ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਧਰਮ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਸੰਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਗੂੜ੍ਹੀਆਂ ਸੱਚਾਈਆਂ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਜੋ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਨ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚ ਲੁਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਚੋਰੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਲਈ ਵਸਤਾਂ ਲੈ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਇੱਕ ਉਹ ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਜੋ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਤੀਜੀ ਜੋ ਤਾਕਤ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਚੰਗੀ ਆਚਰਨ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ ਜਾਂ ਮਾੜਾ ਵਿਹਾਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਗੈਰ-ਸੁਤੰਤਰਤ ਲੋਕ ਗੰਦੀਆਂ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਮੰਦ-ਚਿੱਤ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਧੋਖਾ ਹੋਵੇ—ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਇਹ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀਆਂ-ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ‘ਭਟਕਣ ਵਾਲੇ’ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਾਕਜਙਘਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਉਸ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੂਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਜੋ ਖਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਗਾਉਂਦਾ ਜਾਂ ਹੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਸੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਮਹਿਲਾ ਮਹਾਵਾਰੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ‘ਛਾਤੀ ਲੈਣ ਵਾਲੀ’, ਦੂਜੀ ‘ਗਹਣੇ ਲੈਣ ਵਾਲੀ’, ਤੇ ਤੀਜੀ ‘ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ’ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਯਮਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦੇਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਧੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸ੍ਰਾਧ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਆਹਿਤ ਕੁਆਰੀ ਦੇ ਗਹਣੇ ਲੈ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਅੱਗ, ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਧੂਪ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਦੀਵਾ, ਹਥਿਆਰ, ਢਿੱਡ ਜਾਂ ਰਾਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ‘ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ’ ਧੀ ਅੰਦਰ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਾਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਬੱਚਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ‘ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ’ ਧੀ ਕਟੁਕ, ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਯਾਦ ਦਾ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਖਾਲੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਚੰਡ ਸਭ ਕੁਝ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪੌਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲੱਖਾਂ ਲੀਕਾਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਅੱਠ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਚੁੱਟੜ, ਜੋ ਡੰਡੇ ਤੇ ਫੰਦੇ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਪਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਲੀਕਾਂ ਆਪਸ ਵਿਚ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਖਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਪ੍ਰਚੰਡ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਨਿਯਮ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ, “ਅੱਜ ਤੋਂ ਜੋ ਵੀ ਲੀਕਾਂ ਨੂੰ ਠਿਕਾਣਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਉਸ ਤੇ ਭਾਰੀ ਸਜ਼ਾ ਲਗਾਵਾਂਗਾ।” ਜੇਕਰ ਚੁੱਟੜ ਲੀਕਾਂ ਕਿਸੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਲੀਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਤੁਰੰਤ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ—ਇੱਕ ਜੋ ਮਰਦ-ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਚੁਰਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਇੱਕ ਹਵਾ-ਸਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਤੇ ਤੀਜੀ ਨਿਰਾਕਾਰ; ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਗਰਭ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹਵਾ-ਸਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਵਜੋਂ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤ ‘ਵਾਤ-ਸ਼ੁਕਰ’ ਵਾਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਿਰਾਕਾਰ ਵਾਲੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਜੋ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਨਾ੍ਹਾ ਕੇ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ ਜਾਂ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਉਹ ਧੀ ਜੋ ਵੈਰੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੰਕੜਾ ਤੇ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ। ਜੋ ਪੁਰਖ ਜਾਂ ਔਰਤ ਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਚੁਗਲਖੋਰੀ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਚੰਚਲ ਹਨ ਤੇ ਮਾੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਥ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਵੰਚਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿਸੇ ਦੀ ਵੈਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਮਾਂ, ਭਰਾ, ਮਿੱਤਰ, ਆਪਣੇ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜਾਂ ਬੈਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਹੋਵੇ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਹੇ ਧਰਮ ਵਿਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਧਨ ਵਿਚ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ, ਆਪਣੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਨਾਲ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾੜਿਆਂ ਦੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨੇਕੀਆਂ, ਮਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਿਤੀ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਟ ਸਾਥੀ ਰੋਗ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾੜੀ ਚਾਲ ਚਲਣੀ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਫੈਲ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕ੍ਰੌਸਤੁਕਿ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਹੇ venerable one, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸਵਰੋਚਿਸ਼ ਦੇ ਜਨਮ ਤੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਜਿਸਨੂੰ ਪਦਮਿਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਭੋਗ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।” ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਪਦਮਿਨੀ ਨਾਮਕ ਜੋ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਆਪ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਖਜ਼ਾਨੇ ਉਸ ਦੇ ਆਵਾਸ ਹਨ। ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਿਵਰਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਦਮ, ਮਹਾਪਦਮ, ਮਕਾਰ, ਕੱਛਪ, ਮੁਕੁੰਦ, ਨੰਦਕ, ਨੀਲ ਅਤੇ ਅੱਠਵਾਂ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸ਼ੰਖ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਲਾਭ-ਸਮ੍ਰਿਧੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਕ੍ਰੌਸਤੁਕਿ, ਇਹ ਅੱਠ ਖਜ਼ਾਨੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਅਤੇ ਸਤਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਦੌਲਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਖਜ਼ਾਨਾ ਕਿਵੇਂ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਪਦਮ ਨਾਮ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸੀ; ਜਿਸ ਕੋਲ ਇਹ ਹੁੰਦਾ, ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਾਨੀ ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸੱਤਵ ਗੁਣ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ, ਮਹਾਨ ਆਨੰਦ ਦਾਇਕ ਹੈ; ਇਹ ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਤਾਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਾਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ-ਫਰੋਖਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਯਜਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਭਾ-ਭਵਨ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਮਹਾਪਦਮ ਨਾਮ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਵੀ ਸੱਤਵ ਗੁਣ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਇਹ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਸੱਤਵ ਗੁਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਦਮਰਾਗ ਆਦਿਕ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੋਤੀ, ਮੁੰਗੇ ਦੀ ਖਰੀਦ-ਫਰੋਖਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋਗੀਆਂ ਲਈ ਆਵਾਸ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਮ, ਅਧਰਮ, ਰੋਗ ਅਤੇ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਦੀ ਇਹ ਕਹਾਣੀ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਸੁਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਚੰਗੇ-ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ, ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।