ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਗਰ੍ਭਮਤ੍ਤ੍ਯੇਕੋ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੋਹਯਤੇऽਪਰਾ । ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਮੋਹਨਾਤ੍ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਪਮਣ੍ਡੂਕਕਚ੍ਛਪਾਃ॥੫੧.

ਇੱਕ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਦੂਜਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਟਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਭਟਕਣ ਤੋਂ ਸੱਪ, ਡੱਡੂ ਤੇ ਕਛੂਏ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਸਰੀਸृਪਾਣਿ ਚਾਨ੍ਯਾਨਿ ਪੁਰੀषਮਥਵਾ ਪੁਨਃ । षਣ੍ਮਾਸਾਨ੍ ਗੁਰ੍ਵਿਣੀਂ ਮਾਂਸਮਸ਼੍ਨੁਵਾਨਾਮਸਂਯਤਾਮ੍॥੫੧.

ਹੋਰ ਰੇਂਗਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਜਾਂ ਹੋਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਮਲ ਤੋਂ। ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ, ਜੇ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਬੇਹਿਸਾਬ ਮਾਸ ਖਾਂਦੀ ਹੋਵੇ—

ਵृਕ੍ਸ਼ਚ੍ਛਾਯਾਸ਼੍ਰਯਾਂ ਰਾਤ੍ਰਾਵਥਵਾ ਤ੍ਰਿਚਤੁष੍ਪਥੇ । ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨਕਟਭੂਮਿष੍ਠਾਮੁਤ੍ਤਰੀਯਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਮ੍॥੫੧.

—ਰਾਤ ਨੂੰ ਰੁੱਖ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠਾਂ, ਜਾਂ ਤਿੰਨ-ਚੌਕ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ, ਜਾਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਜਾਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਜਾਂ ਬਿਨਾ ਉਪਰਲੇ ਕਪੜੇ ਦੇ ਰਹੇ—

ਰੁਦਮਾਨਾਂ ਨਿਸ਼ੀਥੇऽਥ ਆਵਿਸ਼ੇਤ੍ਤਾਮਸੌ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਮ੍ । ਸ਼ਸ੍ਯਹਨ੍ਤੁਸ੍ਤਥੈਵੈਕਃ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਕੋ ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ॥੫੧.

—ਜਾਂ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰੋਵੇ, ਤਾਂ ਕਾਲਾ ਭੂਤ ਉਸ ਔਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਸਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਕ ਹੋਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਖੁਦਰਕਾ ਹੈ।

ਸ਼ਸ੍ਯਰ੍ਧਿਂ ਸ ਸਦਾ ਹਨ੍ਤਿ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਰਨ੍ਧ੍ਰਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਤਤ੍ । ਅਮਙ੍ਗਲ੍ਯਦਿਨਾਰਮ੍ਭੇ ਅਤृਪ੍ਤੋ ਵਪਤੇ ਚ ਯਃ॥੫੧.

ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫਸਲ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿਤੇ ਚੀਰ ਮਿਲ ਜਾਵੇ; ਇਹ ਸੁਣੋ। ਅਸ਼ੁਭ ਦਿਨ 'ਤੇ, ਜੇ ਕੋਈ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇ, ਉਹ ਫਸਲ ਗਵਾ ਬੈਠਦਾ ਹੈ।

ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇष੍ਵਨੁਪ੍ਰਵੇਸ਼ਂ ਵੈ ਕਰੋਤ੍ਯਨ੍ਤੋਪਸਙ੍ਗਿषੁ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਕਲ੍ਪਃ ਸੁਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤੇ ਦਿਨੇऽਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਨਿਸ਼ਾਕਰਮ੍॥੫੧.

ਉਹ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ 'ਤੇ, ਚੰਦ ਨੂੰ ਪੂਜ ਕੇ, ਰਸਮ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕੁਰ੍ਯਾਦਾਰਮ੍ਭਮੁਪ੍ਤਿਞ੍ਚ ਹृष੍ਟਸ੍ਤੁष੍ਟਃ ਸਹਾਯਵਾਨ੍ । ਨਿਯੋਜਿਕੇਤਿ ਯਾ ਕਨ੍ਯਾ ਦੁਃ ਸਹਸ੍ਯ ਮਯੋਦਿਤਾ॥੫੧.

ਖੁਸ਼, ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਮੁਕੰਮਲਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਿਯੋਜਿਕਾ ਨਾਮ ਦੀ ਕੁੜੀ, ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਝਲਣ ਵਿੱਚ ਔਖੀ ਹੈ।

ਜਾਤਂ ਪ੍ਰਚੋਦਿਕਾਸਂਜ੍ਞਂ ਤਸ੍ਯਾਃ ਕਨ੍ਯਾਚਤੁष੍ਟਯਮ੍ । ਮਤ੍ਤੋਨ੍ਮਤ੍ਤਪ੍ਰਮਤ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਨਰਾਨ੍ ਨਾਰੀਸ੍ਤੁ ਤਾਃ ਸਦਾ॥੫੧.

ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਧੀਆਂ ਪ੍ਰਚੋਦਿਕਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ, ਪਾਗਲ ਤੇ ਲਾਪਰਵਾਹ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਉਕਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਮਾਵਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ਨਾਸ਼ਾਯ ਚੋਦਯਨ੍ਤੀਹ ਦਾਰੁਣਮ੍ । ਅਧਰ੍ਮਂ ਧਰ੍ਮਰੂਪੇਣ ਕਾਮਞ੍ਚਾਕਾਮਰੂਪਿਣਮ੍॥੫੧.

ਉਹ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਕਠੋਰ ਗੱਲਾਂ ਉਕਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਅਧਰਮ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਇੱਛਾ-ਰਹਿਤ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ।

ਅਨਰ੍ਥਞ੍ਚਾਰ੍ਥਰੂਪੇਣ ਮੋਕ੍ਸ਼ਞ੍ਚਾਮੋਕ੍ਸ਼ਰੂਪਿਣਮ੍ । ਦੁਰ੍ਵਿਨੀਤਾ ਵਿਨਾ ਸ਼ੌਚਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਤਿ ਪृਥਙ੍ਨਰਾਨ੍॥੫੧.

ਅਣਕਲਿਆਨ ਨੂੰ ਕਲਿਆਨ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ, ਬੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ। ਬੇਸੁਧ ਤੇ ਬਿਨਾ ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਭ੍ਰਸ਼੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਾਭਿਃ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਭਿਃ ਪੁਰੁषਾਰ੍ਥਾਤ੍ ਪृਥਙ੍ਨਰਾਃ । ਤਾਸਾਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਗृਹੇ ਸਂਧ੍ਯਾਰਕ੍ਤੇ ਹ੍ਯਥਾਮ੍ਬਰੇ॥੫੧.

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਮਰਦ ਆਪਣੇ ਲਕੜਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਸਮੇਂ ਲਾਲ ਅਸਮਾਨ ਹੋਣ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਧਾਤਾਵਿਧਾਤ੍ਰੋਸ਼੍ਚ ਬਲਿਰ੍ਯਤ੍ਰ ਕਾਲੇ ਨ ਦੀਯਤੇ । ਭੁਞ੍ਜਤਾਂ ਪਿਬਤਾਂ ਵਾਪਿ ਸਙ੍ਗਿਭਿਰ੍ਜਲਵਿਪ੍ਰੁषੈਃ॥੫੧.

ਜਿੱਥੇ ਧਾਤਾ ਤੇ ਵਿਧਾਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਭੇਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਖਾਂਦੇ ਜਾਂ ਪੀਂਦੇ ਸਮੇਂ, ਜਲ ਦੀ ਬੂੰਦਾਂ ਨਾਲ—

ਨਵਨਾਰੀषੁ ਸਂਕ੍ਰਾਨ੍ਤਿਸ੍ਤਾਸਾਮਾਸ਼੍ਵਭਿਜਾਯਤੇ । ਵਿਰੋਧਿਨ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਯਃ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚੋਦਕੋ ਗ੍ਰਾਹਕਸ੍ਤਥਾ॥੫੧.

ਨੌਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲਾਗ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਤਰੀਆਂ ਜਲਦੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਰੋਧੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ: ਪਾਣੀ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਲੈਣ ਵਾਲਾ।

ਤਮਃ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦਕਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਮੇ । ਪ੍ਰਦੀਪਦੈਲਸਂਸਰ੍ਗਦੂषਿਤੇ ਲਙ੍ਘਿਤੇ ਖਲੇ॥੫੧.

ਇੱਕ ਹੋਰ ਹਨ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਢੱਕਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੀ ਸੁਰਤ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਦੀਵਾ ਦੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਛੂਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਖਲ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—

ਮੁषਲੋਲੂਖਲੇ ਯਤ੍ਰ ਪਾਦੁਕੇ ਵਾਸਨੇ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ । ਸ਼ੂਰ੍ਪਦਾਤ੍ਰਾਦਿਕਂ ਯਤ੍ਰ ਪਦਾਕृष੍ਯ ਤਥਾਸਨਮ੍॥੫੧.

ਜਿੱਥੇ ਮਸਲ ਤੇ ਓਖਲੀ, ਜੁੱਤੀਆਂ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕਪੜੇ, ਚਣਨੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਸਮਾਨ, ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਆਸਣ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—

ਯਤ੍ਰੋਪਲਿਪ੍ਤਞ੍ਚਾਨਰ੍ਚ੍ਯ ਵਿਹਾਰਃ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਗृਹੇ। ਦਰ੍ਵੋਮੁਖੇਨ ਯਤ੍ਰਾਗ੍ਨਿਰਾਹृਤੋऽਨ੍ਯਤ੍ਰ ਨੀਯਤੇ॥੫੧.

ਜਿੱਥੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਦੀ ਉਣਗਿਆਨਤਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਲੋਕ ਮੌਜ-ਮਸਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖ ਕੇ ਫਿਰ ਹੋਰ ਥਾਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—

ਵਿਰੋਧਿਨੀਸੁਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਜृਮ੍ਭਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਚੋਦਿਤਾਃ । ਏਕੋ ਜਿਹ੍ਵਾਗਤਃ ਪੁਂਸਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਞ੍ਚਾਲੀਕਸਤ੍ਯਵਾਨ੍॥੫੧.

ਉਥੇ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਉਕਸਾਈਆਂ ਹੋ ਕੇ ਚਲ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਇੱਕ, ਜੋ ਮਰਦਾਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜੀਭ 'ਤੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਚੋਦਕੋ ਨਾਮ ਸ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਪੈਸ਼ੁਨ੍ਯਂ ਕੁਰੁਤੇ ਗृਹੇ । ਅਵਧਾਨਗਤਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਃ ਸ਼੍ਰਵਣਸ੍ਥੋऽਤਿਦੁਰ੍ਮਤਿਃ॥੫੧.

ਉਸ ਨੂੰ ਉਕਸਾਉਣ ਵਾਲੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਘਰ ਵਿੱਚ ਚੁਗਲਖੋਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਦੂਜੀ, ਜੋ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦੇ ਕੇ ਸੁਣਦੀ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਕਰੋਤਿ ਗ੍ਰਹਣਨ੍ਤੇषਾਂ ਵਚਸਾਂ ਗ੍ਰਾਹਕਸ੍ਤੁ ਸਃ । ਆਕ੍ਰਮ੍ਯਾਨ੍ਯੋ ਮਨੋ ਨॄਣਾਂ ਤਮਸਾਚ੍ਛਾਦ੍ਯ ਦੁਰ੍ਮਤਿਃ॥੫੧.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਦੀ ਗੱਲ ਫੜ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹੀ ਗ੍ਰਹਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਹੋਰ ਇੱਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲੁਕਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਕ੍ਰੋਧਂ ਜਨਯਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਤਮਃ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦਕਸ੍ਤੁ ਸਃ । ਸ੍ਵਯਂਹਾਰ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਚੌਰ੍ਯੇਣ ਜਨਿਤਨ੍ਤਨਯਤ੍ਰਯਮ੍॥੫੧.

ਜੋ ਗੁੱਸਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਹਨੇਰਾ ਲੁਕਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਤੇ ਚੋਰੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਲਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੈ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਰ੍ਵਹਾਰ੍ਯਰ੍ਧਹਾਰੀ ਚ ਵੀਰ੍ਯਹਾਰੀ ਤਥੈਵ ਚ । ਅਨਾਚਾਨ੍ਤਗृਹੇष੍ਵੇਤੇ ਮਨ੍ਦਾਚਾਰਗृਹੇषੁ ਚ॥੫੧.

ਇੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਅੱਧਾ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇੱਕ ਤਾਕਤ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ—ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਵਾਸ਼ ਮਾੜੀ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਚੰਗੀ ਰੀਤ ਨਹੀਂ।

ਅਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਿਤਪਾਦੇषੁ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਤ੍ਸੁ ਮਹਾਨਸਮ੍ । ਖਲੇषੁ ਗੋष੍ਠੇषੁ ਚ ਵੈ ਦ੍ਰੋਹੋ ਯੇषੁ ਗृਹੇषੁ ਵੈ॥੫੧.

ਜਦੋਂ ਗੰਦੀਆਂ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਉਹ ਘਰ ਜਿੱਥੇ ਧੋਖਾ ਹੋਵੇ—

ਤੇषੁ ਸਰ੍ਵੇ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਰਮਨ੍ਤਿ ਚ । ਭ੍ਰਾਮਣ੍ਯਾਸ੍ਤਨਯਸ੍ਤ੍ਵੇਕਃ ਕਾਕਜਙ੍ਘ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ॥੫੧.

ਉਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਆਵਾਜਾਈ ਤੇ ਮੌਜ-ਮਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਭਟਕਣ ਵਾਲੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਕਜੰਘਾ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਵੱਖਰਾ ਹੈ।

ਤੇਨਾਵਿष੍ਟੋ ਰਤਿਂ ਸਰ੍ਵੋ ਨੈਵ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵੈ ਪੁਰੇ । ਭੁਞ੍ਜਨ੍ ਯੋ ਗਾਯਤੇ ਮੈਤ੍ਰੇ ਗਾਯਤੇ ਹਸਤੇ ਚ ਯਃ॥੫੧.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੱਸ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ; ਜੋ ਖਾਂਦਿਆਂ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਗਾਉਂਦਾ ਤੇ ਹੱਸਦਾ ਹੈ, ਦੋਸਤ—

ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਮੈਥੁਨਿਨਞ੍ਚੈਵ ਨਰਮਾਵਿਸ਼ਤਿ ਦ੍ਵਿਜ । ਕਨ੍ਯਾਤ੍ਰਯਂ ਪ੍ਰਸੂਤਾ ਸਾ ਯਾ ਕਨ੍ਯਾ ऋਤੁਹਾਰਿਣੀ॥੫੧.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਸੰਗਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਹ ਵੱਸ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਤੇ ਜੋ ਔਰਤ ਮਹਾਵਾਰੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਏਕਾ ਕੁਚਹਰਾ ਕਨ੍ਯਾ ਅਨ੍ਯਾ ਵ੍ਯਞ੍ਜਨਹਾਰਿਕਾ । ਤृਤੀਯਾ ਤੁ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਾ ਕਨ੍ਯਕਾ ਜਾਤਹਾਰਿਣੀ॥੫੧.

ਇੱਕ ਧੀ ਕੂਚ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਗਹਣੇ ਲੈਣ ਵਾਲੀ, ਤੇ ਤੀਜੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਕਨਿਆ ਆਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਯਸ੍ਯਾ ਨ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਸਰ੍ਵਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਵੈਵਾਹਿਕੋ ਵਿਧਿਃ । ਕਾਲਾਤੀਤੋऽਥਵਾ ਤਸ੍ਯਾ ਹਰਤ੍ਯੇਕਾ ਕੁਚਦ੍ਵਯਮ੍॥੫੧.

ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰੀਤ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਾਂ ਜੇ ਰੀਤ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਕਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਉਹਦੇ ਦੋਵੇਂ ਕੂਚ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਮਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਤਥਾਨਰ੍ਚ੍ਯ ਚ ਮਾਤਰਮ੍ । ਵਿਵਾਹਿਤਾਯਾਃ ਕਨ੍ਯਾਯਾ ਹਰਤਿ ਵ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਤਥਾ॥੫੧.

ਜੇ ਠੀਕ ਸ੍ਰਾਧ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਜਾਂ ਮਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰੀ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਹੋਈ ਕਨਿਆ ਤੋਂ ਗਹਣਾ ਲੈ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਗ੍ਨ੍ਯਮ੍ਬੁਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ਚ ਤਥਾ ਵਿਧੂਪੇ ਸੂਤਿਕਾਗृਹੇ । ਅਦੀਪਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਮੁਸਲੇ ਭੂਤਿਸਰ੍षਪਵਰ੍ਜਿਤੇ॥੫੧.

ਜਦੋਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅੱਗ, ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਧੂਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਤੇ ਲੋਟਾ, ਹਥਿਆਰ, ਢੋਲਾ ਜਾਂ ਰਾਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ—