പുഷ്കരാ എന്ന പേരിലുള്ള നിങ്ങളുടെ ചിറകുകൾ വിശാലവും ജലധാരയുമാണ്; അതിനാൽ തന്നെ അവ പുഷ്കരാവർത്തകാ എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ചിറകുകൾ വിവിധ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുകയും ഭയാനകമായ ശബ്ദങ്ങൾ ഉണർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. കാലാന്ത്യത്തിൽ മഴ പെയ്യുമ്പോൾ, ലയാഗ്നിയെ സംയമിപ്പിക്കുന്നതും ഇവരാണ്. വായുവിന്റെ സഹായത്തോടെ, ഇവ അമരന്മാരായി, യುಗചക്രം പൂർത്തിയാക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാണ്ഡം പൊട്ടിയപ്പോൾ, അതിൽ നിന്നുണ്ടായ പ്രകൃതിദത്ത ഫലങ്ങൾ ഇവയാണ്. അതിൽ നിന്നാണ് സ്വയംഭൂവായ നാലുമുഖ ബ്രഹ്മാവു ഉദിച്ചുവന്നത്—അ ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ പുറ്റുകൾ തന്നെയാണ് മേഘങ്ങൾ എന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നത്. മേഘങ്ങൾക്ക് ആഹാരമായത് പുക തന്നെയാണ്, അതിൽ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ല. അവയിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠൻ പർജന്യൻ; ദിക്കുകളുടെ നാലു ആനകളും കൂടെ. ആനകളുടെ കുടുംബങ്ങൾ, മലകൾ, മേഘങ്ങൾ, സർപ്പങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം ഒരേ വംശത്തിൽപ്പെട്ടവയാണെങ്കിലും രണ്ടു വിഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെടുന്നു; അവയുടെ ഏക ഉത്ഭവം ജലമാണ്. പർജന്യനും ദിക്കുകളുടെ ആനകളും ശീതകാലത്ത് വിളമ്പുന്ന ശീതജന്യമായ മഞ്ഞും മഴയും വിളമ്പുന്നു, വിളവിന്റെ വർദ്ധനയ്ക്കായി. ആറാമത്തേതായ പരിവാഹ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന കാറ്റ് ഇവയുടെ അടിസ്ഥാനമാണ്; ആ ദൈവികമായ കാറ്റ് ആകാശമണ്ഡലത്തിൽ ഗംഗയെ വഹിക്കുന്നു. ആ പുണ്യജലമായ, അമൃതസദൃശമായ, ത്രിപഥാ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലത്തിന്റെ കമ്പം പിടിച്ച തുള്ളികൾ ദിക്കുകളുടെ ആനകൾ അവരുടെ വിശാലമായ കയ്യാൽ ചിതറിക്കുന്നു. അങ്ങനെ അവർ വിടർത്തുന്ന ജലത്തുള്ളികൾ മഞ്ഞുവാണ്. ദക്ഷിണഭാഗത്ത് ഹേമകൂട എന്ന പർവ്വതം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആ ദക്ഷിണപർവ്വതത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത്, പുണ്ഡ്ര എന്ന പ്രദേശം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിശയമായ മഴയുടെ വർദ്ധനയ്ക്കായി പ്രശസ്തമാണ്. അവിടെ, മഴ ഉത്ഭവിക്കുന്നത് മഞ്ഞിൽ നിന്നാണ്; പിന്നെ, ഹിമാലയൻ കാറ്റിൽ നിന്നാണ് അവിടത്തെ ഹിമം ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. സ്വന്തം ശക്തിയിൽ പ്രവഹിച്ച്, ആ മഴ വലിയ പർവ്വതത്തിൽ വീഴുന്നു, ഹിമാലയം കടന്ന് ശേഷിച്ച മഴകൂടി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു. പിന്നീട്, ആനയുടെ മുഖത്തിൽ, ജീവികളുടെ വർദ്ധനയ്ക്കായി ഇരട്ടമഴ ഉണ്ടാകുന്നു, അതിശയമായ മഴയുടെ വർദ്ധനയ്ക്കായി. മേഘങ്ങളും അവയുടെ ആഹാരവും ഇതുവരെ വിശദീകരിച്ചു; എന്നാൽ മഴയുടെ സ്രഷ്ടാവും നിലനിർത്താവും സൂര്യനാണെന്ന് പഠിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. മഴ, ചൂട്, തണുപ്പ്, രാത്രി, സന്ധ്യ, പകൽ, ശുഭാശുഭഫലങ്ങൾ—ഇവയൊക്കെയും ധ്രുവനിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു. ധ്രുവന്റെ അധികാരത്തിൽ സൂര്യൻ ജലം പിടിച്ചിരിക്കുന്നു; ആ ജലങ്ങൾ എല്ലാ ജീവികളുടെ ശരീരത്തിലും നിലനിൽക്കുന്നു. ചലനവുമില്ലാത്തവയുമായ ജീവികൾ ദഹിക്കുമ്പോൾ, ആ ജലങ്ങൾ പുകയായി മാറി ഈ ലോകത്ത് നിന്ന് പൂർണ്ണമായും പുറപ്പെടുന്നു. അതിൽ നിന്നാണ് മേഘങ്ങൾ ഉത്ഭവിക്കുന്നത്; മേഘങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്ന സ്ഥലം 'മേഘമണ്ഡലം' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. സൂര്യൻ തന്റെ കിരണങ്ങളാൽ എല്ലാ ലോകങ്ങളിൽ നിന്ന് ജലം ആകർഷിക്കുന്നു. സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന്, കാറ്റുമായി ചേർന്ന്, കിരണങ്ങൾ ജലം വഹിക്കുന്നു; പിന്നീട്, ঋതുക്കളും സമയവും അനുസരിച്ച് സൂര്യൻ സഞ്ചരിക്കുന്നു. സൂര്യൻ മേഘങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വെള്ളം സംയമിപ്പിക്കുന്നു, വെളുത്ത കിരണങ്ങളുള്ള വെളുത്ത മേഘങ്ങളിൽ. കാറ്റ് ഉണർത്തിയ മേഘങ്ങളിലുള്ള വെള്ളം ഭൂമിയിലേക്ക് വീഴുന്നു. ആറുമാസം തുടർച്ചയായി മഴ പെയ്യുന്നു, എല്ലാ ജീവികളുടെ വളർച്ചയ്ക്കായി; ഇടിമിന്നലിന് കാരണം കാറ്റാണ്, മിന്നലിന് തീയാണ്. 'മിഹ്' എന്ന മൂലത്തിൽ നിന്നാണ് 'മേഘ' എന്ന പദം ഉത്ഭവിക്കുന്നത്; അതിനാൽ തന്നെ അതിന്റെ സ്വഭാവം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ജലങ്ങൾ നശിക്കുകയില്ല, അതിനാൽ മേഘങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പ് ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നു. സൂര്യൻ, ധ്രുവനാൽ നിശ്ചലമായവൻ, മഴയുടെ സ്രഷ്ടാവും നിലനിർത്താവുമാണ്. കാറ്റ്, ധ്രുവനാൽ നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടത്, വീണ്ടും മഴയെ സമാഹരിക്കുന്നു; ഗ്രഹണത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ, അത് സൂര്യനിൽ നിന്ന് നക്ഷത്രമണ്ഡലത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നു. സഞ്ചാരാവസാനത്തിൽ, അത് സൂര്യനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു, ധ്രുവനാൽ നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടതുകൊണ്ട്; അതിനാൽ സൂര്യന്റെ രഥത്തിന്റെ ക്രമീകരണം വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ഒരു ചക്രം, അഞ്ചു അകങ്ങൾ, മൂന്ന് കൂറ്റങ്ങൾ, സ്വർണ്ണം ചുരുങ്ങിയ അക്ഷം, എട്ടു ചക്രങ്ങൾ, ഒരു അരം, പ്രകാശമുള്ള ചക്രം—ഇവയുമായി സൂര്യൻ തന്റെ രഥത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു. അതിന്റെ വീതി, നീളം എന്നിവയെല്ലാം ലക്ഷം യോജനമാണ്; shaft (ധുരം) രഥത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം ഇരട്ടിയാണ്, കൃത്യമായി അളന്നതാണ്. ബ്രഹ്മാവു നിർമിച്ച ഈ രഥം, ഒരു ലക്ഷ്യത്തിനായി, അസക്തമായതും സ്വർണ്ണമയവും ദൈവികവുമാണ്; കാറ്റ് ഓടിക്കുന്ന കുതിരകളാൽ ഈ രഥം ചുമക്കപ്പെടുന്നു. ചക്രങ്ങൾ അനുസരിച്ച് വേദമാനങ്ങൾ കുതിരകളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; രൂപത്തിൽ വരുൺന്റെ രഥത്തിനെപ്പോലെയാണ്. അതിനാൽ, ആ പ്രകാശമുള്ളവൻ ദിവസേന ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു; സൂര്യനും രഥത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളും വർഷത്തിന്റെ ഘടകങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സൂര്യന്റെ നാഭി ഏകചക്രമായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു; അകങ്ങൾ വർഷങ്ങൾ, അരങ്ങൾ ആറു ঋതുക്കൾ. രാത്രി അകമാണ്, ധർമ്മം ഉയർത്തിയ പതാക; അക്ഷത്തിന്റെ അറ്റങ്ങൾ യുഗങ്ങൾ, സമയത്തിന്റെ വിഭജനങ്ങൾ ঋതുക്കളുടെ വഹകർ. അതിന്റെ അടയാളങ്ങൾ അതിരുകൾ, പല്ലുകളുടെ നിര, ക്ഷണങ്ങൾ; കൺമുട്ടൽ അതിന്റെ ചലനമാണ്, shaft അതിന്റെ വിഭജനമാണ്. അക്ഷത്തിന്റെ അറ്റങ്ങൾ ലക്ഷ്യവും ആഗ്രഹവും; ഏഴു വേദമാനങ്ങൾ കുതിരകളായി കാറ്റ് വേഗത്തിൽ വഹിക്കുന്നു: ഗായത്രി, ത്രിഷ്ടുപ്, ജഗതി, അനുഷ്ടുപ്, പങ്ക്തി, ബൃഹതി, ഉഷ്ണിക്. ചക്രം അക്ഷത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു, അക്ഷം ധ്രുവത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു; ചക്രം അക്ഷത്തോടൊപ്പം ചുറ്റുന്നു, ധ്രുവം അക്ഷത്തോടൊപ്പം ചുറ്റുന്നു. അക്ഷവും ചക്രവും ധ്രുവത്തിന്റെ പ്രേരണയാൽ ചുറ്റുന്നു; അതിനാൽ അതിന്റെ ലക്ഷ്യശക്തിയാൽ രഥത്തിന്റെ ക്രമീകരണം ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ തന്നെ, ഭാഗങ്ങൾ ചേർന്ന് സൂര്യന്റെ രഥം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇതിനാൽ പ്രകാശമുള്ള ദേവൻ ആകാശമണ്ഡലത്തിലൂടെ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നു. രഥത്തിന്റെ അകത്തും അക്ഷത്തിൻറെ അറ്റങ്ങളും വലത്തുഭാഗത്താണ്; അത് ചുറ്റുമ്പോൾ, കിരണങ്ങൾ ആ രണ്ടു, ചക്രവും അകവും ആയിരിക്കുന്നു. ആകാശത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഈ രഥത്തിന്റെ ചക്രങ്ങൾ, ഒരു കുഭാരന്റെ ചക്രം പോലെ, എല്ലാ ദിക്കിലും വട്ടം കറങ്ങുന്നു.