તતો વજ્રાસ્ત્રમ્ અકરોત્ સહસ્રાક્ષઃ પુરંદરઃ તદોપલમહાવર્ષં વ્યશીર્યત સમન્તતઃ
પછી હજારો આંખો ધરાવનારા પુરંદરે વજ્ર જેવા શસ્ત્રનું સર્જન કર્યું; ત્યારબાદ ચારે બાજુમાં ભારે ગોળાવર્ષા થઈ.
તતઃ પ્રશાન્તે શૈલાસ્ત્રે જમ્ભો ભૂધરસંનિભઃ ઐષીકમસ્ત્રમકરોદ્ અભીતો ઽતિપરાક્રમઃ
પર્વત શસ્ત્ર શાંત થતાં જ, પર્વત જેવો જંભ, નિર્ભય અને અત્યંત શક્તિશાળી, એણે ઈક શસ્ત્ર રચ્યું.
ઐષીકેણાગમન્નાશં વજ્રાસ્ત્રં શક્રવલ્લભમ્ વિજૃમ્ભત્યથ ચૈષીકે પરમાસ્ત્રે ઽતિદુર્ધરે
ઈક શસ્ત્રથી શક્રને પ્રિય વજ્ર શસ્ત્રનો નાશ થયો; ત્યારબાદ એ અતિ દુર્લભ અને શક્તિશાળી ઈક શસ્ત્ર વધુ વિસ્તરવા લાગ્યું.
જજ્વલુર્દેવસૈન્યાનિ સસ્યન્દનગજાનિ તુ દહ્યમાનેષ્વનીકેષુ તેજસા સુરસત્તમઃ
દેવતાઓની સેના, તેમના રથો અને હાથીઓ સાથે, તેજથી ધધકી ઉઠી; યુદ્ધના મોરચા સળગી રહ્યા, અને દેવોમાં શ્રેષ્ઠ તેજથી ઝગમગ્યા.
આગ્નેયમસ્ત્રમકરોદ્ બલવાન્પાકશાસનઃ તેનાસ્ત્રેણ તદસ્ત્રં ચ બભ્રંશે તદનન્તરમ્
પછી શક્તિશાળી દેવાધિપતિએ અગ્નિ શસ્ત્ર બનાવ્યું; એ શસ્ત્રથી પેહલાનું શસ્ત્ર તરત જ નષ્ટ થઈ ગયું.
તસ્મિન્પ્રતિહતે ચાસ્ત્રે પાવકાસ્ત્રં વ્યજૃમ્ભત જજ્વાલ કાયં જમ્ભસ્ય સરથં ચ સસારથિમ્
જ્યારે એ શસ્ત્ર અટકાવાયું, ત્યારે અગ્નિ શસ્ત્ર છૂટું પડ્યું; એ ધધકી ઉઠ્યું અને જંભના શરીર, તેના રથ અને રથચાલકને બળી નાખ્યા.
તતઃ પ્રતિહતઃ સો ઽથ દૈત્યેન્દ્રઃ પ્રતિભાનવાન્ વારુણાસ્ત્રં મુમોચાથ શમનં પાવકાર્ચિષામ્
પછી, પરાજિત અને બુદ્ધિશાળી દૈત્યરાજાએ વરુણ શસ્ત્ર છોડ્યું, જે અગ્નિના જ્વાળાને શમાવી દે છે.
તતો જલધરૈર્વ્યોમ સ્ફુરદ્વિદ્યુલ્લતાકુલૈઃ ગમ્ભીરમુરજધ્વાનૈર્ આપૂરિતમ્ ઇવામ્બરમ્
પછી આકાશ વાદળોથી છવાઈ ગયું, જેમાં વીજળીની ઝાંખી હતી અને ઊંડા ઢોલ જેવા ગર્જનાથી આખું આકાશ ગુંજતું લાગ્યું.
કરીન્દ્રકરતુલ્યાભિર્ જલધારાભિર્ અમ્બરાત્ પતન્તીભિર્જગત્સર્વં ક્ષણેનાપૂરિતં બભૌ
મહાન હાથીના સુંડ જેવી જળધારાઓ આકાશમાંથી પડતાં, આખું જગત પળભરમાં પાણીથી ભરાઈ ગયું અને તેજથી ઝગમગી ઉઠ્યું.
શાન્તમાગ્નેયમસ્ત્રં તત્ પ્રવિલોક્ય સુરાધિપઃ વાયવ્યમ્ અસ્ત્રમ્ અકરોન્ મેઘસંઘાતનાશનમ્
અગ્નિ શસ્ત્ર શાંત થયું જોઈને, દેવોના રાજાએ વાવણ શસ્ત્ર બનાવ્યું, જે વાદળોના ગઠ્ઠાને વિખેરી દે છે.
વાયવ્યાસ્ત્રબલેનાથ નિર્ધૂતે મેઘમણ્ડલે બભૂવ વિમલં વ્યોમ નીલોત્પલદલપ્રભમ્
વાવણ શસ્ત્રની શક્તિથી વાદળોના ગઠ્ઠા ઉડી ગયા અને આકાશ નિર્ભર અને નીલકમળની પાંદડીઓ જેવું ચમકતું થઈ ગયું.
વાયુના ચાતિઘોરેણ કમ્પિતાસ્તે તુ દાનવાઃ ન શેકુસ્તત્ર તે સ્થાતું રણે ઽતિબલિનો ઽપિ યે
એ અત્યંત ભયાનક પવનથી દાનવો ધ્રુજી ઉઠ્યા અને એ યુદ્ધમાં, બહુ જ બળવાન હોવા છતાં, ઊભા રહી શક્યા નહીં.
તદા જમ્ભો ઽભવચ્છૈલો દશયોજનવિસ્તૃતઃ મારુતપ્રતિઘાતાર્થં દાનવાનાં ભયાપહઃ
ત્યારે જંભ દસ યોજન જેટલી પહોળાઈ ધરાવતો પર્વત બની ગયો, જેથી પવનના પ્રહારનો સામનો કરી શકે અને દાનવોનો ભય દૂર કરી શકે.
મુક્તનાનાયુધોદગ્રતેજો ઽભિજ્વલિતદ્રુમઃ તતઃ પ્રશમિતે વાયૌ દૈત્યેન્દ્રે પર્વતાકૃતૌ
વિવિધ શસ્ત્રો અને ધધકતા વૃક્ષોના તેજથી જલતા, પવન શાંત થતાં દૈત્યરાજા પર્વતરૂપે ઉભો રહ્યો.
મહાશનીં વજ્રમયીં મુમોચાશુ શતક્રતુઃ તયાશન્યા પતિતયા દૈત્યસ્યાચલરૂપિણઃ
પછી શતક્રતુએ ઝડપથી વજ્રથી બનેલું મહાન અસ્ત્ર છોડ્યું; એ અસ્ત્ર પર્વતરૂપ દૈત્ય પર પડ્યું.
કન્દરાણિ વ્યશીર્યન્ત સમન્તાન્નિર્ઝરાણિ તુ તતઃ સા દાનવેન્દ્રસ્ય શૈલમાયા ન્યવર્તત
આસપાસની ગુફાઓ અને ઝરણા બધાં તૂટી પડ્યા; ત્યારબાદ દૈત્યરાજાની પર્વતરૂપ માયા નષ્ટ થઈ ગઈ.
નિવૃત્તશૈલમાયો ઽથ દાનવેન્દ્રો મદોત્કટઃ બભૂવ કુઞ્જરો ભીમો મહાશૈલસમાકૃતિઃ
પછી દૈત્યરાજ ખૂબ ઘમંડથી ભરાયો અને ભયાનક હાથીનું રૂપ ધારણ કર્યું, જે મોટું પર્વત જેવું દેખાતું હતું.
સ મમર્દ સુરાનીકં દન્તૈશ્ચાપ્યહનત્સુરાન્ બભઞ્જ પૃષ્ઠતઃ કાંશ્ચિત્ કરેણાવેષ્ટ્ય દાનવઃ
એ દૈત્યએ દેવોની સેના ને પગે તોડી નાખી, દાંતથી દેવતાઓને માર્યા અને કેટલાકને સૂંડથી પછાડી પકડીને ભાંગી નાખ્યા.
તતઃ ક્ષપયતસ્તસ્ય સુરસૈન્યાનિ વૃત્રહા અસ્ત્રં ત્રૈલોક્યદુર્ધર્ષં નારસિંહં મુમોચ હ
જ્યારે એ દૈત્ય દેવસેનાને નાશ કરી રહ્યો હતો, ત્યારે વૃત્રનાશક દેવએ ત્રણેય લોકમાં અપરાજિત એવા નરસિંહ અસ્ત્ર છોડ્યું.
તતઃ સિંહસહસ્રાણિ નિશ્ચેરુર્મન્ત્રતેજસા કૃષ્ણદંષ્ટ્રાટ્ટહાસાનિ ક્રકચાભનખાનિ ચ
એ અસ્ત્રમાંથી મંત્રશક્તિથી હજારો સિંહો બહાર આવ્યા, જેમના કાળા દાંત, ભયાનક હાસ્ય અને કરડવા જેવા નખ હતા.
તૈર્વિપાટિતગાત્રો ઽસૌ ગજમાયાં વ્યપોથયત્ તતશ્ચાશીવિષો ઘોરો ઽભવત્ફણશતાકુલઃ
એ સિંહોએ દૈત્યનું શરીર ફાડી નાખ્યું, તો તેણે હાથીનું રૂપ છોડ્યું અને પછી ભયાનક સો ફણાવાળો સાપ બની ગયો.
વિષનિઃશ્વાસનિર્દગ્ધં સુરસૈન્યં મહારથઃ તતો ઽસ્ત્રં ગારુડં ચક્રે શક્રશ્ચારુભુજસ્તદા
એ દૈત્યએ ઝેરભરી શ્વાસથી દેવસેનાને દહોળી નાખી; ત્યારે સુંદર ભુજાવાળા શક્રએ ગરુડ અસ્ત્રનો ઉપયોગ કર્યો.
તતો ગરુત્મતસ્તસ્માત્ સહસ્રાણિ વિનિર્યયુઃ તૈર્ગરુત્મદ્ભિરાસાદ્ય જમ્ભો ભુજગરૂપવાન્ કૃતસ્તુ ખણ્ડશો દૈત્યઃ સાસ્ય માયા વ્યનશ્યત
એ ગરુડ અસ્ત્રમાંથી હજારો ગરુડો બહાર આવ્યા; તેમણે સાપરૂપ જંભને ઘેરી લીધો અને દૈત્યના ટુકડા કરી નાખ્યા, તેની માયા પણ નાશ પામી.
પ્રનષ્ટાયાં તુ માયાયાં તતો જમ્ભો મહાસુરઃ ચકાર રૂપમતુલં ચન્દ્રાદિત્યપથાનુગમ્ વિવૃત્તવદનો ગ્રસ્તુમ્ ઇયેષ સુરપુંગવાન્
જ્યારે તેની માયા નાશ પામી, ત્યારે મહાસુર જંભએ અનોખું રૂપ ધારણ કર્યું, ચાંદ્ર-સૂર્યના માર્ગે ચાલતો, મોટું મોઢું ખોલીને દેવોમાં શ્રેષ્ઠોને ગળી જવા તત્પર થયો.
તતો ઽસ્ય વિવિશુર્વક્ત્રં સમહારથકુઞ્જરા સુરસેનાવિશદ્ભીમં પાતાલોત્તાનતાલુકમ્
પછી દેવસેના, મહારથીઓ અને હાથીઓ સાથે, એના ભયાનક અને પાતાળ જેટલા વિશાળ મોઢામાં પ્રવેશી ગઈ.
સૈન્યેષુ ગ્રસ્યમાનેષુ દાનવેન બલીયસા શક્રો દૈન્યં સમાપન્નઃ શ્રાન્તબાહુઃ સવાહનઃ
જ્યારે દૈત્ય શક્તિશાળી દેવસેનાને ગળી રહ્યો હતો, ત્યારે શક્ર થાકેલા હાથ અને વાહન સાથે નિરાશ થઈ ગયો.
કર્તવ્યતાં નાધ્યગચ્છત્ પ્રોવાચેદં જનાર્દનમ્ કિમનન્તરમત્રાસ્તિ કર્તવ્યસ્યાવશેષિતમ્
એ શું કરવું એ સમજાઈ ન આવતાં, તેણે જનાર્દનને પૂછ્યું: 'હવે અહીં કરવાનું કંઈક બાકી છે કે નહીં?'
યદાશ્રિત્ય ઘટામો ઽસ્ય દાનવસ્ય યુયુત્સવઃ તતો હરિરુવાચેદં વજ્રાયુધમુદારધીઃ
'આ દૈત્ય સામે યુદ્ધ કરવા માટે આપણે શેના આધાર પર પ્રયત્ન કરીએ?' ત્યારે ઉદારમન વજ્રધારી હરિએ આ રીતે કહ્યું.
ન સાંપ્રતં રણસ્ત્યાજ્યસ્ ત્વયા કાતરભૈરવઃ વર્ધસ્વાશુ મહામાયાં પુરંદર રિપું પ્રતિ
'હવે ડરથી યુદ્ધ છોડવાનું નથી, હે પુરંદર. તું ઝડપથી પોતાની મહામાયાને દુશ્મન સામે મજબૂત કર.'
મયૈષ લક્ષિતો દૈત્યો ઽધિષ્ઠિતઃ પ્રાપ્તપૌરુષઃ મા શક્ર મોહમાગચ્છ ક્ષિપ્રમસ્ત્રં સ્મર પ્રભો
'હું આ દૈત્યને ઓળખી લીધો છે, એ મારા વશમાં અને શક્તિશાળી થયો છે. હે શક્ર, તું મોહમાં ન પડ, તું જલદી પોતાનું અસ્ત્ર સ્મરણ કર.'