മാര്കണ്ഡേയപുരാണമ്

ബാന്ധവേഷു ചിരം വാസോ നാരീണാം ന യശസ്കരഃ । മനോരഥോ ബാന്ധവാനാം നാര്യാ ഭര്തൃഗൃഹേ സ്ഥിതിഃ ॥ ൭൭.

‘സ്ത്രീകൾ ബന്ധുക്കളുടെ വീട്ടിൽ ദീർഘകാലം താമസിക്കുന്നത് നല്ല പേരല്ല; ബന്ധുക്കളുടെ ആഗ്രഹം സ്ത്രീ ഭർത്താവിന്റെ വീട്ടിൽ തന്നെ കഴിയുന്നതാണ്.’

സാ ത്വം ത്രൈലോക്യനാഥേന ഭര്ത്രാ സൂര്യേണ സങ്ഗതാ । പിതൃഗേഹേ ചിരം കാലം വസ്തും നാര്ഹസി പുത്രികേ ॥ ൭൭.

‘മകളേ, നീ മൂന്ന് ലോകത്തിന്റെയും നാഥനായ ഭർത്താവായ സൂര്യഭഗവാനുമായി ചേർന്നിരിക്കുന്നവളാണ്; അപ്പന്റെ വീട്ടിൽ നീ ദീർഘകാലം താമസിക്കേണ്ടതില്ല.’

സാ ത്വം ഭര്തൃഗൃഹം ഗച്ഛ തുഷ്ടോഽഹം പൂജിതാസി മേ । പുനരാഗമനം കാര്യം ദര്ശനായ ശുഭേ മമ ॥ ൭൭.

‘നീ ഭർത്താവിന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോവുക; ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്, നീ എന്നെ ആദരിച്ചു. പക്ഷേ, വീണ്ടും എന്നെ കാണാൻ വരണം, ഭാഗ്യവതിയായവളേ.’

മാര്കണ്ഡേയ ഉവാച ഇത്യുക്താ സാ തദാ പിത്രാ തഥേത്യുക്ത്വാ ച സാ മുനേ । സംപൂജയിത്വാ പിതരം ജഗാമാഥോത്തരാന് കുരൂന് ॥ ൭൭.

മാർകണ്ടേയൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ അച്ഛൻ പറഞ്ഞതോടെ, അവൾ 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞു, അച്ഛനെ ആദരിച്ചു, പിന്നെ ഉത്തരകുരുക്കളിലേക്ക് പോയി.

സൂര്യതാപമനിച്ഛന്തീ തേജസസ്തസ്യ ബിഭ്യതീ । തപശ്ചചാര തത്രാപി വഡവാരൂപധാരിണീ ॥ ൭൭.

സൂര്യന്റെ ചൂട് ഇഷ്ടമില്ലാതെയും അവന്റെ പ്രകാശം ഭയന്നും, അവൾ അവിടെ കുതിരയുടെ രൂപം ധരിച്ച് തപസ്സു ചെയ്തു.

സംജ്ഞേയമിതി മന്വാനോ ദ്വിതീയായാമഹസ്പതിഃ । ജനയാമാസ തനയൌ കന്യാഞ്ചൈകാം മനോരമാമ് ॥ ൭൭.

അവളെ സംജ്ഞയാണെന്ന് കരുതി, സൂര്യഭഗവാൻ രണ്ടാമത്തെ ഭാര്യയിൽ രണ്ട് മക്കളെയും ഒരു സുന്ദരിയായ മകളെയും ജനിപ്പിച്ചു.

ഛായാസംജ്ഞാ ത്വപത്യേഷു യഥാ സ്വേഷ്വതിവത്സലാ । തഥാ ന സംജ്ഞാകന്യായാം പുത്രയോശ്ചാന്വവര്തത ॥ ൭൭.

ചായ തന്റെ സ്വന്തം മക്കളോടു വളരെ സ്നേഹത്തോടെ പെരുമാറിയെങ്കിലും, സംജ്ഞയുടെ മകളും രണ്ട് മക്കളും അങ്ങനെ സ്നേഹിക്കപ്പെട്ടില്ല.

ലാലനാദ്യുപഭോഗേഷു വിശേഷമനുവാസരമ് । മനുസ്തത്ക്ഷാന്തവാനസ്യ യമസ്തസ്യാ ന ചക്ഷമേ ॥ ൭൭.

നിത്യവും സ്‌നേഹത്തിലും ആനന്ദത്തിലും അവൾ വ്യത്യാസം കാണിച്ചു; മനു ക്ഷമയോടെ സഹിച്ചുവെങ്കിലും, യമൻ അതു സഹിക്കാനായില്ല.

താഡനായ ച വൈ കോപാത്പാദസ്തേന സമുദ്യതഃ । തസ്യാഃ പുനഃ ക്ഷാന്തിമതാ ന തു ദേഹേ നിപാതിതഃ ॥ ൭൭.

കോപത്തിൽ യമൻ അവളെ അടിക്കാൻ കാലു ഉയർത്തി; പക്ഷേ, അവൾ ക്ഷമയോടെ അതു ശരീരത്തിൽ വീഴാൻ അനുവദിച്ചില്ല.

തതഃ ശശാപ തം കോപാച്ഛായാസംജ്ഞാ യമം ദ്വിജ । കിഞ്ചിത്പ്രസ്ഫുരമാണൌഷ്ഠീ വിചലത്പാണിപല്ലവാ ॥ ൭൭.

അപ്പോൾ, ചായാ, കോപത്തിൽ അധരങ്ങൾ അല്പം വിറയച്ച് കൈകൾ അലയുന്നവണ്ണം, യമനെ ശപിച്ചു, മഹർഷേ.

പിതുഃ പത്നീമമര്യാദം യന്മാം തര്ജയസേ പദാ । ഭുവി തസ്മാദയം പദാസ്തവാദ്യൈവ പതിഷ്യതി ॥ ൭൭.

നീ അചിതമായ് പിതാവിന്റെ ഭാര്യയായ എന്നെ കാലുകൊണ്ട് ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയതിനാൽ, ഇന്നുതന്നെ നിന്റെ കാൽ നിലത്തേക്ക് വീഴും.

മാര്കണ്ഡേയ ഉവാച ഇത്യാകര്ണ്യ യമഃ ശാപം മാത്രാ ദത്തം ഭയാതുരഃ । അഭ്യേത്യ പിതരം പ്രാഹ പ്രണിപാതപുരഃ സരമ് ॥ ൭൭.

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു: അമ്മയുടെ ശാപം കേട്ട യമൻ ഭയത്തോടെ അച്ഛനോടു സമീപിച്ചു, വിനയത്തോടെ നമസ്കരിച്ച് പറഞ്ഞു.

യമ ഉവാച താതൈതന്മഹദാശ്ചര്യം ന ദൃഷ്ടമിതി കേനചിത് । മാതാ വാത്സല്യമുത്സൃജ്യ ശാപം പുത്രേ പ്രയച്ഛതി ॥ ൭൭.

യമൻ പറഞ്ഞു: അച്ഛാ, അമ്മ സ്നേഹം ഉപേക്ഷിച്ച് മകനെ ശപിക്കുന്നത് വലിയ അത്ഭുതമാണ്; ഇതുപോലെയൊന്നും ആരും കണ്ടിട്ടില്ല.

യഥാ മനുര്മമാചഷ്ടേ നേയം മതാ തഥാ മമ । വിഗുണേഷ്വപി പുത്രേഷു ന മാതാ വിഗുണാ ഭവേത് ॥ ൭൭.

മനു പറഞ്ഞതുപോലെയും എന്റെ അഭിപ്രായപ്രകാരം പോലും, മക്കൾക്ക് ദോഷം ഉണ്ടായാലും അമ്മയ്ക്ക് ദോഷം വരില്ല.

മാര്കണ്ഡേയ ഉവാച യമസ്യൈതദ്വചഃ ശ്രുത്വാ ഭഗവാംസ്തിമിരാപഹഃ । ഛായാസംജ്ഞാം സമാഹൂയ പപ്രച്ഛ ക്വ ഗതേതി സാ ॥ ൭൭.

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു: യമന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട പ്രകാശം നീക്കുന്ന ഭഗവാൻ, ചായയെ വിളിച്ചു, അവൾ എവിടെയെന്ന് ചോദിച്ചു.

സാ ചാഹ തനയാ ത്വഷ്ടുരഹം സംജ്ഞാ വിഭാവസോ । പത്നീ തവ ത്വയാപത്യാന്യേതാനി ജനിതാനി മേ ॥ ൭൭.

അവൾ പറഞ്ഞു: ഞാൻ ത്വഷ്ടാവിന്റെ മകൾ സംജ്ഞയാണ്, വിവസ്വാന്റെ ഭാര്യയും. നിനക്ക് ജനിച്ച ഈ മക്കൾ എനിക്ക് ജനിച്ചവരാണ്.

ഇത്ഥം വിവസ്വതഃ സാ തു ബഹുശഃ പൃച്ഛതോ യദാ । നാചചക്ഷേ തതഃ ക്രുദ്ധോ ഭാസ്വാംസ്താം ശപ്തുമുദ്യതഃ ॥ ൭൭.

വിവസ്വാൻ പലതവണ ചോദിച്ചിട്ടും അവൾ സത്യം വെളിപ്പെടുത്തിയില്ല. അതിനാൽ പ്രകാശവാൻ കോപത്തോടെ അവളെ ശപിക്കാൻ തയ്യാറായി.

തതഃ സാ കഥയാമാസ യഥാവൃത്തം വിവസ്വതഃ । വിദിതാര്ഥശ്ച ഭഗവാന് ജഗാമ ത്വഷ്ടുരാലയമ് ॥ ൭൭.

അപ്പോൾ അവൾ സംഭവിച്ചതെല്ലാം വിവസ്വാനോട് പറഞ്ഞു. ഭഗവാൻ സത്യം മനസ്സിലാക്കി ത്വഷ്ടാവിന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.

തതഃ സ പൂജയാമാസ തദാ ത്രൈലോക്യപൂജിതമ് । ഭാസ്വന്തം പരയാ ഭക്ത്യാ നിജഗേഹമുപാഗതമ് ॥ ൭൭.

മൂന്നു ലോകവും ആരാധിക്കുന്ന ഭാസ്കരൻ ത്വഷ്ടാവിന്റെ വീട്ടിലെത്തിയപ്പോൾ, ത്വഷ്ടാവ് പരമഭക്തിയോടെ അവനെ ആദരിച്ചു.

സംജ്ഞാം പൃഷ്ടസ്തദാ തസ്മൈ കഥയാമാസ വിശ്വകൃത് । ആഗതൈവേഹ മേ വേശ്മ ഭവതഃ പ്രേഷിതേതി വൈ ॥ ൭൭.

സംജ്ഞയെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചപ്പോൾ, സൃഷ്ടികർത്താവായ വിശ്വകർമ്മാവ് പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവൾ എന്റെ വീട്ടിൽ എത്തി.'

ദിവാകരഃ സമാധിസ്ഥോ വഡവാരൂപധാരിണീമ് । തപശ്ചരന്തീം ദദൃശേ ഉത്തരേഷു കുരുഷ്വഥ ॥ ൭൭.

ധ്യാനത്തിൽ ലീനനായ സൂര്യൻ, വടക്കൻ കുരുവിൽ കുതിരയുടെ രൂപത്തിൽ തപസ്സു ചെയ്യുന്ന അവളെ കണ്ടു.

സൌമ്യമൂര്തിഃ ശുഭാകാരോ മമ ഭര്താ ഭവേദിതി । അഭിസന്ധിഞ്ച തപസോ ബുബുധേഽസ്യാ ദിവാകരഃ ॥ ൭൭.

എന്റെ ഭർത്താവിന് സൌമ്യമായ രൂപവും ശുഭമായ രൂപവും ലഭിക്കണമെന്നാഗ്രഹത്തോടെ അവൾ തപസ്സു ചെയ്യുന്നതാണെന്ന് സൂര്യൻ മനസ്സിലാക്കി.

ശാതനം തേജസോ മേഽദ്യ ക്രിയതാമിതി ഭാസ്കരഃ । തഞ്ചാഹ വിശ്വകര്മാണം സംജ്ഞായാഃ പിതരം ദ്വിജ ॥ ൭൭.

എന്റെ പ്രകാശം കുറയണമെന്നു സംജ്ഞയുടെ അച്ഛനായ വിശ്വകർമ്മാവിനോട് സൂര്യൻ പറഞ്ഞു.

സംവത്സരഭ്രമേസ്തസ്യ വിശ്വകര്മാ കരവേസ്തതഃ । തേജസഃ ശാതനഞ്ചക്രേ സ്തൂയമാനശ്ച ദൈവതൈഃ ॥ ൭൭.

ദേവന്മാർ പ്രശംസിച്ച വിശ്വകർമ്മാവ് ഒരു വർഷം പരിശ്രമിച്ച് സൂര്യന്റെ പ്രകാശം കുറച്ചു.

മാര്കണ്ഡേയ ഉവാച സാവര്ണിഃ സൂര്യതനയോ യോ മനുഃ കഥ്യതേഽഷ്ടമഃ । നിശാമയ തദുത്പത്തിം വിസ്തരാദ് ഗദതോ മമ॥൮൧.

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു: എട്ടാമത്തെ മനുവായ സൂര്യപുത്രൻ സാവർണിയുടെ ജനനം ഞാൻ വിശദമായി പറയുന്നതു ശ്രദ്ധിക്കൂ.

മഹാമായാനുഭാവേന യഥാ മന്വന്തരാധിപഃ । സ ബഭൂവ മഹാഭാഗഃ സാവര്ണിസ്തനയോ രവേഃ॥൮൧.

മഹാമായയുടെ ശക്തിയാൽ, മഹാഭാഗനായ സൂര്യപുത്രൻ സാവർണി ഒരു മന്വന്തരാധിപതിയായി.

സ്വാരോചിഷേഽന്തരേ പൂര്വം ചൈത്രവംശസമുദ്ഭവഃ । സുരഥോ നാമ രാജാഭൂത് സമസ്തേ ക്ഷിതിമണ്ഡലേ॥൮൧.

മുൻ സ്വാരോചിഷമന്വന്തരത്തിൽ, ചൈത്രവംശത്തിൽ ജനിച്ച സുരഥൻ എന്ന രാജാവ് ഭൂമിയിൽ മുഴുവൻ ആധിപത്യം വഹിച്ചു.

തസ്യ പാലയതഃ സമ്യക് പ്രജാഃ പുത്രാനിവൌരസാന് । ബഭൂവുഃ ശത്രവോ ഭൂപാഃ കോലാവിധ്വംസിനസ്തഥാ॥൮൧.

അവൻ തന്റെ ജനങ്ങളെ സ്വന്തം മക്കളെപ്പോലെ കരുതിയും സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ വംശത്തെയും ശക്തിയെയും നശിപ്പിക്കുന്ന ശത്രുക്കളായ രാജാക്കന്മാർ അവനോട് വിരോധം കാണിച്ചു.

തസ്യ തൈരഭവദ് യുദ്ധമതിപ്രബലദണ്ഡിനഃ । ന്യൂനൈരപി സ തൈര്യുദ്ധേ കോലാവിധ്വംസിഭിര്ജിതഃ॥൮൧.

അവൻ അത്യധികം ശക്തിയുള്ളവനായിരുന്നു എങ്കിലും, ആ വംശനാശകരായ ശത്രുക്കളുമായി യുദ്ധം നടന്നു. അവർ എണ്ണം കുറവായിരുന്നിട്ടും ആ യുദ്ധത്തിൽ അവൻ അവരാൽ തോറ്റുപോയി.