યસ્યોપયોગિ યદ્રૂપં સા ચ તત્પ્રાપ્તયે ચિરમ્ ઘોરં તપસ્યતે બાલા તેન રૂપેણ નિર્વૃતિઃ
જે સ્વરૂપ શિવજીને યોગ્ય લાગે છે, તે સ્વરૂપ મેળવવા માટે ઉમા લાંબા સમય સુધી કઠિન તપ કરે છે અને એ સ્વરૂપમાં આનંદ અનુભવે છે.
યસ્તદ્વ્રતાનિ દિવ્યાનિ નયિષ્યતિ સમાપનમ્ તત્ર સાવહિતા તાવત્ તસ્માત્ સૈવ ભવિષ્યતિ
જે સ્ત્રી એ દિવ્ય વ્રતોને ધ્યાનપૂર્વક પૂર્ણ કરે છે, એ જ શિવજીની બનશે; એટલે તું એ વ્રતો પૂરા થાય ત્યાં સુધી સતર્ક રહે.
ઇત્યુક્ત્વા ગિરિણા સાર્ધં તે યયુર્યત્ર શૈલજા જિતાર્કજ્વલનજ્વાલા તપસ્તેજોમયી હ્યુમા
આ રીતે કહીને, ઋષિઓ પર્વતરાજ સાથે ત્યાં ગયા, જ્યાં ઉમા તપ અને તેજથી પ્રગટતી હતી, અને જેના તપની જ્યોતિએ સૂર્ય અને અગ્નિ પણ ફિક્કા લાગતા હતા.
પ્રોચુસ્તાં મુનયઃ સ્નિગ્ધં સંમાન્ય પથમાગતમ્ રમ્યં પ્રિયં મનોહારિ મા રૂપં તપસા દહ
પથ પર આવેલી ઉમાને ઋષિઓએ સ્નેહપૂર્વક સન્માન આપીને કહ્યું: 'હે સુંદર, પ્રિય અને મનમોહક ઉમા, તું તપથી તારો રૂપ બળાવી નાંખીશ નહીં.'
પ્રાતસ્તે શંકરઃ પાણિમ્ એષ પુત્રિ ગ્રહીષ્યતિ વયમર્થિતવન્તસ્તે પિતરં પૂર્વમાગતાઃ
સવારના સમયે, શિવજી તારો હાથ પકડી લેશે, હે પુત્રી; અમે પહેલેથી જ તારા પિતાજી પાસે આવીને તારો વિષય રજૂ કર્યો છે.
પિત્રા સહ ગૃહં ગચ્છ વયં યામઃ સ્વમન્દિરમ્
તારે પિતાજી સાથે ઘરે જવું, અમે અમારા આશ્રમમાં પાછા જઈશું.
ઇત્યુક્તા તપસઃ સત્યં ફલમસ્તીતિ ચિન્ત્ય સા ત્વરમાણા યયૌ વેશ્મ પિતુર્દિવ્યાર્થશોભિતમ્
આમ સાંભળી, 'મારા તપનું ફળ હવે મળશે' એમ વિચારી, ઉમા ઉત્સાહપૂર્વક તેના પિતાના દિવ્ય વૈભવથી શોભતા ઘરમાં પહોંચી.
સા તત્ર રજનીં મેને વર્ષાયુતસમાં સતી હરદર્શનસંજાતમહોત્કણ્ઠા હિમાદ્રિજા
ત્યાં, હિમાલયની પુત્રી ઉમા, શિવજીના દર્શન માટે ભારે આતુર થઈ, એક રાત પણ દસ હજાર વર્ષ જેટલી લાંબી લાગતી હતી.
તતો મુહૂર્તે બ્રાહ્મે તુ તસ્યાશ્ચક્રુઃ સુરસ્ત્રિયઃ નાનામઙ્ગલસંદોહાન્ યથાવત્ક્રમપૂર્વકમ્
પછી, બ્રહ્મમુહૂર્તના પવિત્ર સમયે, દેવસ્ત્રીઓએ ઉમાના માટે વિવિધ શુભ કાર્ય યોગ્ય ક્રમથી કર્યા.
દિવ્યમણ્ડનમઙ્ગાનાં મન્દિરે બહુમઙ્ગલે ઉપાસત ગિરિં મૂર્તા ઋતવઃ સાર્વકામિકાઃ
ઘરમાં, અનેક શુભ ચિહ્નોથી શોભતા મહેલમાં, ઋતુઓએ સ્વરૂપ ધારણ કરીને પર્વતરાજની પુત્રીની સેવા કરી અને સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરી.
વાયવો વારિદાશ્ચાસન્ સંમાર્જનવિધૌ ગિરેઃ હર્મ્યેષુ શ્રીઃ સ્વયં દેવી કૃતનાનાપ્રસાધના
પર્વતના મહેલો સાફ કરવા માટે પવન અને વાદળોએ સેવા આપી; શ્રીદેવીએ જાતે જ ઉમાને વિવિધ આભૂષણોથી શણગારેલી.
કાન્તિઃ સર્વેષુ ભાવેષુ ઋદ્ધિશ્ચાભવદાકુલા ચિન્તામણિપ્રભૃતયો રત્નાઃ શૈલં સમન્તતઃ
દરેક વસ્તુમાં તેજ છવાઈ ગયું અને સર્વત્ર સમૃદ્ધિ છવાઈ; ચિંતામણિ જેવા રત્નો અને અનેક કિંમતી પથ્થરો પર્વતને ચારેય બાજુથી ઘેરી રહ્યા.
ઉપતસ્થુર્નગાશ્ચાપિ કલ્પકામમહાદ્રુમાઃ ઓષધ્યો મૂર્તિમત્યશ્ચ દિવ્યૌષધિસમન્વિતાઃ
નાગો, કલ્પવૃક્ષો અને મહાન દિવ્ય વૃક્ષો, તેમજ દૈવી ગુણોથી યુક્ત ઔષધિઓએ પણ ત્યાં હાજરી આપી.
રસાશ્ચ ધાતવશ્ચૈવ સર્વે શૈલસ્ય કિંકરાઃ કિંકરાસ્તસ્ય શૈલસ્ય વ્યગ્રાશ્ચાજ્ઞાનુવર્તિનઃ
પર્વતના બધા રસો અને ધાતુઓ તેની સેવા માટે તત્પર અને આજ્ઞાકારી બની ગયા.
નદ્યઃ સમુદ્રા નિખિલાઃ સ્થાવરં જઙ્ગમં ચ યત્ તત્સર્વં હિમશૈલસ્ય મહિમાનમવર્ધયત્
બધી નદીઓ, સમુદ્રો અને સ્થાવર-જંગમ સર્વે, હિમાલયના મહિમાને વધારવા લાગ્યા.
અભવન્મુનયો નાગા યક્ષગન્ધર્વકિંનરાઃ શંકરસ્યાપિ વિબુધા ગન્ધમાદનપર્વતે
મુનિઓ, નાગો, યક્ષો, ગંધર્વો, કિન્નરો અને શિવજીના દેવતાઓ પણ ગંધમાદન પર્વત પર એકઠા થયા.
સર્વે મણ્ડનસંભારાસ્ તસ્થુર્નિર્મલમૂર્તયઃ શર્વસ્યાપિ જટાજૂટે ચન્દ્રખણ્ડં પિતામહઃ
બધા શૃંગારના ઉપકરણો શુદ્ધ રૂપે તૈયાર હતા; શર્વના જટાજૂટમાં પણ ચાંદનીનો ટુકડો, હે પિતામહ, શોભતો હતો.
બબન્ધ પ્રણયોદારવિસ્ફારિતવિલોચનઃ કપાલમાલાં વિપુલાં ચામુણ્ડા મૂર્ધ્ન્યબન્ધયત્
ચામુંડાએ પ્રેમથી ભરી આંખોથી વિશાળ ખોપરાંની માળા બાંધી અને તે ભગવાનના માથા પર ગાંઠી.
ઉવાચ ચાપિ વચનં પુત્રં જનય શંકર યો દૈત્યેન્દ્રકુલં હત્વા માં રક્તૈસ્તર્પયિષ્યતિ
પછી તેણે કહ્યું: 'હે શંકર, એવો પુત્ર ઉત્પન્ન કરજે કે જે દૈત્યરાજાઓના કુળને સંહાર કરીને તેમના લોહીથી મને તૃપ્ત કરે.'
સૌરિર્ જ્વલચ્છિરોરત્નમુકુટં ચાનલોલ્બણમ્ ભુજગાભરણં ગૃહ્ય સજ્જં શંભોઃ પુરો ઽભવત્
સૌરી, જ્વલંત તાજ અને સાપના આભૂષણો ધારણ કરીને, શંભુની સામે તૈયાર ઊભો રહ્યો.
શક્રો ગજાજિનં તસ્ય વસાભ્યક્તાગ્રપલ્લવમ્ દધ્રે સરભસં સ્વિદ્યદ્ વિસ્તીર્ણમુખપઙ્કજમ્
ઇન્દ્રે ઉત્સાહથી હાથીની ચામડી પહેરી, જેના કિનારા ચરબીથી મસળાયેલા હતા, અને તેનું વિશાળ કમળ જેવા ચહેરા પર પરિશ્રમથી ઘમ આવી ગયો હતો.
વાયુશ્ચ વિપુલં તીક્ષ્ણશૃઙ્ગં હિમગિરિપ્રભમ્ વૃષં વિભૂષયામાસ હરયાનં મહૌજસમ્
વાયુએ મહાન, તીક્ષ્ણ શિંગાવાળું, હિમાલય જેવી કાંતિ ધરાવતું અને હરાનું શક્તિશાળી વાહન એવા વાછરડાને શણગારી દીધો.
વિતેનુર્નયનાન્તઃસ્થાઃ શમ્ભોઃ સૂર્યાનલેન્દવઃ સ્વાં દ્યુતિં લોકનાથસ્ય જગતઃ કર્મસાક્ષિણઃ
શંભુના નેત્રોમાં વસતા સૂર્ય, અગ્નિ અને ચંદ્રે પોતાના તેજથી જગતના સ્વામી અને સર્વ કર્મોના સાક્ષી એવા ભગવાનને પ્રકાશિત કર્યા.
ચિતાભસ્મ સમાધાય કપાલે રજતપ્રભમ્ મનુજાસ્થિમયીં માલામ્ આબબન્ધ ચ પાણિના
તેણે ચાંદી જેવી ચમકતી સ્મશાનભસ્મ કપાળ પર લગાવી અને પોતાના હાથથી માનવ હાડકાંની માળા બાંધી.
પ્રેતાધિપઃ પુરો દ્વારે સગદઃ સમવર્તત નાનાકારમહારત્નભૂષણં ધનદાહૃતમ્
પ્રેતોના રાજા દ્વાર પર ગદા લઈને ઊભો રહ્યો, ધનના દેવ દ્વારા લાવવામાં આવેલા વિવિધ રૂપ અને મહાન રત્નોથી શોભિત.
વિહાયોદગ્રસર્પેન્દ્રકટકેન સ્વપાણિના કર્ણોત્તંસં ચકારેશો વાસુકિં તક્ષકં સ્વયમ્
પોતાના હાથમાંથી સુંદર સાપની કડકડી દૂર કરીને, ભગવાને પોતે જ વાસુકિ અને તક્ષકને કાનના કુંડળ તરીકે ધારણ કર્યા.
જલાધીશાહૃતાં સ્થાસ્નુપ્રસૂનાવેષ્ટિતાં પૃથક્ તતસ્તુ તે ગણાધીશા વિનયાત્તત્ર વીરકમ્
પછી, સમુદ્રના દેવો દ્વારા લાવવામાં આવેલા તાજા ફૂલો વડે શોભિત, વિરકને ગણા અધિપતિઓએ ભક્તિપૂર્વક અલગથી હાજર કર્યો.
પ્રોચુર્વ્યગ્રાકૃતે ત્વં ગાં સમાવેદય શૂલિને નિષ્પન્નાભરણં દેવં પ્રસાધ્યેશં પ્રસાધનૈઃ
તેઓ વ્યસ્તતાથી કહેવા લાગ્યા: 'હે ત્રિશૂલધારી, પૃથ્વી પર જાણ કરી દે કે ભગવાન હવે શણગાર અને આભૂષણોથી સંપૂર્ણ તૈયાર છે.'
સપ્ત વારિધયસ્તસ્થુઃ કર્તું દર્પણવિભ્રમમ્ તતો વિલોકિતાત્માનં મહામ્બુધિજલોદરે
સાતે મહાસાગરો દરપણ બની ઊભા રહ્યા, અને ભગવાને મહાસાગરના વિશાળ પાણીમાં પોતાનું પ્રતિબિંબ જોયું.
ધરામાલિઙ્ગ્ય જાનુભ્યાં સ્થાણું પ્રોવાચ કેશવઃ શોભસે દેવ રૂપેણ જગદાનન્દદાયિના
પૃથ્વીને ઘૂંટણથી અડકાવી, કેશવે સ્થાણુને કહ્યું: 'હે દેવ, તું જે રૂપે જગતને આનંદ આપતો છે, તે રૂપે તેજસ્વી લાગે છે.'