കൃതയുഗം തുടങ്ങി മറ്റു യുഗങ്ങളിലേക്കുള്ള കാലത്തിന്റെ തുടക്കം മുതൽ, ആസ്വാദനത്തിന് അനുയോജ്യമായ ശരീരങ്ങൾ മനുഷ്യർക്കും മറ്റു ജീവികൾക്കും ഉണ്ടായിരുന്നു. കൃതയുഗം തുടർന്നപ്പോൾ, കാലിയുഗത്തിൽ അതിന്റെ ക്ഷയവും ഇടിവും സംഭവിച്ചു. മനുഷ്യൻ ആലോചനയിലൂടെ വൈരാഗ്യത്തെ കൈവരിക്കുന്നു; മനസ്സിന്റെ സമത്വത്തിൽ നിന്ന് ആത്മജ്ഞാനം ഉത്ഭവിക്കുന്നു; ആത്മജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ധർമ്മം ജനിക്കുന്നു. കാലിയുഗം കഴിഞ്ഞ് നിലനിൽക്കുന്നവരിൽ, പഴയപോലെ തന്നെ ജനങ്ങൾ ജനിക്കുന്നു; പുതിയ യുഗത്തിന്റെ ശക്തി കൊണ്ടു കൃതയുഗം വീണ്ടും തിരികെ വരുന്നു. ഈ മാന്വന്ത്രങ്ങളിൽ സംഭവിച്ചതും സംഭവിക്കാനിരിക്കുന്നതും, യുഗങ്ങളുടെ പ്രധാന സ്വഭാവങ്ങൾ ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായി വിവരണം ചെയ്തു. വിശദമായി ക്രമത്തിൽ, സ്വയംഭവനോടു നമസ്കരിച്ച്, കാലചക്രം വീണ്ടും ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കൃതയുഗം വീണ്ടും വരുന്നു. കാലിയുഗത്തിന്റെ അവസാനം ജനിക്കുന്നവർ കൃതയുഗത്തിൽ പെട്ടവരാണ്; അവിടെ കൃതയുഗത്തിൽ അദൃശ്യമായി നിലനിൽക്കുന്ന സിദ്ധപുരുഷന്മാർ സഞ്ചരിക്കുന്നു. ഏഴ് ঋഷികളും അവിടെ നിലനിൽക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണർ, ക്ഷത്രിയർ, വൈശ്യർ, ശൂദ്രർ—വിത്തായി ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നവർ—കൃതയുഗത്തിലെ മറ്റു ജീവികളോടൊപ്പം വ്യത്യാസമില്ലാതെ ചേർന്ന് പോയി. അവരുടെ ഇടയിൽ, ഏഴ് ঋഷികൾ അവിടുത്തെ ജനങ്ങൾക്ക് ധർമ്മം ഉപദേശിക്കുന്നു. വേദവും ആചാരവും അനുസരിച്ച് വർണ്ണാശ്രമധർമ്മങ്ങൾ ആചരിക്കുന്നവർ, ആ പ്രമാണങ്ങളിൽ കൃതയുഗം സ്ഥാപിതമാകും. ഏഴ് ঋഷികൾ കാണിച്ച വേദ-ആചാരധർമ്മത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നവർ, കൃതയുഗത്തിൽ തന്നെയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്, ധർമ്മം നിലനിറുത്താനായി. ഓരോ മാനുവിന്റെ കാലത്തും, പഴയ പുല്ല് തീയിൽ ചുട്ടതിനു ശേഷം പുതിയ പുല്ല് വളരുന്നത് പോലെ, സപ്ത ঋഷികൾ നിലനിൽക്കുന്നു. വനങ്ങളിൽ ആദ്യ മഴ വന്നപ്പോൾ, വേരുകളിൽ പുതിയ വളർച്ച ഉണ്ടാകുന്നു; അതുപോലെ, യുഗങ്ങൾ ഒന്നൊന്നായി മാറുന്നു. ഒരു മാന്വന്ത്രയുടെ അവസാനം വരെ, സന്തോഷം, ആയുസ്സ്, ശക്തി, സൗന്ദര്യം, ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, മോനം എന്നിവ തടസ്സമില്ലാതെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഓരോ യുഗത്തിലും, ഇവ മൂന്നിലൊന്ന് വീതം കുറയുന്നു; ഈ ചക്രം ഞാൻ നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ വിശദീകരിച്ചു, ദ്വിജന്മാരേ. നാലു യുഗങ്ങൾക്കുള്ള ക്രമം ഇതാണ്; ഈ നാലു യുഗങ്ങൾക്കു എഴുപത്തിയൊന്ന് തവണയുടെ ഗണനയുണ്ട്. ഇവ ക്രമത്തിൽ നടക്കുമ്പോൾ, അതിനെ മാന്വന്ത്രം എന്നു വിളിക്കുന്നു; ഓരോ യുഗത്തിൽ, ഏതെങ്കിലും സമയത്ത് സംഭവിക്കുന്നതെല്ലാം—അത് മറ്റു ചക്രങ്ങളിലും ക്രമത്തിൽ വീണ്ടും സംഭവിക്കുന്നു; ഓരോ സൃഷ്ടിയിലും വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത് പോലെ. ഇവിടെ പതിനാലു മാന്വന്ത്രങ്ങളിൽ, അസുരർ, യാതുധാനർ, പൈശാചികൾ, യക്ഷ-രാക്ഷസർ എന്നിങ്ങനെ ജീവികൾ ഉണ്ട്. ഓരോ യുഗത്തിലും, യഥാസമയത്തിൽ, ഈ ജീവികൾ ജനിക്കുന്നു; കാലചക്രത്തിൽ, യുഗങ്ങളോടൊപ്പം, ഇവയുടെ സ്വഭാവങ്ങൾ സമാനമാണ്. യുഗങ്ങളുടെ സ്വഭാവങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ ഞാൻ വിവരണം ചെയ്തു. മാന്വന്ത്രങ്ങൾ വളരെ ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്നു; യുഗങ്ങളുടെ സ്വഭാവം കൊണ്ടു, ജീവികളുടെ ലോകം ഒരു നിമിഷം പോലും അതേപടി നിലനിൽക്കുന്നില്ല, ഇടിവും ഉയരവും കൊണ്ട് നിരന്തരം മാറുന്നു. യുഗങ്ങളുടെ സ്വഭാവങ്ങൾ നിങ്ങൾക്ക് ക്രമത്തിൽ വിശദീകരിച്ചു; ഈ കാലചക്രത്തിൽ ഞാൻ പ്രഖ്യാപിക്കാനിരിക്കുന്ന മാന്വന്ത്രങ്ങൾക്കും അതുപോലെ. ഒരു കല്പയിൽ പതിനാലു മാന്വന്ത്രങ്ങൾ, കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതും, ഈ മാന്വന്ത്രങ്ങളിൽ തന്നെ ഉണ്ട്. ഓരോ യുഗത്തിലും, അവിടെ ജീവികളുടെ ഉത്പത്തി, ആയുസ്സ് എന്നിവ ഞാൻ ക്രമത്തിൽ വിശദമായി വിവരണം ചെയ്യും. അവർ ഒരു യുഗത്തിനുള്ള ദൈർഘ്യം, അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ രണ്ടായി കുറവായ ദൈർഘ്യം മാത്രം ജീവിക്കുന്നു; പതിനാലു മാന്വന്ത്രങ്ങളിൽ, അത്രയേ ഉള്ളൂ. മനുഷ്യർ, മൃഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, ചലനരഹിത ജീവികൾ—ഇവയുടെ ആയുസ്സ് മുഴുവൻ യുഗങ്ങളുടെ നിയമം അനുസരിച്ച് നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അതുപോലെ, യുഗത്തിന്റെ നിയമം അനുസരിച്ച്, ആയുസ്സ് എല്ലാം കുറയുകയും ചെയ്തു; കാലിയുഗത്തിൽ ജീവികളുടെ അവസ്ഥയും ആയുസ്സും കാണുമ്പോൾ, കാലിയുഗത്തിൽ മനുഷ്യന്റെ പരമമായ ആയുസ്സ് നൂറു വർഷം എന്നാണ് പറയുന്നത്; ദേവതകൾ, അസുരർ, മനുഷ്യർ, യക്ഷർ, ഗന്ധർവർ, രാക്ഷസർ—കൃതയുഗത്തിൽ ഇവർ പരമാവധി വികസനം നേടിയപ്പോൾ സമം ആയിരുന്നു; എട്ട് ദിവ്യ വർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഉയരം അൻപത്താറ് വിരൽ നീളാണ്. ഒമ്പത് വിരൽ നീളത്തിൽ, ആ എട്ട് വർഗ്ഗങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കപ്പെടുന്നു; വലിയ വലിപ്പം നേടുന്നവർക്ക് ഇതാണ് സ്വാഭാവിക അളവ്. ഇപ്പോൾ നിലനിൽക്കുന്ന മനുഷ്യർ, യുഗങ്ങളുടെ സന്ധി ഭാഗങ്ങളിൽ, ദേവതകളുടെയും അസുരരുടെയും അളവ്, ഏഴു തവണ ഏഴു വിരൽ നീളത്തിൽ, ക്രമത്തിൽ ഉണ്ട്. കാലിയുഗത്തിൽ, പാദത്തുനിന്ന് തലവരെയുള്ള അളവ് അൻപത്തിചാറു അങ്കുലം എന്നാണ് പറയുന്നത്. കാൽമുട്ട് വരെ കൈ നീട്ടിയ, ഈ രൂപം ദേവതകളിൽ, പശുക്കളിൽ, ആനകളിൽ, കാളകളിൽ, ചലനരഹിത ജീവികളിൽ പ്രത്യേകമായി ആദരിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ അളവുകൾ അനുസരിച്ച്, ഓരോ യുഗത്തിൽ വർദ്ധനയും കുറയലും മനസ്സിലാക്കണം; ആകകുഡ എന്ന മൃഗത്തിന്റെ ഉയരം എഴുപത്താറു അങ്കുലമാണ്. ആനകളുടെ ഉയരം നൂറു എട്ടു അങ്കുലം എന്നാണ് പറയുന്നത്; അവർക്കു ആയിരം അങ്കുലം കൂടാതെ നാല്പത്തിരണ്ട് അങ്കുലം കൂടി. മരങ്ങളുടെ പരമാവധി ഉയരം നൂറു അൻപതു അങ്കുലമാണ്; മനുഷ്യ ശരീരത്തിന്റെ ക്രമീകരണം ഇതാണ്. ദേവതകളിൽ കാണുന്ന ഈ സ്വഭാവം അവരുടെ വംശത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു; ദേവതകളുടെ ശരീരം അത്യന്തം ബുദ്ധിമുട്ട് നിറഞ്ഞതാണ്. മനുഷ്യ ശരീരത്തിൽ അത്തരം ഉന്നതത്വം ഇല്ല; ദൈവീയമോ മനുഷ്യമോ ആയ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. എല്ലാ മൃഗങ്ങളിൽ, പക്ഷികളിൽ, ചലനരഹിത ജീവികളിൽ—പശുക്കൾ, ആടുകൾ, കുതിരകൾ, ആനകൾ, പക്ഷികൾ, മാൻ എന്നിവ മനസ്സിലാക്കണം. ഇവയെല്ലാം യാഗങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു, അർപ്പണത്തിന് അനുയോജ്യമാണ്; ക്രമത്തിൽ, മൃഗങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ ദേവതകൾ ആസ്വദിക്കുന്നു. ഈ ചലനരഹിതവും ചലനമുള്ളതുമായ ജീവികളുടെ രൂപവും അളവും അനുസരിച്ച്, അവർ ആഹ്ലാദകരമായ ആസ്വാദനങ്ങൾ വഴി സന്തോഷം നേടി.