മഹर्षി അങ്കിരസ്, ത്രിത, ഭാരദ്വാജ, ലക്ഷ്മണ, കൃതവാച, ഗർഗ, സ്മൃതിസങ്കൃതി എന്നിവരും; ഗുരുവിത, മന്ധാത, അംബരീഷ, യുവനാശ്വ, പുരുകുത്സ, സ്വസ്രവസ്, സദസ്യവാൻ എന്നിവരും; അജമിധ, അശ്വഹര്യ, ഉത്കല, കവി, പ്രിഷദശ്വ, വിരൂപ, കാവ്യ, മുദ്ഗല എന്നിവരും; ഉതത്യ, ശരദ്വാൻസ്, വജിശ്രവ, അപസ്യൗഷ, സുസിതി, വാമദേവ എന്നിവരും; ഋഷിജ, ബൃഹചുക്ല, ദീർഘതമ, കക്ഷിവൻ എന്നിവരും ചേർന്ന് അങ്കിരസ് വംശത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ മുപ്പത്തിമൂന്ന് മഹർഷിമാർ എന്നിങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ മഹർഷിമാർ 모두 മന്ത്രങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാക്കളാണ്. ഇനി കശ്യപന്മാരെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ: കശ്യപ, സഹവത്സര, നൈധ്രുവ, നിത്യ, അസിത, ദേവല—ഈ ആറു ബ്രഹ്മവാദികൾ; അത്രി, അർധസ്വന, ശവസ്യ, ഗവിഷ്ഠിര; കർണക, സിദ്ധ, പുര്വതിഥി—ഈ ആറു മഹർഷിമാരും മന്ത്രസ്രഷ്ടാക്കളാണ്. വസിഷ്ഠ, ശക്തി, പരാശര; ഇന്ദ്രസമൻ ഭാരദ്വാസു, മിത്രാവരുണ, കുന്ദിന—ഈ ഏഴ് വസിഷ്ഠർ ബ്രഹ്മവാദികൾ. വിശ്വാമിത്ര, ഗാദിയുടെ മകൻ, ദേവരത, ബാല; മധുഛന്ദ, അഘമർഷണ, അഷ്ടക, ലോഹിത, ഭൃതകില, മംബുധി; ദേവശ്രവ, ദേവരത, പുരാണ, ധനഞ്ജയ, ശിശിര, ശാലങ്കായന—കൗശിക വംശത്തിൽ ബ്രഹ്മിഷ്ഠന്മാരായി അറിയപ്പെടുന്ന പതിമൂന്ന് മഹർഷിമാർ. അഗസ്ത്യ, ദൃഢദ്യുമ്ന, ഇന്ദ്രബാഹു—ഈ മൂന്ന് അഗസ്ത്യവംശത്തിൽ ബ്രഹ്മിഷ്ഠന്മാരായി പ്രശസ്തരാണ്; മനു വൈവസ്വത, ഇലയുടെ മകൻ പുരുരവസ്—ക്ഷത്രിയർ വംശത്തിൽ മന്ത്രങ്ങൾ അറിയുന്നവരാണ്. ഭളന്ദക, വസശ്വ, സങ്കില—വൈശ്യവംശത്തിൽ മന്ത്രസ്രഷ്ടാക്കളാണ്. ഇങ്ങനെ ഒറ്റത്തൊമ്പത് പേരാണ് മന്ത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടവരായി പേരെടുത്തത്. ബ്രാഹ്മണ, ക്ഷത്രിയ, വൈശ്യ—ഈ വംശങ്ങളിൽ ഋഷികരുടെ പുത്രന്മാർ, ജ്ഞാനികൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നവരാണ്. ഇപ്പോൾ, സൂതപുത്രാ, താരകാസുരന്റെ മഹാസമഹാരം മത്സ്യപുരാണത്തിൽ എങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു? ഈ കഥ എപ്പോൾ നടന്നുവെന്നും, മത്സ്യപുരാണത്തിൽ ആ കഥ എങ്ങനെ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടുവെന്നും ചോദിക്കുന്നു. ഈ കഥ, നിങ്ങളുടെ വായിൽ നിന്നുള്ള അമൃതംപോലെ, ഞങ്ങൾ എത്ര കേട്ടാലും തൃപ്തി വരുന്നില്ല. മഹാവിദ്വാൻ, ദയവായി മനസ്സിലുള്ളത് വിശദമായി പറഞ്ഞുതരൂ. ഇങ്ങനെ മനുവിന്റെ ചോദ്യം കേട്ടു, ദൈവം ജനാർദനൻ, മീനത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ, "ശരവണത്തിൽ ആറ് മുഖമുള്ള ദൈവം എങ്ങനെ ജനിച്ചു?" എന്ന് ചോദിക്കപ്പെട്ടു. രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട സന്തോഷത്തോടെ ബ്രഹ്മപുത്രൻ, മഹാവിദ്വാനായി, ഉത്തരം പറഞ്ഞു. ഒരു അസുരൻ ആയിരുന്നു—വജ്രാംഗ. അവന്റെ മകൻ താരക. ആ ശക്തിയുള്ള താരക ദേവന്മാരെ അവരുടെ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് പുറംതള്ളിച്ചു. ഭയത്താൽ ദേവന്മാർ ബ്രഹ്മാവിനോട് ആശ്രയം തേടി. ദേവന്മാരുടെ ഭയം കണ്ട ബ്രഹ്മാ പറഞ്ഞു: "ഭയമൊഴിയൂ, ദേവന്മാരേ. ശങ്കരന്റെ മകൻ, ഹിമപർവതത്തിന്റെ പുത്രൻ, ബാലൻ, ആ അസുരനെ വധിക്കും." അങ്ങനെ, ഒരു സമയത്ത്, ഹിമപർവതത്തിന്റെ പുത്രിയെ കണ്ട ശിവൻ, അഗ്നിയുടെ വായിലേക്കു തന്റെ വിത്ത് സമർപ്പിച്ചു. അഗ്നി ആ വിത്ത് സ്വീകരിച്ചു, അതു ദേവന്മാരെ കത്തിച്ചു; അവരുടെ വയറുകൾ പിളർന്നുവീണു, അതു ദേഹത്തോട് ചേർന്നില്ല. അതു പുഴയിലേക്കു വീണു, അവിടെ നിന്ന് നരകപുല്ലിൽ ചേർന്നു, അവിടെ നിന്നു സൂര്യനുപോലുള്ള പ്രകാശമുള്ള ഗുഹ എന്ന ബാലൻ ജനിച്ചു. ആ ബാലൻ, ഏഴു ദിവസമാത്രം പ്രായമുള്ളവൻ, താരകാസുരനെ വധിച്ചു. ഈ കഥ കേട്ട മഹർഷിമാർ സന്തോഷത്തോടെ പറഞ്ഞു: "ഇത് അതി അത്ഭുതവും ആനന്ദകരവും പാപനാശിനിയുമാണ്. ദയവായി സത്യംപോലും വിശദമായി പറയൂ." "വജ്രാംഗ എന്ന അസുരരാജാവിന്റെ പിതാവ് ആരായിരുന്നു? അവൻ ഏത് വംശത്തിൽ നിന്നാണ് ജനിച്ചത്? താരകയുടെയും അവന്റെ വംശത്തിന്റെയും കഥയും, ദേവന്മാരെ ദുഃഖിപ്പിച്ച ആ മഹാബലശാലിയുടെ സൃഷ്ടിയും, അവൻ എങ്ങനെ വധിക്കപ്പെട്ടു എന്നതും, ഗുഹയുടെ ജനനകഥയും ദയവായി വിശദമായി പറഞ്ഞു തരിക." ബ്രഹ്മാവിന്റെ മനസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ച പുത്രൻ ദക്ഷൻ, സൃഷ്ടികളുടെ അധിപൻ, അറുപത് പുത്രികളെ ഉരുത്തിരുത്തി. അവൻ പത്ത് പുത്രികളെ ധർമനു, പതിമൂന്ന് കശ്യപനു, ഇരുപത്തിയേഴു സോമനു, നാലു അരിഷ്ടനേമിക്ക് നൽകി. രണ്ട് ബാഹുകന്റെ പുത്രനു, രണ്ട് അങ്കിരസിനും, രണ്ട് കൃഷ്ണാശ്വനും നൽകി. അദിതി, ദിതി, ദനു, വിശ്വ, അരിഷ്ടാ, സുരസാ, സുരഭി, വിനതാ, താമ്രാ, ക്രോധവശാ, ഇറാ—കദ്രു, കദ്രു എന്ന മഹർഷി, ഇവർ ലോകത്തിന്റെ മാതാക്കളാണ്; പശുക്കളുടെ മാതാക്കളും ഇവരാണ്. ഇവരിൽ നിന്നാണ് എല്ലാ ജീവികൾ—ചലനവും അചലനവും—ജനിക്കുന്നത്. ഇവരിൽ നിന്നാണ് വിവിധ ജീവികൾ ജനിക്കുന്നത്; ദേവന്മാർ, ഇന്ദ്രൻ, ഉപേന്ദ്രൻ, പൂഷൻ തുടങ്ങിയവരും ദിതിയുടെ പുത്രന്മാരാണ്. ദിതിയിൽ നിന്ന് ഹിരണ്യകശിപു മുതലായവർ ജനിച്ചു; ദാനവന്മാർ ദനുവിന്റെ പുത്രന്മാരാണ്; പശുക്കൾ സുരഭിയുടെ പുത്രന്മാരാണ്. പക്ഷികൾ വിനതയുടെ പുത്രന്മാരാണ്, ഗരുഡൻ അവരുടെ നേതാവാണ്; പാമ്പുകൾ കദ്രുവിന്റെ പുത്രന്മാരാണ്; അനേകം മറ്റു ജീവികളും ഇവരിൽ നിന്നാണ് ജനിക്കുന്നത്. ഇങ്ങനെ, മഹർഷിമാർ, ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, വിവിധ ജീവികൾ—സമസ്ത സൃഷ്ടിയുടെ വംശാവലി, അവരുടെ ഉത്ഭവവും, താരകാസുരന്റെ വധവും, ഗുഹയുടെ ജനനവും, സത്യം, വിശ്വാസം, ആനന്ദം നിറഞ്ഞ്, മഹാത്മാവിന്റെ വായിൽ നിന്നുള്ള അമൃതംപോലും ഈ കഥയേയും, സ്നേഹപൂർവം, സദ്ഭാവനയോടെ, കേൾക്കുന്നു.