ଏକ ସମୟରେ, ପ୍ରକୃତିର ଉପକରଣ ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ଦିଗରେ ବିକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଗଲା, ଔଷଧିଗୁଡିକ ଆଉ ପୁନଃ ଉଗୁ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ତାଙ୍କର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ଶ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମା ନିଜେ କୃଷିର ଉପାୟ ଉପଜାଇଲେ। ସ୍ୱୟଂଭୁ ବ୍ରହ୍ମା, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତିକର୍ତ୍ତା, ହସ୍ତକୌଶଳ ଓ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବିବେକ ଦେଲେ। ଏହି ଦିନରୁ, ଯେଉଁ ଔଷଧି ଚାଷ କରାଯାଏ ଓ ବିଜ ରୋପଣ କରାଯାଏ, ସେଗୁଡିକର ଉତ୍ପତ୍ତି ହେଲା। କୃଷି ସ୍ଥାପିତ ହେବା ପରେ, ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ତାଙ୍କର ଯଥାଯଥିକ ଅଞ୍ଚଳ ଓ ସୀମା ସଜାଇଲେ, ନ୍ୟାୟ ଓ ଗୁଣ ଅନୁଯାୟୀ। ଧର୍ମର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରକ୍ଷକଙ୍କୁ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ବର୍ଗ ଓ ଜୀବନ ଚରଣର ଉଚିତ କାର୍ଯ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରିଦେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମ ଓ ଧନର ରକ୍ଷା କରନ୍ତି। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯେଉଁମାନେ କ୍ରିୟା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଚିହ୍ନିତ; କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପଳାଇ ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ସ୍ଥାନ। ନିଜ ଧର୍ମ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ମାରୁତଙ୍କ ସ୍ଥାନ ଓ ସେବାରେ ଲିନ ଶୂଦ୍ରମାନେ ପାଇଁ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଏ। ଏଠି ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ବର୍ଗ ଅନୁଯାୟୀ ସ୍ଥାନ ବିନ୍ୟାସ ହୋଇଛି। ଏହିପରି, ଅଠାଠି ହଜାର ନିର୍ମଳ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଋଷିମାନେ ନିଜ ଗୁରୁଙ୍କ ସହ ବାସ କରିଥିବା ସ୍ଥାନରେ ଅଛନ୍ତି; ସାପ୍ତ ଋଷିମାନେ ଅରଣ୍ୟବାସୀଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ; ପ୍ରଜାପତି ଗୃହସ୍ଥମାନେ ପାଇଁ; ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ନିବାସ ବିରତିମାନେ ପାଇଁ; ଯୋଗୀମାନେ ପାଇଁ ଅମୃତ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଏ। ଯେଉଁଘରରେ ଶୟନ ଶୈଳୀ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଲୋକରେ ଦିଆଯାଏ, ଅଗ୍ନି ଓ ଜଳ ସଦା ଉପସ୍ଥିତ, ଦୀପ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣରେ ଜ୍ୱଳିତ, ଘର ଲକ୍ଷ୍ମୀର ପାତ୍ର ହେବା—ଏହିଘର ତୁମର ନିବାସ ନୁହେଁ। ଯେଉଁଘରରେ ଚନ୍ଦନ ଛିଟାଯାଏ, ବୀଣା ଶବ୍ଦ, ଦର୍ପଣ, ମଧ ଓ ଘିଅ ଥାଏ, ତାମ୍ବା ପାତ୍ର ଅଲଗା ରଖାଯାଏ—ଏଠି ତୁମର ଆଶ୍ରୟ ନୁହେଁ। ଯେଉଁଘରରେ କଣ୍ଟା ଥିବା ଗଛ, ଶିମ୍ବା ଲତା, ପୁନର୍ବିବାହିତା ଜନନୀ, ଏବଂ ପିପିଲିକା ଦୁଆଁ ଅଛି—ଏଠି ଯକ୍ଷଙ୍କର ନିବାସ। ଘରରେ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ପୁରୁଷ, ତିନି ଜଣ ମହିଳା, ଏତିକି ଗାଁ, ଅନ୍ଧାର ଓ ଜଳା ଲକଡ଼ି ଥିବା—ଏଠି ଯକ୍ଷ ଘର। ଏକ ମେଁଢା, ଦୁଇ ଭେଡ଼ା, ତିନି ଗାଁ, ପାଞ୍ଚ ମହିଷ, ଛଅ ଘୋଡ଼ା, ସାତ ହାତୀ ଥିବା ଘର—ଯକ୍ଷ, ଏଠି ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଶକ୍ତି କ୍ଷୟ କର। ଯେଉଁଘରରେ କୁଦାଳ, ହସୁଆ, ଟୋକୁ, ଏବଂ ମାଟିପାତ୍ର ଏଠିଠି ଫିଙ୍ଗା ହୋଇଥାଏ—ସେଠି ତୁମର ଆଶ୍ରୟ। ମହିଳାମାନେ ଦଳା ଓ ଉପଲାରେ ମୁଁ ରଖିଥିବା, ଡୁମ୍ବି ଗଛ, ଅପବାଦ ଏବଂ ଅଫ୍ବା ଥିବାଘର—ଏଠି ଯକ୍ଷଙ୍କର ଲାଭ। ଘରରେ ଚାଉଳ, ରାନ୍ଧା ଓ ଅରାନ୍ଧା, ପାଦେ ଦଳିଯାଏ, ଏହିପରି ଶାସ୍ତ୍ର ଅପମାନିତ ହୁଏ—ଏଠି ଯକ୍ଷ ମନମତାଏ। ଘରରେ ରାନ୍ଧା ପାତ୍ରରେ ଅଗ୍ନି, ଚମଚ ଟିପ୍ସରେ ଅଗ୍ନି ଦିଆଯାଏ—ଏଠି ଅଶୁଭ ଘର, ଯକ୍ଷ ଏଠି ପ୍ରବେଶ କର। ଘରରେ ମାନବ ହାଡ଼ ଓ ମୃତ ଦେହ ଦିନ ରାତି ରହିଥିବା—ଏଠି ଯକ୍ଷ ଓ ଅନ୍ୟ ଭୂତମାନେ ନିବାସ କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ପରିବାର ଓ ଗୋତ୍ରରେ ଖାଇବା ପାଇଁ ଖାଇବା ଓ ପାଣି ଦେଇନାହିଁ—ତେବେ ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହ। ଘରରେ ପଦ୍ମ ଓ ପଦ୍ମ ଡଣ୍ଡ ନାହିଁ, ଗନ୍ଧା କୌ ଓ ତିଆଁ ଖାଇଥିବା କୌ ରଖାଯାଏ ନାହିଁ, ଭୈରବ ଓ ବୃଷଭ ବଳି ଥିବାଘର—ସେଠି ଯକ୍ଷ ଛାଡ଼ି ଦିଅ। ଦେବତା ଅସ୍ତ୍ର ଓ ନିରସ୍ତ୍ର ଉପାସନା କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଯଥାଯଥି ଯଜ୍ଞ ନାହିଁ—ଏଠି ଘର ତୁମେ ଛାଡ଼ି ଦିଅ। ଘରରେ ଉତ୍ସବ, ଗ୍ରାମ ଓ ନଗରରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଉତ୍ସବ ପୂର୍ବରୁ ଯଥା ହେଉଛି—ଏଠି ଘର ତୁମେ ରହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମହିଳାମାନେ ଚାଲା ଝାଲା, ମାଟି ପାତ୍ର, ଜାମା ଫୁଟା ଜଳ, ନଖ ଟିପ୍ସ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି—ଏଠି ଅଶୁଭ ଘରକୁ ଯାଅ। ଘରରେ ଦେଶ ଚାଳିତ, ସମ୍ମତି, ପରିବାର କାର୍ଯ୍ୟ, ପାଠ, ଯଜ୍ଞ, ଶୁଭ କ୍ରିୟା, ଦେବ ପୂଜା, ଶୁଚିତା, ନିୟମ, ଲୋକ ଚାଳିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଯଥାବିଧି ହୁଏ—ଏଠି ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯକ୍ଷ ମିଶିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏପରି ବ୍ରହ୍ମା ଉପଦେଶ ଦେଇ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ, ଯକ୍ଷ ତାଙ୍କ କଥା ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଲଗିଲେ। ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ: ଦୁଷ୍ସହଙ୍କର ଜନନୀ ନିର୍ମଷ୍ଟି, କଳିଯୁଗରେ ଚଣ୍ଡାଳ ମହିଳାକୁ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ଦେଖି ଦୁଷ୍ସହଙ୍କ ଜନନୀ ହେଲେ। ଏହି ଦୁଇଜଣରୁ ଏକାଠି ଶୋଳ ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ଅଠ ଝିଅ ଓ ଅଠ ପୁଅ, ସମସ୍ତେ ଭୟଙ୍କର। ପୁଅମାନେ ହେଲେ: ଦନ୍ତାକୃଷ୍ଟି, ଉକ୍ତି, ପରିବର୍ତ୍ତ, ଅଙ୍ଗଦ୍ରୁକ୍, ଶକୁନି, ଗଣ୍ଡପ୍ରାନ୍ତରତି, ଗର୍ଭହା, ସସ୍ୟହା। ଝିଅମାନେ: ନିଯୋଜିକା, ବିରୋଧିନୀ, ସ୍ୱୟଂହାରକରୀ, ଭ୍ରାମଣୀ, ଋତୁହାରିକା, ସ୍ମୃତିବୀଜହରା, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଝିଅ ଭିତରୁ ଏକ ନାମ ଭିଦ୍ୱେଷଣୀ, ଏହି ଅଠ ଝିଅ ଭୟ ଲାଗାନ୍ତି। ଏଠି ଏମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଦୁଷ୍ପ୍ରଭାବ ନିବାରଣ ଉପାୟ ମୁଁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି, ଦ୍ୱିଜ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ଶୁଣ। ଦନ୍ତାକୃଷ୍ଟି ଶିଶୁମାନେ ଶୁଇଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ଦାନ୍ତରେ ବାସ କରେ, ଦାନ୍ତ ଚିରି ଦେଇ ଅସହ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇଥାଏ। ତାଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରିବାକୁ, ଶୁଇଥିବା ଶିଶୁର ଶୟନ ଓ ଦାନ୍ତରେ ଧଳା ସୋରି ଛିଟାଯିବାକୁ କହାଯାଏ। ଶୁଭ ଔଷଧିରେ ସ୍ନାନ, ଶାସ୍ତ୍ର ପାଠ, ଉଠା ଗାମ୍ଭୀରୀ, ତଳୱାର, କିମ୍ବା ତଳୱାର ମାଛର ହାଡ଼ ଭଳି ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିବା ଉପାୟ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଏ। ଉକ୍ତି ଅନ୍ୟ ପୁଅ, ନିରନ୍ତର "ଏହିପରି ହେଉ" କହିଥାଏ, ଲୋକଙ୍କୁ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ କରେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଏହିପରି। ତେଣୁ, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସଦା ଶୁଭ କଥା କହିବା ଉଚିତ; ଅଶୁଭ କଥା ଶୁଣିଲେ କିମ୍ବା କହିଲେ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବା ଉଚିତ। ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ଚଳ-ଅଚଳ ଜୀବର ଗୁରୁ, ପ୍ରତି ଗୋତ୍ରର ଦେବତା, ଅନ୍ୟ ଗର୍ଭକୁ ଅନ୍ୟ ଗର୍ଭରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରନ୍ତି। ସେ ଆନନ୍ଦ ଲଭନ୍ତି ଓ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଭିନ୍ନ କଥା କହନ୍ତି; ଏହି ଅନ୍ୟ ପୁଅ ପରିବର୍ତ୍ତକା, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଧଳା ସୋରି ଉପଯୁକ୍ତ।