ಏತೇ ವಾಹಾ ಗ್ರಹಾಣಾಂ ವೈ ಮಯಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ರಥೈಃ ಸಹ ಸರ್ವೇ ಧ್ರುವೇ ನಿಬದ್ಧಾಸ್ತೇ ನಿಬದ್ಧಾ ವಾತರಶ್ಮಿಭಿಃ
ಈ ಗ್ರಹಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ರಥಗಳನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸಿದಂತೆ, ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಧ್ರುವನಿಗೆ ಗಾಳಿಯ ಹಗ್ಗಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಏತೇ ವೈ ಭ್ರಾಮ್ಯಮಾಣಾಸ್ತೇ ಯಥಾಯೋಗಂ ವಹನ್ತಿ ವೈ ವಾಯ ಯಾಭಿರದೃಶ್ಯಾಭಿಃ ಪ್ರಬದ್ಧಾ ವಾತರಶ್ಮಿಭಿಃ
ಈ ಕುದುರೆಗಳು ಗಾಳಿಯ ಅವ್ಯಕ್ತ ಹಗ್ಗಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟು, ತಾವು ತಿರುಗುತ್ತಾ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತವೆ.
ಪರಿಭ್ರಮನ್ತಿ ತದ್ಬದ್ಧಾಶ್ ಚನ್ದ್ರಸೂರ್ಯಗ್ರಹಾ ದಿವಿ ಯಾವತ್ತಮನುಪರ್ಯೇತಿ ಧ್ರುವಂ ಚ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ಗಣಃ
ಹೀಗೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಗಳು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತಾ ಇರುತ್ತವೆ, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗುಂಪು ಧ್ರುವನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಗೆ.
ಯಥಾ ನದ್ಯುದಕೇ ನೋಸ್ತು ಉದಕೇನ ಸಹೋಹ್ಯತೇ ತಥಾ ದೇವಗೃಹಾಣಿ ಸ್ಯುರ್ ಉಹ್ಯನ್ತೇ ವಾತರಂಹಸಾ ತಸ್ಮಾದ್ಯಾನಿ ಪ್ರಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ವ್ಯೋಮ್ನಿ ದೇವಗೃಹಾ ಇತಿ
ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ಮರದ ತುಂಡು ನದಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುವಂತೆ, ದೇವತೆಗಳ ಗೃಹಗಳೂ ಗಾಳಿಯ ಬಲದಿಂದ ಸಾಗುತ್ತವೆ; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವವುಗಳನ್ನು ದೇವಗೃಹ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯಾವತ್ಯಶ್ಚೈವ ತಾರಾಃ ಸ್ಯುಸ್ ತಾವನ್ತೋ ಽಸ್ಯ ಮರೀಚಯಃ ಸರ್ವಾ ಧ್ರುವನಿಬದ್ಧಾಸ್ತಾ ಭ್ರಮನ್ತ್ಯೋ ಭ್ರಾಮಯನ್ತಿ ಚ
ಎಷ್ಟು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿವೆಯೋ, ಅಷ್ಟೇ ಅವುಗಳ ಕಿರಣಗಳಿವೆ; ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಧ್ರುವನಿಗೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟು, ತಾವು ತಿರುಗುತ್ತಾ ಇತರನ್ನೂ ತಿರುಗಿಸುತ್ತವೆ.
ತೈಲಪೀಡಂ ಯಥಾ ಚಕ್ರಂ ಭ್ರಮತೇ ಭ್ರಾಮಯನ್ತಿ ವೈ ತಥಾ ಭ್ರಮನ್ತಿ ಜ್ಯೋತೀಂಷಿ ವಾತಬದ್ಧಾನಿ ಸರ್ವಶಃ
ಎಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚಿದ ಚಕ್ರ ತಿರುಗಿ, ಇತರ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವಂತೆ, ಗಾಳಿಗೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ಜ್ಯೋತಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತವೆ.
ಅಲಾತಚಕ್ರವದ್ಯಾನ್ತಿ ವಾತಚಕ್ರೇರಿತಾನಿ ತು ಯಸ್ಮಾತ್ಪ್ರವಹತೇ ತಾನಿ ಪ್ರವಹಸ್ತೇನ ಸ ಸ್ಮೃತಃ
ಅವುಗಳು ಬೆಂಕಿಯ ಕಂಬದ ಚಕ್ರದಂತೆ, ಗಾಳಿಯ ಚಕ್ರದಿಂದ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ; ಗಾಳಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಪ್ರವಹ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಏವಂ ಧ್ರುವೇ ನಿಯುಕ್ತೋ ಽಸೌ ಭ್ರಮತೇ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ಗಣಃ ಏಷ ತಾರಾಮಯಃ ಪ್ರೋಕ್ತಃ ಶಿಶುಮಾರೇ ಧ್ರುವೋ ದಿವಿ
ಹೀಗೆ ಧ್ರುವನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಜ್ಯೋತಿಗಳ ಗುಂಪು ತಿರುಗುತ್ತಾ ಇರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಧ್ರುವ ಎಂದು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಶಿಶುಮಾರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯದಹ್ನಾ ಕುರುತೇ ಪಾಪಂ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ನಿಶಿ ಮುಞ್ಚತಿ ಶಿಶುಮಾರಶರೀರಸ್ಥಾ ಯಾವತ್ಯಸ್ತಾರಕಾಸ್ತು ತಾಃ
ಹಗಲು ಮಾಡಿದ ಪಾಪವನ್ನು, ರಾತ್ರಿ ಶಿಶುಮಾರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇರುವ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ನೋಡಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ.
ವರ್ಷಾಣಿ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಜೀವೇತ ತಾವದೇವಾಧಿಕಾನಿ ತು ಶಿಶುಮಾರಾಕೃತಿಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಪ್ರವಿಭಾಗೇನ ಸರ್ವಶಃ
ವರ್ಷಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಿವೆಯೋ ಅಷ್ಟೇ ಕಾಲ ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಶಿಶುಮಾರದ ರೂಪವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿದು.
ಉತ್ತಾನಪಾದಸ್ತಸ್ಯಾಥ ವಿಜ್ಞೇಯಃ ಸೋತ್ತರೋ ಹನುಃ ಯಜ್ಞೋ ಽಧರಸ್ತು ವಿಜ್ಞೇಯೋ ಧರ್ಮೋ ಮೂರ್ಧಾನಮಾಶ್ರಿತಃ
ಅದರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಹಲ್ಲುಗಳೆಂದು ಉತ್ತಾನಪಾದನನ್ನು, ಕೆಳಭಾಗದ ಹಲ್ಲುಗಳೆಂದು ಯಜ್ಞನನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಧರ್ಮನು ಅದರ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ನೆಲಸಿದ್ದಾನೆ.
ಹೃದಿ ನಾರಾಯಣಃ ಸಾಧ್ಯಾ ಅಶ್ವಿನೌ ಪೂರ್ವಪಾದಯೋಃ ವರುಣಶ್ಚಾರ್ಯಮಾ ಚೈವ ಪಶ್ಚಿಮೇ ತಸ್ಯ ಸಕ್ಥಿನೀ
ಅದರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣ, ಮುಂದಿನ ಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯರು ಮತ್ತು ಅಶ್ವಿನಿಗಳು, ಹಿಂಭಾಗದ ತೊಡೆಯಲ್ಲಿ ವರುನ ಮತ್ತು ಆರ್ಯಮನು ಇದ್ದಾರೆ.
ಶಿಶ್ನೇ ಸಂವತ್ಸರೋ ಜ್ಞೇಯೋ ಮಿತ್ರಶ್ಚಾಪಾನಮಾಶ್ರಿತಃ ಪುಚ್ಛೇ ಽಗ್ನಿಶ್ಚ ಮಹೇನ್ದ್ರಶ್ಚ ಮರೀಚಿಃ ಕಶ್ಯಪೋ ಧ್ರುವಃ
ಅದರ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ವರ್ಷ, ಗುದದಲ್ಲಿ ಮಿತ್ರನು ಇದ್ದಾನೆ; ಬಾಲದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ, ಮಹೇಂದ್ರ, ಮರೀಚಿ, ಕಶ್ಯಪ ಮತ್ತು ಧ್ರುವ ಇದ್ದಾರೆ.
ಏಷ ತಾರಾಮಯಃ ಸ್ತಮ್ಭೋ ನಾಸ್ತಮೇತಿ ನ ವೋದಯಮ್ ನಕ್ಷತ್ರಚನ್ದ್ರಸೂರ್ಯಾಶ್ಚ ಗ್ರಹಾಸ್ತಾರಾಗಣೈಃ ಸಹ
ಇದು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಧ್ರುವಸ್ತಂಭ, ಇದು ಅಸ್ತಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಉದಯಿಸುವುದೂ ಇಲ್ಲ; ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ, ಗ್ರಹಗಳು ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದೆ.
ತನ್ಮುಖಾಭಿಮುಖಾಃ ಸರ್ವೇ ಚಕ್ರಭೂತಾ ದಿವಿ ಸ್ಥಿತಾಃ ಧ್ರುವೇಣಾಧಿಷ್ಠಿತಾಶ್ಚೈವ ಧ್ರುವಮೇವ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್
ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಧ್ರುವನ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರದಂತೆ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಧ್ರುವನು ಅವರನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾನೆ, ಅವರು ಧ್ರುವನನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
ಪರಿಯಾನ್ತಿ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠಂ ಮೇಢೀಭೂತಂ ಧ್ರುವಂ ದಿವಿ ಆಗ್ನೀಧ್ರಕಾಶ್ಯಪಾನಾಂ ತು ತೇಷಾಂ ಸ ಪರಮೋ ಧ್ರುವಃ
ಅವರು ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಧ್ರುವನನ್ನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕಂಬದಂತೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರುವವನನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಅಗ್ನೀಧ್ರ ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಯಪರವರಿಗೆ ಅವನೇ ಪರಮ ಧ್ರುವನು.
ಏಕ ಏವ ಭ್ರಮತ್ಯೇಷ ಮೇರೋರನ್ತರಮೂರ್ಧನಿ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ಚಕ್ರಮಾದಾಯ ಆಕರ್ಷಂಸ್ತಮಧೋಮುಖಃ ಮೇರುಮಾಲೋಕಯನ್ನೇವ ಪ್ರತಿಯಾತಿ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್
ಈ ಧ್ರುವನೇ, ಮೇರುವಿನ ತುದಿಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಚಕ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾ, ಮೇರುವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಸುತ್ತುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
ಯದೇತದ್ಭವತಾ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಶ್ರುತಂ ಸರ್ವಮಶೇಷತಃ ಕಥಂ ದೇವಗೃಹಾಣಿ ಸ್ಯುಃ ಪುನರ್ಜ್ಯೋತೀಂಷಿ ವರ್ಣಯ
ನೀನು ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ. ದೇವತೆಗಳ ಮನೆಗಳು ಹೇಗೆ ಇವೆ? ಮತ್ತೆ ಬೆಳಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸು.
ಏತತ್ಸರ್ವಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋರ್ಗತಿಮ್ ಯಥಾ ದೇವಗೃಹಾಣಿ ಸ್ಯುಃ ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋಸ್ತಥಾ
ನಾನು ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ಗತಿಯನ್ನೂ, ದೇವತೆಗಳ ಮನೆಗಳು ಹೇಗೆ ಇರುವುದನ್ನೂ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನಂತೆ.
ಅಗ್ನೇರ್ವ್ಯುಷ್ಟೌ ರಜನ್ಯಾಂ ವೈ ಬ್ರಹ್ಮಣಾವ್ಯಕ್ತಯೋನಿನಾ ಅವ್ಯಾಕೃತಮಿದಂ ತ್ವಾಸೀನ್ ನೈಶೇನ ತಮಸಾ ವೃತಮ್
ಅಗ್ನಿಯ ಉದಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವ್ಯಕ್ತ ಮೂಲವಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತು ರೂಪವಿಲ್ಲದೆ, ರಾತ್ರಿ ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿತ್ತು.
ಚತುರ್ಭೂತಾವಶಿಷ್ಟೇ ಽಸ್ಮಿನ್ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಸಮಧಿಷ್ಠಿತೇ ಸ್ವಯಮ್ಭೂರ್ ಭಗವಾಂಸ್ತತ್ರ ಲೋಕತತ್ತ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕಃ
ನಾಲ್ಕು ಮೂಲಭೂತಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದ್ದಾಗ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವುಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಸ್ವಯಂ ಹುಟ್ಟಿದ ಭಗವಂತನು ಅಲ್ಲಿ ಲೋಕದ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಖದ್ಯೋತರೂಪೀ ವಿಚರನ್ನ್ ಆವಿರ್ಭಾವಂ ವ್ಯಚಿನ್ತಯತ್ ಜ್ಞಾತ್ವಾಗ್ನಿಂ ಕಲ್ಪಕಾಲಾದಾವ್ ಅಪಃ ಪೃಥ್ವೀಂ ಚ ಸಂಶ್ರಿತಾ
ಅವನು ಹೊತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ, ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಕಾಲಚಕ್ರದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ತಿಳಿದು, ನೀರು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು.
ಸ ಸಂಭೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾಶಾರ್ಥಂ ತ್ರಿಧಾ ತುಲ್ಯೋ ಽಭವತ್ಪುನಃ ಪಾಚಕೋ ಯಸ್ತು ಲೋಕೇ ಽಸ್ಮಿನ್ ಪಾರ್ಥಿವಃ ಸೋ ಽಗ್ನಿರುಚ್ಯತೇ
ಬೆಳಕು ನೀಡಲು ಅವನು ಅದನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಮತ್ತೆ ಮೂರು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು. ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅನ್ನವನ್ನು ಬೇಯಿಸುವ ಭೂಮಿಯ ಅಗ್ನಿಯನ್ನೇ ಅಗ್ನಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯಶ್ಚಾಸೌ ತಪತೇ ಸೂರ್ಯೇ ಶುಚಿರಗ್ನಿಶ್ಚ ಸ ಸ್ಮೃತಃ ವೈದ್ಯುತೋ ಜಾಠರಃ ಸೌಮ್ಯೋ ವೈದ್ಯುತಶ್ಚಾಪ್ಯಬಿನ್ಧನಃ
ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವವನು ಶುದ್ಧ ಅಗ್ನಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೆಘಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಂಚು, ಜಠರದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಗ್ನಿ, ಚಂದ್ರನ ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಇಂಧನವಿಲ್ಲದ ಅಗ್ನಿಯೂ ಅಗ್ನಿಯೇ.
ತೇಜೋಭಿಶ್ಚಾಪ್ಯತೇ ಕಶ್ಚಿತ್ ಕಶ್ಚಿದೇವಾಪ್ಯನಿನ್ಧನಃ ಕಾಷ್ಠೇನ್ಧನಸ್ತು ನಿರ್ಮಥ್ಯಃ ಸೋ ಽದ್ಭಿಃ ಶಾಮ್ಯತಿ ಪಾವಕಃ
ಕೆಲವು ಅಗ್ನಿಗಳು ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ, ಕೆಲವು ಇಂಧನವಿಲ್ಲದೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಮರವನ್ನು ಒರೆಸಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅಗ್ನಿ ನೀರಿನಿಂದ ಆರಿಸಬಹುದು.
ಅರ್ಚಿಷ್ಮಾನ್ಪಚನೋ ಽಗ್ನಿಸ್ತು ನಿಷ್ಪ್ರಭಃ ಸೌಮ್ಯಲಕ್ಷಣಃ ಯಶ್ಚಾಸೌ ಮಣ್ಡಲೇ ಶುಕ್ಲೇ ನಿರೂಷ್ಮಾ ನ ಪ್ರಕಾಶತೇ
ಜ್ವಾಲೆಯುಳ್ಳ, ಅನ್ನವನ್ನು ಬೇಯಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯು, ಪ್ರಕಾಶವಿಲ್ಲದೆ, ಚಂದ್ರನ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಶ್ವೇತ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಇರುವದು, ಉಷ್ಣವಿಲ್ಲದೆ, ಹೊಳೆಯದು.
ಪ್ರಭಾ ಸೌರೀ ತು ಪಾದೇನ ಅಸ್ತಂ ಯಾತಿ ದಿವಾಕರೇ ಅಗ್ನಿಮಾವಿಶತೇ ರಾತ್ರೌ ತಸ್ಮಾದಗ್ನಿಃ ಪ್ರಕಾಶತೇ
ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಕಾಲು ಹಾಕಿ ಅಸ್ತಮಯವಾಗುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿ ಅದು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ, ಅಗ್ನಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಉದಿತೇ ತು ಪುನಃ ಸೂರ್ಯೇ ಊಷ್ಮಾಗ್ನೇಸ್ತು ಸಮಾವಿಶತ್ ಪಾದೇನ ತೇಜಸಶ್ಚಾಗ್ನೇಸ್ ತಸ್ಮಾತ್ ಸಂತಪತೇ ದಿವಾ
ಮತ್ತೆ ಸೂರ್ಯೋದಯವಾದಾಗ, ಅಗ್ನಿಯ ಉಷ್ಣತೆ ಕಾಲು ಹಾಕಿ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹಗಲು ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಾಕಾಶ್ಯಂ ಚ ತಥೌಷ್ಣ್ಯಂ ಚ ಸೌರ್ಯಾಗ್ನೇಯೇ ತು ತೇಜಸೀ ಪರಸ್ಪರಾನುಪ್ರವೇಶಾದ್ ಆಪ್ಯಾಯೇತೇ ದಿವಾನಿಶಮ್
ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯ ಬೆಳಕು ಹಾಗೂ ಉಷ್ಣತೆ, ಪರಸ್ಪರ ಸೇರುವುದರಿಂದ ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಎರಡೂ ತುಂಬುತ್ತವೆ.
ಉತ್ತರೇ ಚೈವ ಭೂಮ್ಯರ್ಧೇ ತಥಾ ಹ್ಯಸ್ಮಿಂಸ್ತು ದಕ್ಷಿಣೇ ಉತ್ತಿಷ್ಠತಿ ಪುನಃ ಸೂರ್ಯೇ ರಾತ್ರಿರಾವಿಶತೇ ಹ್ಯ್ ಅಪಃ
ಭೂಮಿಯ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ದಕ್ಷಿಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿಯೂ, ಸೂರ್ಯನು ಮತ್ತೆ ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ರಾತ್ರಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.