ಪೂರ್ಣಂ ಸಹಸ್ರಂ ವರ್ಷಾಣಾಮ್ ಏವಂವೃತ್ತಿರ್ ಅಭೂನ್ನೃಪಃ ಅಮ್ಬುಭಕ್ಷಃ ಸ ಚಾಬ್ದಾಂಸ್ತ್ರೀನ್ ಆಸೀನ್ ನಿಯತವಾಙ್ಮನಾಃ
ಈ ರೀತಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅವನು ಬದುಕಿದ್ದನು, ರಾಜನೇ, ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನೀರನ್ನೇ ಸೇವಿಸಿ, ಮಾತು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದನು.
ತತಸ್ತು ವಾಯುಭಕ್ಷೋ ಽಭೂತ್ ಸಂವತ್ಸರಮತನ್ದ್ರಿತಃ ಪಞ್ಚಾಗ್ನಿಮಧ್ಯೇ ಚ ತಪಸ್ ತೇಪೇ ಸಂವತ್ಸರಂ ಪುನಃ
ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಒಂದು ವರ್ಷ ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಇಲ್ಲದೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು; ಮತ್ತೊಂದು ವರ್ಷ ಐದು ಅಗ್ನಿಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
ಏಕಪಾದಸ್ಥಿತಶ್ಚಾಸೀತ್ ಷಣ್ಮಾಸಾನ್ ಅನಿಲಾಶನಃ ಪುಣ್ಯಕೀರ್ತಿಸ್ತತಃ ಸ್ವರ್ಗಂ ಜಗಾಮಾವೃತ್ಯ ರೋದಸೀ
ಆರು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಒಂದು ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ಸೇವಿಸಿದನು; ಅವನು ಪುಣ್ಯಶೀಲನಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿ, ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
ಸ್ವರ್ಗತಸ್ತು ಸ ರಾಜೇನ್ದ್ರೋ ನ್ಯವಸದ್ದೇವಸದ್ಮನಿ ಪೂಜಿತಸ್ತ್ರಿದಶೈಃ ಸಾಧ್ಯೈರ್ ಮರುದ್ಭಿರ್ವಸುಭಿಸ್ತಥಾ
ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಆ ರಾಜನು ದೇವತೆಗಳ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ, ಮೂವತ್ತಾರು ದೇವತೆಗಳು, ಸಾಧ್ಯರು, ಮರ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವಸುಗಳು ಅವನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.
ದೇವಲೋಕಾದ್ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ಸಂಚರನ್ಪುಣ್ಯಕೃದ್ವಶೀ ಅವಸತ್ಪೃಥಿವೀಪಾಲೋ ದೀರ್ಘಕಾಲಮಿತಿ ಶ್ರುತಿಃ
ದೇವತೆಗಳ ಲೋಕದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದ ಆ ಧರ್ಮಾತ್ಮನು, ಆತ್ಮನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದ್ದ ರಾಜನು, ಬಹುಕಾಲ ಅಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸಿದ್ದನು ಎಂದು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಸ ಕದಾಚಿನ್ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಯಯಾತಿಃ ಶಕ್ರಮಾಗತಃ ಕಥಾನ್ತೇ ತತ್ರ ಶಕ್ರೇಣ ಪೃಷ್ಟಃ ಸ ಪೃಥಿವೀಪತಿಃ
ಒಂದು ವೇಳೆ ರಾಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಯಯಾತಿ ಶಕ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು; ಕಥೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಕ್ರನು ಆ ಭೂಪತಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.
ಯದಾ ಸ ಪೂರುಸ್ತವ ರೂಪೇಣ ರಾಜಞ್ ಜರಾಂ ಗೃಹೀತ್ವಾ ಪ್ರಚಚಾರ ಲೋಕೇ ತದಾ ರಾಜ್ಯಂ ಸಮ್ಪ್ರದಾಯೈವ ತಸ್ಮೈ ತ್ವಯಾ ಕಿಮುಕ್ತಃ ಕಥಯೇಹ ಸತ್ಯಮ್
ರಾಜನೇ, ಪೂರು ನಿನ್ನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಜನರ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸಿದಾಗ, ಅವನಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಮೇಲೆ ನೀನು ಅವನಿಗೆ ಏನು ಹೇಳಿದೆ? ಸತ್ಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳು.
ಪ್ರಕೃತ್ಯನುಮತೇ ಪೂರುಂ ರಾಜ್ಯೇ ಕೃತ್ವೇದಮಬ್ರುವಮ್ ಗಙ್ಗಾಯಮುನಯೋರ್ಮಧ್ಯೇ ಕೃತ್ಸ್ನೋ ಽಯಂ ವಿಷಯಸ್ತವ ಮಧ್ಯೇ ಪೃಥಿವ್ಯಾಸ್ತ್ವಂ ರಾಜಾ ಭ್ರಾತರೋ ಽನ್ತೇ ಽಧಿಪಾಸ್ತವ
ಜನರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದ ಪೂರನ್ನು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದು: 'ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರದೇಶ ನಿನದು. ಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೀನು ರಾಜನು; ನಿನ್ನ ಸಹೋದರರು ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.'
ಅಕ್ರೋಧನಃ ಕ್ರೋಧನೇಭ್ಯೋ ವಿಶಿಷ್ಟಸ್ ತಥಾ ತಿತಿಕ್ಷುರ್ ಅತಿತಿಕ್ಷೋರ್ ವಿಶಿಷ್ಟಃ ಅಮಾನುಷೇಭ್ಯೋ ಮಾನುಷಶ್ಚ ಪ್ರಧಾನೋ ವಿದ್ವಾಂಸ್ತಥೈವಾವಿದುಷಃ ಪ್ರಧಾನಃ
ಕೋಪವಿಲ್ಲದವನು ಕೋಪಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸಹಿಸುವವನು ಸಹಿಸದವನಿಗಿಂತ ಮೇಲು; ಅಮಾನುಷರಲ್ಲಿ ಮಾನವನು ಮುಖ್ಯ, ತಿಳಿದವನು ತಿಳಿಯದವನಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ.
ಆಕ್ರುಶ್ಯಮಾನೋ ನಾಕ್ರೋಶೇನ್ ಮನ್ಯುಮೇವ ತಿತಿಕ್ಷತಿ ಆಕ್ರೋಷ್ಟಾರಂ ನಿರ್ದಹತಿ ಸುಕೃತಂ ಚಾಸ್ಯ ವಿನ್ದತಿ
ಯಾರಾದರೂ ನಿಂದಿಸಿದಾಗ ಅವನು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನಿಂದನೆ ಮಾಡದೆ, ಅದನ್ನು ಸಹಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ನಿಂದಕರನ್ನು ದಹಿಸಿ, ಶುಭವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ನಾರುನ್ತುದಃ ಸ್ಯಾನ್ನ ನೃಶಂಸವಾದೀ ನ ಹೀನತಃ ಪರಮ್ ಅಭ್ಯಾದದೀತ ಯಯಾಸ್ಯ ವಾಚಾ ಪರ ಉದ್ವಿಜೇತ ನ ತಾಂ ವದೇದ್ರುಶತೀಂ ಪಾಪಲೌಲ್ಯಾಮ್
ಯಾರೂ ನಿಂದನೆ ಮಾಡಬಾರದು, ಕ್ರೂರವಾದ ಮಾತು ಹೇಳಬಾರದು, ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವವರಿಂದ ಏನನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು; ಯಾರಿಗಾದರೂ ಭಯ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಮಾತು ಹೇಳಬಾರದು, ಕಠಿಣ ಮತ್ತು ಲೋಭದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಾತು ಬಳಸಬಾರದು.
ಅರುನ್ತುದಂ ಪುರುಷಂ ತೀವ್ರವಾಚಂ ವಾಕ್ಕಣ್ಟಕೈರ್ ವಿತುದನ್ತಂ ಮನುಷ್ಯಾನ್ ವಿದ್ಯಾದ್ ಅಲಕ್ಷ್ಮೀಕತಮಂ ಜನಾನಾಂ ಮುಖೇ ನಿಬದ್ಧಂ ನಿರೃತಿಂ ವಹನ್ತಮ್
ಯಾರು ನಿಂದನೆ ಮಾಡುವವರು, ಕಠಿಣವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವವರು, ಮಾತಿನ ಕಂಟಕಗಳಿಂದ ಇತರರನ್ನು ನೋಯಿಸುವವರನ್ನು, ಜನರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅವರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನಾಶವಿದೆ.
ಸದ್ಭಿಃ ಪುರಸ್ತಾದಭಿಪೂಜಿತಃ ಸ್ಯಾತ್ ಸದ್ಭಿಸ್ತಥಾ ಪೃಷ್ಠತೋ ರಕ್ಷಿತಃ ಸ್ಯಾತ್ ಸದಾ ಸತಾಮ್ ಅತಿವಾದಾಂಸ್ತಿತಿಕ್ಷೇತ್ ಸತಾಂ ವೃತ್ತಂ ಪಾಲಯನ್ಸಾಧುವೃತಃ
ಅವನನ್ನು ಸದ್ಗಣರು ಮುಂದೆ ಗೌರವಿಸಬೇಕು, ಹಿಂದುಗಡೆ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು, ಸದಾ ಸದ್ಗಣರ ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಬೇಕು, ಸದ್ಗುಣಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ, ಸಜ್ಜನನಾಗಿ ಇರಬೇಕು.
ವಾಕ್ಸಾಯಕಾ ವದನಾನ್ನಿಷ್ಪತನ್ತಿ ಯೈರ್ ಆಹತಃ ಶೋಚತಿ ವಾ ತ್ರ್ಯಹಾನಿ ಪರಸ್ಯ ನೋ ಮರ್ಮಸು ತೇ ಪತನ್ತಿ ತಾನ್ಪಣ್ಡಿತೋ ನಾವಸೃಜೇತ್ಪರೇಷು
ಬಾಣಗಳಂತೆ ಮಾತುಗಳು ಬಾಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ; ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದವರು ಮೂರು ದಿನ ದುಃಖಪಡುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವು ಇತರರ ಹೃದಯವನ್ನು ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ. ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಇತರರ ಮೇಲೆ ಬಿಡಬಾರದು.
ನಾಸ್ತೀದೃಶಂ ಸಂವನನಂ ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ಕಿಂಚನ ಯಥಾ ಮೈತ್ರೀ ಚ ಲೋಕೇಷು ದಾನಂ ಚ ಮಧುರಾ ಚ ವಾಕ್
ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹ, ದಾನ ಮತ್ತು ಮಧುರವಾದ ಮಾತುಗಳಂತೆ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವುದು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ.
ತಸ್ಮಾತ್ಸಾನ್ತ್ವಂ ಸದಾ ವಾಚ್ಯಂ ನ ವಾಚ್ಯಂ ಪರುಷಂ ಕ್ವಚಿತ್ ಪೂಜ್ಯಾನ್ಸಮ್ಪೂಜಯೇದ್ ದದ್ಯಾನ್ ನಾಭಿಶಾಪಂ ಕದಾಚನ
ಆದುದರಿಂದ ಸದಾ ಮೃದು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳಬೇಕು, ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಹೇಳಬಾರದು; ಯೋಗ್ಯರನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು, ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು, ಶಾಪವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಹೇಳಬಾರದು.
ಸರ್ವಾಣಿ ಕಾರ್ಯಾಣಿ ಸಮಾಪ್ಯ ರಾಜನ್ ಗೃಹಾನ್ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ವನಂ ಗತೋ ಽಸಿ ತತ್ತ್ವಾಂ ಪೃಚ್ಛಾಮಿ ನಹುಷಸ್ಯ ಪುತ್ರ ಕೇನಾಪಿ ತುಲ್ಯಸ್ತಪಸಾ ಯಯಾತೇ
ರಾಜನೇ, ನೀನು ಎಲ್ಲ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ಮನೆ ಬಿಟ್ಟು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದೀಯ. ನಹುಷನ ಮಗನೇ, ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ—ಯಯಾತಿಯನ್ನು austerity ಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನಗೊಳಿಸಿದವರು ಯಾರು?
ನಾಹಂ ದೇವಮನುಷ್ಯೇಷು ನ ಗನ್ಧರ್ವಮಹರ್ಷಿಷು ಆತ್ಮನಸ್ತಪಸಾ ತುಲ್ಯಂ ಕಂಚಿತ್ಪಶ್ಯಾಮಿ ವಾಸವ
ವಾಸವನೇ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ, ಮಾನವರಲ್ಲಿ, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನಂತ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದವರನ್ನು ನಾನು ಯಾರನ್ನೂ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಯದಾವಮಂಸ್ಥಾಃ ಸದೃಶಃ ಶ್ರೇಯಸಶ್ಚ ಪಾಪೀಯಸಶ್ ಚಾವಿದಿತಪ್ರಭಾವಃ ತಸ್ಮಾಲ್ಲೋಕಾ ಹ್ಯ್ ಅನ್ತವನ್ತಸ್ತವೇಮೇ ಕ್ಷೀಣೇ ಪುಣ್ಯೇ ಪತಿತೋ ಽಸ್ಯದ್ಯ ರಾಜನ್
ನೀನು ಸಮಾನರು ಅಥವಾ ಶ್ರೇಷ್ಠರನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಕಡಿಮೆಯವರನ್ನು ಅವರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅರಿಯದೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾಗ, ಅದರಿಂದಲೇ ನಿನ್ನ ಲೋಕಗಳು ಇಲ್ಲವಾಗಿವೆ; ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣವಾದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಇಂದು ಬಿದ್ದಿದ್ದೀಯ, ರಾಜನೇ.
ಸುರರ್ಷಿಗನ್ಧರ್ವನರಾವಮಾನಾತ್ ಕ್ಷಯಂ ಗತಾ ಮೇ ಯದಿ ಶಕ್ರಲೋಕಾಃ ಇಚ್ಛಾಮ್ಯಹಂ ಸುರಲೋಕಾದ್ವಿಹೀನಃ ಸತಾಂ ಮಧ್ಯೇ ಪತಿತುಂ ದೇವರಾಜ
ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಮಾನವರನ್ನು ನಾನು ಅವಮಾನಿಸಿದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಗಳು ಕ್ಷಯವಾಗಿವೆ. ದೇವತೆಗಳ ಲೋಕವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ದೇವರಾಜನೇ, ನಾನು ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಬೀಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಸತಾಂ ಸಕಾಶೇ ಪತಿತೋ ಽಸಿ ರಾಜಂಶ್ ಚ್ಯುತಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಂ ಯತ್ರ ಲಬ್ಧಾಸಿ ಭೂಯಃ ಏವಂ ವಿದಿತ್ವಾ ತು ಪುನರ್ಯಯಾತೇ ನ ತೇ ಽವಮಾನ್ಯಾಃ ಸದೃಶಃ ಶ್ರೇಯಸೇ ಚ
ರಾಜನೇ, ನೀನು ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಬಳಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು, ಯಯಾತಿಯೇ, ಸಮಾನರು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠರನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡ.
ತತಃ ಪಪಾತಾಮರರಾಜಜುಷ್ಟಾತ್ ಪುಣ್ಯಾಲ್ಲೋಕಾತ್ಪತಮಾನಂ ಯಯಾತಿಮ್ ಸಮ್ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ರಾಜರ್ಷಿವರೋ ಽಷ್ಟಕಸ್ ತಮ್ ಉವಾಚ ಸದ್ಧರ್ಮವಿಧಾನಗೋಪ್ತಾ
ಆಮೇಲೆ, ಅಮರರ ರಾಜನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಪುಣ್ಯ ಲೋಕದಿಂದ ಯಯಾತಿ ಬಿದ್ದನು. ಅವನನ್ನು ಬೀಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಧರ್ಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ರಾಜರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಅಷ್ಟಕನು ಅವನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ಕಸ್ತ್ವಂ ಯುವಾ ವಾಸವತುಲ್ಯರೂಪಃ ಸ್ವತೇಜಸಾ ದೀಪ್ಯಮಾನೋ ಯಥಾಗ್ನಿಃ ಪತಸ್ಯುದೀರ್ಣಾಮ್ಬುಧರಪ್ರಕಾಶಃ ಖೇ ಖೇಚರಾಣಾಂ ಪ್ರವರೋ ಯಥಾರ್ಕಃ
ನೀನು ಯಾರು, ಯುವಕನೇ? ವಾಸವನಂತ ರೂಪ, ಸ್ವತಃ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುವೆ, ಬೆಂಕಿಯಂತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮೋಡದಂತೆ ಬೀಳುತ್ತಿರುವೆ, ಆಕಾಶವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿರುವೆ.
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಚ ತ್ವಾಂ ಸೂರ್ಯಪಥಾತ್ಪತನ್ತಂ ವೈಶ್ವಾನರಾರ್ಕದ್ಯುತಿಮಪ್ರಮೇಯಮ್ ಕಿಂನುಸ್ವಿದ್ ಏತತ್ ಪತತೀವ ಸರ್ವೇ ವಿತರ್ಕಯನ್ತಃ ಪರಿಮೋಹಿತಾಃ ಸ್ಮಃ
ನೀನು ಸೂರ್ಯನ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಬೀಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಂತ ಅಪ್ರಮಿತ ಪ್ರಕಾಶ ಹೊಂದಿರುವೆ. ಇದು ಏನು ಬೀಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಊಹಿಸುತ್ತಾ ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಚ ತ್ವಾಧಿಷ್ಠಿತಂ ದೇವಮಾರ್ಗೇ ಶಕ್ರಾರ್ಕವಿಷ್ಣುಪ್ರತಿಮಪ್ರಭಾವಮ್ ಪ್ರತ್ಯುದ್ಗತಾಸ್ತ್ವಾಂ ವಯಮದ್ಯ ಸರ್ವೇ ತಸ್ಮಾತ್ಪಾತೇ ತವ ಜಿಜ್ಞಾಸಮಾನಾಃ
ನೀನು ದೈವಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದರೂ, ಇಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನಂತ ಪ್ರಭೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದೆ, ಅದನ್ನು ನೋಡಿ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ; ನಿನ್ನ ಬಿದ್ದುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.
ನ ಚಾಪಿ ತ್ವಾಂ ಧೃಷ್ಣವಃ ಪ್ರಷ್ಟುಮ್ ಅಗ್ರೇ ನ ಚ ತ್ವಮಸ್ಮಾನ್ಪೃಚ್ಛಸಿ ಕೇ ವಯಂ ಸ್ಮ ತತ್ತ್ವಾಂ ಪೃಚ್ಛಾಮಿ ಸ್ಪೃಹಣೀಯರೂಪಂ ಕಸ್ಯ ತ್ವಂ ವಾ ಕಿಂನಿಮಿತ್ತಂ ತ್ವಮಾಗಾಃ
ನೇರವಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳಲು ನಾವು ಯಾರೂ ಧೈರ್ಯ ಪಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ನೀನು ಕೂಡ ನಮ್ಮನ್ನು ಯಾರು ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಆಕರ್ಷಕ ರೂಪವನ್ನಿಟ್ಟಿರುವ ನೀನು ಯಾರು? ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೀಯೆಂದು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಭಯಂ ತು ತೇ ವ್ಯೇತು ವಿಷಾದಮೋಹೌ ತ್ಯಜಾಶು ದೇವೇನ್ದ್ರಸಮಾನರೂಪ ತ್ವಾಂ ವರ್ತಮಾನಂ ಹಿ ಸತಾಂ ಸಕಾಶೇ ಶಕ್ರೋ ನ ಸೋಢುಂ ಬಲಹಾಪಿ ಶಕ್ತಃ
ನಿನ್ನ ಭಯವು ಹೋಗಲಿ, ದುಃಖ ಮತ್ತು ಗೊಂದಲವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು, ಇಂದ್ರನಂತ ರೂಪವಿರುವವನೇ. ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ಇದ್ದಾಗ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಇಂದ್ರನೂ ಸಹ ನಿನ್ನನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಸನ್ತಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಹಿ ಸುಖಚ್ಯುತಾನಾಂ ಸತಾಂ ಸದೈವಾಮರರಾಜಕಲ್ಪ ತೇ ಸಂಗತಾಃ ಸ್ಥಾವರಜಙ್ಗಮೇಶಾಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಸ್ತ್ವಂ ಸದೃಶೇಷು ಸತ್ಸು
ಯಾರೂ ಸುಖವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಾಗ ಸದ್ಗುಣಿಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಆಶ್ರಯವಾಗುತ್ತಾರೆ; ಸದ್ಗುಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ಅಮರರ ರಾಜನಂತೆ. ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಚರಾಚರ ಜೀವಿಗಳು ಕೂಡಿದ್ದಾರೆ; ನೀನು ಸಮಾನರ ನಡುವೆ ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದೀಯ.
ಪ್ರಭುರಗ್ನಿಃ ಪ್ರತಪನೇ ಭೂಮಿರಾವಪನೇ ಪ್ರಭುಃ ಪ್ರಭುಃ ಸೂರ್ಯಃ ಪ್ರಕಾಶಾಚ್ಚ ಸತಾಂ ಚಾಭ್ಯಾಗತಃ ಪ್ರಭುಃ
ಬೆಂಕಿ ಸುಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು, ಭೂಮಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು, ಸೂರ್ಯನು ಬೆಳಗುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು; ಹಾಗೆಯೇ ಸದ್ಗುಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದವನೇ ಪ್ರಭು.
ಅಹಂ ಯಯಾತಿರ್ನಹುಷಸ್ಯ ಪುತ್ರಃ ಪೂರೋಃ ಪಿತಾ ಸರ್ವಭೂತಾವಮಾನಾತ್ ಪ್ರಭ್ರಂಶಿತೋ ಽಹಂ ಸುರಸಿದ್ಧಲೋಕಾತ್ ಪರಿಚ್ಯುತಃ ಪ್ರಪತಾಮ್ಯಲ್ಪಪುಣ್ಯಃ
ನಾನು ನಹುಷನ ಮಗ ಯಯಾತಿ, ಪುರುವಿನ ತಂದೆ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದ ಕಾರಣ, ನಾನು ದೇವತೆಗಳ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರ ಲೋಕದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೇನೆ, ಪುಣ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.