మార్కణ్డేయపురాణమ్

విద్వేషిణీ తు యా కన్యా భృకుటీకుటిలాననా । తస్యా ద్వౌ తనయౌ పుంసామపకారప్రకాశకౌ॥౫౧.

కోపంతో, వంకర ముఖంతో ఉన్న ఆ కుమార్తెకు ఇద్దరు కుమారులు ఉంటారు. వారు మానవుల్లో హాని చేసే వారిగా ప్రసిద్ధి చెందారు.

నిర్బోజత్వం నరో యాతి నారీ వా శౌచవర్జితా । పైశున్యాభిరతం లోలమసజ్జననిషేవణమ్॥౫౧.

శుద్ధి లేని పురుషుడు గాని స్త్రీ గాని, పరనిందలో ఆనందించే వారు, చంచలమైన వారు, చెడ్డవారితో కలిసిపోతే, వారు బలహీనతకు లోనవుతారు.

పురుషద్వేషిణఞ్చైతౌ నారమాక్రమ్య తిష్ఠతః । మాత్రా భ్రాత్రా తథా మిత్రైరభీష్టైః స్వజనైః పరైః॥౫౧.

ఈ ఇద్దరూ ఇతరులను ద్వేషించే పురుషుడిని పట్టుకుంటారు. అతని తల్లి, అన్న, స్నేహితులు, ప్రియమైన వారు, బంధువులు, పరాయివారు ఎవరికైనా అతను ద్వేషం చూపినా అదే ఫలితం.

విద్విష్టో నాశమాయాతి పురుషో ధర్మతోర్ఽథతః । ఏకస్తు స్వగుణాంల్లోకే ప్రకాశయతి పాపకృత్॥౫౧.

ఇతరుల ద్వేషాన్ని పొందిన పురుషుడు ధర్మంలోనైనా, ధనంలోనైనా నశించిపోతాడు. కానీ ఒకడు మాత్రం తన స్వగుణాలతో లోకంలో పాపకార్యాలను బయటపెడతాడు.

ద్వితీయస్తు గుణాన్ మైత్రీం లోకస్థామపకర్షతి । ఇత్యేతే దౌః సహాః సర్వే యక్ష్మణః సన్తతావథ । పాపాచారాః సమాఖ్యాతా యైర్వ్యాప్తమఖిలం జగత్॥౫౧.

రెండవవాడు మాత్రం ఇతరుల గుణాలను, స్నేహాన్ని, లోకంలో స్థాయిని తగ్గిస్తాడు. ఇలా ఈ చెడు సహచరులు అన్నీ వ్యాధి సంతానమే. వీరి దుష్టచర్యలతో ప్రపంచమంతా నిండిపోయింది.

క్రౌష్టుకిరువాచ--- భగవన్ !కథితం సర్వం విస్తరేణ త్వయా మమ । స్వరోచిషస్తు చరితం జన్మ స్వారోచిషస్య తు ।। 68.

క్రౌష్టుకి ఇలా అడిగాడు — భగవంతుడా! మీరు నాకు సవివరంగా అన్నీ వివరించారు. స్వారోచిషుడి జననం, స్వారోచిషుడి చరిత్ర కూడా చెప్పారు.

యా తు సా పద్మినీ నామ విద్యా భోగోపపాదికా । తత్సంశ్రయాం యే నిధయస్తాన్ మే విస్తరతో వద ।। 68.

ఆ పద్మినీ అనే విద్య వల్ల అనుభవాలు కలుగుతాయని చెప్పారు. ఆ విద్యతో సంబంధం ఉన్న నిధులు ఏమిటో, వాటి వివరాలు చెప్పండి.

అష్టౌ యే నిధయస్తేషాం స్వరూపం ద్రవ్యసంస్థితిః । భవతాభిహితం సమ్యక్ శ్రోతుమిచ్ఛామ్యహం గురో ।। 68.

ఎనిమిది నిధులు ఉన్నాయని చెప్పారు. అవి ఎలా ఉంటాయో, వాటి స్వరూపం, వాటి ధాతువు, వాటి స్వభావం ఏమిటో, గురువుగారు, మీరు చెప్పినట్టు వినాలనుకుంటున్నాను.

మార్కణ్డేయ ఉవాచ--- పద్మినీ నామ యా విద్యా లక్ష్మీస్తస్యాశ్చ దేవతా । తదాధారాశ్చ నిధయస్తన్మే నిగదతః శ్రృణు ।। 68.

మార్కండేయుడు ఇలా అన్నాడు — పద్మినీ అనే విద్య లక్ష్మీదేవి స్వరూపమే. ఆ నిధులు ఆమె నివాసస్థానాలు. వాటి గురించి నేను చెప్పేది విను.

యత్ర పద్మమహాపద్మౌ తథా మకరకచ్ఛపౌ । ముకున్దో నన్దకశ్చైవ నీలః శఙ్ఖోఽష్టమో నిధిః ।। 68.

అందులో పద్మ, మహాపద్మ, అలాగే మకర, కచ్చప, ముకుంద, నందక, నీల, శంఖం అనే ఎనిమిది నిధులు ఉన్నాయి.

సత్యామృద్ధౌ భవన్త్యేతే సిద్ధిస్తేషాం హి జాయతే । ఏతే హ్రష్టౌ సమాఖ్యాతా నిధయస్తవ క్రౌష్టుకే ।। 68.

సంపద ఉన్నప్పుడు ఇవన్నీ సమృద్ధిగా ఉంటాయి. వాటి వల్ల విజయము కలుగుతుంది. ఈ ఎనిమిది నిధులు నీకు వివరించాను, క్రౌష్టుకి.

దేవాతానాం ప్రసాదేన సాధుసంసేవనేన చ । ఏభిరాలోకితం విత్తం మానుషస్య సదా మునే ।। 68.

మహర్షీ, దేవతల కృపతో, సద్గుణుల సహవాసంతో, మనిషికి సంపద ఎప్పుడూ ఇలాంటి మార్గాల్లోనే లభిస్తుంది.

యాదృక్్ స్వరూపం భవతి తన్మే నిగదతః శ్రృణు । పద్మో నామ నిధిః పూర్వం స యస్య భవతి ద్విజ ।। 68.

దాని స్వరూపం ఎలా ఉంటుందో నేను చెప్పుతాను, విను. ఒకప్పుడు పద్మం అనే నిధి ఉండేది; దాన్ని ఎవరు పొందారో, ద్విజుడా,

సుతస్య తత్సుతానాఞ్చ తత్పైత్రాణాఞ్చ నిత్యశః । దాక్షిణ్యసారః పురుషస్తేన చాధిష్ఠితో భవేత్ ।। 68.

ఆ నిధి అతని కుమారుడికి, మనవడికి, వారి వంశస్థులకు కూడా ఎప్పటికీ దయా గుణాన్ని కలిగిస్తుంది. ఆ మనిషి దానితో నడిపించబడతాడు.

సత్త్వాధారో మహాభోగో యతోఽసౌ సాత్త్వికో నిధిః । సువర్ణరూప్యతామ్రాదిధాతూనాఞ్చ పరిగ్రహమ్ ।। 68.

ఆ నిధి సత్వగుణంతో నిండినది, గొప్ప ఆనందాన్ని ఇస్తుంది. ఎందుకంటే అది సాత్విక నిధి. అది బంగారం, వెండి, రాగి వంటి లోహాలను సంపాదించేందుకు సహాయపడుతుంది.

కరోత్యతితరాం సోఽథ తేషాఞ్చ క్రయావిక్రయమ్ । కరోతి చ తథా యజ్ఞాన్ దక్షిణాఞ్చ ప్రయచ్ఛతి ।। 68.

అతడు వాటిని కొనుగోలు, అమ్మకాలు ఎక్కువగా చేస్తాడు. అలాగే యజ్ఞాలు నిర్వహించి, దానాలు కూడా ఇస్తాడు.

సభాం దేవనికేతాంశ్చ స కారయతి తన్మనాః । సత్త్వాధారో నిధిశ్చాన్యో మహాపద్మ ఇతి శ్రుతః ।। 68.

ఆ ఉద్దేశంతో సభలు, దేవాలయాలు నిర్మించిస్తాడు. ఇంకొకటి, మహాపద్మం అనే నిధి కూడా సత్వగుణంతోనే ఉంటుంది.

సత్త్వప్రధానో భవతి తేన చాధిష్ఠితో నరః । కరోతి పద్మరాగాదిరత్నానాఞ్చ పరిగ్రహమ్ ।। 68.

దానితో నడిపించబడే మనిషి సత్వగుణమే ఎక్కువగా కలిగి ఉంటాడు. అతడు పద్మరాగం వంటి రత్నాలను సంపాదిస్తాడు.

మౌక్తికానాం ప్రవాలానాం తేషాం చ క్రయవిక్రయాన్ । దదాతి యోగశీలేభ్యస్తేషామావసథాంస్తథా ।। 68.

అతడు ముత్యాలు, పొగాకర్రలు కొనుగోలు, అమ్మకాలు చేస్తాడు. యోగాభ్యాసంలో నిమగ్నులైన వారికి నివాసాలు కూడా కల్పిస్తాడు.

స కారయతి తచ్ఛీలః స్వయమేవ చ జాయతే । తత్ప్రసూతాస్తథాశీలాః పుత్రపౌత్రక్రమేణ చ ।। 68.

అతడు తన స్వభావం ప్రకారం అలా ప్రవర్తిస్తాడు. అతని కుమారులు, మనవళ్లు కూడా అదే స్వభావంతో పుట్టుతారు.

పూర్వర్ద్ధిమాత్రః సప్తాసౌ పురుషాంశ్చ న ముఞ్చతి । తామసో మకరో నామ నిధిస్తేనావలోకితః ।। 68.

అతడు పూర్వపు ఐశ్వర్యాన్ని మాత్రమే నిలుపుకుంటాడు, ఇతరులను విడిచిపెట్టడు. మకరం అనే నిధి తామసికమైనదిగా ప్రసిద్ధి.

పురుషోఽథ తమః ప్రాయః సుశీలోఽపి హి జాయతే । బాణ-ఖడ్్గÐష్ట-ధనుషాం చమ్ర్మణాఞ్చ పరిగ్రహమ్ ।। 68.

అతను మంచి స్వభావం ఉన్నవాడైనా, ఎక్కువగా అజ్ఞానంతో నిండిపోతాడు. బాణాలు, ఖడ్గాలు, విల్లు, చర్మాలు వంటి వాటిని సంపాదిస్తాడు.

దంశనానాఞ్చ కురుతే యాతి మైత్రీఞ్చ రాజభిః । దదాతి శౌయ్ర్యవృత్తీనాం భూభుజాంయే చ తత్ప్రియాః ।। 68.

అతడు కాటేసే ఆయుధాల వ్యాపారం చేస్తాడు, రాజులతో స్నేహాలు కలుపుకుంటాడు. ధైర్యవంతులైనవారికి, రాజులకు ఇష్టమైనవారికి దానాలు ఇస్తాడు.

క్రయవిక్రయే చ శస్త్రాణాం నాన్యత్ర ప్రీతిమేతి చ । ఏకస్యైవ భవత్యేష నరస్య న సుతానుగః ।। 68.

అతడు ఆయుధాల కొనుగోలు, అమ్మకాలలో మాత్రమే ఆనందాన్ని పొందుతాడు, వేరే దేనిలో కాదు. ఈ నిధి ఒక్క మనిషికే చెందుతుంది, అతని కుమారులకు కాదు.

ద్రవ్యార్థం దస్యుతో నాశం సంగ్రామే చాపి స వ్రజేత్ । కచ్ఛపశ్చ నిధిర్యోఽసౌ నరస్తేనాభివీక్షితః ।। 68.

ధనార్జన కోసం దొంగల చేతిలో లేదా యుద్ధంలో నాశనం కావచ్చు. అటువంటి మనిషిలో కచ్చపం అనే నిధి కనిపిస్తుంది.

తమః ప్రధానో భవతి యతోఽసౌ తామసో నిధిః । వ్యవహారానశేషాంస్తు పుణ్యజాతైః కరోతి చ ।। 68.

అతడు అజ్ఞానంతో నిండిపోతాడు, ఎందుకంటే అది తామస నిధి. అయినా, పుణ్యఫలంతో అన్ని రకాల వ్యాపారాలు చేస్తాడు.

కర్మస్థానఖిలాంశ్చైవన వి•ాసితి కస్యచిత్ । సమస్తాని యథాఙ్గాని సంహరత్యేవ కచ్ఛపః ।। 68.

తన పనులన్నీ ఎవరికీ తెలియనివ్వడు. తాబేలు తన అవయవాలను లోపలికి తీసుకున్నట్టు, అతడూ అంతే చేస్తాడు.

తథా విష్టభ్య చిత్తాని తిష్ఠత్యాయతమానసః । న దదాతి న వా భుఙ్్క్తే తద్వినాశభయాకులః ।। 68.

అలాగే, తన మనసును అదుపులో ఉంచి, లోపలికి మళ్లిపోతాడు. నష్టభయంతో, ఎవరికీ ఇవ్వడు, తాను కూడా ఆస్వాదించడు.

నిధానముర్వ్వ్యాం కురుతే నిధిః సోఽప్యేకపూరుషః । రజోగుణమయశ్చాన్యో ముకున్దో నామ యో నిధిః ।। 68.

అతడు భూమిలో తన నిధిని దాచిపెడతాడు. ఆ నిధి ఒక్క మనిషికే చెందుతుంది. ఇంకొకటి, ముకుందం అనే నిధి, రాజోగుణంతో కూడినది.