അപ്പോള് ദേവന്മാര് മഹാദേവന്റെ യുദ്ധത്തിനായി അത്ഭുതകരമായൊരു ധനുസ് നിര്മ്മിച്ചു. ആ ധനുസിന് ആറു ঋതുക്കളാണ് രൂപം നല്കിയത്; വര്ഷം തന്നെ ധനുസ്തന്തുവായി മാറി. അജാര എന്നത് തന്തുവായും, സാമ്പികാ എന്നത് ധനുസിന്റെ ദൃഢമായ ഭാഗമായും നിലകൊണ്ടു. കാലം തന്നെയാണ് ഭാഗ്യശാലിയായ രുദ്രന്, വര്ഷം അവന്റെ രൂപമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഉമാകാലരാത്രി അജാരയായത്. ഗർഭിണിയായ ത്രിപുരയെ ദഹിപ്പിച്ച മൂന്നുകണ്ണന്, അതായത് ശിവന്, ഉപയോഗിച്ച ബാണം വിഷ്ണു, സോമ, അഗ്നി എന്നിവരെയും മറ്റു മൂന്നു ദേവന്മാരെയും ചേര്ത്തുണ്ടാക്കിയതായിരുന്നു. അഗ്നി ആയിരുന്നു ബാണത്തിന്റെ വായ്, സോമന് അഗ്രഭാഗം, ഇരുട്ട് നീക്കംചെയ്യുന്നവന്. ശക്തിയുടെ ഐക്യമായിരുന്നു ആ ബാണം, അതിന്റെ പ്രകാശം രഥചക്രത്തെ അലങ്കരിച്ചിരിന്നു. ശക്തി വര്ദ്ധിപ്പിക്കാനായി, സര്പ്പരാജാവായ വാസുകി തന്റെ അത്യന്തശക്തിയുള്ള വിഷം പുറന്തൊലിച്ച് ആ ശക്തിയെ ചുറ്റി. അത്ഭുതകരമായ ദിവ്യപ്രഭയുള്ള രഥം നിര്മ്മിച്ച് ദേവന്മാര് ലോകനാഥനായ ശങ്കരന് സമീപം ചെന്നു: "ദാനവസേനകളെ ജയിച്ചുകൊണ്ട് ഈ രഥം ഞങ്ങൾ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു. ഇത് ഇന്ദ്രന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ദേവന്മാരെ കഷ്ടതകളിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കാനായിരിക്കട്ടെ," എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞു. മേരുപര്വ്വതത്തിന്റെ ശിഖരത്തെപ്പോലെയുള്ള ആ പരമശ്രേഷ്ഠമായ രഥം ദേവന്മാര് "അത്യുത്തമം!" എന്ന് പ്രശംസിച്ചു. ശങ്കരന് അതിനെ നിരന്തരം നോക്കി "ശ്രേഷ്ഠം!" എന്ന് ആവര്ത്തിച്ച് ഉച്ഛരിച്ചപ്പോള് അമരന്മാരുടെ അധിപതി ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരോടും പറഞ്ഞു: "നിങ്ങള് എനിക്ക് ഇങ്ങനെയൊരു രഥം നിര്മ്മിച്ചിരിക്കുന്നു, അതിനനുസൃതമായി അത്രയും വേഗതയുള്ള ഒരു രഥിഅവശ്യമാണ്." ദേവന്മാര് ഈ വാക്കുകള് കേട്ടു ആശങ്കയിലായി: "ഇത് എങ്ങനെ സാധിക്കും?" എന്നാരാഞ്ഞു. "മഹാദേവനോട് തുല്യനായ മറ്റൊരു ദേവന് ആരുണ്ട്? ചക്രധാരിയെയും ഒഴിവാക്കി, അവനും ശിവനില് അഭയം തേടിയിരിക്കുന്നു!" ദേവന്മാര് കുരിശ്ശുപിടിച്ച പശുക്കളെപ്പോലെയും, പര്വ്വതങ്ങളെ ചുമക്കുന്നവരെപ്പോലെയും വിഷമിച്ചു: "ഇത് എങ്ങനെ സാധിക്കും?" എന്ന്. അപ്പോള് ദേവന്മാരുടെ മേല്നോട്ടക്കാരനായ ബ്രഹ്മാ, ലോകനാഥന്റെ ഭാരം ചുമക്കുന്ന ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു: "ഞാനാകും രഥികന്!" എന്നുവെച്ചു. അതിനുശേഷം മൂത്തവന് കുതിരകളെ പിടിച്ചു. ദേവന്മാരുടെയും ഗന്ധര്വ്വന്മാരുടെയും ഇടയില് ഒരു മഹത്തായ സിംഹനാദം ഉയര്ന്നു; ബ്രഹ്മാവിനെ ചാവടി കൈവശംവെച്ച രഥികനായി കണ്ടു. ലോകത്തിന്റെ ഇശ്വരന് ബ്രഹ്മാവിനെ രഥത്തില് കയറിയിരിക്കുന്നതും, അദ്ദേഹത്തിന്റേതായ യോഗ്യതയുള്ള രഥികനാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചും, ഹരന് ആ രഥത്തില് കയറി. ശിവന് രഥത്തിലേറി കയറിയപ്പോള് ആ കുതിരകള് ഹരന്റെ ഭാരത്തില് തളര്ന്ന് മുട്ടുകുത്തി വീണു; പൊടി മുഴുവന് ആകാശത്ത് ചിതറിപ്പോയി. അപ്പോള് ദൈവം വേദങ്ങളെ ഭയത്താല് വിറകുന്നവരായി കണ്ടു; അവര് വിഷമിച്ച പിതാക്കളെപ്പോലെ ദുഃഖിതരായ പിതാക്കന്മാരെ രക്ഷിക്കുന്ന ഒരു സങ്കടിയായ മകനെപ്പോലെയാണ് ശിവന് അവരെ രക്ഷിച്ചത്. പിന്നെ വീണ്ടും ഒരു സിംഹനാദം രഥത്തില് നിന്ന് ഉയര്ന്നു; ദേവന്മാര് വിജയഘോഷം മുഴക്കി, ആകാശം മുഴുവനും സമുദ്രംപോലെ മുഴങ്ങിപ്പോയി. ഓം എന്ന ശബ്ദത്തില് നിര്മ്മിച്ച ചാവടി എടുത്ത്, സ്വയംജനിച്ച ബ്രഹ്മാവു ആ കുതിരകളെ അവയുടെ വേഗതപ്രകാരം ഓടിച്ചു. ആ കുതിരകള് ആകാശം വിഴുങ്ങുന്നതുപോലെയും ഭൂമി കൊള്ളയടിക്കുന്നതുപോലെയും ശ്വാസം പുറന്തൊലിച്ചു; സര്പ്പങ്ങള് വായിലൂടെ ശക്തിയായി ഉണർത്തി. സ്വയംജനിച്ച ബ്രഹ്മാവും കപർദിയും ചേർന്ന് ആ കുതിരകളെ പ്രേരിപ്പിച്ചപ്പോള്, അവ പ്രളയകാലത്തെ കാറ്റുപോലെ മുന്നോട്ട് പായിച്ചു. ഉയരമുള്ള പതാക നിര്മ്മിച്ചപ്പോള്, ശിവന്റെ ഇച്ഛയാല് നന്ദി അതില് സ്ഥാനം നേടി. ദിവ്യനായ ഭര്ഗവനും അങ്കിരസും സൂര്യനെപ്പോലെ ദീപ്തിയോടെ ദണ്ഡം പിടിച്ച് രഥചക്രങ്ങളെ കാത്തു നിന്നു, രുദ്രന്റെ അനുഗ്രഹം തേടി. അനന്തനായ ശേഷന്, ശത്രുനാശകന്, അന്നേരം ദാര്ത്ത് പിടിച്ച് രഥത്തെയും ബ്രഹ്മാവിന്റെ പീഠത്തെയും കാത്തു. യമന് തന്റെ ഭയങ്കരമായ മഹിഷത്തില് കയറി; വൈശ്രവണമഹാരാജാവ് സര്പ്പത്തില് കയറി; ഇന്ദ്രന് തന്റെ ആനയില് കയറി. വല്ലഭദായകനായ ഗുഹന് നൂറ്റിയഞ്ച് ചന്ദ്രന്മാരെപ്പോലെയുള്ള, കിന്നരഗാനത്തിലൊലിക്കുന്ന മയൂരത്തില് കയറി, തന്റെ പിതാവിന്റെ രഥത്തില് തുല്യമായും സ്ഥാനം പിടിച്ചു. പ്രഭയുള്ള, ത്രിശൂലം കൈവശംവെച്ച നന്ദീശ്വരന് പിന്നിലും വശങ്ങളിലും നില്ക്കുന്നു; ലോകവിളയനനെപ്പോലെ. പ്രമഥന്മാര് അഗ്നിരൂപവും അചഞ്ചലവും തീജ്വാലകളെപ്പോലെയും, വലിയ സമുദ്രത്തിലെ മകരങ്ങളെപ്പോലെയും ശർവന്റെ രഥത്തെ പിന്തുടര്ന്നു. ഭൃഗു, ഭാരദ്വാജ, വസിഷ്ഠ, ഗൗതമ, ക്രതു, പുലസ്ത്യ, പുലഹ, തപോധന, മരീചി, അത്രി, അനുഗ്രഹീതനായ അങ്കിരസ്സ്, പരാശര, അഗസ്ത്യന് തുടങ്ങിയ മഹർഷിമാര് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. അവര് ജയിക്കാനാവാത്ത, അജജന്മനായ ഹരനെ പ്രത്യേകമായ വചനങ്ങളിലും അത്ഭുതമായ അലങ്കാരങ്ങളിലും വാഴ്ത്തി. പൊന്നുപോലും, പര്വ്വതത്തിനെപ്പോലും അലങ്കരിച്ച ത്രിപുരയിലെ ആ രഥം ആകാശത്ത് പറക്കുന്ന പര്വ്വതംപോലെ നീങ്ങി. മകരങ്ങളാല്, വലുതായ മീനുകളാല്, വാലുകളാല് ചുറ്റപ്പെട്ട ആ രഥം അത്യന്തം ദീപ്തിയോടെ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി; പ്രളയസമയത്തെ സമുദ്രംപോലും, മിന്നലുകൊണ്ടടിക്കപ്പെട്ട മേഘങ്ങളുടെ ഗർജ്ജനപോലും മുഴങ്ങി. ആ രഥം ലോകങ്ങൾ ആരാധിച്ചപ്പോള്, ദേവന് അതില് കയറിയുനിന്നപ്പോള്, പ്രമഥന്മാര് ഭയാനകംപോലെയുള്ള സിംഹനാദം മുഴക്കി; ജനങ്ങള് "നന്നായി!" എന്ന് വിളിച്ചു. പ്രഭുവിന്റെ ശബ്ദം ആകാശം നിറച്ചു; മഹാവൃഷഭം കക്കരിച്ചു; ബ്രാഹ്മണര് വിജയിച്ചു; കുതിരകള് കിളിഞ്ചു; ആ ശബ്ദം ആകാശം മുഴുവനായി. അപ്പോള് യുദ്ധഭൂമിയില് നിന്ന് ദിവ്യമായ നാരദമുനി, ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ള പ്രകാശത്തോടെ, വേഗത്തില് ത്രിപുരനഗരത്തിലെത്തി. അവിടെ, ദൈത്യരുടെ ഇടയില് ഒരു ദുഷ്പ്രഭാസൂചകം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; ഭഗവാന്, തപസ്സുകാരനായ നാരദന് അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. മേഘങ്ങളെപ്പോലെയുള്ള ദാനവസേനകള് നാരദന് വന്നതറിഞ്ഞ് എഴുന്നേറ്റു, ആദരപൂര്വ്വം വന്ദിച്ചു. ദാനവനാഥന്മാര് നാരദനെ അര്ഘ്യവും പാദ്യവും മധുപര്ക്കവും നല്കി, ഇന്ദ്രന് ബ്രഹ്മാവിനെ ആദരിക്കുന്നതുപോലെ. ആര്ഹനായ നാരദന് ആ ആദരം സ്വീകരിച്ച്, തപസ്സുകാരനായ അവന് സ്വര്ണ്ണാസനത്തില് സുഖമായി ഇരുന്നു. നാരദന് സുഖമായി ഇരിക്കുമ്പോള്, ദാനവനാഥനായ മായന് മറ്റു ദാനവരോടൊപ്പം യുക്തമായിരുത്തി. ഇങ്ങനെ, ദേവന്മാര് ഒരുക്കിയ ദിവ്യരഥവും, അതിനുള്ള ഒരുക്കങ്ങളും, മഹര്ഷിമാരുടെ സ്തുതിയും, ത്രിപുരനഗരത്തിലെ ദാനവരുടെ ആസങ്കയും, നാരദന്റെ ആഗമനവും അങ്ങനെയായിരുന്നു.