સૂર્યની અતિશય તેજસ્વી ગાથા એવી છે કે, વર્ષના દરેક મહિનામાં વિવિધ દૈવીય સમૂહો અને મહાન સત્તાઓ સૂર્ય સાથે વસે છે. ચૈત્ર અને વૈશાખ—મધુ અને માધવ માસોમાં—રથ નિર્માતાઓના બે મુખ્ય અને રાક્ષસ હેતી તથા પ્રહેતી, બંને યાતુધાન, સૂર્ય સાથે રહે છે. ઉનાળાની બે મહિનામાં મિત્ર અને વરુણ પણ આ સમૂહમાં જોડાય છે. આગળ, ઋષિ અત્રિ અને વસિષ્ઠ, નાગ તક્ષક અને રંભક, અપ્સરા મેનકા અને સહજન્યા, તથા ગાનાર હાહા અને હૂહૂ; રથાંતર તથા રથ નિર્માતાઓના બે મુખ્ય, માનવભક્ષી અને વધા—યાતુધાન તરીકે ઓળખાતા—સૂર્યમાં વસે છે. શુક્લ અને શુચિ માસમાં તેઓ સૂર્યમાં રહે છે; પછી અન્ય દેવતાઓ પણ ત્યાં વસે છે. આ સમયે ઇન્દ્ર, વિવસ્વાન, અંગિરા, ભૃગુ, એલાપત્ર, નાગ શંખપાલ, તથા અન્ય નાગ પણ સૂર્યમાં વસે છે. વિશ્વાવસુ, સુષેણ, પ્રાતા અને રથ, અપ્સરા પ્રમ્લોચા અને નિમ્રોચંતી પણ ત્યાં વસે છે. યાતુધાન, હેતી, વ્યાઘ્ર અને તાવુ, તથા નભસ્ય અને નભસ—all reside in the sun. શરદની બે મહિનામાં પાર્જન્ય, પૂષા, ભરદ્વાજ અને ગૌતમ દેવતાઓ સૂર્યમાં વસે છે. ચિત્રસેન ગંધર્વ, સુરુચિ, વિશ્વાચી અને ઘૃતાચી, શુભ લક્ષણવાળી, પણ ત્યાં વસે છે. નાગ એરાવત, વિશ્રુત, ધનંજય, સેના, સુષેણ, સેનાની અને ગ્રામણી—all reside there. તવીષા અને ઉર્જા માસમાં, ચાર અને વાતા—યાતુધાન તરીકે યાદ—સૂર્યમાં રહે છે. હેમંતની બે મહિનામાં અંશ અને ભાગ, કશ્યપ અને ક્રતુ, સૂર્યમાં વસે છે. મહાપદ્મ નાગ, કર્કોટક, ચિત્રસેન ગંધર્વ, પૂર્ણાયુ અને ગાયન ગાનાર—all reside there. અપ્સરા પૂર્વચિત્તિ, ગંધર્વ ઉર્વશી, તાર્ક્ષ્ય, અરીષ્ટનેમી, સેનાની અને ગ્રામણી—all dwell there. વિદ્યુત્સૂર્ય અને તાવુ, ભયાનક યાતુધાન, સહે અને સહસ્ય—all reside in the sun. શીતની બે મહિનામાં, ત્વષ્ટા, વિષ્ણુ, જમદગ્નિ અને વિશ્વામિત્ર સૂર્યમાં વસે છે. નાગ કાદ્રવેય, કમ્બલ અને અશ્વતર, ગંધર્વ ધૃતરાષ્ટ્ર, અને સૂર્યવર્ચસ—all dwell there. અપ્સરા તિલોત્તમા, રંભા, મનોરમા, ગ્રામણી, ઋતજિત, સત્યજિત અને મહાબલ—all reside there. બ્રહ્મા-યુક્ત રાક્ષસ અને યજ્ઞ-યુક્ત રાક્ષસ, બંને બે-બે મહિનાં સૂર્યમાં વસે છે. આ રીતે, સૂર્યમાં વસતા બાર સમૂહો, દરેકમાં સાત-સાત સભ્યો, પોતાના સ્થાન અને ગૌરવ સાથે, સૂર્યને પરમ તેજસ્વી બનાવે છે. ઋષિઓ સુનિયોજિત શબ્દોથી સૂર્યની સ્તુતિ કરે છે; ગંધર્વ અને અપ્સરા ગીત-નૃત્યથી ઉપાસના કરે છે. યક્ષ, જ્ઞાનમાં શ્રેષ્ઠ, ઇચ્છિત અર્પણો એકત્ર કરે છે; નાગો સૂર્ય સાથે ચાલે છે અને યાતુધાનના અનુયાયીઓ પણ સાથે હોય છે. વલખિલ્ય ઋષિ સૂર્યના ઉદય સમયે તેને ઘેરી, સૂર્યને અસ્ત સુધી લાવે છે; દરેક દૈવીય સત્તા પોતાના તેજ અને શક્તિ અનુસાર કાર્ય કરે છે. તેમના મેળ, ધર્મ, સ્વભાવ અને શક્તિ અનુસાર સૂર્ય જલતો રહે છે; તે દૈવીય સત્તાઓના તેજથી જ સૂર્ય પ્રજ્વલિત થાય છે. પોતાની કિરણોથી, સૂર્ય સર્વ અશુભતા દૂર કરે છે; મનુષ્યોની દુર્ભાગ્ય દૂર થાય છે, આ શુભ સત્તાઓના કારણે. કેટલાક વખત, સૂર્ય સાથે રહેલા આ દૈવીયો, સદાચાર કરનારના દુર્ભાગ્ય પણ દૂર કરે છે; તેઓ પોતાના અનુયાયીઓ સાથે આકાશમાં વિહાર કરે છે. તેજસ્વી, પાઠ કરતા, અને સર્વ જીવોને આનંદ આપતા, તેઓ સર્વ પ્રાણીઓની રક્ષા કરે છે અને દયાથી પ્રયત્ન કરે છે. આ બધા, દરેક મન્વંતર—પૂર્વ, ભવિષ્ય અને વર્તમાનમાં—સ્થાનાધિપતિ તરીકે રહે છે. આ રીતે, સૂર્ય સાથે સાત સમૂહો વસે છે, કુલ ચૌદ; દરેક ચૌદ મન્વંતરમાં આ દૈવીય સમૂહો છે. ઉનાળો, શિયાળો અને વરસાદમાં, તેઓ યોગ્ય ક્રમમાં ધર્મ, ઠંડક અને વરસાદ, દિવસ-રાતે, મુક્ત કરે છે. સૂર્ય, રોજ-રોજ, પોતાની કિરણો ફેરવીને, દેવ, પિતૃ અને મનુષ્યોને પૂર્ણ તૃપ્તિ આપે છે; પક્ષવાડા અને સમયના અંતે, દેવો (સૂર્યના) રસ પીવે છે. દર મહિને, સૂર્યની કિરણોમાં રહેલ અમૃત, સારા વરસાદ માટે, પિતૃઓ પીવે છે; દેવો, સૌમ્ય લોકો અને કવ્યો પણ તેનો ભાગ લે છે. સૂર્યની કિરણોથી ઉઠેલી અને વરસાદથી પોષાયેલી જળથી, મનુષ્યો ભૂખ પરાજય કરે છે—કૃષિમાંથી મળતી ખોરાકથી. આ રીતે, દેવો અડધા મહિના માટે તૃપ્ત થાય છે, પિતૃઓ મહિના માટે અમૃત અને અર્પણથી, અને મનુષ્યો સતત ખોરાકથી જીવે છે; સૂર્ય આ બધું, ગાયો દ્વારા આધારિત, વહેંચે છે. સૂર્ય એક જ ચક્રથી ઝડપી ગતિ કરે છે; દિવસના અંતે, અનવરત ઘોડાઓ સાથે, તે વિહારે છે. હરિ લીલા ઘોડાઓ દ્વારા વહેંચાય છે; તે હરિઓ સાથે જળ પીવે છે અને પુનઃ હજારો ધારાઓથી મુક્ત કરે છે; bewildered Hari, those swift Haris carry him. દિવસ-રાતે, એક ચક્રી રથમાં, સૂર્ય સાત ખંડ અને સાત મહાસાગરો સાત-સાત ઘોડાઓની સાત ટોળીઓથી ઝડપી વટાવે છે. મેટ્રિકલ રૂપ ધરાવતાં ઘોડાઓ સાથે, ચક્ર જોડાય છે; સ્થિરતા તેમને મળે છે, જે સ્વેચ્છા રૂપ ધારણ કરે છે, એકવાર જોત, મનની જેમ ઝડપી ગતિ કરે છે. લીલા, અનવરત, પિંગળ ઘોડાઓ—વેદમાં પારંગત—અંદર અને બહાર, સૂર્યના ચક્રમાં દિવસોની ક્રમબદ્ધ ગતિ કરે છે. આ રીતે, વર્ષના દરેક ઋતુ, મહિનામાં, વિવિધ દૈવીય સત્તાઓ, ઋષિ, અપ્સરા, ગંધર્વ, નાગ, યક્ષ, યાતુધાન—all reside with the sun, praising, protecting, and nourishing the entire universe through their combined brilliance and compassion.