એવં નારદશાપેન કેશવસ્ય ચ ધીમતઃ વેશ્યાત્વમાગતાઃ સર્વા ભવન્ત્યઃ કામમોહિતાઃ ઇદાનીમપિ યદ્વક્ષ્યે તચ્છૃણુધ્વં વરાઙ્ગનાઃ
આ રીતે, નારદના શાપ અને બુદ્ધિશાળી કેશવના કારણે, તમે બધાએ કામમોહથી વેશ્યા બન્યા છો. હવે, હું જે કહું તે સાંભળો, હે સુશોભિત સ્ત્રીઓ.
પુરા દેવાસુરે યુદ્ધે હતેષુ શતશઃ સુરૈઃ દાનવાસુરદૈત્યેષુ રાક્ષસેષુ તતસ્તતઃ
એક વખત દેવો અને દાનવો વચ્ચેના યુદ્ધમાં, જ્યાં શેકડો દેવો, દાનવો, અસુરો, દૈત્યો અને રાક્ષસો અહીં-અહીં માર્યા ગયા હતા—
તેષાં વ્રાતસહસ્રાણિ શતાન્યપિ ચ યોષિતામ્ પરિણીતાનિ યાનિ સ્યુર્ બલાદ્ભુક્તાનિ યાનિ વૈ તાનિ સર્વાણિ દેવેશઃ પ્રોવાચ વદતાં વરઃ
તેમની વચ્ચેના હજારો અને શેકડો સ્ત્રી જૂથો, જે લગ્નિત કે બળજબરીથી ભોગવાઈ હતી, એ બધાને દેવોના સ્વામી એ શ્રેષ્ઠ વક્તાને સંબોધન કરી કહ્યું.
વેશ્યાધર્મેણ વર્તધ્વમ્ અધુના નૃપમન્દિરે ભક્તિમત્યો વરારોહાસ્ તથા દેવકુલેષુ ચ
હવે, રાજમહેલમાં અને દેવમંદિરોમાં ભક્તિપૂર્વક, વેશ્યાના ધર્મ પ્રમાણે રહો, હે સુશોભિત સ્ત્રીઓ.
રાજાનઃ સ્વામિનસ્તુલ્યાઃ સુતા વાપિ ચ તત્સમાઃ ભવિષ્યતિ ચ સૌભાગ્યં સર્વાસામપિ શક્તિતઃ
રાજાઓ સ્વામી સમાન છે અને તેમના પુત્રો પણ તેમ જ છે; તમારી શક્તિ પ્રમાણે બધાને સૌભાગ્ય મળશે.
યઃ કશ્ચિચ્છુલ્કમાદાય ગૃહમેષ્યતિ વઃ સદા નિધનેનોપચાર્યો વઃ સ તદાન્યત્ર દામ્ભિકાત્
જે કોઈ પણ દક્ષિણા આપી, હંમેશા તમારા ઘરે આવે, તેને ધ્યાનપૂર્વક સેવા આપવી, પણ કપટી વ્યક્તિને નહિ.
દેવતાનાં પિતૄણાં ચ પુણ્યાહે સમુપસ્થિતે ગોભૂહિરણ્યધાન્યાનિ પ્રદેયાનિ સ્વશક્તિતઃ બ્રાહ્મણાનાં વરારોહાઃ કાર્યાણિ વચનાનિ ચ
દેવતાઓ અને પિતૃઓના શુભ દિવસે, તમારી શક્તિ પ્રમાણે ગાય, જમીન, સોનું અને અનાજ દાન આપવું; અને બ્રાહ્મણોના વચનનું પાલન કરવું, હે સુશોભિત સ્ત્રીઓ.
યચ્ચાપ્યન્યદ્વ્રતં સમ્યગ્ ઉપદેક્ષ્યામ્યહં તતઃ અવિચારેણ સર્વાભિર્ અનુષ્ઠેયં ચ તત્પુનઃ
અને જે અન્ય વ્રત હું યોગ્ય રીતે શીખવાડું, તે પણ તમે બધાએ વિલંબ વિના કરવું.
સંસારોત્તારણાયાલમ્ એતદ્વેદવિદો વિદુઃ યદા સૂર્યદિને હસ્તઃ પુષ્યો યાથ પુનર્વસુઃ
વેદજ્ઞ લોકો કહે છે કે, જ્યારે સૂર્યદિને પુષ્ય કે પુનર્વસુ નક્ષત્ર આવે, ત્યારે આ સાધના સંસારથી પાર ઉતરવા માટે પૂરતી છે.
ભવેત્સર્વૌષધીસ્નાનં સમ્યઙ્નારી સમાચરેત્ તદા પઞ્ચશરસ્યાપિ સંનિધાતૃત્વમેષ્યતિ અર્ચયેત્પુણ્ડરીકાક્ષમ્ અનઙ્ગસ્યાનુકીર્તનૈઃ
તે સમયે સ્ત્રીએ સર્વ ઔષધીઓથી સ્નાન કરવું; ત્યારે તે પાંચ બાણવાળા દેવ માટે પણ સાક્ષી બનશે અને કમદેવના નામો ઉચારી, કમલનેત્ર ભગવાનની પૂજા કરવી.
કામાય પાદૌ સમ્પૂજ્ય જઙ્ઘે વૈ મોહકારિણે મેઢ્રં કન્દર્પનિધયે કીટં પ્રીતિમતે નમઃ
ઈચ્છા માટે પગનું પૂજન કરું છું, મોહ માટે જાંઘનું, કામના ખજાનાની જેમ અંગનું અને આનંદ માટે મધ્યભાગનું વંદન કરું છું, પ્રિયતમને નમસ્કાર.
નાભિં સૌખ્યસમુદ્રાય વામાય ચ તથોદરમ્ હૃદયં હૃદયેશાય સ્તનાવાહ્લાદકારિણે
નાભિ સુખનું સમુદ્ર છે, ડાબી બાજુ અને પેટ પણ એ જ રીતે; હૃદય હૃદયના સ્વામીનું છે અને સ્તન આનંદ આપનાર છે.
ઉત્કણ્ઠાયેતિ વૈકુણ્ઠમ્ આસ્યમાનન્દકારિણે વામાઙ્ગં પુષ્પચાપાય પુષ્પબાણાય દક્ષિણમ્
કંઠ ઉલ્લાસ માટે છે, વૈકુંઠ ઉન્નતિ માટે, મોઢું આનંદ ઉપજાવનાર છે; ડાબી બાજુ પુષ્પધનુષ માટે અને જમણી બાજુ પુષ્પબાણ માટે છે.
માનસાયેતિ વૈ મૌલિં વિલોલાયેતિ મૂર્ધજમ્ સર્વાત્મને ચ સર્વાઙ્ગં દેવદેવસ્ય પૂજયેત્
મન પૂજન માટે છે, શિખા રાજાશાહી માટે, વાળ રમૂજીપણું દર્શાવે છે; દેવોના દેવના સમગ્ર અંગોનું પૂજન કરવું જોઈએ.
નમઃ શિવાય શાન્તાય પાશાઙ્કુશધરાય ચ ગદિને પીતવસ્ત્રાય શઙ્ખચક્રધરાય ચ
શાંત સ્વરૂપ શિવને નમસ્કાર, પાશ અને અંકુશ ધારણ કરનારને, ગદા ધારકને, પીળા વસ્ત્રવાળાને અને શંખ-ચક્ર ધારકને નમસ્કાર.
નમો નારાયણાયેતિ કામદેવાત્મને નમઃ સર્વશાન્ત્યૈ નમઃ પ્રીત્યૈ નમો રત્યૈ નમ શ્રિયૈ
કામના સ્વરૂપ નારાયણને નમસ્કાર, સર્વ શાંતિને, પ્રેમને, આનંદને અને શ્રીને નમસ્કાર.
નમઃ પુષ્ટ્યૈ નમસ્તુષ્ટ્યૈ નમઃ સર્વાર્થસમ્પદે એવં સમ્પૂજ્ય દેવેશમ્ અનઙ્ગાત્મકમીશ્વરમ્ ગન્ધૈર્મૌલ્યૈસ્તથા ધૂપૈર્ નૈવેદ્યેન ચ કામિની
આ રીતે ઇચ્છાના સ્વરૂપ દેવેશનું સુગંધ, ફૂલો, ધૂપ અને નૈવેદ્યથી પૂજન કરીને સ્ત્રીએ આગળ વધવું જોઈએ.
તત આહૂય ધર્મજ્ઞં બ્રહ્માણં વેદપારગમ્ અવ્યઙ્ગાવયવં પૂજ્ય ગન્ધપુષ્પાર્ચનાદિભિઃ
પછી ધર્મને જાણનારા, વેદમાં પારંગત, નિર્દોષ અંગવાળા બ્રાહ્મણને બોલાવી, સુગંધ અને ફૂલો વગેરેથી પૂજન કરવું.
શાલેયતણ્ડુલપ્રસ્થં ઘૃતપાત્રેણ સંયુતમ્ તસ્મૈ વિપ્રાય સા દદ્યાન્ માધવઃ પ્રીયતામિતિ
શાલિ ચોખાનો એક પ્રસ્થ અને ઘીના વાસણ સાથે એ બ્રાહ્મણને આપવું, 'માધવ પ્રસન્ન થાય' એમ કહીને.
યથેષ્ટાહારયુક્તં વૈ તમેવ દ્વિજસત્તમમ્ રત્યર્થં કામદેવો ઽયમ્ ઇતિ ચિત્તે ઽવધાર્ય તમ્
એ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણને જે ખોરાક ગમતો હોય તે આપવો, મનમાં 'આ આનંદ માટે કામદેવ છે' એમ વિચારવું.
યદ્યદિચ્છતિ વિપ્રેન્દ્રસ્ તત્તત્કુર્યાદ્વિલાસિની સર્વભાવેન ચાત્માનમ્ અર્પયેત્સ્મિતભાષિણી
બ્રાહ્મણ જે ઇચ્છે તે સ્ત્રીએ કરવું, હંમેશા સ્મિત સાથે મીઠા બોલે અને સર્વે ભાવથી પોતાને અર્પણ કરવું.
એવમાદિત્યવારેણ સર્વમેતત્સમાચરેત્ તણ્ડુલપ્રસ્થદાનં ચ યાવન્માસાસ્ત્રયોદશ
આ બધું રવિવારે કરવું અને ત્રેવડ માસ સુધી ચોખાનો એક પ્રસ્થ દાન આપવું.
તતસ્ત્રયોદશે માસિ સમ્પ્રાપ્તે તસ્ય ભામિની વિપ્રસ્યોપસ્કરૈર્યુક્તાં શય્યાં દદ્યાદ્વિલક્ષણામ્
પછી ત્રેવડો માસ આવે ત્યારે એ સ્ત્રીએ બ્રાહ્મણને સર્વ ઉપકરણોથી સજ્જ વિશિષ્ટ શય્યા આપવી.
સોપધાનકવિશ્રામાં સાસ્તરાવરણાં શુભામ્ પ્રદીપોપાનહચ્છત્ત્રપાદુકાસનસંયુતામ્
એ શય્યા તકિયાવાળી, આરામદાયક, સુંદર ચાદરથી ઢંકાયેલી, દીવો, પાદુકા, છત્રી અને આસનથી સજ્જ હોવી જોઈએ.
સપત્નીકમલંકૃત્ય હેમસૂત્રાઙ્ગુલીયકૈઃ સૂક્ષ્મવસ્ત્રૈઃ સકટકૈર્ ધૂપમાલ્યાનુલેપનૈઃ
એને સહપત્ની સાથે સોનાની અંગુઠી, નાજુક વસ્ત્રો, કડાં, ધૂપ, ફૂલો અને સુગંધિત લપસણથી શોભાવવી.
કામદેવં સપત્નીકં ગુડકુમ્ભોપરિ સ્થિતમ્ તામ્રપાત્રાસનગતં હૈમનેત્રપટાવૃતમ્
કામદેવને સહપત્ની સાથે ગોળના ઘડાના ઉપર, તાંબાના વાસણ પર બેસાડવો અને સોનાની આંખવાળી ચાદરથી ઢાંકી દેવું.
સકાંસ્યભાજનોપેતમ્ ઇક્ષુદણ્ડસમન્વિતમ્ દદ્યાદેતેન મન્ત્રેણ તથૈકાં ગાં પયસ્વિનીમ્
કાંસ્યના વાસણો અને ઈખના દંડ સાથે, એ મંત્રથી એક દૂધ આપતી ગાય પણ આપવી.
યથાન્તરં ન પશ્યામિ કામકેશવયોઃ સદા તથૈવ સર્વકામાપ્તિર્ અસ્તુ વિષ્ણો સદા મમ
જેમ હું કામ અને કેશવમાં ક્યારેય ભેદ નથી જોતી, તેમે વિષ્ણુથી હંમેશાં સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય એવી કામના.
યથા ન કમલા દેહાત્ પ્રયાતિ તવ કેશવ તથા મમાપિ દેવેશ શરીરે સ્વે કુરુ પ્રભો
જેમ કમળ તારા શરીરથી કદી દૂર નથી થતું, હે કેશવ, એ જ રીતે, હે દેવોના સ્વામી, મારા શરીર પણ મારી સાથે જ રહે, હે પ્રભુ.
તથા ચ કાઞ્ચનં દેવં પ્રતિગૃહ્ણન્દ્વિજોત્તમઃ ક ઇદં કસ્મા અદાદિતિ વૈદિકં મન્ત્રમીરયેત્
પછી, જ્યારે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ સુવર્ણની મૂર્તિ સ્વીકારે છે, ત્યારે એ વૈદિક મંત્ર બોલવો જોઈએ: 'આ કોણ છે? આ કોને આપવામાં આવ્યું છે?'