മാര്കണ്ഡേയപുരാണമ്

അപസ്മാരീ ച ഭവതി ശൂദ്രത്വം ച സ ഗച്ഛതി । ഏഷ ഏവ ക്രമോ ദൃഷ്ടോ ഗോസുവര്ണാപഹാരിണാമ് ॥ ൧൫.

അവൻ അപസ്മാരിയായും, ശൂദ്രനായി ജനിച്ചും അനുഭവിക്കുന്നു; പശുവോ പൊന്നോ മോഷ്ടിച്ചവർക്കുള്ള ക്രമം ഇതാണ്.

വിദ്യാപഹാരിണശ്ചോഗ്രാ നിഷ്ക്രയഭ്രംശിനോ ഗുരോഃ । ജായാമന്യസ്യ പുരുഷഃ പാരഖ്യാം പ്രതിപാദയന് ॥ ൧൫.

വിദ്യ മോഷ്ടിക്കുന്നവരും, കഠിനമായ വഞ്ചന ചെയ്യുന്നവരും, മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയെ കൈവശമാക്കുന്നവരും, അവളെ മറ്റൊരാളിന് നൽകുന്നവരും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

പ്രാപ്നോതി ഷണ്ഢതാം മൂഢോ യാതനാഭ്യഃ പരിച്യുതഃ । യഃ കരോതി നരോ ഹോമമസമിദ്ധേ വിഭാവസൌ ॥ ൧൫.

ഇത്തരം പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്ന മണ്ടൻ ശണ്ഡനായി, യാതനകളിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെടുന്നു; അഗ്നി തെളിയിക്കാതെ ഹോമം ചെയ്യുന്നവനും അങ്ങനെ തന്നെ ബാധിക്കപ്പെടും.

സോഽജിര്ണവ്യാധിദുഃ ഖാര്തോ മന്ദാഗ്നിഃ സംപ്രജായതേ । പരനിന്ദാ കൃതഘ്രത്വം പരമര്മാവഘട്ടനമ് ॥ ൧൫.

അവൻ അജീർണം, രോഗം, ദു:ഖം, ദുർജീരണം എന്നിവ അനുഭവിക്കുന്നു; പരനിന്ദ, കൃതഘ്നത, മറ്റുള്ളവരുടെ പ്രധാന ഭാഗങ്ങൾക്ക് ഹാനി എന്നിവയും അനുഭവിക്കും.

നൈഷ്ഠുര്യം നിര്ഘൃണത്വഞ്ച പരദാരോപസേവനമ് । പരസ്വഹരണാശൌചം ദേവതാനാഞ്ച കുത്സനമ് ॥ ൧൫.

കഠിനത, ക്രൂരത, പരസ്ത്രീസംഗം, മോഷണം, അശുദ്ധി, ദേവന്മാരെ അപമാനിക്കൽ എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുന്നു.

നികൃത്യാ കഞ്ചനം നൃണാം കാര്പണ്യം ച നൃണാം വധഃ । യാനി ച പ്രതിഷിദ്ധാനി തത്പ്രവൃത്തിശ്ച സന്തതാ ॥ ൧൫.

മറ്റുള്ളവരിൽ നിന്ന് കപടമായി പൊൻ വാങ്ങൽ, കഞ്ചനത്തിനായി മനുഷ്യരെ കൊല്ലൽ, നിരോധിച്ച പ്രവൃത്തികൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ചെയ്യൽ എന്നിവയും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്.

ഉപലക്ഷ്യാണി ജാനീയാന്മുക്താനാം നരകാദനു । ദയാ ഭൂതേഷു സംവാദഃ പരലോകപ്രതിക്രിയാ ॥ ൧൫.

നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരായവരുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഇതാണ് എന്ന് മനസ്സിലാക്കണം; എല്ലാ ജീവികളോടും കരുണ, സത്യവാദം, പരലോകത്തിനുള്ള ഒരുക്കം എന്നിവയാണ് അതിന് ഔഷധം.

സത്യം ഭൂതഹിതാര്ഥോക്തിര്വേദപ്രാമാണ്യദര്ശനമ് । ഗുരുദേവര്ഷിസിദ്ധര്ഷിപൂജനം സാധുസങ്ഗമഃ ॥ ൧൫.

സത്യവാദം, എല്ലാ ജീവികളുടെയും നന്മക്കായി സംസാരിക്കൽ, വേദങ്ങൾ സത്യമാണെന്ന് അംഗീകരിക്കൽ, ഗുരുക്കന്മാരെയും ദേവന്മാരെയും മഹർഷിമാരെയും സിദ്ധന്മാരെയും ആദരിക്കൽ, സന്മാർഗ്ഗത്തിലുള്ളവരുമായി സ്നേഹബന്ധം — ഇതൊക്കെയാണ് ഇവിടെ പറയുന്നത്.

സത്ക്രിയാഭായസനം മൈത്രീമിതി ബുധ്യതേ പണ്ഡിതഃ । അന്യാനി ചൈവ സദ്ധര്മങ്ക്രിയാഭൂതാനി യാനി ച ॥ ൧൫.

നല്ല പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നത്, സൗഹൃദം വളർത്തുന്നത്, മറ്റെല്ലാ സത്പ്രവൃത്തികളും — ഇതെല്ലാം സന്മാർഗ്ഗത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണെന്ന് ജ്ഞാനികൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു.

സ്വര്ഗച്യുതാനാം ലിങ്ഗാനി പുരുഷാണാമപാപിനാമ് । ഏതദുദ്ദേശതോ രാജന് ഭവതഃ കഥിതം മയാ ॥ ൧൫.

രാജാവേ, സ്വർഗത്തിൽ നിന്ന് വീണുപോയ പാപരഹിതരായ മനുഷ്യരുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഞാൻ ഇതുവരെ സംക്ഷിപ്തമായി പറഞ്ഞുതന്നു.

സ്വകര്മഫലഭോക്തൄണാം പുണ്യാനാം പാപിനാം തഥാ । തദേഹ്യന്യത്ര ഗച്ഛാമോ ദൃഷ്ടം സര്വം ത്വയാധുനാ । ത്വയാ ദൃഷ്ടോ ഹി നരകസ്തദേഹ്യന്യത്ര ഗമ്യതാമ് ॥ ൧൫.

സ്വന്തം പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലം അനുഭവിക്കുന്ന പുണ്യന്മാരുടെയും പാപികളുടെയും കാര്യത്തിൽ ഇനി നമുക്ക് മറ്റിടത്തേക്ക് പോകാം; നീ എല്ലാം കണ്ടു കഴിഞ്ഞു, നരകവും കണ്ടു, അതിനാൽ ഇനി മുന്നോട്ട് പോവാം.

പുത്ര ഉവാച തതസ്തമഗ്രതഃ കൃത്വാ സ രാജാ ഗന്തുമുദ്യതഃ । തതശ്ച സര്വൈരുത്ക്രുഷ്ടം യാതനാസ്ഥായിഭിര്നൃഭിഃ ॥ ൧൫.

മകൻ പറഞ്ഞു: പിന്നെ അവനെ മുന്നിലാക്കി രാജാവ് പുറപ്പെടാൻ തയ്യാറായി. അപ്പോൾ യാതന അനുഭവിക്കുന്ന എല്ലാവരും ഒരുമിച്ച് നിലവിളിച്ചു.

പ്രസാദം കുരു ഭൂപേതി തിഷ്ഠ താവന്മുഹൂര്തകമ് । ത്വദങ്ഗസങ്ഗീ പവനോ മനോ ഹ്ലാദയതേ ഹി നഃ ॥ ൧൫.

'രാജാവേ, ദയവായി ഞങ്ങളോടു ദയ കാണിക്കൂ! ഒരു നിമിഷം ഇവിടെ നില്ക്കൂ; നിങ്ങളുടെ ശരീരത്തെ തൊടുന്ന കാറ്റ് ഞങ്ങളുടെ മനസ്സിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നു.'

പരിതാപഞ്ച ഗാത്രേഭ്യഃ പീഡാബാധാശ്ച കൃത്സ്നശഃ । അപഹന്തി നരവ്യാഘ്ര യദാം കുര മഹീപതേ ॥ ൧൫.

'മനുഷ്യസിംഹനേ, ഭൂമിയുടെ അധിപനേ, നിങ്ങളുടെ ശരീരത്തെ തൊട്ട കാറ്റ് ഞങ്ങളിലേക്ക് എത്തുമ്പോൾ ഞങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലെ എല്ലാ വേദനയും കഷ്ടവും അകറ്റപ്പെടുന്നു.'

ഏതച്ഛ്രുത്വാ വചസ്തേഷാം തം യാമ്യപുരുഷം നൃപഃ । പപ്രച്ഛ കഥമേതേഷാമാഹ്ലാദോ മയി തിഷ്ഠതി ॥ ൧൫.

അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാജാവ് യമദൂതനോടു ചോദിച്ചു: 'എന്തുകൊണ്ടാണ് എന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഇവർക്ക് ആശ്വാസം ലഭിക്കുന്നത്?'

കിം മയാ കര്മ തത്പുണ്യം മര്ത്യലോകേ മഹത്കൃതമ് । ആഹ്ലാദദായിനീ വ്യുഷ്ടിര്യേനേയം തദുദീരയ ॥ ൧൫.

'മനുഷ്യലോകത്ത് ഞാൻ ചെയ്ത വലിയ പുണ്യപ്രവൃത്തി ഏതാണ് ഇവിടെ ഇങ്ങനെയുള്ള സന്തോഷവും ആശ്വാസവും നൽകുന്നത്? ദയവായി അതു പറയൂ.'

യമപുരുഷ ഉവാച പിതൃദേവാതിഥിപ്രൈഷ്യശിഷ്ടേനാന്നേന തേ തനുഃ । പുഷ്ടിമഭ്യാഗതാ യസ്മാത്തദ്ഗതം ച മനോ യതഃ ॥ ൧൫.

യമദൂതൻ പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ ശരീരം പിതാക്കന്മാർക്കും ദേവന്മാർക്കും അതിഥികൾക്കും ദൂതന്മാർക്കും യോഗ്യരായവർക്കും അർപ്പിച്ച അന്നം കഴിച്ചതിനാലും, അതിലേക്കു മനസ്സു ചേർത്തതുകൊണ്ടുമാണ്—'

തതസ്ത്വദ്ഗാത്രസംസര്ഗോ പവനോ ഹ്ലാദദായകഃ । പാപകര്മകൃതോ രാജന് യാതനാ ന പ്രബാധതേ ॥ ൧൫.

'അതിനാൽ രാജാവേ, നിന്റെ ശരീരത്തെ തൊട്ട കാറ്റ് സന്തോഷം നൽകുന്നു; പാപം ചെയ്തവർക്കും നിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ യാതനകൾ ബാധിക്കാറില്ല.'

അശ്വമേധാദയോ യജ്ഞാസ്ത്വയേഷ്ടാ വിധിവദ്യതഃ । തതസ്ത്വദ്ദര്ശനാദ്യാമ്യാ യന്ത്രശസ്ത്രാഗ്നിവായസാഃ ॥ ൧൫.

'നീ നിർവ്വഹിച്ച അശ്വമേധാദി യാഗങ്ങൾക്കും, നിന്റെ ദർശനത്തിനും, യമന്റെ ഉപകരണങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ, അഗ്‌നി, കാറ്റ് എന്നിവയുടെ കഷ്ടം കുറയാൻ കാരണമായിട്ടുണ്ട്.'

പീഡനച്ഛേദദാഹാദിമഹാദുഃ ഖസ്യ ഹേതവഃ । മൃദുത്വമാഗതാ രാജന് തേജസാപഹതാസ്തവ ॥ ൧൫.

'രാജാവേ, അടിക്കുക, മുറിക്കുക, കത്തിക്കുക തുടങ്ങിയ വലിയ വേദനകൾ നിന്റെ തേജസ്സാൽ മന്ദമായിരിക്കുന്നു.'

രാജോവാച ന സ്വര്ഗേ ബ്രഹ്മലോകേ വാ തത്സുഖം പ്രാപ്യതേ നരൈഃ । യദാര്തജന്തുനിര്വാണദാനോത്ഥമിതി മേ മതിഃ ॥ ൧൫.

രാജാവ് പറഞ്ഞു: 'ദുഃഖിതരായ ജീവികൾക്ക് ആശ്വാസം നൽകുന്നതിൽ നിന്നുള്ള സന്തോഷം സ്വർഗ്ഗത്തിലും ബ്രഹ്മലോകത്തിലും പോലും ലഭിക്കില്ല — ഇതാണ് എന്റെ വിശ്വാസം.'

യദി മത്സന്നിധാവേതാന് യാതനാ ന പ്രബാധതേ । തതോ ഭദ്രമുഖാത്രാഹം സ്ഥാസ്യേ സ്ഥാണുരിവാചലഃ ॥ ൧൫.

'എന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഇവർക്ക് യാതനകൾ ബാധിക്കാറില്ലെങ്കിൽ, ഭദ്രമുഖനേ, ഞാൻ ഇവിടെ ഒരു പർവ്വതംപോലെ അചഞ്ചലമായി നില്ക്കും.'

യമപുരുഷ ഉവാച ഏഹി രാജന് പ്രഗച്ഛാമോ നിജപുണ്യസമര്ജിതാന് । ഭുങ്ക്ഷ്വ ഭോഗാനപാസ്യേഹ യാതനാഃ പാപകര്മണാമ് ॥ ൧൫.

യമദൂതൻ പറഞ്ഞു: 'വാരൂ രാജാവേ, നമുക്ക് പോകാം; നീ സ്വന്തമായി സമ്പാദിച്ച പുണ്യഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കൂ. ഇവിടെ പാപികൾക്ക് ഉള്ള യാതനകൾ നിനക്കില്ല.'

രാജോവാച തസ്മാന്ന താവദ്യാസ്യാമി യാവദേതേ സുദുഃ ഖിതാഃ । മത്സന്നിധാനാത്സുഖിനോ ഭവന്തി നരകൌകസഃ ॥ ൧൫.

രാജാവ് പറഞ്ഞു: 'ഇവിടെ ഈ വലിയ ദുഃഖിതർ എന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ സന്തോഷം അനുഭവിക്കുന്നതുവരെ ഞാൻ പോകില്ല.'

ധിക്തസ്യ ജീവനം പുംസഃ ശരണാര്ഥിനമാതുരമ് । യോ നാര്തമനുഗൃഹ്ണാതി വൈരിപക്ഷമപി ധ്രുവമ് ॥ ൧൫.

'ആശ്രയം തേടി വേദനയോടെ വന്നവരെ—even ശത്രുവായാലും—അനുകമ്പ കാണിക്കാത്തവന്റെ ജീവിതം നിന്ദനീയമാണ്.'

യജ്ഞദാനതപാംസീഹ പരത്ര ച ന ഭൂതയേ । ഭവന്തി തസ്യ യസ്യാര്തപരിത്രാണേ ന മാനസമ് ॥ ൧൫.

ഇവിടെയും മരിച്ചശേഷവും, യജ്ഞങ്ങൾ, ദാനങ്ങൾ, തപസ്സുകൾ എന്നിവ, കഷ്ടപ്പെടുന്നവരെ രക്ഷിക്കാൻ മനസ്സില്ലാത്തവർക്കു യാതൊരു ഗുണവും ഉണ്ടാകില്ല.

നരസ്യ യസ്യ കഠിനം മനോ ബാലാതുരാദിഷു । വൃദ്ധേഷു ച ന തം മന്യേ മാനുഷം രാക്ഷസോ ഹി സഃ ॥ ൧൫.

കുഞ്ഞുങ്ങളോടും രോഗികളോടും വയോധികരോടും കഠിനഹൃദയനായവനെ ഞാൻ മനുഷ്യനെന്ന് കരുതുന്നില്ല; അവൻ അസുരനാണ്.

ഏതേഷാം സന്നികര്ഷാത്തു യദ്യഗ്നിപരിതാപജമ് । തഥോഗ്രഗന്ധജം വാപി ദുഃ ഖം നരകസമ്ഭവമ് ॥ ൧൫.

ഇവരുടെ അടുത്ത് ഇരുന്നതുകൊണ്ട് തീപോലുള്ള വേദനയോ, ദുർഗന്ധം പോലെയുള്ള കഷ്ടമോ, നരകത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വേദനയോ അനുഭവപ്പെട്ടാലും—

ക്ഷുത്പിപാസാഭവം ദുഃ ഖം യച്ച മൂര്ച്ഛാപ്രദം മഹത് । ഏതേഷാം ത്രാണദാനന്തു മന്യേ സ്വര്ഗസുഖാത്പരമ് ॥ ൧൫.

അല്ലെങ്കിൽ വിശപ്പും ദാഹവും കൊണ്ടുള്ള വേദനയോ, ബോധം പോകുന്നത്ര വലിയ വേദനയോ ഉണ്ടായാലും, ഇവരെ രക്ഷിക്കുന്നതിനെ ഞാൻ സ്വർഗത്തിലെ സുഖത്തേക്കാൾ വലിയതാണെന്ന് കരുതുന്നു.