ತ್ರಿಂಶದ್ಯೇ ಮಾನುಷಾ ಮಾಸಾಃ ಪಿತ್ರ್ಯೋ ಮಾಸಃ ಸ ಉಚ್ಯತೇ ಶತಾನಿ ತ್ರೀಣಿ ಮಾಸಾನಾಂ ಷಷ್ಟ್ಯಾ ಚಾಭ್ಯಧಿಕಾನಿ ತು ಪಿತ್ರ್ಯಃ ಸಂವತ್ಸರೋ ಹ್ಯೇಷ ಮಾನುಷೇಣ ವಿಭಾವ್ಯತೇ
ಮೂವತ್ತು ಮಾನವ ತಿಂಗಳುಗಳು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಒಂದು ತಿಂಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮೂವತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳ ಶತಮೂರೂವತ್ತು, ಅಂದರೆ ಮೂರು ನೂರು ಅರವತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳು ಸೇರಿ ಪಿತೃಗಳ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಾನುಷೇಣೈವ ಮಾನೇನ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಯಚ್ಛತಂ ಭವೇತ್ ಪಿತೄಣಾಂ ತಾನಿ ವರ್ಷಾಣಿ ಸಂಖ್ಯಾತಾನಿ ತು ತ್ರೀಣಿ ವೈ ದಶ ಚ ದ್ವ್ಯಧಿಕಾ ಮಾಸಾಃ ಪಿತೃಸಂಖ್ಯೇಹ ಕೀರ್ತಿತಾ
ಮಾನವರ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಮೂರು ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳುಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲೌಕಿಕೇನ ಪ್ರಮಾಣೇನ ಅಬ್ದೋ ಯೋ ಮಾನುಷಃ ಸ್ಮೃತಃ ಏತದ್ದಿವ್ಯಮಹೋರಾತ್ರಮ್ ಇತ್ಯೇಷಾ ವೈದಿಕೀ ಶ್ರುತಿಃ
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಮಾನವ ವರ್ಷವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನೇ ದೈವಿಕ ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಎಂದು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ದಿವ್ಯೇ ರಾತ್ರ್ಯಹನೀ ವರ್ಷಂ ಪ್ರವಿಭಾಗಸ್ತಯೋಃ ಪುನಃ ಅಹಸ್ತು ಯದುದಕ್ಚೈವ ರಾತ್ರಿರ್ಯಾ ದಕ್ಷಿಣಾಯನಮ್ ಏತೇ ರಾತ್ರ್ಯಹನೀ ದಿವ್ಯೇ ಪ್ರಸಂಖ್ಯಾತೇ ತಯೋಃ ಪುನಃ
ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಹಗಲು ಮತ್ತು ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಸೇರಿ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಸೂರ್ಯನು ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇ ಹಗಲು, ದಕ್ಷಿಣಾಯನದಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇ ರಾತ್ರಿ. ಹೀಗೆ ದೈವಿಕ ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಲೆಕ್ಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ತ್ರಿಂಶದ್ಯಾನಿ ತು ವರ್ಷಾಣಿ ದಿವ್ಯೋ ಮಾಸಸ್ತು ಸ ಸ್ಮೃತಃ ಮಾನುಷಾಣಾಂ ಶತಂ ಯಚ್ಚ ದಿವ್ಯಾ ಮಾಸಾಸ್ತ್ರಯಸ್ತು ವೈ ತಥೈವ ಸಹ ಸಂಖ್ಯಾತೋ ದಿವ್ಯ ಏಷ ವಿಧಿಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿ ಒಂದು ದೈವಿಕ ತಿಂಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ನೂರು ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಮೂರು ದೈವಿಕ ತಿಂಗಳುಗಳು. ಹೀಗೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನೇ ದೈವಿಕ ನಿಯಮವೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.
ತ್ರೀಣಿ ವರ್ಷಶತಾನ್ಯೇವಂ ಷಷ್ಟಿರ್ವರ್ಷಾಸ್ತಥೈವ ಚ ದಿವ್ಯಃ ಸಂವತ್ಸರೋ ಹ್ಯೇಷ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ
ಮೂರು ನೂರು ಅರವತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಅರವತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿ ಒಂದು ದೈವಿಕ ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ತ್ರೀಣಿ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಮಾಣತಃ ತ್ರಿಂಶದನ್ಯಾನಿ ವರ್ಷಾಣಿ ಸ್ಮೃತಃ ಸಪ್ತರ್ಷಿವತ್ಸರಃ
ಮೂರು ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಮೂವತ್ತು ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳ ಒಂದು ವರ್ಷವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ನವ ಯಾನಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ಚ ವರ್ಷಾಣಿ ನವತಿಶ್ಚೈವ ಧ್ರುವಸಂವತ್ಸರಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ತೊಂಬತ್ತು ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿ ಧ್ರುವನ ಒಂದು ವರ್ಷವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಷಟ್ತ್ರಿಂಶತ್ತು ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ಚ ಷಷ್ಟಿಶ್ಚೈವ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಂಖ್ಯಾತಾನಿ ತು ಸಂಖ್ಯಯಾ ದಿವ್ಯಂ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಂ ತು ಪ್ರಾಹುಃ ಸಂಖ್ಯಾವಿದೋ ಜನಾಃ
ಮೂವತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿ, ಇದನ್ನು ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಒಂದು ಸಾವಿರ ದೈವಿಕ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಇತ್ಯೇತದೃಷಿಭಿರ್ಗೀತಂ ದಿವ್ಯಯಾ ಸಂಖ್ಯಯಾ ದ್ವಿಜಾಃ ದಿವ್ಯೇನೈವ ಪ್ರಮಾಣೇನ ಯುಗಸಂಖ್ಯಾ ಪ್ರಕಲ್ಪಿತಾ
ಈ ರೀತಿ ದೈವಿಕ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ದೈವಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದಲೇ ಯುಗಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಚತ್ವಾರಿ ಭಾರತೇ ವರ್ಷೇ ಯುಗಾನಿ ಋಷಯೋ ಽಬ್ರುವನ್ ಕೃತಂ ತ್ರೇತಾ ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೈವಂ ಚತುರ್ಯುಗಮ್
ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳು: ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ, ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗ. ಹೀಗೆ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಸಮೂಹವಿದೆ.
ಪೂರ್ವಂ ಕೃತಯುಗಂ ನಾಮ ತತಸ್ತ್ರೇತಾಭಿಧೀಯತೇ ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೈವ ಯುಗಾನಿ ಪರಿಕಲ್ಪಯೇತ್
ಮೊದಲು ಕೃತಯುಗ, ನಂತರ ತ್ರೇತಾಯುಗ, ಅದರ ನಂತರ ದ್ವಾಪರಯುಗ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಯುಗ. ಹೀಗೆ ಯುಗಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
ಚತ್ವಾರ್ಯಾಹುಃ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ತತ್ಕೃತಂ ಯುಗಮ್ ತಸ್ಯ ತಾವ್ ಅಚ್ಛತೀ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಶ್ಚ ತಥಾವಿಧಃ
ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕೃತಯುಗವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅದರ ಪ್ರಾರಂಭ ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯವೂ ಅದೇ ಅವಧಿಯಾಗಿದೆ.
ಇತರೇಷು ಸಸಂಧ್ಯೇಷು ಸಸಂಧ್ಯಾಂಶೇಷು ಚ ತ್ರಿಷು ಏಕಪಾದೇ ನಿವರ್ತನ್ತೇ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಶತಾನಿ ಚ
ಮತ್ತಿನ ಮೂರು ಯುಗಗಳಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳ ಪ್ರಾರಂಭ ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಒಂದೊಂದು ಭಾಗದಿಂದ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತವೆ.
ತ್ರೇತಾ ತ್ರೀಣಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಯುಗಸಂಖ್ಯಾವಿದೋ ವಿದುಃ ತಸ್ಯಾಪಿ ತ್ರಿಶತೀ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಃ ಸಂಧ್ಯಯಾ ಸಮಃ
ಯುಗಗಳ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ತಿಳಿದವರು ತ್ರೇತಾ ಯುಗವು ಮೂರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಸಂಧ್ಯೆ ಕಾಲವಾಗಿವೆ. ಸಂಧ್ಯೆಯ ಭಾಗವೂ ಸಂಧ್ಯೆಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.
ದ್ವೇ ಸಹಸ್ರೇ ದ್ವಾಪರಂ ತು ಸಂಧ್ಯಾಂಶೌ ತು ಚತುಃಶತಮ್ ಸಹಸ್ರಮೇಕಂ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಕಲಿರೇವ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ದ್ವೇ ಶತೇ ಚ ತಥಾನ್ಯೇ ಚ ಸಂಧ್ಯಾಸಂಧ್ಯಾಂಶಯೋಃ ಸ್ಮೃತೇ
ದ್ವಾಪರ ಯುಗವು ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳೆಂದು, ಅದರ ಸಂಧ್ಯೆ ಭಾಗಗಳು ನಾಲ್ಕು ನೂರು ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಕಾಲಿಯುಗವು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳೆಂದು, ಅದರ ಸಂಧ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯಾ ಭಾಗಗಳು ಎರಡು ನೂರು ವರ್ಷಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ.
ಏಷಾ ದ್ವಾದಶಸಾಹಸ್ರೀ ಯುಗಸಂಖ್ಯಾ ತು ಸಂಜ್ಞಿತಾ ಕೃತಂ ತ್ರೇತಾ ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೇತಿ ಚತುಷ್ಟಯಮ್
ಈ ಯುಗಗಳ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಹನ್ನೆರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕೃತ, ತ್ರೇತಾ, ದ್ವಾಪರ ಮತ್ತು ಕಾಲಿ—ಈ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳು ಸೇರಿವೆ.
ತತ್ರ ಸಂವತ್ಸರಾಃ ಸೃಷ್ಟಾ ಮಾನುಷಾಸ್ತಾನ್ನಿಬೋಧತ ನಿಯುತಾನಿ ದಶ ದ್ವೇ ಚ ಪಞ್ಚ ಚೈವಾತ್ರ ಸಂಖ್ಯಯಾ ಅಷ್ಟಾವಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕೃತಂ ಯುಗಮಥೋಚ್ಯತೇ
ಈ ಯುಗಗಳಿಗೆ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಕೇಳು: ಹತ್ತು ನಿಯುತಗಳು, ಇನ್ನೂ ಎರಡು, ಮತ್ತು ಐದು ಸೇರಿಸಿ—ಇವು ಸೇರಿ ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕೃತಯುಗವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಯುತಂ ತು ತಥಾ ಪೂರ್ಣಂ ದ್ವೇ ಚಾನ್ಯೇ ನಿಯುತೇ ಪುನಃ ಷಣ್ಣವತಿಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಂಖ್ಯಾತಾನಿ ಚ ಸಂಖ್ಯಯಾ ತ್ರೇತಾಯುಗಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯೈಷಾ ಮಾನುಷೇಣ ತು ಸಂಜ್ಞಿತಾ
ಇದೇ ರೀತಿ, ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಯುತ, ಮತ್ತಿಬ್ಬರು ನಿಯುತಗಳು ಸೇರಿ, ಒಟ್ಟು ತೊಂಬತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ತ್ರೇತಾ ಯುಗದ ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಅಷ್ಟೌ ಶತಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು ಚತುಃಷಷ್ಟಿಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ದ್ವಾಪರಂ ಯುಗಮ್
ಎಂಟು ಲಕ್ಷ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ದ್ವಾಪರ ಯುಗಕ್ಕೆ, ಮತ್ತು ಅರವತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ದ್ವಾಪರ ಯುಗದ ಲೆಕ್ಕವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಚತ್ವಾರಿ ನಿಯುತಾನಿ ಸ್ಯುರ್ ವರ್ಷಾಣಿ ತು ಕಲಿರ್ಯುಗಮ್ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶಚ್ಚ ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತು ಸಂಖ್ಯಯಾ ಏತತ್ಕಲಿಯುಗಂ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಮಾಣತಃ
ನಾಲ್ಕು ನಿಯುತ ವರ್ಷಗಳು ಕಾಲಿಯುಗಕ್ಕೆ, ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಮೂವತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಇದು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಯುಗವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಏಷಾ ಚತುರ್ಯುಗಾವಸ್ಥಾ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ಚತುರ್ಯುಗಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯಾತಾ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಕೈಃ ಸಹ
ಈದು ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಕ್ರಮವನ್ನು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳೂ ಸಂಧ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯಾ ಭಾಗಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿವೆ.
ಏಷಾ ಚತುರ್ಯುಗಾಖ್ಯಾ ತು ಸಾಧಿಕಾ ತ್ವೇಕಸಪ್ತತಿಃ ಕೃತತ್ರೇತಾದಿಯುಕ್ತಾ ಸಾ ಮನೋರನ್ತರಮುಚ್ಯತೇ
ಈ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಚಕ್ರವು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವರ್ಷಗಳೊಡನೆ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಕೃತ, ತ್ರೇತಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಯುಗಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿ ಇದನ್ನು ಮನ್ವಂತರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯಾ ತು ಮಾನುಷೇಣ ನಿಬೋಧತ ಏಕತ್ರಿಂಶತ್ತಥಾ ಕೋಟ್ಯಃ ಸಂಖ್ಯಾತಾಃ ಸಂಖ್ಯಯಾ ದ್ವಿಜೈಃ
ಮನ್ವಂತರದ ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಕೇಳು: ಮೂವತ್ತೊಂದು ಕೋಟಿಗಳು ಎಂದು ದ್ವಿಜರು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ.
ತಥಾ ಶತಸಹಸ್ರಾಣಿ ದಶ ಚಾನ್ಯಾನಿ ಭಾಗಶಃ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತು ದ್ವಾತ್ರಿಂಶಚ್ ಛತಾನ್ಯಷ್ಟಾಧಿಕಾನಿ ಚ
ಮತ್ತೆ ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳು ಭಾಗವಾಗಿ, ಮೂವತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ, ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಎಂಟು ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಸೇರಿವೆ.
ಅಶೀತಿಶ್ಚೈವ ವರ್ಷಾಣಿ ಮಾಸಾಶ್ಚೈವಾಧಿಕಾಸ್ತು ಷಟ್ ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯೈಷಾ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ
ಮತ್ತೆ ಎಂಭತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಆರು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತಿಂಗಳುಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಇದು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮನ್ವಂತರದ ಕಾಲವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ದಿವ್ಯೇನ ಚ ಪ್ರಮಾಣೇನ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮ್ಯನ್ತರಂ ಮನೋಃ ಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ಶತಾನ್ಯಾಹುಃ ಸ ಚ ವೈ ಪರಿಸಂಖ್ಯಯಾ
ಈಗ ದೈವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮನುವಿನ ನಡುವಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಅದು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಮನೋರನ್ತರಮುಚ್ಯತೇ ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಕಾಲಸ್ತು ಯುಗೈಃ ಸಹ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ
ನಲವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಮನ್ವಂತರದ ಅವಧಿಯೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮನ್ವಂತರದ ಕಾಲವನ್ನು ಯುಗಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿಸಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಏಷಾ ಚತುರ್ಯುಗಾಖ್ಯಾ ತು ಸಾಧಿಕಾ ಹ್ಯೇಕಸಪ್ತತಿಃ ಕ್ರಮೇಣ ಪರಿವೃತ್ತಾ ಸಾ ಮನೋರನ್ತರಮುಚ್ಯತೇ
ಈ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಚಕ್ರವು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವರ್ಷಗಳೊಡನೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ನಡೆದಾಗ ಮನ್ವಂತರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಏತಚ್ಚತುರ್ದಶಗುಣಂ ಕಲ್ಪಮಾಹುಸ್ತು ತದ್ವಿದಃ ತತಸ್ತು ಪ್ರಲಯಃ ಕೃತ್ಸ್ನಃ ಸ ತು ಸಂಪ್ರಲಯೋ ಮಹಾನ್
ಇದನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಒಂದು ಕಲ್ಪವು ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಳಯವಾಗುತ್ತದೆ, ಅದೇ ಮಹಾ ಪ್ರಳಯ.