ഒരു ദിവസം, അതിയായ തേജസ്സുള്ള ശ്രീകൃഷ്ണൻ തന്റെ ഭാര്യമാരോടൊപ്പം, വൃഷ്ണികൾക്കും ദാനശീലമുള്ള രാജാക്കന്മാർക്കും ഇടയിൽ, ഒരു വലിയ സഭയിൽ ഇരുന്നു. ആ സഭയിൽ കുരുകൾ, ദേവതകൾ, ഗാന്ധർവർ എന്നിവരും ചുറ്റുമുണ്ടായിരുന്നു. കൈറ്റഭനെ സംഹരിച്ച കൃഷ്ണൻ, പുരാതന കഥകളും ധർമ്മവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കഥകളും ആ സഭയിൽ കേൾക്കുകയായിരുന്നു. കഥകൾ അവസാനിച്ചപ്പോൾ, ശക്തനായ ഭീമസേനൻ കൃഷ്ണനോട് ധർമ്മത്തിന്റെ രഹസ്യമായ ഭാഗത്തെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു — അതാണ് ഇപ്പോൾ നീ ചോദിച്ചിരിക്കുന്നത്, അതിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം വെളിപ്പെടുത്തുന്നത്. അപ്പോൾ, ബ്രാഹ്മണനേ, ഭീമൻ തന്നെയാണ് ആ ധർമ്മം പ്രാപ്തമാക്കുകയും, പാണ്ഡുവിന്റെ മകൻ വൃകോദരൻ, അതിയായ ശക്തിയുള്ളവൻ, ആ ധർമ്മത്തിന്റെ തുടക്കം കാണിക്കുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യും. ഭീമനു ഞാൻ കാട്ട് എന്ന പേരിലുള്ള കടുവയെ, അതായത് വയറ്റിൽ അഗ്നിദേവനെ, നൽകിയതുകൊണ്ട് അവൻ “വൃകോദരൻ” എന്നറിയപ്പെടുന്നു; അവൻ ധർമ്മത്തിൽ നിഷ്ഠയുള്ളവൻ. ഭീമൻ ജ്ഞാനിയും, ഗംഭീരവുമായവനും, അനേകം പാമ്പുകളുടെ ശക്തിയുള്ളവനും, മഹത്തായവനും, അനശ്വരനും, തേജസ്സുള്ളവനും, കന്ദർപ്പനെപ്പോലെ മനോഹരനുമാണ്. ധർമ്മത്തിൽ നിഷ്ഠയുള്ളവർക്കും ശക്തി കുറവാണെങ്കിലും, ഈ വ്രതത്തിന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തി മൂലം, ഇത് എല്ലാ വ്രതങ്ങളെയും വെല്ലുന്നു. ഈ വ്രതം ലോകത്തിനുള്ള ഗുരു, സകലത്തിന്റെ ആത്മാവ് വാസുദേവൻ വിശദീകരിക്കും; അതാണ് എല്ലാ യാഗഫലങ്ങളും നൽകുന്ന, പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന വ്രതം. ഇത് എല്ലാ ദുഷ്പ്രവൃത്തികളും നീക്കം ചെയ്യുന്നു; എല്ലാ ദേവതകളും പൂജിക്കുന്നതും, അത്യന്തം വിശുദ്ധവും, അത്യന്തം മംഗളവും, എല്ലാ പുരാതന വസ്തുക്കളിലും ഏറ്റവും പുരാതനമായതും ആണ്. ഭാരത, നീ അഷ്ടമി, ചതുർദശി, ദ്വാദശി, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് മംഗളദിനങ്ങളിൽ ഉപവാസം ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വന്നാൽ, ഈ പുണ്യദിനം, ശാസ്ത്രാനുസാരമായി ആചരിച്ചാൽ, എല്ലാ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിച്ച്, വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം പ്രാപിക്കും. മാഘ മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ദശമി വന്നാൽ, clarified butter (നെയ്) കൊണ്ട് അനുഷ്ടാനവും, എളുമയിലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് സ്നാനവും ചെയ്യണം. അതിനുശേഷം, ആകാശത്തിൽ “നാരായണ” എന്ന വിളി ഉച്ചരിച്ച്, വിഷ്ണുവിനെ പൂജിക്കുക; കൃഷ്ണന്റെ പാദങ്ങൾ ആരാധിക്കുകയും, സർവജീവത്തിന്റെ ആത്മാവിന് തലകുനിയുകയും ചെയ്യണം. “വൈകുണ്ഠ” എന്ന് ഉച്ചരിച്ച്, ശ്രീവത്സ ചിഹ്നമുള്ള വൈകുണ്ഠന്റെ നെഞ്ച് പൂജിക്കുക; അതുപോലെ, ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, വരദാനക്ഷമത എന്നിവയും, നാരായണന്റെ ഓരോ കൈകളും പ്രത്യേകം പൂജിക്കുക. “ദാമോദര” എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് വയറിനെ, അഞ്ചു അമ്പുകൾ ഉള്ളവന്റെ അരയെ, ഭാഗ്യദേവതയുടെ ഉടലിനെ, ജീവികളുടെ അണയെ, ഗുരുത്വം ഉള്ള കാൽമുട്ടുകൾ, ശങ്കുകളെ, പാദങ്ങളെ, സൃഷ്ടികർത്താവിനെ, ലക്ഷ്മിയെയും, സമാധാനത്തെയും, ഐശ്വര്യത്തെയും, പോഷണത്തെയും, തൃപ്തിയെയും, ധൈര്യത്തെയും, ആനന്ദത്തെയും വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കരിക്കണം. പക്ഷികൾക്കുള്ള രാജാവായ, വിഷം നശിപ്പിക്കുന്ന, വായുവിനെപ്പോലെ വേഗമുള്ള ഗരുഡനെ എന്നും ആരാധിക്കണം. ഈ രീതിയിൽ, ഗോവിന്ദൻ, ഉമാപതി, വിനായക എന്നിവരെ സുഗന്ധങ്ങൾ, പൂമാലകൾ, ധൂപം, വിവിധ ഭക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവ കൊണ്ട് പൂജിച്ച ശേഷം, പശുവിന്റെ പാലിൽ ഉണ്ടാക്കിയ കൃസരം, അല്ലെങ്കിൽ clarified butter ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഭക്ഷണം കഴിച്ച്, നൂറു കാൽനടയിലേക്കു നടക്കണം. അനന്തരം, ന്യഗ്രോധം, ദന്തകഷ്ടം, ഖദിരം എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ദന്തം എടുത്ത്, വായ കഴുകി, കിഴക്കോ വടക്കോ നോക്കി, പല്ല് വൃത്തിയാക്കണം. സൂര്യസ്തമന സമയത്ത് സന്ധ്യാവന്ദന പൂജ നടത്തിയ ശേഷം, “നാരായണയേ നമഃ; ഞാൻ നിന്നിൽ അഭയം തേടുന്നു” എന്ന് ഉച്ചരിക്കണം. പതിനൊന്നാം ദിവസം, ഉപവാസം ചെയ്ത്, യഥാക്രമം കേശവനെ പൂജിച്ച്, രാത്രി മുഴുവൻ ജാഗരണമുള്ളവൻ, പാലിൽ സ്നാനം ചെയ്യണം. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം, ഗൃഹസ്ഥ ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം, clarified butter ഉപയോഗിച്ച് ഹോമം നടത്തണം; അതിനുശേഷം, പാലിൽ ഉണ്ടാക്കിയ ഭക്ഷണം കഴിക്കണം. “ഞാൻ ഈ വ്രതം നിർവഹിക്കും; എനിക്ക് തടസ്സങ്ങളില്ലാതെ പൂർത്തിയാകട്ടെ” എന്ന് ഉച്ചരിച്ച്, ഭൂമിയിൽ ഉറങ്ങി, വീണ്ടും പുരാതന കഥകൾ കേൾക്കണം. അങ്ങനെ കഥകൾ കേട്ട ശേഷം, പുലരിയിൽ, നദിയിൽ പോയി, മൺ ഉപയോഗിച്ച് സ്നാനവും, മതഭ്രഷ്ടന്മാരെ ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യണം. പുലരിയിൽ യഥാക്രമം പൂജയും, പിതൃകൾക്ക് അർപ്പണവും, ഹൃഷികേശനെ, ഏഴു ലോകങ്ങളുടെ ഏകാധിപതിയെ നമസ്കരിക്കുകയും വേണം. വീട്ടിന് മുന്നിൽ, ഭക്തിയോടെ, പത്ത് അളവോ എട്ടു അളവോ നീളമുള്ള ഒരു മണ്ഡപം നിർമ്മിക്കണം. അതിനുശേഷം, നാല് അളവുള്ള ഒരു സുന്ദരമായ യാഗവേദി നിർമ്മിക്കണം; അതിൽ നാല് അളവുള്ള ഒരു ഗതവാത് സ്ഥാപിക്കണം. അപ്രദേശത്ത് ജലപാത്രം വെച്ച്, ദിക്കുകളുടെ രക്ഷകരെ പൂജിക്കണം; അതിൽ ഒരു കുഴിയിലൂടെ വെള്ളം നിറച്ച്, കറുത്ത മാൻചർമത്തിൽ ഇരുന്നു, ആ വെള്ളം തലയിൽ മുഴുവൻ രാത്രിയും ഒഴിക്കണം. അത് പോലെ, വിഷ്ണുവിന്റെ തലയിൽ പാലിന്റെ പ്രവാഹം ഒഴിക്കണം; അവിടെ ഒരു അഗ്നികുണ്ഡം, ഒരു അളവിൽ, മൂന്ന് വേലികളോടെ നിർമ്മിക്കണം. കുണ്ഡത്തിന്റെ വായ യോണി ആകൃതിയിൽ ഉണ്ടാക്കി, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം, യജ്ഞത്തിൽ വിഷ്ണുവിന് അർപ്പണങ്ങൾ അർപ്പിക്കണം — യജ്ഞം barley, ghee, sesame, വിഷ്ണുവിന്റെ മന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച്. വൈഷ്ണവ അർപ്പണം, പശുവിന്റെ പാലിൽ കലർത്തി, അർപ്പണം നടത്തണം; അപ്പോൾ, അർദ്ധം നിഷ്പാവ അളവിൽ നെയ് ഒഴിക്കണം. അതിനുശേഷം, പതിമൂന്ന് ശക്തിയുള്ള ജലപാത്രങ്ങൾ, വിവിധ ഭക്ഷ്യങ്ങൾ, വെള്ള കപ്പകൾ എന്നിവ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, അവിടം വയ്ക്കണം. ഉദുംബര മരത്തിൽ നിന്നുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ, അഞ്ചു രത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, നാല് ബഹ്വൃച് ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വടക്ക് നോക്കി ഹോമം നടത്തണം. യജുര്വേദം പാരായണ ചെയ്യുന്ന നാല് രുദ്രപാരായണർ, വൈഷ്ണവ സാമൻ പാരായണ ചെയ്യുന്ന നാല് സാമവേദികൾ, അരിപ്പ്ട ഗ്രൂപ്പും ചേർന്ന്, എല്ലാ ദിക്കിലും സ്തോത്രങ്ങൾ പാടണം. അങ്ങനെ, ആ പന്ത്രണ്ടു ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വസ്ത്രം, പൂമാല, ഉന്നത സുഗന്ധം, സ്വർണ താടിയിൽ നിർമ്മിച്ച വിരൽമാലകളും കങ്കണങ്ങളും നൽകി, പൂജിക്കണം. സമ്പത്തിനെ കുറിച്ച് വഞ്ചനയില്ലാതെ, വസ്ത്രങ്ങളും കിടപ്പും നൽകണം; അങ്ങനെ, സംഗീതവും മംഗളഗീതവും കൊണ്ട് രാത്രി കഴിക്കണം. ഗുരുവിന് എല്ലാ വസ്തുക്കളും ഇരട്ട അളവിൽ നൽകണം; അതിനുശേഷം, പകൽ പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം ഉണരണം. കുരുക്കളുടെ ഉത്തമനായ നീ, സ്വർണ മുഖം ഉള്ള, പാലുള്ള, നല്ല പെരുമയുള്ള, വെങ്കല പാത്രം ഉള്ള പശുക്കളെ, വെള്ളി കാൽ, വസ്ത്രം, ചന്ദനത്തിൽ തേച്ചു, വിവിധ വിഭവങ്ങൾ നൽകി തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, ഭക്തിയോടെ അർപ്പണം ചെയ്യണം. അങ്ങനെ, ഈ വ്രതം ആചരിച്ചാൽ, എല്ലാ പാപങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്ത്, വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം പ്രാപിക്കും.