വൃതോ ഽനയാ പതിര്വീര സുതയാ ത്വം മമേഷ്ടയാ ഗൃഹാണേമാം മയാ ദത്താം മഹിഷീം നഹുഷാത്മജ
വീരനേ, ഈ മകൾ എന്നെ ആഗ്രഹിച്ചവളാണ്, അവൾ നിന്നെ ഭർത്താവായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. ഞാൻ തന്ന ഈ രാജ്ഞിയെ നീ സ്വീകരിക്കണം, നഹുഷന്റെ മകനേ.
അധര്മോ മാം സ്പൃശേദേവം പാപമ് അസ്യാശ്ച ഭാര്ഗവ വര്ണസംകരതോ ബ്രഹ്മന്ന് ഇതി ത്വാം പ്രവൃണോമ്യഹമ്
ഇതിനു വിപരീതമായി ചെയ്താൽ, ഭാർഗവാ, പാപം എന്നെയും അവളെയും തൊടും, വർണങ്ങൾ കലരുന്നതിനാൽ. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ നിന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്.
അധര്മാത്ത്വാം വിമുഞ്ചാമി വരം വരയ ചേപ്സിതമ് അസ്മിന്വിവാഹേ ത്വം ശ്ലാഘ്യോ രഹഃ പാപം നുദാമി തേ
അധർമ്മത്തിൽ നിന്നു നിന്നെ വിടുവിക്കുന്നു; നീ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വരം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. ഈ വിവാഹത്തിൽ നീ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു; നിന്റെ രഹസ്യപാപം ഞാൻ നീക്കം ചെയ്യുന്നു.
വഹസ്വ ഭാര്യാം ധര്മേണ ദേവയാനീം ശുചിസ്മിതാമ് അനയാ സഹ സമ്പ്രീതിമ് അതുലാം സമവാപ്നുഹി
നീ ധർമ്മപൂർവ്വം ശുദ്ധമായ പുഞ്ചിരിയുള്ള ദേവയാനിയെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കണം; അവളോടൊപ്പം അപരിമിതമായ സന്തോഷം നേടുക.
ഇയം ചാപി കുമാരീ തേ ശര്മിഷ്ഠാ വാര്ഷപര്വണീ സംപൂജ്യാ സതതം രാജന് ന ചൈനാം ശയനേ ഹ്വയ
രാജാവേ, ഈ കന്യകയായ ശർമിഷ്ഠ, വൃഷപർവന്റെ മകൾ, നീ എപ്പോഴും ആദരിക്കണം. പക്ഷേ, അവളെ കിടക്കയിലേക്ക് വിളിക്കരുത്.
ഏവമുക്തോ യയാതിസ്തു ശുക്രം കൃത്വാ പ്രദക്ഷിണമ് ജഗാമ സ്വപുരം ഹൃഷ്ടഃ സോ ഽനുജ്ഞാതോ മഹാത്മനാ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, യയാതി ശുക്രനെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തു, മഹാത്മാവിന്റെ അനുമതിയോടെ സന്തോഷത്തോടെ തന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു പോയി.
യയാതിഃ സ്വപുരം പ്രാപ്യ മഹേന്ദ്രപുരസംനിഭമ് പ്രവിശ്യാന്തഃപുരം തത്ര ദേവയാനീം ന്യവേശയത്
യയാതി തന്റെ നഗരമായ മഹേന്ദ്രപുരിയെപ്പോലെ ഭംഗിയുള്ള നഗരത്തിലെത്തി, അകത്തുള്ള കൊട്ടാരത്തിൽ കടന്നു, അവിടെ ദേവയാനിയെ പാർപ്പിച്ചു.
ദേവയാന്യാശ്ചാനുമതേ സുതാം താം വൃഷപര്വണഃ അശോകവനികാഭ്യാശേ ഗൃഹം കൃത്വാ ന്യവേശയത്
ദേവയാനിയുടെ സമ്മതത്തോടെ, വൃഷപർവന്റെ മകളായ ശർമിഷ്ഠയ്ക്കായി അശോകവനത്തിനരികിൽ ഒരു വീട് പണിതു അവളെ അവിടെ പാർപ്പിച്ചു.
വൃതാം ദാസീസഹസ്രേണ ശര്മിഷ്ഠാമ് ആസുരായണീമ് വാസോഭിരന്നപാനൈശ്ച സംവിഭജ്യ സുസംവൃതാമ്
ആസുരരായ ശർമിഷ്ഠയെ ആയിരം ദാസിമാർ സേവിച്ചു. വസ്ത്രവും ഭക്ഷണവും പാനീയവും സമൃദ്ധിയായി നൽകി, അവളെ നല്ലപോലെ സംരക്ഷിച്ചു.
ദേവയാന്യാ തു സഹിതഃ സ നൃപോ നഹുഷാത്മജഃ വിജഹാര ബഹൂനബ്ദാന് ദേവവന്മുദിതോ ഭൃശമ്
നഹുഷന്റെ മകനായ രാജാവ് ദേവയാനിയോടൊപ്പം ദേവന്മാരുടെ തോട്ടത്തിൽപോലെ സന്തോഷത്തോടെ അനേകം വർഷങ്ങൾ കഴിച്ചു.
ഋതുകാലേ തു സമ്പ്രാപ്തേ ദേവയാനീ വരാങ്ഗനാ ലേഭേ ഗര്ഭം പ്രഥമതഃ കുമാരശ്ച വ്യജായത
സമയമെത്തിയപ്പോൾ, മനോഹരിയായ ദേവയാനി ആദ്യം ഗർഭം ധരിച്ചു, ഒരു മകൻ ജനിച്ചു.
ഗതേ വര്ഷസഹസ്രേ തു ശര്മിഷ്ഠാ വാര്ഷപര്വണീ ദദര്ശ യൌവനം പ്രാപ്താ ഋതും സാ കമലേക്ഷണാ
ആയിരം വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, വൃഷപർവന്റെ മകളായ ശർമിഷ്ഠ യൗവനത്തിലേക്ക് കടന്നു, കമലനയനിയായ അവൾക്ക് സ്ത്രീധർമ്മം ലഭിച്ചു.
ചിന്തയാമാസ ധര്മജ്ഞാ ഋതുപ്രാപ്തൌ ച ഭാമിനീ ഋതുകാലശ്ച സമ്പ്രാപ്തോ ന കശ്ചിന്മേ പതിര്വൃതഃ
ധർമ്മം അറിയുന്ന മനോഹരിയായ ശർമിഷ്ഠ ചിന്തിച്ചു: 'എനിക്ക് സ്ത്രീധർമ്മം ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ എനിക്ക് ഭർത്താവൊന്നുമില്ല.'
കിം പ്രാപ്തം കിംച കര്തവ്യം കഥം കൃത്വാ സുഖം ഭവേത് ദേവയാനീ പ്രസൂതാസൌ വൃഥാഹം പ്രാപ്തയൌവനാ
'എന്താണ് സംഭവിച്ചത്? ഇനി എന്ത് ചെയ്യണം? എങ്ങനെ സന്തോഷം ലഭിക്കും? ദേവയാനി പ്രസവിച്ചു; ഞാൻ വെറുതെ യൗവനം പ്രാപിച്ചു.'
യഥാ തയാ വൃതോ ഭര്താ തഥൈവാഹം വൃണോമി തമ് രാജ്ഞാ പുത്രഫലം ദേയമ് ഇതി മേ നിശ്ചിതാ മതിഃ അപീദാനീം സ ധര്മാത്മാ രഹോ മേ ദര്ശനം വ്രജേത്
'അവൾ ഭർത്താവിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതുപോലെ, ഞാനും അവനെ തിരഞ്ഞെടുക്കും. രാജാവ് എനിക്ക് ഒരു മകന്റെ അനുഗ്രഹം നൽകണം — ഇതാണ് എന്റെ ഉറച്ച തീരുമാനം. ഇപ്പോൾ ആ ധാർമ്മികൻ രഹസ്യമായി എന്നെ കാണാൻ വരുമോ എന്ന് ഞാൻ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.'
അഥ നിഷ്ക്രമ്യ രാജാസൌ തസ്മിന്കാലേ യദൃച്ഛയാ അശോകവനികാഭ്യാശേ ശര്മിഷ്ഠാം പ്രാപ്യ വിസ്മിതഃ
അപ്പോൾ, ആ സമയത്ത് രാജാവ് പുറത്തേക്കു വന്നപ്പോൾ, അശോകവനത്തിനരികിൽ ശർമിഷ്ഠയെ കണ്ടു, അതിൽ അത്ഭുതപ്പെട്ടു.
തമേകം രഹസി ദൃഷ്ട്വാ ശര്മിഷ്ഠാ ചാരുഹാസിനീ പ്രത്യുദ്ഗമ്യാഞ്ജലിം കൃത്വാ രാജാനം വാക്യമബ്രവീത്
അവിടെ രാജാവിനെ ഒറ്റയ്ക്ക് കണ്ട ശർമിഷ്ഠ, മനോഹരമായ പുഞ്ചിരിയോടെ അടുത്തു വന്നു, കൈകൂപ്പി ആദരം ചെയ്തു, രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു:
സോമശ്ചേന്ദ്രശ്ച വായുശ്ച യമശ്ച വരുണശ്ച വാ തവ വാ നാഹുഷ ഗൃഹേ കഃ സ്ത്രിയം ദ്രഷ്ടുമര്ഹതി
'നഹുഷന്റെ മകനേ, നിന്റെ വീട്ടിൽ സോമനോ, ഇന്ദ്രനോ, വായുവോ, യമനോ, വരുണനോ, ആരാണ് സ്ത്രീയെ കാണാൻ അർഹൻ?'
രൂപാഭിജനശീലൈര്ഹി ത്വം രാജന്വേത്ഥ മാം സദാ സാ ത്വാം യാചേ പ്രസാദ്യേഹ രന്തുമേഹി നരാധിപ
'രാജാവേ, നീ എപ്പോഴും എന്റെ സൗന്ദര്യവും വംശവും സ്വഭാവവും അറിയുന്നവനാണ്. അതുകൊണ്ട്, ഞാൻ നിന്നോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു, ദയവായി ഇവിടെ എന്നോടൊപ്പം ചേർന്ന് സന്തോഷിപ്പിക്കണം.'
വേദ്മി ത്വാം ശീലസമ്പന്നാം ദൈത്യകന്യാമനിന്ദിതാമ് രൂപം തു തേ ന പശ്യാമി സൂച്യഗ്രമപി നിന്ദിതമ്
'നിന്റെ സ്വഭാവം നല്ലതാണെന്നും, നീ ദൈത്യകുലത്തിലെ കുറ്റമറ്റ മകളാണെന്നും ഞാൻ അറിയുന്നു. നിന്റെ രൂപത്തിൽ സൂചിയുടെ അറ്റത്തോളം പോലും ദോഷം ഞാൻ കാണുന്നില്ല.'
മാമബ്രവീത്തദാ ശുക്രോ ദേവയാനീം യദാവഹമ് നേയമ് ആഹ്വയിതവ്യാ തേ ശയനേ വാര്ഷപര്വണീ
'ദേവയാനിയെ വിവാഹം കഴിച്ചപ്പോൾ ശുക്രൻ എന്നോട് പറഞ്ഞിരുന്നു: വൃഷപർവന്റെ ഈ മകളെ നീ കിടക്കയിലേക്ക് വിളിക്കരുത്.'
ന നര്മയുക്തം വചനം ഹിനസ്തി ന സ്ത്രീഷു രാജന് ന വിവാഹകാലേ പ്രാണാത്യയേ സര്വധനാപഹാരേ പഞ്ചാനൃതാന്യാഹുര് അപാതകാനി
'നർമ്മത്തിൽ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ദോഷം വരുത്തില്ല, രാജാവേ; സ്ത്രീകളോടോ, വിവാഹസമയത്തോ, ജീവൻ അപകടത്തിലോ, എല്ലാം നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ പറയുന്ന അഞ്ചു അസത്യങ്ങൾ പാപമല്ലെന്ന് പറയുന്നു.'
പൃഷ്ടാസ്തു സാക്ഷ്യേ പ്രവദന്തി ചാന്യഥാ ഭവന്തി മിഥ്യാവചനാ നരേന്ദ്ര തേ ഏകാര്ഥതായാം തു സമാഹിതായാം മിഥ്യാ വദന്തം ഹ്യ് അനൃതം ഹിനസ്തി
സാക്ഷികളായി ചോദിക്കുമ്പോൾ, അവർ വ്യത്യസ്തമായി സംസാരിക്കുന്നു; അവരുടെ വാക്കുകൾ അസത്യമായി മാറുന്നു, രാജാവേ. എന്നാൽ ഒരേ മനസ്സോടെ ഒരുമിച്ച് നിൽക്കുമ്പോൾ, അസത്യം പറയുന്നവൻ സത്യം തന്നെ വേദനിപ്പിക്കുന്നു.
രാജാ പ്രമാണം ഭൂതാനാം സ വിനശ്യേന്മൃഷാ വദന് അര്ഥകൃച്ഛ്രമപി പ്രാപ്യ ന മിഥ്യാ കര്തുമുത്സഹേ
ജന്തുക്കളിൽ രാജാവാണ് പ്രമാണം; അദ്ദേഹം അസത്യം പറഞ്ഞാൽ നശിക്കും. ധനത്തിനായി എത്രയെങ്കിലും കഷ്ടം വന്നാലും, അദ്ദേഹം അസത്യം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കരുത്.
സമാവ് ഏതൌ മതൌ രാജന് പതിഃ സഖ്യാശ്ച യഃ പതിഃ സമം വിവാഹ ഇത്യാഹുഃ സഖ്യാ മേ ഽസി പതിര്യതഃ
രണ്ടു അഭിപ്രായങ്ങൾ ഉണ്ട്, രാജാവേ: ഭർത്താവിന് സ്നേഹവും അധികാരവും ഉണ്ട്. വിവാഹം സമത്വമാണെന്ന് പറയുന്നു; നീ എന്റെ ഭർത്താവായതിനാൽ നീ എന്റെ സുഹൃത്താണ്.
ദാതവ്യം യാചമാനസ്യ ഹീതി മേ വ്രതമാഹിതമ് ത്വം ച യാചസി കാമം മാം ബ്രൂഹി കിം കരവാണി തത്
യാചിക്കുന്നവന് നൽകണമെന്ന് ഞാൻ വ്രതമായി എടുത്തിരിക്കുന്നു; നീ എനിക്ക് ഇഷ്ടം ചോദിക്കുന്നു. എനിക്ക് എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് നീ പറയൂ.
അധര്മാത്ത്രാഹി മാം രാജന് ധര്മം ച പ്രതിപാദയ ത്വത്തോ ഽപത്യവതീ ലോകേ ചരേയം ധര്മമുത്തമമ്
അധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിക്കൂ, രാജാവേ, ധർമ്മം നിലനിറുത്തൂ. നിന്റെ വഴി ഞാൻ സന്താനവതിയായി ലോകത്തിൽ ഉത്തമധർമ്മം പാലിക്കട്ടെ.
ത്രയ ഏവാധനാ രാജന് ഭാര്യാ ദാസസ്തഥാ സുതഃ യത്തേ സമധിഗച്ഛന്തി യസ്യ തേ തസ്യ തദ്ധനമ്
മൂന്നു പേരാണ് ധനം ഇല്ലാത്തത്, രാജാവേ: ഭാര്യ, ദാസൻ, മകൻ. അവർ നേടുന്നതെന്തും അതിന്റെ ഉടമയായവർക്കാണ്; അതാണ് അവന്റെ സമ്പത്ത്.
ദേവയാന്യാ ഭുജിഷ്യാസ്മി വശ്യാ ച തവ ഭാര്ഗവീ സാ ചാഹം ച ത്വയാ രാജന് ഭരണീയാം ഭജസ്വ മാമ്
ഞാൻ നിന്റെ അനുഭവത്തിനാണ്, ഭാർഗവാ, നിന്റെ വശത്താണ്. ദേവയാനിയും ഞാനും നീ പോഷിക്കണം, രാജാവേ; എന്നെ അംഗീകരിക്കൂ.
ഏവമുക്തസ്തയാ രാജാ തഥ്യമ് ഇത്യഭിജജ്ഞിവാന് പൂജയാമാസ ശര്മിഷ്ഠാം ധര്മം ച പ്രതിപാദയന്
അവൾ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, രാജാവ് അതിന് സത്യമാണെന്ന് അംഗീകരിച്ചു, ശർമിഷ്ഠയെ ആദരിച്ചു, ധർമ്മം നിലനിറുത്തി.