ಸೂರ್ಯನ ರಥದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅನುಸಾರವಾಗಿ, ಈ ರಥವನ್ನು ಅವನ ನಾಭಿಯೇ ಒಂದು ಚಕ್ರ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಚಕ್ರದ ಅಡ್ಡದಂಡಗಳು ವರ್ಷಗಳು, ಮತ್ತು ಅದರ ಗಡಿಯೂಗಳು ಆರು ಋತುಗಳಾಗಿವೆ. ರಾತ್ರಿ ಈ ರಥಕ್ಕೆ ಜುವಾಳು, ಧರ್ಮವು ನೇರವಾಗಿ ಎತ್ತಿರುವ ಧ್ವಜವಾಗಿದೆ. ರಥದ ಅಕ್ಷದ ಅಂತರಗಳು ಯುಗಗಳು, ಮತ್ತು ಕಾಲದ ವಿಭಾಗಗಳು ಋತುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವವರು. ಈ ರಥದ ಗುರುತುಗಳು ಗಡಿಗಳು, ಹಲ್ಲುಗಳ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಕ್ಷಣಗಳು ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸುವುದು ರಥದ ಚಲನೆ, ಮತ್ತು ದಂಡವು ಅದರ ಭಾಗವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಷದ ಅಂತ್ಯಗಳು ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಕಾಮನೆಗಳಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಳು ಛಂದಸ್ಸುಗಳು, ಅಶ್ವಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಗಾಳಿಯ ಚುರುಕುತನದಿಂದ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಗಾಯತ್ರಿ, ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್, ಜಗತಿ, ಅನುಷ್ಟುಭ್, ಪಂಕ್ತಿ, ಬೃಹತಿ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣಿಕ್. ಈ ಚಕ್ರವು ಅಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ, ಅಕ್ಷವು ದಂಡದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ; ಚಕ್ರವು ಅಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ, ದಂಡವೂ ಅಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಷವು ಚಕ್ರದೊಂದಿಗೆ ತಿರುಗುತ್ತಾ, ಧ್ರುವತಾರೆಯ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ; ಈ ರೀತಿ, ಅದರ ಉದ್ದೇಶದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ರಥದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಅವುಗಳ ಭಾಗಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಸೂರ್ಯನ ರಥವು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೇವತೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪರಮಾ ಧಾಮದ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಥದ ಜುವಾಳು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷದ ಅಂತ್ಯಗಳು ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ; ರಥವು ತಿರುಗುವಾಗ, ಅವುಗಳ ಕಿರಣಗಳು ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಜುವಾಳು ಎಂಬ ಜೋಡಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಈ ರಥದ ವೃತ್ತಗಳು ಕುಂಬಾರನ ಚಕ್ರದಂತೆ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ರಥದ ಜುವಾಳು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷದ ಅಂತ್ಯಗಳು ಗಾಳಿಯ ಅಲೆಗಳಿಂದ ಚಲಿಸಿ, ಸ್ಥಿರ ವೃತ್ತವನ್ನು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ದಾಟುತ್ತವೆ. ರಥವು ತಿರುಗುವಾಗ, ಅದರ ಕಿರಣಗಳು ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತವೆ; ದಕ್ಷಿಣಾಯನದಲ್ಲಿ ತಿರುಗುವಾಗ, ವೃತ್ತಗಳು ಹಾಗೆಯೇ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಜುವಾಳು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷದ ಅಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತವಾದ ಎರಡು ಕಿರಣಗಳು ಧ್ರುವತಾರೆಯ ಮೂಲಕ ಹಿಡಿದಿರುತ್ತವೆ—ಈ ಎರಡೂ ಸೂರ್ಯನ ರಥವನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತವೆ. ಧ್ರುವತಾರೆಯು ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿರುವಾಗ, ಅವುಗಳನ್ನು ಎಳೆದಾಗ ಸೂರ್ಯನು ಒಳಗಡೆ ಚಲಿಸಿ, ವೃತ್ತಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಎರಡು ಬಿಂದುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಎಂಭತ್ತು ನೂರು ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ; ಧ್ರುವತಾರೆಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಆಗಿದಾಗ, ಮತ್ತೆ ಜೋಡಿ ಕಿರಣ ಮತ್ತು ಜುವಾಳುಗಳೊಂದಿಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಸೂರ್ಯನು ಹೊರಗಿನ ವೃತ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಚುರುಕಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತಾ, ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ. ಈ ರಥವನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ಮಾಸಾನುಗತವಾಗಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ; ಸೂರ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಋಷಿಗಳು ಸಹ ಸಾಗುತ್ತಾರೆ. ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸುಗಳು, ನಾಗರಾಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು—ಇವರು ಹದಿನಾಲ್ಕು ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಎರಡು ಜನರು ಸೂರ್ಯನೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಧು ಮತ್ತು ಮಾಧವ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಧಾತಾ, ಆರ್ಯಮನ್, ಪುಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ—ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳು; ನಾಗರು ವಾಸುಕಿಯು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣನು; ಗಂಧರ್ವರಲ್ಲಿ ತುಂಬುರು ಮತ್ತು ನಾರದ; ಅಪ್ಸರಸುಗಳಲ್ಲಿ ಕೃತಸ್ಥಲಾ ಮತ್ತು ಪುಂಜಿಕಸ್ಥಲಾ; ರಥ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಚರಿತ್ರದವರು; ರಾಕ್ಷಸರು ಹೇತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಹೇತಿ, ಯಾತುಧಾನರು—ಇವರು ಸೂರ್ಯನೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಷ್ಣ ಋತುವಿನ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ವರುಣ, ಋಷಿಗಳು ಅತ್ರಿ ಮತ್ತು ವಸಿಷ್ಠ, ನಾಗರು ತಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ರಂಭಕ, ಅಪ್ಸರಸುಗಳಾದ ಮೆನಕಾ ಮತ್ತು ಸಹಜನ್ಯಾ, ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಹಾ ಮತ್ತು ಹೂಹೂ; ರಥಾಂತರ ಮತ್ತು ರಥ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು, ಮಾನಭಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ವಧ—ಯಾತುಧಾನರು; ಇವರು ಶುಚಿ ಮತ್ತು ಶುಕ್ರ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೆ, ಇತರ ದೇವತೆಗಳು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ: ಇಂದ್ರ, ವಿವಸ್ವಾನ್, ಅಂಗಿರಾ, ಭೃಗು, ಇಲಾಪತ್ರ, ನಾಗ ಶಂಖಪಾಲ; ಗಂಧರ್ವರು ವಿಶ್ವಾವಸು, ಸುಷೇಣ, ಪ್ರಾತ ಮತ್ತು ರಥ; ಅಪ್ಸರಸುಗಳು ಪ್ರಮ್ಲೋಚಾ ಮತ್ತು ನಿಮ್ರೋಚಂತಿ; ಯಾತುಧಾನ ಮತ್ತು ಹೇತಿ, ವ್ಯಾಘ್ರ ಮತ್ತು ತಾವು, ನಭಸ್ಯ ಮತ್ತು ನಭಸ್—ಇವರು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶರತ್ ಋತುವಿನ ಎರಡು ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಜನ್ಯ, ಪುಷಾ, ಭರದ್ವಾಜ ಮತ್ತು ಗೌತಮ—ಈ ದೇವತೆಗಳು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗಂಧರ್ವರಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಸೇನ, ಅಪ್ಸರಸುಗಳಾದ ಸುರುಚಿ, ವಿಶ್ವಾಚಿ ಮತ್ತು ಘೃತಾಚಿ—ಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ; ನಾಗರು ಐರಾವತ, ವಿಶ್ವೃತ, ಧನಂಜಯ, ಸೇನಜಿತ, ಸುಷೇಣ, ಸೇನಾನಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಣಿ; ಯಾತುಧಾನರು ಚಾರ ಮತ್ತು ವಾತ—ಟ್ವಿಷ ಮತ್ತು ಉರ್ಜಾ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೆಮಂತ ಋತುವಿನ ಎರಡು ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಶ ಮತ್ತು ಭಗ, ಕಶ್ಯಪ ಮತ್ತು ಕ್ರತು—ಇವರು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಾಗರು ಮಹಾಪದ್ಮ ಮತ್ತು ಕರ್ಕೋಟಕ, ಗಂಧರ್ವ ಚಿತ್ರಸೇನ, ಗಾಯನ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣಾಯು—ಗಾಯಕರು; ಅಪ್ಸರಸುಗಳು ಪೂರ್ವಚಿತ್ತಿ, ಗಂಧರ್ವ ಉರ್ವಶಿ, ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ, ಅರಿಷ್ಟನೇಮಿ, ಸೇನಾನಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಣಿ; ವಿದ್ಯುತ್ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ತಾವು—ಭಯಂಕರ ಯಾತುಧಾನರು, ಸಹೇ ಮತ್ತು ಸಹಸ್ಯ—ಇವರು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶಿಶಿರ ಋತುವಿನ ಎರಡು ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ತ್ವಷ್ಟಾ, ವಿಷ್ಣು, ಜಮದಗ್ನಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ—ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಾಗರು ಕಾದ್ರವೆಯ, ಕಂಬಲ ಮತ್ತು ಅಶ್ವತಾರ, ಗಂಧರ್ವ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯವರ್ಚಸ್; ಅಪ್ಸರಸುಗಳು ತಿಲೋತ್ತಮಾ, ರಂಭಾ, ಮನೋರಮಾ, ಗ್ರಾಮಣಿ, ಋತಜಿತ್, ಸತ್ಯಜಿತ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲ; ಬ್ರಹ್ಮಯುಕ್ತ ರಾಕ್ಷಸ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಯುಕ್ತ ರಾಕ್ಷಸ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಎರಡು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿ, ಸೂರ್ಯನ ರಥವು ಕಾಲಚಕ್ರದ ಮೂಲಕ, ಋತುಗಳ ಮತ್ತು ಮಾಸಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ, ದೇವತೆಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸುಗಳು, ನಾಗರು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತಾ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಪರಮಾ ಧಾಮದ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ.