യഃ വാചോ ഽശ്രൌഷം ചാന്തരിക്ഷേ സുരാണാമ് അനുക്രോശാച്ഛോചതാം മാം നരേന്ദ്ര
രാജസിംഹാ, ഇത്രയൊക്കെ ഞാൻ അറിയുന്നു. പിന്നെ, നന്ദനത്തിൽ നിന്ന് ഞാൻ വീണു, പുണ്യം തീർന്നു. അപ്പോൾ ആകാശത്തിൽ ദേവന്മാരുടെ വാക്കുകൾ ഞാൻ കേട്ടു; അവർ കരുണയോടെ എന്നെ ഓർത്ത് ദുഃഖിച്ചു, രാജാവേ.
അകസ്മാദ്വൈ ക്ഷീണപുണ്യോ യയാതിഃ പതത്യസൌ പുണ്യകൃത്പുണ്യകീര്തിഃ താനബ്രുവം പതമാനസ്തദാഹം സതാം മധ്യേ നിപതേയം കഥം നു
പെട്ടെന്ന്, പുണ്യം തീർന്ന യയാതി വീണു; നല്ല പ്രവൃത്തികളും പുണ്യകീർത്തിയും ഉള്ളവൻ. ഞാൻ വീഴുമ്പോൾ ദേവന്മാരോട് ചോദിച്ചു: 'സത്സംഗത്തിൽ ഞാൻ എങ്ങനെ വീഴുന്നു?'
തൈരാഖ്യാതാം ഭവതാം യജ്ഞഭൂമിം സമീക്ഷ്യ ചൈനാമഹമാഗതോ ഽസ്മി ഹവിര്ഗന്ധൈര് ദര്ശിതാം യജ്ഞഭൂമിം ധൂമാപാങ്ഗം പരിഗൃഹ്യ പ്രതീതാമ്
അവർ നിങ്ങളുടെ യജ്ഞഭൂമി എനിക്കു പറഞ്ഞു. അതു കണ്ടു ഞാൻ ഇവിടെ വന്നു. ഹവിസിന്റെ സുഗന്ധം അനുഭവിച്ച്, പുക ഉയരുന്നതു കണ്ടു, യജ്ഞഭൂമിയെ ഞാൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.
യദാ വസന്നന്ദനേ കാമരൂപേ സംവത്സരാണാമയുതം ശതാനാമ് കിംകാരണം കാര്തയുഗപ്രധാന ഹിത്വാ തദ്വൈ വസുധാമ് അന്വപദ്യഃ
നന്ദനവനത്തിൽ ഇഷ്ടരൂപം ധരിച്ച്, ഒരു ലക്ഷം വർഷം താമസിച്ചപ്പോൾ, കൃതയുഗത്തിൽ പ്രധാനനായ നീ ആ സ്വർഗ്ഗം വിട്ട് ഭൂമിയിൽ ഇറങ്ങാൻ എന്താണ് കാരണം?
ജ്ഞാതിഃ സുഹൃത്സ്വജനോ യോ യഥേഹ ക്ഷീണേ വിത്തേ ത്യജ്യതേ മാനവൈര്ഹി തഥാ സ്വര്ഗേ ക്ഷീണപുണ്യം മനുഷ്യം ത്യജന്തി സദ്യഃ ഖേചരാ ദേവസംഘാഃ
ഇവിടെ മനുഷ്യരുടെ ഇടയിൽ, ധനം ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ ബന്ധുക്കളും സുഹൃത്തുക്കളും സ്വന്തം ആളുകളും ആ മനുഷ്യനെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പുണ്യം തീർന്നാൽ, ആ മനുഷ്യനെ ദേവതകളും ആകാശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്ന ദേവസംഘങ്ങളും ഉടൻ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു.
കഥം തസ്മിന്ക്ഷീണപുണ്യാ ഭവന്തി സംമുഹ്യതേ മേ ഽത്ര മനോ ഽതിമാത്രമ് കിംവിശിഷ്ടാഃ കസ്യ ധാമോപയാന്തി തദ്വൈ ബ്രൂഹി ക്ഷേത്രവിത്ത്വം മതോ മേ
അവിടെ പുണ്യം എങ്ങനെ തീരുന്നു? ഇതിൽ എന്റെ മനസ്സ് വളരെ ആശ്ചര്യപ്പെടുന്നു. ആരാണ് അതിൽ പ്രധാനൻ? അവർ ആരുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്കാണ് പോകുന്നത്? ഇതെല്ലാം നീ പറയണം, കാരണം ഞാൻ നിന്നെ തന്നെ ഈ വിഷയത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവനായി കരുതുന്നു.
ഇമം ഭൌമം നരകം തേ പതന്തി ലാലപ്യമാനാ നരദേവ സര്വേ തേ കങ്കഗോമായുപലാശനാര്ഥം ക്ഷിതൌ വിവൃദ്ധിം ബഹുധാ പ്രയാന്തി
മനുഷ്യരാജാവേ, അവർ ഈ ഭൂമിയിലെ നരകത്തിലേക്ക് വീണു വിലപിക്കുന്നു; അവരെല്ലാവരും കാക്കകൾക്കും നായ്ക്കളും മറ്റും ഭക്ഷിക്കാനായി പലവിധം ഭൂമിയിൽ വളർച്ചയിലേക്ക് കടക്കുന്നു.
തസ്മാദേവം വര്ജനീയം നരേന്ദ്ര ദുഷ്ടം ലോകേ ഗര്ഹണീയം ച കര്മ ആഖ്യാതം തേ പാര്ഥിവ സര്വമേതദ് ഭൂയശ്ചേദാനീം വദ കിം തേ വദാമി
അതുകൊണ്ട്, രാജാവേ, ഈ ലോകത്ത് ദുഷ്ടവും അപമാനിക്കപ്പെടേണ്ടതുമായ പ്രവൃത്തികൾ ഒഴിവാക്കണം. ഇതെല്ലാം ഞാൻ നിന്നോട് വിശദമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇനി കൂടുതൽ അറിയാൻ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ, നീ ചോദിക്കൂ, ഞാൻ പറയും.
യദാ തു താംസ് തേ വിതുദന്തേ വയാംസി തഥാ ഗൃധ്രാഃ ശിതികണ്ഠാഃ പതംഗാഃ കഥം ഭവന്തി കഥമാഭവന്തി ത്വത്തോ ഭൌമം നരകമഹം ശൃണോമി
പക്ഷികളും കഴുകനും ആണ്ടിപ്പക്ഷിയും കീടങ്ങളും അവരെ ആക്രമിക്കുമ്പോൾ, അത് എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു? അവർ അങ്ങനെ എങ്ങനെ ആകുന്നു? ഈ ഭൂമിയിലെ നരകത്തെക്കുറിച്ച് ഞാൻ നിന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുന്നു.
ഊര്ധ്വം ദേഹാത്കര്മണോ ജൃമ്ഭമാണാദ് വ്യക്തം പൃഥിവ്യാമ് അനുസംചരന്തി ഇമം ഭൌമം നരകം തേ പതന്തി നാവേക്ഷന്തേ വര്ഷപൂഗാനനേകാന്
ശരീരം വിട്ട്, കർമ്മഫലങ്ങൾ വളരുമ്പോൾ, അവർ ഭൂമിയിൽ വ്യക്തമായി സഞ്ചരിക്കുന്നു. അവർ ഈ ഭൂമിയിലെ നരകത്തിലേക്ക് വീഴുന്നു, അനേകം വർഷങ്ങൾ കടന്നുപോകുന്നതു പോലും അവർക്കു മനസ്സിലാവുന്നില്ല.
ഷഷ്ടിം സഹസ്രാണി പതന്തി വ്യോമ്നി തഥാശീതിം ചൈവ തു വത്സരാണാമ് താന്വൈ നുദന്തേ പ്രപതന്തഃ പ്രയാതാന് ഭീമാ ഭൌമാ രാക്ഷസാസ് തീക്ഷ്ണദംഷ്ട്രാഃ
അവരിൽ അറുപതിനായിരം പേർ ആകാശത്ത് വീഴുന്നു, എൺപതിനായിരം വർഷങ്ങൾക്കു തുല്യമായി; അങ്ങനെ വീഴുന്നവരെയും പോകുന്നവരെയും ഭയങ്കരമായ, മൂർച്ചയുള്ള പല്ലുള്ള ഭൂമിയിലെ രാക്ഷസന്മാർ ഓടിച്ചിരിക്കുന്നു.
യദേതാംസ്തേ സംപതതസ്തുദന്തി ഭീമാ ഭൌമാ രാക്ഷസാസ്തീക്ഷ്ണദംഷ്ട്രാഃ കഥം ഭവന്തി കഥമാഭവന്തി കഥംഭൂതാ ഗര്ഭഭൂതാ ഭവന്തി
അവരെ ഭയങ്കരമായ, മൂർച്ചയുള്ള പല്ലുള്ള ഭൂമിയിലെ രാക്ഷസന്മാർ വീഴുമ്പോൾ ആക്രമിക്കുമ്പോൾ, അത് എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു? അവർ അങ്ങനെ എങ്ങനെ ആകുന്നു? അവർക്ക് എങ്ങനെയാണ് അവസ്ഥ? അവർ എങ്ങനെ ഗർഭരൂപം എടുക്കുന്നു?
അസൃഗ്രേതഃ പുഷ്പരസാനുയുക്തമ് അന്വേതി സദ്യഃ പുരുഷേണ സൃഷ്ടമ് തവ തരയാ രജ ആപദ്യതേ ച സ ഗര്ഭഭൂതഃ സമുപൈതി തത്ര
രക്തം, വീര്യം, പൂവിന്റെ പുക എന്നിവ ചേർന്ന്, പുരുഷൻ ഉൽപ്പാദിപ്പിച്ചതിനെ ഉടൻ പിന്തുടരുന്നു; കാമത്തിന്റെ ശക്തിയിൽ അത് പ്രവേശിച്ച്, ഗർഭരൂപം എടുക്കുന്നു.
വനസ്പതീന് ഓഷധീംശ്ചാവിശന്തി അപോ വായും പൃഥിവീം ചാന്തരിക്ഷമ് ചതുഷ്പദം ദ്വിപദം ചാപി സര്വ ഏവംഭൂതാ ഗര്ഭഭൂതാ ഭവന്തി
അവർ വൃക്ഷങ്ങളിലും ഔഷധികളിലും വെള്ളത്തിലും വായുവിലും ഭൂമിയിലും ആകാശത്തിലും, നാലുകാലികളിലും ഇരുകാലികളിലും പ്രവേശിക്കുന്നു; അങ്ങനെ എല്ലാവരും ഗർഭരൂപം എടുക്കുന്നു.
അന്യദ്വപുര്വിദധാതീഹ ഗര്ഭ ഉതാഹോസ്വിത്സ്വേന കാമേന യാതി ആപദ്യമാനോ നരയോനിമേതാമ് ആചക്ഷ്വ മേ സംശയാത്പൃച്ഛതസ്ത്വമ്
ഇവിടെ ഗർഭം മറ്റൊരു ശരീരം നേടുന്നുവോ, അല്ലെങ്കിൽ സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ പ്രവേശിക്കുന്നുവോ? മനുഷ്യയോണിയിൽ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ, ദയവായി എന്നോട് പറയൂ; സംശയത്തിൽ നിന്നാണ് ഞാൻ ചോദിക്കുന്നത്.
ശരീരദേഹാദിസമുച്ഛ്രയം ച ചക്ഷുഃശ്രോത്രേ ലഭതേ കേന സംജ്ഞാമ് ഏതത്സര്വം താത ആചക്ഷ്വ പൃഷ്ടഃ ക്ഷേത്രജ്ഞം ത്വാം മന്യമാനാ ഹി സര്വേ
ശരീരം, അവയുടെ അവയവങ്ങൾ, കാഴ്ചയും ശ്രവണവും ബോധവും എങ്ങനെ ഉണ്ടാകുന്നു? അച്ഛനേ, ഞാൻ ചോദിച്ചതിനാൽ ഇതെല്ലാം നീ പറയണം; എല്ലാവരും നിന്നെ തന്നെ ഈ വിഷയത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവനായി കരുതുന്നു.
വായുഃ സമുത്കര്ഷതി ഗര്ഭയോനിമ് ഋതൌ രേതഃ പുഷ്പരസാനുയുക്തമ് സ തത്ര തന്മാത്രകൃതാധികാരഃ ക്രമേണ സംവര്ധയതീഹ ഗര്ഭമ്
ശുദ്ധകാലത്ത്, വായു ഗർഭത്തെ ഗർഭയോണിയിൽ എത്തിക്കുന്നു, വീര്യവും പൂവിന്റെ പുകയും കൂടെ; അവിടെ സൂക്ഷ്മഭൂതങ്ങൾ അധികാരം സ്ഥാപിച്ച്, ക്രമമായി ഗർഭത്തെ വളർത്തുന്നു.
സ ജായമാനോ ഽഥ ഗൃഹീതമാത്രഃ സംജ്ഞാമധിഷ്ഠായ തതോ മനുഷ്യഃ സ ശ്രോത്രാഭ്യാം വേദയതീഹ ശബ്ദം സ വൈ രൂപം പശ്യതി ചക്ഷുഷാ ച
ജനിക്കുമ്പോൾ, പിടിച്ചെടുക്കുന്ന സമയത്ത് ബോധം ലഭിച്ച്, മനുഷ്യൻ ശബ്ദം ചെവിയാൽ അറിയുന്നു, രൂപം കണ്ണുകൊണ്ട് കാണുന്നു.
ഘ്രാണേന ഗന്ധം ജിഹ്വയാഥോ രസം ച ത്വചാ സ്പര്ശം മനസാ ദേവഭാവമ് ഇത്യഷ്ടകേഹോപചിതം ഹി വിദ്ധി മഹാത്മനഃ പ്രാണഭൃതഃ ശരീരേ
മൂക്കിലൂടെ ഗന്ധം, നാവിലൂടെ രുചി, ചർമ്മം കൊണ്ട് സ്പർശം, മനസ്സിലൂടെ ദൈവികബോധം ലഭിക്കുന്നു. ഈ എട്ടു ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മഹാത്മാവായ ജീവിയുടെ ശരീരത്തിൽ സംയുക്തമായി നിലകൊള്ളുന്നു എന്നു അറിഞ്ഞിരിക്കണം.
യഃ സംസ്ഥിതഃ പുരുഷോ ദഹ്യതേ വാ നിഖന്യതേ വാപി നികൃഷ്യതേ വാ അഭാവഭൂതഃ സ വിനാശമേത്യ കേനാത്മാനം ചേതയതേ പുരസ്താത്
ആ പുരുഷൻ ദഹിക്കപ്പെടുകയോ, കുഴിച്ചിടപ്പെടുകയോ, ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുകയോ ചെയ്താൽ, അവൻ ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ നശിക്കുന്നു; പിന്നെ അവൻ എങ്ങനെ സ്വയം അറിയുന്നു?
ഹിത്വാ സോ ഽസൂന് സുപ്തവന്നിഷ്ഠിതത്വാത് പുരോധായ സുകൃതം ദുഷ്കൃതം ച അന്യാം യോനിം പുണ്യപാപാനുസാരാം ഹിത്വാ ദേഹം ഭജതേ രാജസിംഹ
പ്രാണൻ വിട്ട്, ഉറങ്ങുന്നവനെപ്പോലെ, സുകൃതവും ദുഷ്കൃതവും ആലോചിച്ച്, ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച്, പുണ്യവും പാപവും അനുസരിച്ച് മറ്റൊരു യോണിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു, രാജസിംഹാ.
പുണ്യാം യോനിം പുണ്യകൃതോ വിശന്തി പാപാം യോനിം പാപകൃതോ വ്രജന്തി കീടാഃ പതംഗാശ്ച ഭവന്തി പാപാന് ന മേ വിവക്ഷാസ്തി മഹാനുഭാവ
പുണ്യകർമ്മം ചെയ്തവർ നല്ല യോണിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു; പാപം ചെയ്തവർ ദുഷ്ട യോണിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. പാപത്തിൽ നിന്ന് കീടങ്ങളും പറ്റകളും ജനിക്കുന്നു; മഹാനുഭാവാ, ഞാൻ ഇതിൽ കൂടുതൽ പറയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.