ମାର୍କଣ୍ଡେଯପୁରାଣମ୍

; ପକ୍ଷିଣ ଊଚୁଃ ତତୋଽମୃତମଯଂ ଵର୍ଷମପମୃତ୍ଯୁଵିନାଶନମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରାସୃଜଦାକାଶାଚ୍ଚିତାସ୍ଥାନଗତଃ ପ୍ରଭୁଃ॥୮.

ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସି, ଆକାଶରୁ ଅମୃତର ବର୍ଷା କରିଲେ, ଯାହା ମୃତ୍ୟୁକୁ ନାଶ କରିଦେଲା ।

ପୁଷ୍ପଵର୍ଷଞ୍ଚ ସୁମହଦ୍ଦେଵଦୁନ୍ଦୁଭିନିସ୍ଵନମ୍ । ତତସ୍ତତୋ ଵର୍ତମାନେ ସମାଜେ ଦେଵସଂକୁଲେ॥୮.

ସେଇ ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ ଥିବା ସଭାରେ ବଡ଼ ଫୁଲର ବର୍ଷା ହେଲା ଓ ଦେବଦୁନ୍ଦୁଭିର ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଗଲା ।

ସମୁତ୍ତସ୍ଥୌ ତତଃ ପୁତ୍ରୋ ରାଜ୍ଞସ୍ତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ । ସୁକୁମାରତନୁଃ ସୁସ୍ଥଃ ପ୍ରସନ୍ନେନ୍ଦ୍ରିଯମାନସଃ॥୮.

ତାପରେ ସେ ମହାନ ରାଜାଙ୍କ ପୁଅ, ନରମ ଦେହ ଓ ନିରୋଗ ଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ମନ ଶାନ୍ତ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଉଠିଲେ ।

ତତୋ ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଃ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ସୁତଂ କ୍ଷଣାତ୍ । ସଭାର୍ଯଃ ସ ଶ୍ରିଯା ଯୁକ୍ତୋ ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯାମ୍ବରାନ୍ଵିତଃ॥୮.

ଏହାପରେ ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସହିତ ତୁରନ୍ତ ପୁଅକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ଏବଂ ଶ୍ରୀରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦେଖାଗଲେ ।

ସୁସ୍ଥଃ ସମ୍ପୂର୍ଣହୃଦଯୋ ମୁଦା ପରମଯା ଯୁତଃ । ବଭୂଵ ତତ୍କ୍ଷଣାଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଭୂଯଶ୍ଚୈନମଭାଷତ॥୮.

ସେ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ଦେହ ସ୍ୱସ୍ଥ ଓ ହୃଦୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲା । ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ପୁନି ସେଠାରେ କଥା କହିଲେ ।

ସଭାର୍ଯସ୍ତ୍ଵଂ ସପୁତ୍ରଶ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସେ ସଦ୍ଗତିଂ ପରାମ୍ । ସମାରୋହ ମାହଭାଗ ନିଜାନାଂ କର୍ମଣାଂ ଫଲୈଃ॥୮.

ତୁମେ ତୁମର ପତ୍ନୀ ଓ ପୁଅ ସହିତ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମଙ୍ଗଳ ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିବ । ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ! ତୁମ ନିଜ କର୍ମର ଫଳରେ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ଯାଅ ।

; ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ଦେଵରାଜାନନୁଜ୍ଞାତଃ ସ୍ଵାମିନା ଶ୍ଵପଚେନ ଵୈ । ଅଗତ୍ଵା ନିଷ୍କୃତିଂ ତସ୍ଯ ନାରୋକ୍ଷ୍ଯେଽହଂ ସୁରାଲଯମ୍॥୮.

ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ! ଆପଣ ଆଜ୍ଞା ଦେଇଥିଲେ ଠିକ୍, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ମୋ ମାଲିକ ଶ୍ୱପଚଙ୍କ ପ୍ରତି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପୂରଣ କରିନଥିବାବେଳେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯିବିନାହିଁ ।

; ଧର୍ମ ଉଵାଚ ତଵୈନଂ ଭାଵିନଂ କ୍ଲେଶମଵଗମ୍ଯାତ୍ମମାଯଯା । ଆତ୍ମା ଶ୍ଵପାକତାଂ ନୀତୋ ଦର୍ଶିତଂ ତଚ୍ଚ ଚାପଲମ୍॥୮.

ଧର୍ମ କହିଲେ: ତୁମ ଭବିଷ୍ୟତର କଷ୍ଟକୁ ମୁଁ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଜାଣିଥିଲି, ତେଣୁ ମୁଁ ନିଜେ ତୁମକୁ ଶ୍ୱପଚ ହେବାକୁ ଦେଇଥିଲି ଓ ସେ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖାଇଥିଲି ।

; ଇନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ପ୍ରାର୍ଥ୍ଯତେ ଯତ୍ ପରଂ ସ୍ଥାନଂ ସମସ୍ତୈର୍ମନୁଜୈର୍ଭୁଵି । ତଦାରୋହ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାନଂ ପୁଣ୍ଯକୃତାଂ ନୃଣାମ୍॥୮.

ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର, ପୃଥିବୀରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନକୁ ଚାହାନ୍ତି, ପୁଣ୍ୟବାନ ଲୋକମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତି, ସେଇ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ଥାନକୁ ତୁମେ ଯାଅ ।

; ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ଦେଵାରାଜ ! ନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ଵାକ୍ଯଞ୍ଚୈତନ୍ନିବୋଧ ମେ । ପ୍ରସାଦସୁମୁଖଂ ଯତ୍ ତ୍ଵାଂ ବ୍ରଵୀମି ପ୍ରଶ୍ରଯାନ୍ଵିତଃ॥୮.

ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ! ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ । ଦୟାକରି ମୋର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ, ମୁଁ ନମ୍ରତା ଓ ଆପଣଙ୍କ କୃପାର ଅନୁଗ୍ରହରେ ଏହି କଥା କହୁଛି ।

ମଚ୍ଛୋକମଗ୍ନମନସଃ କୋଶଲାନଗରେ ଜନାଃ । ତିଷ୍ଠନ୍ତି ତାନପୋହ୍ଯାଦ୍ଯ କଥଂ ଯାସ୍ଯାମ୍ଯହଂ ଦିଵମ୍॥୮.

ମୋ ପାଇଁ ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଥିବା କୋଶଳ ନଗରର ଲୋକମାନେ ଏଠି ଅଛନ୍ତି । ଏମିତି ଦିନେ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ସ୍ୱର୍ଗକୁ କିପରି ଯିବି ?

ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯା ଗୁରୋର୍ଘାତୋ ଗୋଵଧଃ ସ୍ତ୍ରୀଵଧସ୍ତଥା । ତୁଲ୍ଯମେଭିର୍ମହାପାପଂ ଭକ୍ତତ୍ଯାଗେଽପ୍ଯୁଦାହୃତମ୍॥୮.

ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା, ଗୁରୁ ହତ୍ୟା, ଗାଈ ମାରିବା, ନାରୀ ହତ୍ୟା — ଏହି ସମସ୍ତ ଭୟଙ୍କର ପାପ ସମାନ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ପାପ ପରି ଗଣାଯାଏ ।

ଭଜନ୍ତଂ ଭକ୍ତମତ୍ଯାଜ୍ଯମଦୁଷ୍ଟଂ ତ୍ଯଜତଃ ସୁଖମ୍ । ନେହ ନାମୁତ୍ର ପଶ୍ଯାମି ତସ୍ମାଚ୍ଛକ୍ର ! ଦିଵଂ ଵ୍ରଜ॥୮.

ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ଅପରାଧ ହେବ, ଯଦିଓ ଏହାରେ ସୁଖ ମିଳିପାରେ, କିନ୍ତୁ ଏଠି କିମ୍ବା ପରଲୋକରେ ମୁଁ କିଛି ଭଲ ଦେଖୁନାହିଁ । ତେଣୁ ଇନ୍ଦ୍ର ! ଆପଣ ମୋ ଛାଡ଼ି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତୁ ।

ଯଦି ତେ ସହିତାଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ମଯା ଯାନ୍ତି ସୁରେଶ୍ଵର । ତତୋଽହମପି ଯାସ୍ଯାମି ନରକଂ ଵାପି ତୈଃ ସହ॥୮.

ଯଦି ସେମାନେ ମୋ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବାକୁ ପାରନ୍ତି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ! ତେବେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଯିବି । ନହେଲେ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ନରକକୁ ମଧ୍ୟ ଯିବି ।

; ଇନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ବହୂନି ପୁଣ୍ଯପାପାନି ତେଷାଂ ଭିନ୍ନାନି ଵୈ ପୃଥକ୍ । କଥଂ ସଙ୍ଘାତଭୋଗ୍ଯଂ ତ୍ଵଂ ଭୂଯଃ ସ୍ଵର୍ଗମଵାପ୍ସ୍ଯସି॥୮.

ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ସେମାନଙ୍କର ଅନେକ ପୁଣ୍ୟ ଓ ପାପ ଅଲଗା ଅଲଗା ଅଛି । ତେଣୁ ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଏକଠି ହୋଇ କିପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବାକୁ ପାରିବ ?

; ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ଶକ୍ର ଭୁଙ୍କ୍ତେ ନୃପୋ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଭାଵେଣ କୁଟୁମ୍ବିନାମ୍ । ଯଜତେ ଚ ମହାଯଜ୍ଞୈଃ କର୍ମ ପୌର୍ତଂ କରୋତି ଚ॥୮.

ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ଶକ୍ର ! ରାଜା ତାଙ୍କ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ରାଜ୍ୟ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ବଡ଼ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି ଓ ଦାନ କାମ କରନ୍ତି ।

ତଚ୍ଚ ତେଷାଂ ପ୍ରଭାଵେଣ ମଯା ସର୍ଵମନୁଷ୍ଠିତମ୍ । ଉପକର୍ତୄନ୍ ନ ସନ୍ତ୍ଯକ୍ଷ୍ଯେ ତାନହଂ ସ୍ଵର୍ଗଲିପ୍ସଯା॥୮.

ଏହି ସବୁ କାମ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ କରିଛି । ସେମାନେ ଯେଉଁଠି ମୋତେ ସହଯୋଗ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ମୁଁ କେବେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଗି ଯିବିନାହିଁ ।

ତସ୍ମାଦ୍ଯନ୍ମମ ଦେଵେଶ କିଞ୍ଚିଦସ୍ତି ସୁଚେଷ୍ଟିତମ୍ । ଦତ୍ତମିଷ୍ଟମଥୋ ଜପ୍ତଂ ସାମାନ୍ଯଂ ତୈସ୍ତଦସ୍ତୁ ନଃ॥୮.

ଏହିପରି, ଦେବମାନ୍ୟ ଭଗବାନ୍, ମୁଁ ଯେଉଁଠି ଭଲ କାମ କରିଛି—ଦାନ, ଯଜ୍ଞ, ଜପ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟ—ସେସବୁ ଆମ ପାଖରେ ରହୁ।

ବହୁକାଲୋପଭୋଗ୍ଯଂ ହି ଫଲଂ ଯନ୍ମମ କର୍ମଣଃ । ତଦସ୍ତୁ ଦିନମପ୍ଯେକଂ ତୈଃ ସମଂ ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦତଃ॥୮.

ମୋ କର୍ମର ଯେଉଁ ଫଳ ଅନେକ ଯୁଗ ଧରି ଭୋଗ କରିବାକୁ ଥିଲା, ତାହା ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ ଆମେ ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ପାଇଁ।

; ପକ୍ଷିଣ ଊଚୁଃ ଏଵଂ ଭଵିଷ୍ଯତୀତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଶକ୍ରସ୍ତ୍ରିଭୁଵନେଶ୍ଵରଃ । ପ୍ରସନ୍ନଚେତା ଧର୍ମଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଶ୍ଚ ଗାଧିଜଃ॥୮.

ପକ୍ଷୀମାନେ କହିଲେ: ‘ଏହିପରି ହେବ’ ବୋଲି କହି, ତିନି ଲୋକର ନାଥ ଇନ୍ଦ୍ର, ଧର୍ମ ଏବଂ ଗାଧିପୁତ୍ର ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଖୁସି ହେଲେ।

ଵିମାନକୋଟିସମ୍ବଦ୍ଧଂ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକାନ୍ମହୀତଲମ୍ । ଗତ୍ଵାଯୋଧ୍ଯାଜନଂ ପ୍ରାହ ଦିଵମାରୁହ୍ଯତାମିତି॥୮.

ତାପରେ ସେମାନେ ଆକାଶର ରଥରେ ବସି ପୃଥିବୀରୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇ, ଅୟୋଧ୍ୟାବାସୀଙ୍କୁ କହିଲେ, ‘ତୁମେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଅ।’

ତଦିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରୀତ୍ଯା ତସ୍ଯ ଚ ଭୂପତେଃ । ଆନୀଯ ରୋହିତାଶ୍ଚଞ୍ଚ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ମହାତପାଃ॥୮.

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଏବଂ ରାଜାଙ୍କ ଖୁସିରେ, ବଡ଼ ତପସ୍ବୀ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ରୋହିତାଶ୍ୱଙ୍କୁ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆଣିଲେ।

ଅଯୋଧ୍ଯାଖ୍ଯେ ପୁରେ ରମ୍ଯେ ସୋଽଭ୍ଯସିଞ୍ଚନ୍ନୃପାତ୍ମଜମ୍ । ଦେଵୈଶ୍ଚ ମୁନିଭିଃ ସିଦ୍ଧୈରଭିଷିଚ୍ଯ ନରାଧିପମ୍॥୮.

ସୁନ୍ଦର ଅୟୋଧ୍ୟା ନାମକ ସହରରେ, ଦେବତା, ଋଷି ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ସହିତ, ସେ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷେକ କରାଗଲା।

ରାଜ୍ଞା ସହ ତଦା ସର୍ଵେ ହୃଷ୍ଟପୁଷ୍ଟସୁହୃଜ୍ଜନାଃ । ସପୁତ୍ରଭୃତ୍ଯଦାରାସ୍ତେ ଦିଵମାରୁରୁହୁର୍ଜନାଃ॥୮.

ସେଇ ସମୟରେ, ରାଜାଙ୍କ ସହ ସମସ୍ତ ଲୋକ—ଆନନ୍ଦିତ, ସମୃଦ୍ଧ, ମିତ୍ର, ପୁଅ, ଦାସ, ଓ ଜଣାନୀମାନେ ସହିତ—ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ।

ପଦେ ପଦେ ଵିମାନାତ୍ ତେ ଵିମାନମଗମନ୍ ନରାଃ । ତଦା ସମ୍ଭୂତହର୍ଷୋଽସୌ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ॥୮.

ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଦକ୍ଷେପରେ ଏକ ରଥରୁ ଅନ୍ୟ ରଥକୁ ଚଢ଼ି, ସେମାନେ ଉପରକୁ ଯାଉଥିଲେ; ଏହାଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ଆନନ୍ଦ ହେଲା, ଏବଂ ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ।

ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଭୂତିମତୁଲାଂ ଵିମାନୈଃ ସ ମହୀପତିଃ । ଆସାଞ୍ଚକ୍ରେ ପୁରାକାରେ ଵପ୍ରପ୍ରାକାରସଂଵୃତେ॥୮.

ସେ ମହାରାଜା ଆକାଶର ରଥରେ ଅପୂର୍ବ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରି, ପ୍ରାଚୀର ଓ ଦେଉଳ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ସହର ମଧ୍ୟରେ ଘର ତିଆରି କଲେ।

ତତସ୍ତସ୍ଯର୍ଧିମାଲୋକ୍ଯ ଶ୍ଲୋକଂ ତତ୍ରୋଶନା ଜଗୌ । ଦୈତ୍ଯାଚାର୍ଯୋ ମହାଭାଗଃ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥତତ୍ତ୍ଵଵିତ୍॥୮.

ତାଙ୍କର ଏହି ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟ ଦେଖି, ଦାଇତ୍ୟମାନେ ଶିକ୍ଷକ, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ ଉଶନା, ଏହି ଶ୍ଲୋକ କହିଲେ।

; ଶୁକ୍ର ଉଵାଚ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରସମୋ ରାଜା ନ ଭୂତୋ ନ ଭଵିଷ୍ଯତି । ଯଃ ଶୃଣୋତି ସ୍ଵଦୁଃ ଖାର୍ତଃ ସ ସୁଖଂ ମହଦାପ୍ନୁଯାତ୍॥୮.

ଶୁକ୍ର କହିଲେ: ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ସମାନ ରାଜା କେବେ ହୋଇନାହିଁ, ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ହେବେନାହିଁ। ଯେଉଁଠି ନିଜ ଦୁଃଖରେ ଅତିଷ୍ଠିତ ଲୋକ ଏହି କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ବଡ଼ ସୁଖ ପାଇବେ।

ସ୍ଵର୍ଗାର୍ଥୋପ୍ରାପ୍ନୁଯାତ୍ ସ୍ଵର୍ଗଂ ପୁତ୍ରାର୍ଥୋ ପୁତ୍ରମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଭାର୍ଯାର୍ଥୋ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଭାର୍ଯାଂ ରାଜ୍ଯାର୍ଥୋ ରାଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍॥୮.

ଯିଏ ସ୍ୱର୍ଗ ଚାହେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇବ; ପୁଅ ଚାହିଲେ, ପୁଅ ମିଳିବ; ଜଣାନୀ ଚାହିଲେ, ଜଣାନୀ ମିଳିବ; ରାଜ୍ୟ ଚାହିଲେ, ରାଜ୍ୟ ମିଳିବ।