યાં યાં નિમિગજો યાતિ દિશં તાં તાં સવાહના સંત્યજ્ય દુદ્રુવુર્દેવા ભયાર્તાસ્ત્યક્તહેતયઃ ગન્ધેન સુરમાતઙ્ગા દુદ્રુવુસ્તસ્ય હસ્તિનઃ
જ્યાં જ્યાં નિમિનો હાથી ગયો, ત્યાં ત્યાં દેવતાઓ પોતાના વાહન છોડીને ડરીને ભાગી ગયા; તેના હાથીની ગંધથી સ્વર્ગના હાથીઓ પણ ભાગી ગયા.
પલાયિતેષુ સૈન્યેષુ સુરાણાં પાકશાસનઃ તસ્થૌ દિક્પાલકૈઃ સાર્ધમ્ અષ્ટભિઃ કેશવેન ચ
જ્યારે દેવસેનાઓ ભાગી ગઈ, ત્યારે ઇન્દ્ર આઠ દિશાપાલો અને કેશવ સાથે અડગ ઊભો રહ્યો.
સમ્પ્રાપ્તો નિમિમાતઙ્ગો યાવચ્છક્રગજં પ્રતિ તાવચ્છક્રગજો યાતો મુક્ત્વા નાદં સ ભૈરવમ્
જ્યારે નિમિનો હાથી ઇન્દ્રના હાથીની સામે પહોંચ્યો, એ જ સમયે ઇન્દ્રનો હાથી ભયાનક ગર્જના કરતાં આગળ વધ્યો.
ધ્રિયમાણો ઽપિ યત્નેન સ રણે નૈવ તિષ્ઠતિ પલાયિતે ગજે તસ્મિન્ન્ આરૂઢઃ પાકશાસનઃ
મોટા પ્રયત્ને રોકવા છતાં એ યુદ્ધમાં ટક્યો નહીં; જ્યારે એનો હાથી ભાગી ગયો, ત્યારે પાકશાસન એ પર ચડી ગયો.
વિપરીતમુખો ઽયુધ્યદ્ દાનવેન્દ્રબલં પ્રતિ શતક્રતુસ્તુ વજ્રેણ નિમિં વક્ષસ્યતાડયત્
પાછળ મોઢું ફેરવીને એ દાનવરાજાની સેના સામે લડતો રહ્યો; ત્યારે શતક્રતુએ પોતાના વજ્રથી નિમિને છાતી પર ઘા કર્યો.
ગદયા દન્તિનશ્ચાસ્ય ગણ્ડદેશે ઽહનદ્દૃઢમ્ તત્પ્રહારમચિન્ત્યૈવ નિમિર્નિર્ભયપૌરુષઃ
પછી તેણે ગદા વડે એ હાથીને ગાલ પર જોરદાર માર્યો; પણ નિમિ નિર્ભય અને બહાદુર હતો, એ ઘા એને કંઈ લાગ્યો જ નહીં.
ઐરાવણં કટીદેશે મુદ્ગરેણાભ્યતાડયત્ સ હતો મુદ્ગરેણાથ શક્રકુઞ્જર આહવે
પછી તેણે એરાવતને કમરે મુદગરીથી ઘા કર્યો; એ મુદગરીના ઘા થી ઇન્દ્રનો હાથી યુદ્ધમાં પડી ગયો.
જગામ પશ્ચાચ્ચરણૈર્ ધરણીં ભૂધરાકૃતિઃ લાઘવાત્ક્ષિપ્રમુત્થાય તતો ઽમરમહાગજઃ
એ પર્વત જેવો હાથી પગથી પછડેથી જમીન પર પડ્યો; પણ પોતાની ચપળતાથી તરત ઊભો થઈ ગયો, એ દેવોનો મહાહાથી—
રણાદપસસર્પાશુ ભીષિતો નિમિહસ્તિના તતો વાયુર્વવૌ રૂક્ષો બહુશર્કરપાંસુલઃ
નિમિના હાથીથી ડરીને એ ઝડપથી યુદ્ધમાંથી પલાયન થયો; પછી ત્યાં કઠોર, ધૂળ અને કંકરથી ભરેલો પવન ફૂંકાયો.
સંમુખો નિમિમાતઙ્ગો જવનાચલકમ્પનઃ સ્રુતરક્તો બભૌ શૈલો ઘનધાતુહ્રદો યથા
નિમિનો હાથી સામે જોઈને, ઝડપથી પર્વતોને હલાવી નાખતો હતો; એના શરીર પરથી લોહી વહેતાં, એ પર્વત જેવો દેખાતો હતો, જાણે ધાતુથી ભરેલા તળાવ સાથે.
ધનેશો ઽપિ ગદાં ગુર્વીં તસ્ય દાનવહસ્તિનઃ ચિક્ષેપ વેગાદ્દૈત્યેન્દ્રો નિપપાતાસ્ય મૂર્ધનિ
ધનના દેવએ પોતાની ભારે ગદા દાનવરાજાના હાથી પર જોરથી ફેંકી; દૈત્યરાજા એના માથા પર પડી ગયો.
ગજો ગદાનિપાતેન સ તેન પરિમૂર્છિતઃ દન્તૈર્ભિત્ત્વા ધરાં વેગાત્ પપાતાચલસંનિભઃ
એ હાથી ગદાના ઘા થી સંપૂર્ણ બેહોશ થઈ ગયો; ઝડપથી પડીને એના દાંતથી જમીન ફાડી નાખી, પર્વત જેવો ધરાશાયી થયો.
પતિતે તુ ગજે તસ્મિન્ સિંહનાદો મહાનભૂત્ સર્વતઃ સુરસૈન્યાનાં ગજબૃંહિતબૃંહિતૈઃ
જ્યારે એ હાથી પડી ગયો, ત્યારે ચારેય બાજુ દેવસેનામાંથી મહાન સિંહગર્જના ઉઠી, અને હાથીઓના ગર્જનાથી આખું میدان ગૂંજી ઉઠ્યું.
હ્રેષારવેણ ચાશ્વાનાં ગુણાસ્ફોટૈશ્ચ ધન્વિનામ્ ગજં તં નિહતં દૃષ્ટ્વા નિમિં ચાપિ પરાઙ્મુખમ્
ઘોડાઓના હ્હાણ અને ધનુષ્યના તારના ટકોરા સાથે, જ્યારે એ હાથીને મૃત જોઈને અને નિમિને પીઠ ફેરવતાં જોઈને—
શ્રુત્વા ચ સિંહનાદં ચ સુરાણામતિકોપનઃ જમ્ભો જજ્વાલ કોપેન પીતાજ્ય ઇવ પાવકઃ
દેવતાઓની એ સિંહગર્જના સાંભળી, જંભ ખૂબ જ ગુસ્સે થઈને, જાણે ઘીથી પ્રજ્વલિત અગ્નિ, એમ ક્રોધથી ધધકી ઉઠ્યો.
સ સુરાન્કોપરક્તાક્ષો ધનુષ્યારોપ્ય સાયકમ્ તિષ્ઠતેત્યબ્રવીત્તાવત્ સારથિં ચાપ્યચોદયત્
એના આંખો ગુસ્સાથી લાલ થઈ ગયા, તેણે ધનુષ્ય પર બાણ ચડાવ્યો અને 'સ્થિર રહો!' એમ બોલ્યો અને પોતાના સારથિને આગળ હાંકી દીધો.
વેગેન ચલતસ્તસ્ય તદ્રથસ્યાભવદ્દ્યુતિઃ યથાદિત્યસહસ્રસ્યાભુદિતસ્યોદયાચલે
જ્યારે એનો રથ ઝડપથી દોડતો હતો, ત્યારે એ રથની તેજસ્વિતા એવી હતી કે જાણે પૂર્વ પર્વત પર હજાર સૂર્ય ઉગ્યા હોય.
પતાકિના રથેનાજૌ કિઙ્કિણીજાલમાલિના શશિશુભ્રાતપત્રેણ સ તેન સ્યન્દનેન તુ
યુદ્ધમાં, ધ્વજાવાળો, ઘંટીઓની જાળથી શોભાયમાન અને ચાંદની જેવો સફેદ છત્ર ધરાવતો એ રથ લઈને એ આગળ વધ્યો.
ઘટ્ટયન્સુરસૈન્યાનાં હૃદયં સમદૃશ્યત તમ્ આયાન્તમ્ અભિપ્રેક્ષ્ય ધનુષ્યાહિતસાયકઃ
એ દેવસેનાના હૃદયમાં ભય પેદા કરતો દેખાયો, અને એ ધનુષ્ય પર બાણ ચડાવીને આગળ આવતો હતો.
શતક્રતુરદીનાત્મા દૃઢમાધત્ત કાર્મુકમ્ બાણં ચ તૈલધૌતાગ્રમ્ અર્ધચન્દ્રમજિહ્મગમ્
શતક્રતુ નિર્ભય રહીને પોતાના ધનુષ્યને મજબૂતીથી પકડી લીધો અને તેલથી ચોખ્ખો કરેલો, અર્ધચંદ્રાકાર અને સીધો એવો બાણ હાથમાં લીધો.
તેનાસ્ય સશરં ચાપં રણે ચિછેદ વૃત્રહા ક્ષિપ્રં સંત્યજ્ય તચ્ચાપં જમ્ભો દાનવનન્દનઃ
વૃત્રને મારનાર ઇન્દ્રે યુદ્ધમાં ઝડપથી જંભનું ધનુષ્ય અને બાણ કાપી નાખ્યાં. એ પછી જંભ, જે દૈત્યોએ આનંદ માણતો હતો, એ ધનુષ્ય છોડી દીધું.
અન્યત્કાર્મુકમાદાય વેગવદ્ભારસાધનમ્ શરાંશ્ચાશીવિષાકારાંસ્ તૈલધૌતાનજિહ્મગાન્
પછી તેણે બીજું તાકાતવર અને ઝડપી ધનુષ્ય લીધું અને તેલથી ચોપડેલા, સીધા અને ઝેરી સાપ જેવા બાણો હાથમાં લીધાં.
શક્રં વિવ્યાધ દશભિર્ જત્રુદેશે તુ પત્ત્રિભિઃ હૃદયે ચ ત્રિભિશ્ચાપિ દ્વાભ્યાં ચ સ્કન્ધયોર્ દ્વયોઃ
એ જંભે ઇન્દ્રના કાંધ પાસે દસ બાણો માર્યા, ત્રણ બાણો હૃદયમાં ઘૂસાડી દીધાં અને બે બાણો બંને ખભામાં માર્યા.
શક્રો ઽપિ દાનવેન્દ્રાય બાણજાલમપીદૃશમ્ અપ્રાપ્તાન્દાનવેન્દ્રસ્તુ શરાઞ્છક્રભુજેરિતાન્
ઇન્દ્રે પણ દૈત્યોના રાજા પર એવી જ બાણવર્ષા વરસાવી, પણ દૈત્યરાજાએ ઇન્દ્રના હાથથી છોડાયેલા બાણો એના સુધી પહોંચે એ પહેલાં જ કાપી નાખ્યા.
ચિછેદ દશધાકાશે શરૈરગ્નિશિખોપમૈઃ તતસ્તુ શરજાલેન દેવેન્દ્રો દાનવેશ્વરમ્
જંભે આકાશમાં અગ્નિ જેવી જ્વાળા ધરાવતાં બાણોથી દસ વાર એ બાણો કાપી નાખ્યા. પછી દેવરાજાએ બાણોની ઝમાવટથી દૈત્યરાજાને ઢાંકી દીધો.
આચ્છાદયત યત્નેન વર્ષાસ્વિવ ઘનૈર્નભઃ દૈત્યો ઽપિ બાણજાલં તદ્ વ્યધમત્સાયકૈઃ શિતૈઃ
જેમ વાદળો વરસાદથી આકાશને ઢાંકી દે છે, એમ જ પ્રયત્નપૂર્વક દેવરાજાએ બાણવર્ષાથી દૈત્યને ઢાંકી નાખ્યો. પણ દૈત્યએ પણ તીક્ષ્ણ બાણોથી એ બાણવર્ષા છીણી નાખી.
યથા વાયુર્ઘનાટોપં પરિવાર્ય દિશો મુખે શક્રો ઽથ ક્રોધસંરમ્ભાન્ ન વિશેષયતે યદા
જેમ પવન વાદળોને ચારેય દિશામાં ફેલાવી દે છે, એમ જ ક્રોધ અને ઉગ્રતાથી ભરેલા ઇન્દ્રે પછી કંઈ પણ ઓળખી શક્યા નહીં.
દાનવેન્દ્રં તદા ચક્રે ગન્ધર્વાસ્ત્રં મહાદ્ભુતમ્ તદુત્થતેજસા વ્યાપ્તમ્ અભૂદ્ગમનગોચરમ્
એ સમયે ઇન્દ્રે દૈત્યરાજા સામે અદ્ભુત એવા ગંધર્વાસ્ત્રનો ઉપયોગ કર્યો. એ અસ્ત્રના તેજથી આખું આકાશ ભરાઈ ગયું અને કોઈ જ ત્યાં જઈ શકતું નહોતું.
ગન્ધર્વનગરૈશ્ ચાપિ નાનાપ્રાકારતોરણૈઃ મુઞ્ચદ્ભિરદ્ભુતાકારૈર્ અસ્ત્રવૃષ્ટિં સમન્તતઃ
એ અસ્ત્રથી ગંધર્વનગરો, વિવિધ પ્રકારના કિલ્લા અને દરવાજા, અને અનેક અદ્ભુત આકારો સર્જાયા અને ચારેય બાજુએ અસ્ત્રવર્ષા થવા લાગી.
અથાસ્ત્રવૃષ્ટ્યા દૈત્યાનાં હન્યમાના મહાચમૂઃ જમ્ભં શરણમાગચ્છદ્ અપ્રમેયપરાક્રમમ્
પછી જ્યારે દૈત્યસેના એ અસ્ત્રવર્ષાથી વિનાશ પામવા લાગી, ત્યારે તેઓ અપરિમિત પરાક્રમ ધરાવતા જંભ પાસે શરણે ગયા.