હ્રસ્વદેહાયુષશ્ચૈવ ભવિષ્યન્તિ વનૌકસઃ સરિત્પર્વતવાસિન્યો મૂલપત્ત્રફલાશનાઃ
જંગલમાં રહેતા લોકોના શરીર અને આયુષ્ય નાના થશે; તેઓ નદીઓ અને પર્વતો પાસે રહી, મૂળ, પાંદડા અને ફળ ખાશે.
ચીરચર્માજિનધરાઃ સંકરં ઘોરમાશ્રિતાઃ ઉત્પાતદુઃખાઃ સ્વલ્પાર્થા બહુબાધાશ્ચ તાઃ પ્રજાઃ
છાલ, ચામડા અને પશુઓની ખાલ પહેરીને, તેઓ ભયાનક ગડમથલમાં જીવશે; દુઃખ અને આપત્તિથી પીડાતા, ઓછું મેળવતા અને વધુ મુશ્કેલીમાં રહેશે.
એવં કષ્ટમનુપ્રાપ્તાઃ કાલે સંધ્યંશકે તદા તતઃ ક્ષયં ગમિષ્યન્તિ સાર્ધં કલિયુગેન તુ
આ રીતે, યુગના સંધિકાળે ભારે દુઃખમાં ફસાઈ, પછી તેઓ કળિયુગ સાથે જ નાશ પામશે.
ક્ષીણે કલિયુગે તસ્મિંસ્ તતઃ કૃતમવર્તત ઇત્યેતત્કીર્તિતં સમ્યગ્ દેવાસુરવિચેષ્ટિતમ્
જ્યારે કળિયુગ પૂરો થઈ જશે, ત્યારે ફરી કૃતયુગ આવશે; દેવ અને અસુરોના કાર્યોનું સાચું વર્ણન આ રીતે થયું છે.
યદુવંશપ્રસઙ્ગેન સમાસાદ્વૈષ્ણવં યશઃ તુર્વસોસ્તુ પ્રવક્ષ્યામિ પૂરોર્ દ્રુહ્યોસ્તથા હ્ય્ અનોઃ
યાદવ વંશના પ્રસંગે, વિષ્ણુનું યશ વર્ણવાયું; હવે હું તુર્વસુ, પુરુ, દુહ્યુ અને અનુ વિશે કહેશ.
તુર્વસોસ્તુ સુતો ગર્ભો ગોભાનુસ્તસ્ય ચાત્મજઃ ગોભાનોસ્તુ સુતો વીરસ્ ત્રિસારિરપરાજિતઃ
તુર્વસુનો પુત્ર ગર્ભ હતો, તેનો પુત્ર ગોભાનુ અને ગોભાનુનો પુત્ર શક્તિશાળી અને અજેય ત્રિસારી હતો.
કરંધમસ્તુ ત્રૈસારિર્ ભરતસ્તસ્ય ચાત્મજઃ દુષ્યન્તઃ પૌરવસ્યાપિ તસ્ય પુત્રો હ્ય્ અકલ્મષઃ
ત્રિસારીનો પુત્ર કરંધમ અને તેનો પુત્ર ભરત હતો; દુષ્યંત પણ પૌરવ વંશનો હતો અને તેનો પુત્ર અકલમષ હતો.
એવં યયાતિશાપેન જરાસંક્રમણે પુરા તુર્વસોઃ પૌરવં વંશં પ્રવિવેશ પુરા કિલ
આ રીતે, યયાતિના શાપથી, જૂના સમયમાં, વૃદ્ધાવસ્થાના સંક્રમણથી, તુર્વસુ પૌરવ વંશમાં જોડાયો હતો.
દુષ્યન્તસ્ય તુ દાયાદો વરૂથો નામ પાર્થિવઃ વરૂથાત્તુ તથાણ્ડીરઃ સંધાનસ્તસ્ય ચાત્મજઃ
દુષ્યંતનો વારસદાર વરુથ નામનો રાજા હતો; વરુથથી અંડીર અને તેનો પુત્ર સંધાન હતો.
પાણ્ડ્યશ્ચ કેરલશ્ચૈવ ચોલઃ કર્ણસ્તથૈવ ચ તેષાં જનપદાઃ સ્ફીતાઃ પાણ્ડ્યાશ્ચોલાઃ સકેરલાઃ
પાંડ્ય, કેરળ, ચોળ અને કર્ણા એના વંશજ હતા; તેમના વિસ્તૃત પ્રદેશોમાં પાંડ્ય, ચોળ અને કેરળના લોકો વસતા હતા.
દ્રુહ્યોસ્તુ તનયૌ શૂરૌ સેતુઃ કેતુસ્તથૈવ ચ સેતુપુત્રઃ શરદ્વાંસ્તુ ગન્ધારસ્તસ્ય ચાત્મજઃ
દ્રુહ્યના બે પરાક્રમી પુત્રો હતા — સેતુ અને કેતુ. સેતુનો પુત્ર શરદ્વાન હતો અને ગંધાર પણ દ્રુહ્યનો જ પુત્ર હતો.
ખ્યાયતે યસ્ય નામ્નાસૌ ગન્ધારવિષયો મહાન્ આરટ્ટદેશજાસ્તસ્ય તુરગા વાજિનાં વરાઃ
ગંધાર નામે જે દેશ પ્રસિદ્ધ છે, તે ગંધારના નામ પરથી ઓળખાય છે. આરટ્ટ પ્રદેશમાં જન્મેલા ઘોડા બધા ઘોડાઓમાં શ્રેષ્ઠ ગણાય છે.
ગન્ધારપુત્રો ધર્મસ્તુ ઘૃતસ્તસ્યાત્મજો ઽભવત્ ઘૃતાચ્ચ વિદુષો જજ્ઞે પ્રચેતાસ્તસ્ય ચાત્મજઃ
ગંધારનો પુત્ર ધર્મ હતો, ધર્મનો પુત્ર ઘૃત થયો. ઘૃતથી જ્ઞાની પ્રચેતા જન્મ્યા અને તેમનો પણ એક પુત્ર થયો.
પ્રચેતસઃ પુત્રશતં રાજાનઃ સર્વ એવ તે મ્લેચ્છરાષ્ટ્રાધિપાઃ સર્વે ઉદીચીં દિશમ્ આશ્રિતાઃ
પ્રચેતાને સો પુત્રો થયા, બધા રાજા બન્યા. તેઓ વિદેશી પ્રદેશોના શાસક હતા અને બધા ઉત્તર દિશામાં વસ્યા.
અનોશ્ચૈવ સુતા વીરાસ્ ત્રયઃ પરમધાર્મિકાઃ સભાનરશ્ચાક્ષુષશ્ચ પરમેષુસ્ તથૈવ ચ
અનુના પણ ત્રણ પુત્રો હતા, જે બહાદુર અને અતિ ધર્મનિષ્ઠ હતા — સભાનર, કાક્ષુષ અને પરમેષુ.
સભાનરસ્ય પુત્રસ્તુ વિદ્વાન્કોલાહલો નૃપઃ કોલાહલસ્ય ધર્માત્મા સંજયો નામ વિશ્રુતઃ
સભાનરનો પુત્ર વિદ્વાન અને રાજા કોલાહલ હતો. કોલાહલનો ધર્મનિષ્ઠ પુત્ર પ્રસિદ્ધ સંજય હતો.
સંજયસ્યાભવત્પુત્રો વીરો નામ પુરંજયઃ જનમેજયો મહારાજ પુરંજયસુતો ઽભવત્
સંજયનો પુત્ર વીર પુરંજય હતો. પુરંજયનો પુત્ર મહારાજ જનમેજય થયો.
જનમેજયસ્ય રાજર્ષેર્ મહાશાલો ઽભવત્સુતઃ આસીદ્ ઇન્દ્રસમો રાજા પ્રતિષ્ઠિતયશાભવત્
રાજર્ષિ જનમેજયનો પુત્ર મહાશાલ હતો. એ રાજા ઇન્દ્ર સમાન હતો અને તેની ખ્યાતિ દૃઢપણે સ્થિર થઈ હતી.
મહામનાઃ સુતસ્તસ્ય મહાશાલસ્ય ધાર્મિકઃ સપ્તદ્વીપેશ્વરો જજ્ઞે ચક્રવર્તી મહામનાઃ
મહાશાલનો ધર્મપ્રિય પુત્ર મહામનાસ હતો. મહામનાસ સાત દ્વીપોના ચક્રવર્તી સમ્રાટ તરીકે જન્મ્યો હતો.
મહામનાસ્તુ દ્વૌ પુત્રૌ જનયામાસ વિશ્રુતૌ ઉશીનરં ચ ધર્મજ્ઞં તિતિક્ષું ચૈવ તાવ્ ઉભૌ
મહામનાએ બે પ્રસિદ્ધ પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા — ધર્મને જાણનારો ઉશીનર અને તિતિક્ષુ, બંને મહાન હતા.
ઉશીનરસ્ય પત્ન્યસ્તુ પઞ્ચ રાજર્ષિસમ્ભવાઃ ભૃશા કૃશા નવા દર્શા યા ચ દેવી દૃષદ્વતી
ઉશીનરની પાંચ પત્નીઓ હતી, જે રાજર્ષિ કુળમાંથી આવી હતી — ભૃશા, કૃશા, નવા, દર્શા અને દેવીઓમાં શ્રેષ્ઠ દૃષદ્વતી.
ઉશીનરસ્ય પુત્રાસ્તુ તાસુ જાતાઃ કુલોદ્વહાઃ તપસા તે તુ મહતા જાતા વૃદ્ધસ્ય ધાર્મિકાઃ
આ પત્નીઓમાંથી ઉશીનરના પુત્રો જન્મ્યા, જે વંશને ઉજવતા હતા. તેઓ મહાન તપથી જન્મેલા, ધર્મનિષ્ઠ અને venerable હતા.
ભૃશાયાસ્તુ નૃગઃ પુત્રો નવાયા નવ એવ ચ કૃશાયાસ્તુ કૃશો જજ્ઞે દર્શાયાઃ સુવ્રતો ઽભવત્ દૃષદ્વત્યાઃ સુતશ્ચાપિ શિબિર્ ઔશીનરો નૃપઃ
ભૃશાનો પુત્ર નૃગ થયો, નવાનો પુત્ર નવ, કૃશાનો પુત્ર કૃશ, દર્શાનો પુત્ર સુવ્રત અને દૃષદ્વતીનો પુત્ર ઉશીનર કુળના રાજા શિબી થયો.
શિબેસ્તુ શિબયઃ પુત્રાશ્ ચત્વારો લોકવિશ્રુતાઃ પૃથુદર્ભઃ સુવીરશ્ચ કેકયો ભદ્રકસ્તથા
શિબીના ચાર પુત્રો હતા, જે આખી દુનિયામાં પ્રસિદ્ધ થયા — પૃથુદર્ભ, સુવીર, કેકય અને ભદ્રક.
તેષાં જનપદાઃ સ્ફીતાઃ કેકયા ભદ્રકાસ્તથા સૌવીરાશ્ચૈવ પૌરાશ્ચ નૃગસ્ય કેકયાસ્તથા
આ બધાના રાજ્ય સમૃદ્ધ થયા — કેકય, ભદ્રક, સૌવીર અને પૌર. તેમજ કેકયો, નૃગના વંશજ હતા.
સુવ્રતસ્ય તથામ્બષ્ઠા કૃશસ્ય વૃષલા પુરી નવસ્ય નવરાષ્ટ્રં તુ તિતિક્ષોસ્તુ પ્રજાં શૃણુ
સુવ્રતના વંશજ અંબષ્ઠ હતા, કૃશાના વંશજ પુરીના વૃશલ હતા, નવાના વંશજ નવરાષ્ટ્ર હતા. હવે તિતિક્ષુના વંશ વિશે સાંભળો.
તિતિક્ષુરભવદ્રાજા પૂર્વસ્યાં દિશિ વિશ્રુતઃ બૃહદ્રથઃ સુતસ્તસ્ય તસ્ય સેનો ઽભવત્સુતઃ
તિતિક્ષુ પૂર્વ દિશામાં પ્રસિદ્ધ રાજા બન્યા. તેમનો પુત્ર બૃહદ્રથ થયો અને બૃહદ્રથનો પુત્ર સેન થયો.
સેનસ્ય સુતપા જજ્ઞે સુતપસ્તનયો બલિઃ જાતો માનુષયોન્યાં તુ ક્ષીણે વંશે પ્રજેચ્છયા
સેનનો પુત્ર સુતપા થયો. સુતપાનો પુત્ર બલિ થયો, જે વંશ ક્ષીણ થતાં માનવ યોનિમાં, સંતાનની ઇચ્છાથી જન્મ્યો હતો.
મહાયોગી તુ સ બલિર્ બદ્ધો બન્ધૈર્મહાત્મના પુત્રાનુત્પાદયામાસ ક્ષેત્રજાન્પઞ્ચ પાર્થિવાન્
પણ મહાન યોગી બલિ, બંધનમાં હોવા છતાં, પોતાની મહાન આત્માથી પોતાના શરીરમાંથી પાંચ રાજવંશી પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા.
અઙ્ગં સ જનયામાસ વઙ્ગં સુહ્મં તથૈવ ચ પુણ્ડ્રં કલિઙ્ગં ચ તથા બાલેયં ક્ષેત્રમુચ્યતે બાલેયા બ્રાહ્મણાશ્ચૈવ તસ્ય વંશકરાઃ પ્રભો
તેણે અંગ, વંગ, સુહમ, પુંડ્ર અને કલિંગ નામના પુત્રો જન્માવ્યા; અને જે જમીન બાલેયા કહેવાય છે, તે પણ એના નામે ઓળખાય છે. બાલેયાના બ્રાહ્મણો પણ એના વંશજ ગણાય છે, હે પ્રભુ.