ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਾਯਾਤ੍ ਸ ਵਃ ਸਕਲਕਲ੍ਮषਭੇਦਦਕ੍ਸ਼ਃ ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦਕੁਕ੍ਸ਼ਿਫਣਿਭੋਗਨਿਵਿष੍ਟਮੂਰ੍ਤਿਃ । ਸ਼੍ਵਾਸਾਵਧੂਤਸਲਿਲੋਤ੍ਕਣਿਕਾਕਰਾਲਃ ਸਿਨ੍ਧੁਃ ਪ੍ਰਨृਤ੍ਯਮਿਵ ਯਸ੍ਯ ਕਰੋਤਿ ਸਙ੍ਗਾਤ੍॥ਮਂਗਲ

ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਦੀ ਲਪੇਟ 'ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਾਹ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਉੱਥਲ-ਪੁੱਥਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੱਚਦਾ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।

ਨਾਰਾਯਣਂ ਸਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਨਰਂ ਚੈਵ ਨਰੋਤ੍ਤਮਮ੍ । ਦੇਵੀਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਵ੍ਯਾਸਂ ਤਤੋ ਜਯਮੁਦੀਰਯੇਤ੍॥ਮਂਗਲ

ਨਾਰਾਇਣ, ਉੱਚਤਮ ਮਨੁੱਖ, ਨਰ, ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ ਅਤੇ ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ 'ਵਿਜੈ' ਦੀ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਨਾਂ ਯਥਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਦ੍ਵਿਪਦਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯਥਾ । ਭੂषਣਾਨਾਞ੍ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਯਥਾ ਚੂਡਾਮਣਿਰ੍ਵਰਃ॥੧.

ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਸਿਰ ਦੀ ਮੋਤੀ ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ,

ਯਥਾਯੁਧਾਨਾਂ ਕੁਲਿਸ਼ਮਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਯਥਾ ਮਨਃ । ਤਥੇਹ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਣਾਂ ਮਹਾਭਾਰਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍॥੧.

ਜਿਵੇਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਜਰ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨ, ਤਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਭਾਰਤ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ।

ਅਤ੍ਰਾਰ੍ਥਸ਼੍ਚੈਵ ਧਰ੍ਮਸ਼੍ਚ ਕਾਮੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਵਰ੍ਣ੍ਯਤੇ । ਪਰਸ੍ਪਰਾਨੁਬਨ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਸਾਨੁਬਨ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਤੇ ਪृਥਕ੍॥੧.

ਇੱਥੇ ਧਨ, ਧਰਮ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਲਕੜੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵੀ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਧਰ੍ਮਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਮਿਦਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਮਰ੍ਥਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਮਿਦਂ ਪਰਮ੍ । ਕਾਮਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਮਿਦਂ ਚਾਗ੍ਰ੍ਯਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਤਥੋਤ੍ਤਮਮ੍॥੧.

ਇਹ ਧਰਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਾਸਤਰ ਹੈ, ਧਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਇੱਛਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ, ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ।

ਚਤੁਰਾਸ਼੍ਰਮਧਰ੍ਮਾਣਾਮਾਚਾਰਸ੍ਥਿਤਿਸਾਧਨਮ੍ । ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮੇਤਨ੍ਮਹਾਭਾਗ ਵੇਦਵ੍ਯਾਸੇਨ ਧੀਮਤਾ॥੧.

ਚਾਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਅਤੇ ਠੀਕ ਰਹਿਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਇੱਥੇ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ, ਸੁਭਾਗੀ ਜੀ, ਸਿਖਾਏ ਹਨ।

ਤਥਾ ਤਾਤ ਕृਤਂ ਹ੍ਯੇਤਦ੍ ਵ੍ਯਾਸੇਨੋਦਾਰਕਰ੍ਮਣਾ । ਯਥਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਮਹਾਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਰੋਧੈਰ੍ਨਾਭਿਭੂਯਤੇ॥੧.

ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ, ਪਿਆਰੇ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਉੱਚੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਵਿਰੋਧਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਨਾ ਜਾਵੇ।

ਵ੍ਯਾਸਵਾਕ੍ਯਜਲੌਘੇਨ ਕੁਤਰ੍ਕਤਰੁਹਾਰਿਣਾ । ਵੇਦਸ਼ੈਲਾਵਤੀਰ੍ਣੇਨ ਨੀਰਜਸ੍ਕਾ ਮਹੀ ਕृਤਾ॥੧.

ਵਿਆਸ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ, ਜੋ ਝੂਠੇ ਤਰਕਾਂ ਦੇ ਰੁੱਖ ਉਖਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਉਤਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਗੰਦਗੀ ਤੋਂ ਸਾਫ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਕਲਸ਼ਬ੍ਦਮਹਾਹਂਸਂ ਮਾਖ੍ਯਾਨਪਰਾਮ੍ਬੁਜਮ੍ । ਕਥਾਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਸਲਿਲਂ ਕਾਰ੍ष੍ਣ ਵੇਦਮਹਾਹ੍ਰਦਮ੍॥੧.

ਇਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘੜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੱਡੇ ਹੰਸ ਹਨ, ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕੰਵਲ ਕੇਂਦਰ ਹੈ, ਤੇ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਚੌੜਾ ਹੈ।

ਤਦਿਦਂ ਭਾਰਤਾਖ੍ਯਾਨਂ ਬਹ੍ਵਿਰ੍ਥਂ ਸ਼੍ਰੁਤਿਵਿਸ੍ਤਰਮ੍ । ਤਤ੍ਤ੍ਵਤੋ ਜ੍ਞਾਤੁਕਾਮੋऽਹਂ ਭਗਵਂਸ੍ਤ੍ਵਾਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ॥੧.

ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਭਾਰਤ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਅਰਥ ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸੁਣਨ ਹੈ, ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਸੱਚੀ ਸਾਰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹਾਂ।

ਕਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਨੁषਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨਿਰ੍ਗੁਣੋऽਪਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ । ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਜਗਤ੍ਸੂਤਿ-ਸ੍ਥਿਤਿ-ਸਂਯਮਕਾਰਣਮ੍॥੧.

ਜਨਾਰਦਨ, ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ ਕਿਉਂ ਲਿਆ? ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਜਗਤ ਦੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ, ਟਿਕਣ ਤੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ?

ਕਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਪਾਣ੍ਡੁਪੁਤ੍ਤ੍ਰਾਣਾਮੇਕਾ ਸਾ ਦ੍ਰੁਪਦਾਤ੍ਮਜਾ । ਪਞ੍ਚਾਨਾਂ ਮਹੀषੀ ਕृष੍ਣਾ ਹ੍ਯਤ੍ਰ ਨਃ ਸਂਸ਼ਯੋ ਮਹਾਨ੍॥੧.

ਤੇ ਡਰੁਪਦ ਦੀ ਧੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਇਕੋ ਰਾਣੀ ਕਿਉਂ ਬਣੀ, ਜਦ ਉਹ ਪੰਜ ਹਨ? ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਸਾਡਾ ਵੱਡਾ ਸੰਦੇਹ ਹੈ।

ਭੇषਜਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਯਾ ਬਲਦੇਵੋ ਮਹਾਬਲਃ । ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਨ ਕਸ੍ਮਾਚ੍ਚਕ੍ਰੇ ਹਲਾਯੁਧਃ॥੧.

ਮਹਾਬਲੀ ਬਲਦੇਵ ਨੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਹਲ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਿਉਂ ਕੀਤੀ?

ਕਥਞ੍ਚ ਦ੍ਰੌਪਦੇਯਾਸ੍ਤੇऽਕृਤਦਾਰਾ ਮਹਾਰਥਾਃ । ਪਾਣ੍ਡੁਨਾਥਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੋ ਵਧਮਾਪੁਰਨਾਥਵਤ੍॥੧.

ਡਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਯੋਧੇ ਤੇ ਵਿਆਹ ਰਹਿਤ ਸਨ, ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਮਹਾਤਮਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਰੱਖਵਾਲੇ ਬਿਨਾਂ ਮਰ ਗਏ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ?

ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਸ੍ਤਰਸ਼ੋ ਮਮਾਖ੍ਯਾਤੁਮਿਹਾਰ੍ਹਸਿ । ਭਵਨ੍ਤੋ ਮੂਢਬੁਦ੍ਧੀਨਾਮਵਬੋਧਕਰਾਃ ਸਦਾ॥੧.

ਇਹ ਸਾਰਾ, ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਦੱਸੋ; ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੂੜ੍ਹ ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹੋ।

ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯੋ ਮਾਹਮੁਨਿਃ । ਦਸ਼ਾष੍ਟਦੋषਰਹਿਤੋ ਵਕ੍ਤੁਂ ਸਮੁਪਚਕ੍ਰਮੇ॥੧.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ, ਜੋ ਦਸ ਤੇ ਅਠਾਰਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸੀ, ਬੋਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਕ੍ਰਿਯਾਕਾਲੋऽਯਮਸ੍ਮਾਕਂ ਸਮਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ । ਵਿਸ੍ਤਰੇ ਚਾਪਿ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯੇ ਨੈष ਕਾਲਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ॥੧.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੁਣ ਸਾਡਾ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਵਿਦਵਾਨ ਮੁਨੀ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਵਧੇਰੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਆਵੇ, ਇਹ ਸਮਾਂ ਉਸ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।

ਯੇ ਤੁ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇऽਦ੍ਯ ਤਾਨਹਂ ਜੈਮਿਨੇ ਤਵ । ਤਥਾ ਚ ਨष੍ਟਸਨ੍ਦੇਹਂ ਤ੍ਵਾਂ ਕਰਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ॥੧.

ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਬੋਲਣਗੇ, ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਹੇ ਜੈਮਿਨੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੰਛੀ ਤੇਰੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਣਗੇ।

ਪਿਙ੍ਗਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਵਿਬੋਧਸ਼੍ਚ ਸੁਪੁਤ੍ਤ੍ਰਃ ਸੁਮੁਖਸ੍ਤਥਾ । ਦ੍ਰੋਣਪੁਤ੍ਰਾਃ ਖਗਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਚਿਨ੍ਤਕਾਃ॥੧.

ਪਿੰਗਾਕਸ਼, ਵਿਬੋਧ, ਸੁਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਮੁਖਾ, ਇਹ ਡ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ, ਸੱਚ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿਚ ਸੋਚਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਵੇਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਵਿਜ੍ਞਾਨੇ ਯੇषਾਮਵ੍ਯਾਹਤਾ ਮਤਿਃ । ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਕਨ੍ਦਰਮਧ੍ਯਸ੍ਥਾਸ੍ਤਾਨੁਪਾਸ੍ਯ ਚ ਪृਚ੍ਛ ਚ॥੧.

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਵੇਦ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਸਮਝਣ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਗੁਫਾ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਪੁੱਛ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਤੇਨ ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯੇਨ ਧੀਮਤਾ । ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਰ੍षਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲੋ ਵਿਸ੍ਮਯੋਤ੍ਫੁਲ੍ਲਲੋਚਨਃ॥੧.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਸਮਝਾ ਕੇ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਮੁਨੀ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।

ਜੈਮਿਨਿਰੁਵਾਚ ਅਤ੍ਯਦ੍ਭੁਤਮਿਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਖਗਵਾਗਿਵ ਮਾਨੁषੀ । ਯਤ੍ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਤੇ ਵਿਜ੍ਞਾਨਮਾਪੁਰਤ੍ਯਨ੍ਤਦੁਰ੍ਲਭਮ੍॥੧.

ਜੈਮਿਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਅਜੀਬ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਿ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਉਹ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਰਲੇ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨ੍ਯਾਂ ਯਦਿ ਭਵਸ੍ਤੇषਾਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਕੁਤੋऽਭਵਤ੍ । ਕਥਞ੍ਚ ਦ੍ਰੋਣਤਨਯਾਃ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤੇ ਪਤਤ੍ਰਿਣਃ॥੧.

ਜੇ ਉਹ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗਿਆਨ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਿਆ? ਅਤੇ ਡ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪੰਛੀ ਕਿਵੇਂ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?

ਕਸ਼੍ਚ ਦ੍ਰੋਣਃ ਪ੍ਰਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਯਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਚਤੁष੍ਟਯਮ੍ । ਜਾਤਂ ਗੁਣਵਤਾਂ ਤੇषਾਂ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾਨਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍॥੧.

ਕੌਣ ਹੈ ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡ੍ਰੋਣ, ਜਿਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ, ਜੋ ਗੁਣ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਆਤਮਾ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?

ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯ ਉਵਾਚ ਸ਼ृਣੁष੍ਵਾਵਹਿਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਨਨ੍ਦਨੇ ਪੁਰਾ । ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਯਾਪ੍ਯਸਰਸਾਂ ਚੈਵ ਨਾਰਦਸ੍ਯ ਚ ਸਙ੍ਗਮੇ॥੧.

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜੋ ਨੰਦਨ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਮਿਲੇ।

ਨਾਰਦੋ ਨਨ੍ਦਨੇऽਪਸ਼੍ਯਤ੍ ਪੁਂਸ਼੍ਚਲੀਗਣਮਧ੍ਯਗਮ੍ । ਸ਼ਕ੍ਰਂ ਸੁਰਾਧਿਰਾਜਾਨਂ ਤਨ੍ਮੁਖਾਸਕ੍ਤਲੋਚਨਮ੍॥੧.

ਨਾਰਦ ਨੇ ਨੰਦਨ ਵਿਚ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਸ਼ਕਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਕੁੰਜੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿਚ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਸ ਤੇਨਰ੍षਿਵਰਿष੍ਠੇਨ ਦृष੍ਟਮਾਤ੍ਰਃ ਸ਼ਚੀਪਤਿਃ । ਸਮੁਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਸ੍ਵਕਂ ਚਾਸ੍ਮੈ ਦਦਾਵਾਸਨਮਾਦਰਾਤ੍॥੧.

ਜਦੋਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਸ਼ਚੀਪਤੀ ਤੁਰੰਤ ਉਠਿਆ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਅਸਨ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।

ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਲਵृਤ੍ਰਘ੍ਨਮੁਤ੍ਥਿਤਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਙ੍ਗਨਾਃ । ਪ੍ਰਣੇਮੁਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਰ੍षਿ ਵਿਨਯਾਵਨਤਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ॥੧.

ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਉਠਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਮੁਨੀ ਨੂੰ, ਨਮਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਖੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।