ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਪੁਰਾਣਮ੍

ਕੋष੍ਠਾਗਾਰਂ ਚ ਕੋषਂ ਚ ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦ੍ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤਵ । ਵਿਨਾ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਚ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਸ਼ਰੀਰਂ ਚ ਤਵਾਨਘ॥੭.

ਤੁਹਾਡਾ ਖਜਾਨਾ, ਗੋਦਾਮ ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਤਨੀ, ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਪਾਪ ਰਹਿਤ।

ਧਰ੍ਮਂ ਚ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਯੋ ਯਾਨ੍ਤਮਨੁਗਚ੍ਛਤਿ । ਬਹੁਨਾ ਵਾ ਕਿਮੁਕ੍ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ ਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍॥੭.

ਅਤੇ ਉਹ ਧਰਮ, ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਦਿਓ।

; ਪਕ੍ਸ਼ਿਣ ਊਚੁਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੇਨੈਵ ਮਨਸਾ ਸੋऽਵਿਕਾਰਮੁਖੋ ਨृਪਃ । ਤਸ੍ਯਰ੍षੇਰ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਥੇਤ੍ਯਾਹ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ॥੭.

ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਖੁਸ਼ ਮਨ ਅਤੇ ਅਡੋਲ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ' ਕਿਹਾ।

; ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਯਦਿ ਮੇ ਦਤ੍ਤਂ ਰਾਜ੍ਯਮੁਰ੍ਵੋ ਬਲਂ ਧਨਮ੍ । ਪ੍ਰਭੁਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਯ ਰਾਜਰ੍षੇ ਰਾਜ੍ਯਸ੍ਥੇ ਤਾਪਸੇ ਮਯਿ॥੭.

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਰਾਜ, ਧਰਤੀ, ਤਾਕਤ, ਧਨ—ਸਭ ਕੁਝ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ, ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਜਦ ਤਪਸਵੀ ਰਾਜ ਵਿਚ ਹੈ, ਤਾਕਤ ਕਿਸ ਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ?

; ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨਪਿ ਮਯਾ ਕਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਨ੍ ਦਤ੍ਤਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਪਿ ਭਵਾਨ੍ ਸ੍ਵਾਮੀ ਕਿਮੁਤਾਦ੍ਯ ਮਹੀਪਤਿਃ॥੭.

ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਵੀ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸੀ; ਹੁਣ ਤਾਂ, ਰਾਜਾ, ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਕੇ।

; ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਯਦਿ ਰਾਜਂਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਮਮ ਸਰ੍ਵਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਯਤ੍ਰ ਮੇ ਵਿषਯੇ ਸ੍ਵਾਮ੍ਯਂ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿष੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ॥੭.

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜਿੱਥੇ ਮੇਰਾ ਹਕ ਹੈ, ਉਥੋਂ ਤੁਸੀਂ ਨਿਕਲੋ।

ਸ਼੍ਰੋਣੀਸੂਤ੍ਰਾਦਿਸਕਲਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭੂषਣਸਂਗ੍ਰਹਮ੍ । ਤਰੁਵਲ੍ਕਲਮਾਬਧ੍ਯ ਸਹ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਸੁਤੇਨ ਚ॥੭.

ਸਾਰੇ ਗਹਿਣੇ, ਪੱਟੇ ਤੇ ਧਾਗੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਛਾਲ ਪਹਿਨ ਲਈ।

; ਪਕ੍ਸ਼ਿਣ ਊਚੁਃ ਤਥੇਤਿ ਚੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਰਾਜਾ ਗਨ੍ਤੁਂ ਪ੍ਰਚਕ੍ਰਮੇ । ਸ੍ਵਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਸ਼ੈਵ੍ਯਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਬਾਲਕੇਨਾਤ੍ਮਜੇਨ ਚ॥੭.

ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ' ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਹ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ੈਵਿਆ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਵ੍ਰਜਤਃ ਸ ਤਤੋ ਰੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਪਨ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰਾਹ ਤਂ ਨृਪਮ੍ । ਕ੍ਵ ਯਾਸ੍ਯਸੀਤ੍ਯਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਮੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਰਾਜਸੂਯਿਕੀਮ੍॥੭.

ਜਦ ਉਹ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਰਸਤਾ ਰੋਕ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਤੁਸੀਂ ਕਿਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਰਾਜਸੂਈ ਯਜਨ ਦੀ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨਾ ਦੇ ਕੇ?

; ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ ਭਗਵਨ੍ ਰਾਜ੍ਯਮੇਤਤ੍ ਤੇ ਦਤ੍ਤਂ ਨਿਹਤਕਣ੍ਟਕਮ੍ । ਅਵਸ਼ਿष੍ਟਮਿਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨਦ੍ਯ ਦੇਹਤ੍ਰਯਂ ਮਮ॥੭.

ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਭਗਵਾਨ, ਇਹ ਰਾਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ। ਹੁਣ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਤਿੰਨ ਸਰੀਰ ਹੀ ਬਚੇ ਹਨ।

; ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਤਥਾਪਿ ਖਲੁ ਦਾਤਵ੍ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਮੇ ਯਜ੍ਞਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ । ਵਿਸ਼ੇषਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਹਨ੍ਤ੍ਯਦਤ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍॥੭.

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ ਵੀ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਯਜਨ ਦੀ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇ ਦੱਖਣਾ ਨਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ, ਇਹ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਯਾਵਤ੍ ਤੋषੋ ਰਾਜਸੂਯੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤਭਵੇਨ੍ਨृਪ । ਤਾਵਦੇਵ ਤੁ ਦਾਤਵ੍ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਰਾਜਸੂਯਿਕੀ॥੭.

ਜਦ ਤੱਕ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਰਾਜਨ, ਤਦ ਤੱਕ ਰਾਜਸੂਯ ਦੀ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਚ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਯੋਦ੍ਧਵ੍ਯਂ ਚਾਤਤਾਯਿਭਿਃ । ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤਥਾ ਚਾਰ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯੈਵ ਪ੍ਰਾਕ੍ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍॥੭.

ਵਾਅਦਾ ਕਰਕੇ, ਤੈਨੂੰ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਪਵੇਗੀ; ਅਤਤਾਈਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਪਵੇਗਾ; ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ—ਇਹ ਸਭ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

; ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ ਭਗਵਨ੍ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਦਾਸ੍ਯੇ ਕਾਲਕ੍ਰਮੇਣ ਤੇ । ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਕੁਰੁ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੇ ਸਦ੍ਭਾਵਮਨੁਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਚ॥੭.

ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਭਗਵਾਨ, ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਮੈਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ। ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ, ਵਿਪ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੇਰੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ।

; ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਕਿਮ੍ਪ੍ਰਮਾਣੋ ਮਯਾ ਕਾਲਃ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਤੇ ਜਨਾਧਿਪ । ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸ਼ਾਪਾਗ੍ਨਿਰਨ੍ਯਥਾ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਧਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ॥੭.

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਤੇਰਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਾਂ? ਜਲਦੀ ਦੱਸ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਅੱਗ ਤੈਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਵੇਗੀ।

; ਹਰਿਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ ਮਾਸੇਨ ਤਵ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੇ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਧਨਮ੍ । ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ਵਿਤ੍ਤਮਨੁਜ੍ਞਾਂ ਦਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ॥੭.

ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਿਪ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯਜਨ ਦੀ ਦੱਖਣਾ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਧਨ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿਓ ਕਿ ਮੈਂ ਦੇ ਸਕਾਂ।

; ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਗਚ੍ਛ ਗਚ੍ਛ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਮਨੁਪਾਲਯ । ਸ਼ਿਵਸ਼੍ਚ ਤੇऽਧ੍ਵਾ ਭਵਤੁ ਮਾ ਸਨ੍ਤੁ ਪਰਿਪਨ੍ਥਿਨਃ॥੭.

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚਲੋ, ਚਲੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਿਭਾਓ। ਤੇਰਾ ਰਸਤਾ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਆਵੇ।

; ਪਕ੍ਸ਼ਿਣ ਊਚੁਃ ਅਨੁਜ੍ਞਾਤਸ਼੍ਚ ਗਚ੍ਛੇਤਿ ਜਗਾਮ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ । ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਮਨੁਚਿਤਾ ਗਨ੍ਤੁਮਨ੍ਵਗਚ੍ਛਤ ਤਂ ਪ੍ਰਿਯਾ॥੭.

ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲੀ, ਉਹ ਚਲ ਪਿਆ; ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲੀ।

ਤਂ ਸਭਾਰ੍ਯਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਨਿਰ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਸਸੁਤਂ ਪੁਰਾਤ੍ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ ਪੌਰਾ ਰਾਜ੍ਞਸ਼੍ਚੈਵਾਨੁਯਾਯਿਨਃ॥੭.

ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸਾਥੀ ਵੀ।

ਹਾਨਾਥ ਕਿਂ ਜਹਾਸ੍ਯਸ੍ਮਾਨ੍ ਨਿਤ੍ਯਾਰ੍ਤਿਪਰਿਪੀਡਿਤਾਨ੍ । ਤ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਤਤ੍ਪਰੋ ਰਾਜਨ੍ ਪੌਰਾਨੁਗ੍ਰਹਕृਤ੍ ਤਥਾ॥੭.

ਹਾ ਨਾਥ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੁਖੀ ਤੇ ਪੀੜਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ? ਤੂੰ ਧਰਮ ਦੇ ਪੱਕੇ ਹੋ, ਰਾਜਨ, ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਨਯਾਸ੍ਮਾਨਪਿ ਰਾਜਰ੍षੇ ਯਦਿ ਧਰ੍ਮਮਵੇਕ੍ਸ਼ਸੇ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਤਿष੍ਠ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਭਵਤੋ ਮੁਖਪਙ੍ਕਜਮ੍॥੭.

ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਜੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੈਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਨਾਲ ਲੈ ਚਲ। ਰਾਜਨ, ਇੱਕ ਪਲ ਰੁਕ ਜਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਤੇਰਾ ਕੰਵਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਸਕੀਏ।

ਪਿਬਾਮੋ ਨੇਤ੍ਰਭ੍ਰਮਰੈਃ ਕਦਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਹੇ ਪੁਨਃ । ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਯਾਤਸ੍ਯ ਪੁਰੋ ਯਾਨ੍ਤਿ ਪृष੍ਠੇ ਚ ਪਾਰ੍ਥਿਵਾਃ॥੭.

ਅਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਮਧੁਮੱਖੀ ਵਰਗੀਆਂ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਫਿਰ ਕਦੋਂ ਵੇਖਾਂਗੇ? ਜੋ ਰਾਜਾ ਦੇ ਅੱਗੇ ਤੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ।

ਤਸ੍ਯਾਨੁਯਾਤਿ ਭਾਰ੍ਯੇਯਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਬਾਲਕਂ ਸੁਤਮ੍ । ਯਸ੍ਯ ਭृਤ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਯਾਤਸ੍ਯ ਯਾਨ੍ਤਯਗ੍ਰੇ ਕੁਞ੍ਜਚਰਸ੍ਥਿਤਾਃ॥੭.

ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਨੌਕਰ, ਜਦ ਉਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਰਸਤੇ 'ਚ ਖੜੇ।

ਸ ਏष ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋऽਦ੍ਯ ਗਚ੍ਛਤਿ । ਹਾ ਰਾਜਨ੍ ਸੁਕੁਮਾਰਂ ਤੇ ਸੁਭ੍ਰੁ ਸੁਤ੍ਵਚਮੁਨ੍ਨਸਮ੍॥੭.

ਇਹ ਰਾਜਾ ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਹੁਣ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਹਾ ਰਾਜਨ, ਤੇਰਾ ਨਰਮ ਚਿਹਰਾ, ਸੁੰਦਰ ਭਵਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਥਿ ਪਾਂਸ਼ੁਪਰਿਕ੍ਲਿष੍ਟਂ ਮੁਖਂ ਕੀਦृਗ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਤਿष੍ਠ ਤਿष੍ਠ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਮਨੁਪਾਲਯ॥੭.

ਰਸਤੇ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ? ਰੁਕੋ, ਰੁਕੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਿਭਾਓ।

ਆਨृਸ਼ਂਸ੍ਯਂ ਪਰੋ ਧਰ੍ਮਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ । ਕਿਂ ਦਾਰੈਃ ਕਿਂ ਸੁਤੈਰ੍ਨਾਥ ਧਨੈਰ੍ਧਾਨ੍ਯੈਰਥਾਪਿ ਵਾ॥੭.

ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਰਮ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਲਈ। ਦਾਰਾ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ ਜਾਂ ਅਨਾਜ—ਇਹ ਸਭ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਦੇ ਨਹੀਂ, ਨਾਥ।

ਸਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਛਾਯਾਭੂਤਾ ਵਯਂ ਤਵ । ਹਾਨਾਥ ਹਾ ਮਹਾਰਾਜ ਹਾ ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ ਕਿਂ ਜਹਾਸਿ ਨਃ॥੭.

ਇਹ ਸਭ ਛੱਡ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਛਾਂ ਬਣ ਗਏ ਹਾਂ। ਹਾ ਨਾਥ, ਹਾ ਮਹਾਰਾਜ, ਹਾ ਸਵਾਮੀ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?

ਯਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਤਤ੍ਰ ਹਿ ਵਯਂ ਤਤ੍ ਸੁਖਂ ਯਤ੍ਰ ਵੈ ਭਵਾਨ੍ । ਨਗਰਂ ਤਦ੍ਭਵਾਨ੍ ਯਤ੍ਰ ਸ ਸ੍ਵਰ੍ਗੋ ਯਤ੍ਰ ਨੋ ਨृਪਃ॥੭.

ਜਿਥੇ ਤੁਸੀਂ ਹੋ, ਉਥੇ ਅਸੀਂ ਵੀ ਹਾਂ; ਖੁਸ਼ੀ ਵੀ ਓਥੇ ਹੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਤੁਸੀਂ ਵੱਸਦੇ ਹੋ। ਜਿਥੇ ਤੁਸੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਉਹੀ ਸਾਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਥੇ ਸਾਡਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਓਥੇ ਹੀ ਸਾਡਾ ਸੁੱਖ ਹੈ।

ਇਤਿ ਪੌਰਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਸ਼ੋਕਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ । ਅਤਿष੍ਠਤ੍ ਸ ਤਦਾ ਮਾਰ੍ਗੇ ਤੇषਾਮੇਵਾਨੁਕਮ੍ਪਯਾ॥੭.

ਇਹ ਸ਼ਹਿਰਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਗਹਿਰੀ ਉਦਾਸੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਖੜਾ ਰਹਿ ਗਿਆ।