ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਪੁਰਾਣਮ੍

ਤਵ ਪੁਤ੍ਰੋ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨਰਾਧਿਪ । ਤਸ੍ਮਾਪ੍ਰਤਿਹਤਂ ਚਕ੍ਰਮਸ੍ਯਾਂ ਭੁਵਿ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ ੭੨.

"ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਰਾਜੇ, ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ; ਉਸ ਦੀ ਰਾਜਗੱਦੀ ਦਾ ਚੱਕਰ ਇਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਅਜਿੱਤ ਰਹੇਗਾ।"

ਸਰ੍ਵਾਰ੍ਥਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੋ ਧਰ੍ਮਾਨੁष੍ਠਾਨਤਤ੍ਪਰਃ । ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇਸ਼੍ਵਰੋ ਧੀਮਾਨ੍ ! ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਸ ਵੈ ਮਨੁਃ ॥ ੭੨.

"ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇਗਾ; ਬੁਧੀਮਾਨ! ਉਹ ਮਨਵੰਤਰੀ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਮਨੂ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਇਤਿ ਦਤ੍ਵਾ ਵਰਂ ਤਸ੍ਮੈ ਨਾਗਰਾਜਸੁਤਾ ਤਤਃ । ਸਖੀਂ ਤਾਂ ਸਂਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯ ਪਾਤਾਲਮਗਮਨ੍ਮੁਨੇ ॥ ੭੨.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਗ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੀ ਸਖੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਪਾਤਾਲ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਗਈ, ਹੇ ਮুনি।"

ਤਤ੍ਰ ਤਸ੍ਯ ਤਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਰਮਤਃ ਪृਥਿਵੀਪਤੇਃ । ਜਗਾਮ ਕਾਲਃ ਸੁਮਹਾਨ੍ ਪ੍ਰਜਾਃ ਪਾਲਯਤਸ੍ਤਥਾ ॥ ੭੨.

ਉਥੇ, ਜਦੋਂ ਪૃਥਵੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।

ਤਤਃ ਸ ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਤਨਯੋ ਜਜ੍ਞੇ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਂ ਯਥਾ ਕਾਨ੍ਤਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣਮਣ੍ਡਲਃ ॥ ੭੨.

ਫਿਰ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਚੰਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਜਾਤੇ ਮੁਦਂ ਪ੍ਰਾਪੁਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਮਹਾਤ੍ਮਨਿ । ਦੇਵਦੁਨ੍ਦੁਭਯੋ ਨੇਦੁਃ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਃ ਪਪਾਤ ਚ ॥ ੭੨.

ਉਸ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਜਨਮ ਤੇ, ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਗਾਰੇ ਵੱਜੇ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ।

ਤਸ੍ਯ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਪੁਃ ਕਾਨ੍ਤਂ ਭਵਿष੍ਯਂ ਸ਼ੀਲਮੇਵ ਚ । ਔਤ੍ਤਮਸ਼੍ਚੇਤਿ ਮੁਨਯੋ ਨਾਮ ਚਕ੍ਰੁਃ ਸਮਾਗਤਾਃ ॥ ੭੨.

ਜਦੋਂ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਉਸਦਾ ਸੋਹਣਾ ਰੂਪ, ਭਵਿੱਖ ਤੇ ਚੰਗਾ ਸੁਭਾਉ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ 'ਉੱਤਮ' ਰੱਖਿਆ।

ਜਾਤੋऽਯਮੁਤ੍ਤਮੇ ਵਂਸ਼ੇ ਤਤ੍ਰ ਕਾਲੇ ਤਥੋਤ੍ਤਮੇ । ਉਤ੍ਤਮਾਵਯਵਸ੍ਤੇਨ ਔਤ੍ਤਮੋऽਯਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ ੭੨.

ਉਹ ਉੱਤਮ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਚੰਗੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 'ਉੱਤਮ' ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਯ ਸੁਤਃ ਸੋऽਥ ਨਾਮ੍ਨਾ ਖ੍ਯਾਤਸ੍ਤਥੌਤ੍ਤਮਃ । ਮਨੁਰਾਸੀਤ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵੋ ਭਾਗੁਰੇ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਮਮ ॥ ੭੨.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉੱਤਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਉੱਤਮ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ, ਮਨੂ ਬਣਿਆ; ਭਾਗੁਰੀ, ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਸੁਣ।

ਉਤ੍ਤਮਾਖ੍ਯਾਨਮਖਿਲਂ ਜਨ੍ਮ ਚੈਵੋਤ੍ਤਮਸ੍ਯ ਚ । ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਵਿਦ੍ਵੇषਂ ਸ ਕਦਾਚਿਨ੍ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ ॥ ੭੨.

ਜੋ ਕੋਈ ਉੱਤਮ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਸਦਾ ਸੁਣਦਾ ਰਹੇ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ।

ਇष੍ਟੈਰ੍ਦਾਰੈਸ੍ਤਥਾ ਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਬਨ੍ਧੁਭਿਰ੍ਵਾ ਕਦਾਚਨ । ਵਿਯੋਗੋ ਨਾਸ੍ਯ ਭਵਿਤਾ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਃ ਪਠਤੋऽਪਿ ਵਾ ॥ ੭੨.

ਜੋ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪਤਨੀ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਛੋੜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਤਸ੍ਯ ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ! ਵਦਤੋ ਮੇ ਨਿਸ਼ਾਮਯ । ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਤਤ੍ਰ ਯਸ਼੍ਚੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਯੇ ਚ ਦੇਵਾਸ੍ਤਥਰ੍षਯਃ ॥ ੭੨.

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੇ ਮਨਵੰਤਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੌਣ ਇੰਦਰ ਸੀ, ਕੌਣ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਨ, ਇਹ ਵੀ ਸੁਣ।

ਮਾਰ੍ਤਣ੍ਡ ਰਸ੍ਯਵੇਰ੍ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਨਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਃ । ਸਂਜ੍ਞਾ ਨਾਮ ਮਹਾਭਾਗ ਤਸ੍ਯਾਂ ਭਾਨੁਰਜੀਜਨਤ੍ ॥ ੭੭.

ਮਾਰਤੰਡ, ਰਸੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਪਤੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸੰਜਨਾ ਸੀ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਭਾਨੂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।

ਮਨੁਂ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਯਸ਼ਸਮਨੇਕਜ੍ਞਾਨਪਾਰਗਮ੍ । ਵਿਵਸ੍ਵਤਃ ਸੁਤੋ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਤੁ ਸਃ ॥ ੭੭.

ਮਨੂ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਵਿਵਸਵਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਵਸਵਤ ਮਨੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਂਜ੍ਞਾ ਚ ਰਵਿਣਾ ਦृष੍ਟਾ ਨਿਮੀਲਯਤਿ ਲੋਚਨੇ । ਯਤਸ੍ਤਤਃ ਸਰੋषੋਰ੍ऽਕਃ ਸਂਜ੍ਞਾਂ ਨਿष੍ਠੁਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ ੭੭.

ਜਦੋਂ ਸੰਜਨਾ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਨੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਨੇਤਰ ਬੰਦ ਕਰ ਲੈਣੀ ਸੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਸੂਰਜ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਬੋਲਿਆ।

ਮਯਿ ਦृष੍ਟੇ ਸਦਾ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਕੁਰੁषੇ ਨੇਤ੍ਰਸਂਯਮਮ੍ । ਤਸ੍ਮਾਜ੍ਜਨਿष੍ਯਸੇ ਮੂਢੇ ਪ੍ਰਜਾਸਂਯਮਨਂ ਯਮਮ੍ ॥ ੭੭.

ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅੱਖਾਂ ਰੋਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮੂਰਖ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਮ ਦਾ ਜਨਮ ਦੇਵੇਂਗੀ।

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਤਤਃ ਸਾ ਚਪਲਾਂ ਦृष੍ਟਿਂ ਦੇਵੀ ਚਕ੍ਰੇ ਭਯਾਕੁਲਾ । ਵਿਲੋਲਿਤਦृਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪੁਨਰਾਹ ਚ ਤਾਂ ਰਵਿਃ ॥ ੭੭.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਘੁਮਾ ਲਈ; ਜਦ ਸੂਰਜ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਅੱਖਾਂ ਡੋਲਦੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ, ਉਹ ਮੁੜ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।

ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਲੋਲਿਤਾ ਦृष੍ਟਿਰ੍ਮਯਿ ਦृष੍ਟੇ ਤ੍ਵਯਾਧੁਨਾ । ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਲੋਲਾਂ ਤਨਯਾਂ ਨਦੀਂ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਸਵਿष੍ਯਸਿ ॥ ੭੭.

ਹੁਣ, ਜਦ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅੱਖਾਂ ਡੋਲਦੀ ਹੈਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਇੱਕ ਧੀ, ਇੱਕ ਨਦੀ 'ਵਿਲੋਲਾ' ਦਾ ਜਨਮ ਦੇਵੇਂਗੀ।

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਤੁ ਸਂਜਜ੍ਞੇ ਭਰ੍ਤृਸ਼ਾਪੇਨ ਤੇਨ ਵੈ । ਯਮਸ਼੍ਚ ਯਮੁਨਾ ਚੇਯਂ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਾ ਸੁਮਹਾਨਦੀ ॥ ੭੭.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਸੰਜਨਾ ਤੋਂ ਯਮ ਤੇ ਇਹ ਯਮੁਨਾ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਦੀ ਹੈ, ਜਨਮੀ।

ਸਾਪਿ ਸਂਜ੍ਞਾ ਰਵੇਸ੍ਤੇਜਃ ਸੇਹੇ ਦੁਃ ਖੇਨ ਭਾਮਿਨੀ । ਅਸਹਨ੍ਤੀ ਚ ਸਾ ਤੇਜਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਵੈ ਤਦਾ ॥ ੭੭.

ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਸੰਜਨਾ ਨੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਸਹੀ; ਜਦ ਉਹ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੀ, ਤਾਂ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਈ।

ਕਿਙ੍ਕਰੋਮਿ ਕ੍ਵ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਕ੍ਵ ਗਤਾਯਾਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਵृਤਿਃ । ਭਵੇਨ੍ਮਮ ਕਥਂ ਭਰ੍ਤਾ ਕੋਪਮਰ੍ਕਸ਼੍ਚ ਨੈष੍ਯਤਿ ॥ ੭੭.

ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ? ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਆਰਾਮ ਮਿਲੇ? ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਮੈਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਕਿਵੇਂ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ?

ਇਤਿ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਬਹੁਧਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਸੁਤਾ ਤਦਾ । ਬਹੁ ਮੇਨੇ ਮਹਾਭਾਗਾ ਪਿਤृਸਂਸ਼੍ਰਯਮੇਵ ਸਾ ॥ ੭੭.

ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੀ ਧੀ, ਉਹ ਸੁਭਾਗੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਓਟ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਮੰਨ ਲਿਆ।

ਤਤਃ ਪਿਤृਗृਹੇ ਗਨ੍ਤੁਂ ਕृਤਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀ । ਛਾਯਾਮਯੀਮਾਤ੍ਮਤਨੁਂ ਨਿਰ੍ਮਮੇ ਦਯਿਤਾਂ ਰਵੇਃ ॥ ੭੭.

ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਜਾਣ ਦਾ ਪੱਕਾ ਮਨ ਬਣਾਕੇ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਇੱਕ ਛਾਂ-ਜਿਹੀ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਸੀ।

ਤਾਞ੍ਚੋਵਾਚ ਤ੍ਵਯਾ ਵੇਸ਼੍ਮਨ੍ਯਤ੍ਰ ਭਾਨੋਰ੍ਯਥਾ ਮਯਾ । ਤਥਾ ਸਮ੍ਯਗਪਤ੍ਯੇषੁ ਵਰ੍ਤਿਤਵ੍ਯਂ ਯਥਾ ਰਵੌ ॥ ੭੭.

ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਭਾਨੂ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ, ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਰਤਾਵ ਕਰੀਂ।'

ਪृष੍ਟਯਾਪਿ ਨ ਵਾਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਥੈਤਦ੍ਗਮਨਂ ਮਮ । ਸੈਵਾਸ੍ਮਿ ਨਾਮ ਸਂਜ੍ਞੇਤਿ ਵਾਚ੍ਯਮੇਤਤ੍ਸਦਾ ਵਚਃ ॥ ੭੭.

'ਜੇਕਰ ਪੁੱਛਿਆ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਾ ਆਖੀਂ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹੀ ਆਖੀਂ: ਮੈਂ ਨਾਮ ਸੰਜਨਾ ਹਾਂ।'

ਛਾਯਸਂਜ੍ਞੋਵਾਚ ਆਕੇਸ਼ਗ੍ਰਹਣਾਦ੍ਦੇਵਿ ! ਆਸ਼ਾਪਾਚ੍ਚ ਵਚਸ੍ਤਵ । ਕਰਿष੍ਯੇ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਵृਤ੍ਤਨ੍ਤੁ ਸ਼ਾਪਕਰ੍षਣਾਤ੍ ॥ ੭੭.

ਛਾਂ-ਸੰਜਨਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਦੇਵੀ! ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਵਾਲ ਫੜਨ ਅਤੇ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਕੇ, ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਸੱਚ ਆਖ ਦਿਆਂਗੀ।'

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਸਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਜਗਾਮ ਭਵਨਂ ਪਿਤੁਃ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵष੍ਟਾਰਂ ਤਪਸਾ ਧੂਤਕਲ੍ਮषਮ੍ ॥ ੭੭.

ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਗਈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਤਵਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।

ਬਹੁਮਾਨਾਚ੍ਚ ਤੇਨਾਪਿ ਪੂਜਿਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ । ਤਸ੍ਥੌ ਪਿਤृਗृਹੇ ਸਾ ਤੁ ਕਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਲਮਨਿਨ੍ਦਿਤਾ ॥ ੭੭.

ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਰਹੀ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਦੋਸ਼ ਦੇ।

ਤਤਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਹ ਚਾਰ੍ਵਙ੍ਗੀ ਪਿਤਾ ਨਾਤਿਚਿਰੋषਿਤਾਮ੍ । ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਚ ਤਨਯਾਂ ਪ੍ਰੇਮਬਹੁਮਾਨਪੁਰਃ ਸਰਮ੍ ॥ ੭੭.

ਫਿਰ, ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਨਾ ਰਹਿਣ ਦੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਤੇ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਆਖਿਆ।